Niedziela Wydanie nr 36

Sygnatura akt
I ZI 46/25
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Odpowiedzialności Zawodowej Wydział I
Rodzaj
Uchwała
Data orzeczenia
2 grudnia 2025 r.
W serwisie od

Zestawienie z tego dnia
Kategorie
Sąd Najwyższy
Sąd Najwyższy
© autorzy OpenStreetMap

Sąd Najwyższy

Zarzut antysemickich słów sędzi bez dowodów. SN odmówił zgody na ściganie

Przejdź do orzeczenia, 4 min czytania

Spór

Pełnomocnik oskarżyciela prywatnego T. L. wnosił o zezwolenie na pociągnięcie sędzi Sądu Okręgowego w W. X. Y. do odpowiedzialności karnej za znieważenie i zniesławienie, polegające na używaniu słów antysemickich w pismach z 16 maja i 25 czerwca 2024 r. oraz na rozprawie 31 stycznia 2025 r.

Ustalenia sądu

Sąd Najwyższy nie ustalił popełnienia czynu. Twierdzenia wnioskodawcy o poniżeniu i poczuciu braku bezpieczeństwa pokrzywdzonego nie zostały poparte żadnymi dowodami ani sformułowaniami przytoczonymi we wniosku.

Rozstrzygnięcie

Sąd Najwyższy odmówił zezwolenia na pociągnięcie sędzi do odpowiedzialności karnej za czyn z art. 212 § 1 k.k. i art. 216 § 1 k.k., a koszty postępowania obciążył Skarb Państwa.

Dlaczego

Pełnomocnik powielił treść prywatnego aktu oskarżenia, nie przytaczając sformułowań ani nie przedstawiając dowodów, dlatego nie uprawdopodobniono popełnienia czynu. Uzasadnienie dotyczyło niepopartego dowodami subiektywnego poczucia pokrzywdzonego.

Dla firm

W sprawach z oskarżenia prywatnego to wnioskodawca ma gromadzić i przedstawiać dowody uzasadniające podejrzenie popełnienia przestępstwa przez sędziego. Sam opis zdarzeń bez dowodów nie wystarczy.

Więcej o sprawie

Wniosek wskazywał pisma z 16 maja i 25 czerwca 2024 r. oraz rozprawę z 31 stycznia 2025 r. Sąd Najwyższy uznał go za bezzasadny w stopniu oczywistym, bo nie przedstawiono żadnych dowodów.

Zasadniczo uzasadnienie wniosku dotyczy jedynie niepopartego dowodami subiektywnego poczucia pomówienia i znieważenia, które ma odczuwać T. L.

Z uzasadnienia, Sąd Najwyższy
Sąd
Sąd Najwyższy, Izba Odpowiedzialności Zawodowej Wydział I
Sygnatura
I ZI 46/25

Treść orzeczenia

I ZI 46/25

UCHWAŁA

Dnia 2 grudnia 2025 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Barbara Skoczkowska

Protokolant sekretarz sądowy Lena Stasiak

po rozpoznaniu w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej,

na posiedzeniu w dniu 2 grudnia 2025 r.,

wniosku pełnomocnika wnioskodawcy T. L. o wydanie uchwały zezwalającej na

pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędzi Sądu Okręgowego […] w W. X. Y.

za czyn z art. 212 § 1 k.k. i art. 216 § 1 k.k.

na podstawie art. 80 § 2c ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów

powszechnych

uchwalił:

I. odmówić zezwolenia na pociągnięcie sędzi Sądu Okręgowego

[…] w W. X. Y., do odpowiedzialności karnej za wskazany we wniosku

czyn z art. 212 § 1 k.k. i art. 216 § 1 k.k.;

II. kosztami postępowania immunitetowego obciążyć Skarb

Państwa.

Uzasadnienie

Pełnomocnik oskarżyciela prywatnego T. L. - adw. P. P. złożył wniosek o wydanie

uchwały zezwalającej na pociągnięcie do odpowiedzialności karnej sędzi Sądu

Okręgowego […] w W. X. Y. za to, że:

„w dniach 16 maja 2024 r. oraz 25 czerwca 2024 r. a ponadto na rozprawie

w dniu 31 stycznia 2025 r. w Sądzie Okręgowym […] w W. […] Wydział

Karny Odwoławczy, ul. […], znieważyła oraz zniesławiła pokrzywdzonego T.

L. poprzez używanie słów antysemickich wywołała u pokrzywdzonego

I ZI 46/25

2

uzasadnione znieważenie, gdyż używanie słów w stosunku do podsądnego,

że jest innej nacji, to znaczy żydowskiej, wywołało u pokrzywdzonego

poniżenie, poczucie braku bezpieczeństwa oraz antysemityzm",

tj. za czyn z art. 212 § 1 k.k. oraz art. 216 § 1 k.k.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Analiza przedmiotowego wniosku prowadzi do uznania, iż jest on

bezzasadny w stopniu oczywistym. Powyższy nie zasługiwał na uwzględnienie nie

tyle z uwagi na brak dostatecznego uprawdopodobnienia popełnienia przez sędzię

Sądu Okręgowego […] w W. X. Y. czynu wypełniającego znamiona przestępstwa

określonego w art. 212 § 1 k.k. oraz z art. 216 § 1 k.k., co niewykazania takowej

okoliczności w jakimkolwiek wręcz stopniu.

