Odrzucono wniosek o zbadanie niezawisłości sędzi Manowskiej w sprawie o zapłatę

M.J. (dalej: „Skarżący”) zastępowany przez profesjonalnego pełnomocnika

wniósł o zbadanie spełnienia wymogów niezawisłości i bezstronności przez

Sędziego Sądu Najwyższego Małgorzatę Manowską z uwagi na okoliczności

towarzyszące powołaniu jej na sędziego, co w konsekwencji powinno skutkować

wyłączeniem Sędziego Sądu Najwyższego Małgorzaty Manowskiej od rozpoznania

sprawy II CSKP 823/23.

W uzasadnieniu Skarżący podniósł, że w jego ocenie w sprawie zachodzą

przesłanki przewidziane w art. 29 § 5 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie

Najwyższym (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r. poz. 622 z późn. zm.; dalej: „ustawa

III CB 79/25

2

o Sądzie Najwyższym”), w szczególności, że Sędzia Sądu Najwyższego

Małgorzata Manowska została powołana na urząd sędziego w okresie

obowiązywania zmienionej w 2017 r. ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa.

Zdaniem Skarżącego taki stan rzeczy prowadzi zaś do stwierdzenia, iż

w sprawie II CSKP 823/23 może dojść do naruszenia standardu niezawisłości

i bezstronności, mającego wpływ na wynik tej sprawy.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Podstawą wniosku był art. 29 § 5 ustawy o Sądzie Najwyższym w brzmieniu

obowiązującym od 15 lipca 2022 r., zgodnie z którym dopuszczalne jest badanie

spełnienia przez sędziego Sądu Najwyższego wymogów niezawisłości

i bezstronności z uwzględnieniem okoliczności towarzyszących jego powołaniu

i jego postępowania po powołaniu, jeżeli w okolicznościach danej sprawy może

to doprowadzić do naruszenia standardu niezawisłości lub bezstronności, mającego

wpływ na wynik sprawy z uwzględnieniem okoliczności dotyczących uprawnionego

oraz charakteru sprawy. Natomiast na podstawie art. 29 § 9 i 10 przedmiotowej

ustawy wniosek o zbadanie wymogów niezawisłości i bezstronności powinien

czynić zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma procesowego, a ponadto

zawierać żądanie stwierdzenia, że w danej sprawie zachodzą przesłanki określone

w art. 29 § 5 oraz przytoczenie okoliczności uzasadniających żądanie wraz

z dowodami na ich poparcie. Wniosek niespełniający tych wymagań podlega

odrzuceniu bez wezwania do usunięcia braków formalnych. Odrzuceniu podlega

również wniosek złożony po upływie terminu albo z innych przyczyn

niedopuszczalny.

W ocenie Sądu Najwyższego wniosek Skarżącego podlega odrzuceniu

z powodu braku spełnienia przesłanek określonych w art. 29 § 5 ustawy o Sądzie

Najwyższym. Skarżący wskazał we wniosku, jakie okoliczności towarzyszące

powołaniu Sędziego Sądu Najwyższego Małgorzaty Manowskiej do pełnienia tego

urzędu postrzega jako naruszające standard niezawisłości i bezstronności. Budzi

wprawdzie zasadnicze wątpliwości, czy sam fakt negatywnego nastawienia

III CB 79/25

3

sędziego do prób kwestionowania trybu jego powołania jest takim zachowaniem,

które może naruszać standardy niezawisłości lub bezstronności, jednak ta

okoliczność nie podlega badaniu na etapie kontroli dopuszczalności wniosku.

Skarżący nie wskazał natomiast, jak w okolicznościach sprawy II CSKP 823/23

ewentualne naruszenie standardu niezawisłości lub bezstronności związane

z powołaniem na urząd sędziego i późniejszym postępowaniem sędziego mogłoby

wpływać na jej wynik (przy uwzględnieniu okoliczności dotyczących uprawnionego

oraz charakteru sprawy). W tym zakresie Skarżący ograniczył się do powołania

orzeczeń Europejskiego Trybunału Praw Człowieka, z których miałoby wynikać, że

wszyscy sędziowie powołani do pełnienia urzędu w okresie obowiązywania

zmienionej w 2017 r. ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa nie mogą sprawować

wymiaru sprawiedliwości. Taka teza, abstrahująca od przedmiotu sprawy, w której

wniesiono skargę kasacyjną jest nie do pogodzenia z treścią art. 179 w zw.

z art. 175 ust. 1 i art. 180 ust. 1 Konstytucji RP i nie stanowi wypełnienia wszystkich

trzech przesłanek zawartych w art. 29 § 5 ustawy o Sądzie Najwyższym.

Sąd Najwyższy wskazuje nadto, że postanowieniem z 23 lipca 2025 r.,

III CB 79/25 na podstawie art. 177 § 1 pkt 3 k.p.c. per analogiam zawiesił

postępowanie w sprawie z uwagi na konieczność przeprowadzenia zmian

legislacyjnych usuwających wady procesowe określone w wyroku Trybunału

Sprawiedliwości Unii Europejskiej (Wielka Izba) z 21 grudnia 2023 r., C-718/21

oraz w wyroku pilotażowym Europejskiego Trybunału Praw Człowieka

z 23 listopada 2023 r. Wałęsa przeciwko Polsce (skarga nr 50849/21) w terminie

tam zakreślonym. Stosownie jednak do treści art. 180 § 1 pkt 4 k.p.c. Sąd

Najwyższy postanowił podjąć dalsze postępowanie stosownie do okoliczności.

Podejmując postępowanie Sąd Najwyższy miał na uwadze uchwałę z 3 grudnia

2025 r., I NZP 7/25.

Z tych wszystkich względów Sąd Najwyższy uznał, że wniosek nie spełnia

wymagań formalnych określonych w art. 29 § 9 pkt 2 i na podstawie art. 29 § 10

ustawy o Sądzie Najwyższym orzekł jak na wstępie.

III CB 79/25

4

Janusz Niczyporuk

(M.M.)

[a.ł]