Sąd Najwyższy wyłączył sędzię od sprawy o zawieszenie innego sędziego sądu rejonowego

Pismem z dnia 20 lipca 2026 r. sędzia Sądu Rejonowego w [...] X. Y. wniósł

na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art. 42 § 1 k.p.k. w zw. z art. 128 ustawy z

dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych oraz art. 6 ust. 1

Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka o wyłączenie SSN Barbary

Skoczkowskiej od udziału w rozpoznaniu sprawy o sygn. akt I ZZ 6/26. Analiza

argumentacji powołanej przez wnioskodawcę wskazuje, iż wnioskujący przyczyn

uzasadniających zastosowanie instytucji określonej w art. 41 § 1 k.p.k. upatruje w

okoliczności, że SSN Barbara Skoczkowska cyt.: „wielokrotnie publicznie jak i w

ramach pełnionego urzędu dawała wyraz swojemu skrajnie negatywnemu

stosunkowi wobec przyjętych przez ustawodawcę zmian mających na celu reformę

I ZO 120/26

2

sądownictwa w Polsce (np. oświadczenie z 20 lipca 2021 r.), co ma ścisły związek

z istotą rozpoznawanych zagadnień w niniejszej sprawie, gdyż jestem kojarzony z

przeprowadzanymi w latach 2016-2019 (kiedy pełniłem funkcję […] w Ministerstwie

Sprawiedliwości) zmianami w sądownictwie. SSN Barbara Skoczkowska

kontestowała także uprawnienia sędziów powołanych do pełnienia urzędu na

podstawie wniosku Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w składzie i trybie

przewidzianym ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej

Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw, kwestionując wprost ich status.

Podważając w ten sposób konstytucyjny porządek prawny angażowała się w

sposób jaskrawy w polityczny spór istniejący w obrębie wymiaru sprawiedliwości,

m.in. podpisując się pod listem z 10 sierpnia 2022 r. w sprawie przeniesienia

sędziów, kolejno poprzez odmowę orzekania z określonymi sędziami (oświadczenie

z 17 października 2022 r.)”.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Wniosek zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z treścią art. 41 § 1 k.p.k. (który to przepis znajduje zastosowanie

w niniejszej sprawie – por. 128 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju

sądów powszechnych), sędzia ulega wyłączeniu, jeżeli istnieje okoliczność tego

rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w

danej sprawie. Dla stwierdzenia podstawy wyłączenia sędziego, wymagane jest

zatem istnienie określonej kategorii okoliczności, która, jeżeli zestawić ją z

przedmiotem rozstrzygnięcia w określonej sprawie, prowadzi do wniosku o

uzasadnionej wątpliwości co do bezstronności sędziego, mającego ją rozstrzygnąć.

Oznacza to, że pomiędzy podnoszonymi okolicznościami, które powinny mieć

charakter rzeczywisty i obiektywny, a rozstrzygnięciem konkretnej sprawy musi

zachodzić związek funkcjonalny, pozwalający na możliwość wyprowadzenia z nich

wniosku o istnieniu uzasadnionej wątpliwości co do braku bezstronności w

rozstrzygnięciu tej sprawy. Uzasadniona wątpliwość co do bezstronności, w

rozumieniu art. 41 § 1 k.p.k., zachodzi zawsze in concreto, a nie in abstracto. Nie

może zatem stanowić jedynie subiektywnego przekonania określonej osoby, lecz

winna być konkretna, realna, obiektywna i poddająca się zewnętrznej weryfikacji

I ZO 120/26

3

(zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 11 stycznia 2012 r., III KK 214/11).

Wymóg bezstronności sędziego należy rozumieć zarówno w aspekcie braku

przejawów subiektywnej stronniczości sędziego lub jego osobistych uprzedzeń, jak

i konieczności obiektywnej bezstronności sądu, który winien dawać wystarczające

gwarancje, by wykluczyć wszelkie uprawnione wątpliwości w tej mierze (zob.

postanowienie Sądu Najwyższego z 17 stycznia 2018 r., III KK 244/17).

Mając na uwadze powyższe motywy prawne oraz treść przedmiotowego

wniosku, Sąd Najwyższy wyłączył SSN Barbarę Skoczkowską od udziału w

rozpoznaniu sprawy o sygn. akt I ZZ 6/26, dotyczącej rozpoznania wniosku

Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego Sędziów Sądów Powszechnych o

zawieszenie w czynnościach służbowych oraz obniżenie z urzędu wynagrodzenia

sędziego Sądu Rejonowego w [...] X. Y. na czas trwania tego zawieszenia.

Rozpoznanie przedmiotowej sprawy przez SSN Barbarę Skoczkowską mogłoby

budzi uzasadnione wątpliwości co do jej obiektywizmu i bezstronności w oczach

opinii publicznej – zgodnie ze standardami ustawowymi oraz Konwencji o Ochronie

Praw Człowieka i Podstawowych Wolności. Nie może pozostawać bowiem

obiektywnie bezstronna osoba, która podpisuje apele o niewyznaczanie składów z

udziałem innych sędziów z uwagi na ich wybór jako kandydatów do pełnienia

urzędu sędziego. Należy podkreślić, że wybór sędziów odbył się zgodnie z

przepisami, a twierdzenie przeciwne nie ma podstawy prawnej w obowiązującym

porządku prawnym i stanowi nieuprawnione kwestionowanie konstytucyjnych

organów państwa. Analizując publicznie formułowane wypowiedzi SSN Barbary

Skoczkowskiej uznać należało, że zachodzą przesłanki do wyłączenia jej od udziału

w rozpoznaniu sprawy o sygn. akt I ZZ 6/26.

Z tych wszystkich względów, Sąd Najwyższy postanowił jak w sentencji.

A.W.

[r.g.]