Rozpoznawany przez Sąd wniosek skierowany w niniejszej sprawie dotyczy

czynu ściganego z oskarżenia prywatnego. W takich przypadkach sąd

dyscyplinarny orzeka zasadniczo na podstawie wniosku i dowodów załączonych

przez wnioskodawcę, bowiem to „rzeczą oskarżyciela, a nie sądu jest formułowanie

oraz wykazywanie przesłanek uzasadniających zezwolenie na pociągnięcie

sędziego do odpowiedzialności karnej, toteż oskarżyciela – a nie sąd dyscyplinarny

– obciąża powinność gromadzenia i prowadzenia wszystkich niezbędnych w

sprawie dowodów, uzasadniających w pełni podejrzenie popełnienia przez

sędziego przestępstwa” (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 12 czerwca

2003 roku, SNO 29/03, Lex nr 470220; uchwała SN z dnia 24 października 2014

roku, SNO 43/14, Lex nr 1544217).

Obowiązek przedłożenia materiału dowodowego przemawiającego za

zasadnością wniosku należy tym samym do wnioskodawcy, a wyjątkiem od tej

zasady jest jedynie sytuacja, w której nie posiada on realnych możliwości uzyskania

materiału dowodowego, a zdolnością tą dysponuje wyłącznie sąd dyscyplinarny.

Podkreślić wymaga jednocześnie, iż wnioskodawca, chcąc ewentualnie

przeprowadzić określone dowody w postępowaniu immunitetowym inicjowanym

przez oskarżyciela subsydiarnego lub prywatnego, winien załączyć do akt sprawy

(wniosku) ich kopie, które jako strona postępowania karnego ma prawo bez

przeszkód pozyskać. W sytuacji natomiast, gdy nie dołączono do wniosku

jakichkolwiek dowodów bądź przedłożone dowody nie wykazują żadnego

I ZI 46/25

3

widocznego związku z treścią zarzutu formułowanego wobec osoby objętej

wnioskiem, wówczas żądanie wnioskodawcy uznać należy za bezzasadne w

stopniu oczywistym.

Taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie. Jak wynika z uzasadnienia

wniosku, objęta wnioskiem sędzia miała dopuścić się przestępstw z art. 212 § 1 k.k.

i art. 216 § 1 k.k. podczas prowadzonej rozprawy w dniu 31 stycznia 2025 r. w

Sądzie Okręgowym […] w W. w sprawie o sygn. […] oraz w treści pism

kierowanych do T. L. w dniach 16 maja 2024 r. oraz 25 czerwca 2024 r. używając

słów wskazujących, że jest innej nacji, to znaczy żydowskiej, co wywołało u

pokrzywdzonego poniżenie, poczucie braku bezpieczeństwa oraz antysemityzm.

Rzecz jednak w tym, że pełnomocnik oskarżyciela prywatnego, poza powieleniem

treści prywatnego aktu oskarżenia, we wniosku o uchylenie immunitetu nie

przytoczył żadnych sformułowań, ani nie przedstawił żadnych dowodów, które

pozwalałoby na przyjęcie, iż nie tyle, że powyższe działanie sędzi doprowadziło do

znieważenia bądź zniesławienia oskarżyciela prywatnego co, że w ogóle taka

okoliczność zaistniała. Zasadniczo uzasadnienie wniosku dotyczy jedynie

niepopartego dowodami subiektywnego poczucia pomówienia i znieważenia, które

ma odczuwać T. L. Trudno więc w tym zakresie uznać, że zachodzi jakiekolwiek

uprawdopodobnienie podejrzenie popełnienia przez sędzię Sądu Okręgowego […]

w W. X. Y., czynu opisanego w części wstępnej.

Mając na uwadze nieprzedstawienie przez wnioskodawcę jakichkolwiek

dowodów uprawdopodabniających popełnienie przez objętą wnioskiem sędzię

przestępstw z art. 212 § 1 k.k. oraz z art. 216 § 1 k.k., a nadto stwierdzony po

lekturze wniosku brak jakichkolwiek podstaw do uchylenia immunitetu formalnego,

Sąd Najwyższy odmówił wyrażenia zgody na jej pociągnięcie do odpowiedzialności

karnej, orzekając jak w sentencji uchwały.

[M. T.]

[r.g.]

I ZI 46/25

4

Pełny tekst i metryka orzeczenia: Sąd Najwyższy, repozytorium2.sn.pl. Tytuł i streszczenie przygotował model językowy na podstawie treści orzeczenia. Orzeczenie może być nieprawomocne.