Obrońca chciał wstrzymać wyrok za skład sądu odwoławczego. SN odmówił

Kasację od w/w wyroku Sądu odwoławczego wniósł obrońca skazanego, który

zarzucił rażące naruszenie szeregu przepisów prawa, w tym art. 41 k.p.k. w zw. z

art. 40 k.p.k. w stosunku do składu Sądu odwoławczego. W konkluzji skargi

zawarto wniosek o wstrzymanie wykonania orzeczenia argumentując, że za jego

uwzględnieniem przemawia fakt, iż zarzuty kasacyjne wskazują na wysokie

prawdopodobieństwo ich zasadności. W tej sytuacji wykonanie wyroku przed

rozpoznaniem kasacji spowoduje dla skazanego i jego rodziny nieodwracalne i

„rażąco negatywne skutki”.

Sąd Najwyższy stwierdza, że wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.

III KK 32/26

2

W odniesieniu do zarzutu co do składu Sądu odwoławczego trzeba wskazać,

że dla uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania prawomocnego wyroku

prawdopodobieństwo uwzględnienia kasacji (konkretnego zarzutu) musiałoby być

niemal zbliżone do pewności. Wprawdzie ranga zarzucanego uchybienia jest

poważna, lecz jego zaistnienie nie jest jednoznaczne i na tyle oczywiste, by

badanie sprawy przez pryzmat przesłanek określonych w art. 532 § 1 k.p.k.

przesądzało o konieczności przełamania reguły bezzwłocznego wykonania

prawomocnego wyroku. Kwestia ewentualnego wystąpienia omawianego

uchybienia wymaga gruntownej analizy zarówno akt sprawy w kontekście

podniesionych w kasacji zarzutów, jak i stosownych dokumentów.

Wstrzymanie wykonania orzeczenia w związku z wniesieniem kasacji wchodzi

w grę wyjątkowo, w razie zaistnienia szczególnych okolicznościach, a to z tego

względu, że kontrola kasacyjna dotyczy prawomocnego wyroku sądu

odwoławczego, a więc wyroku objętego domniemaniem trafności zawartych w nim

rozstrzygnięć, które podlegają bezzwłocznemu wykonaniu. Zgodnie z regułą

wyrażoną w art. 9 § 1 k.k.w. postępowanie wykonawcze wszczyna się

bezzwłocznie, gdy orzeczenie stało się wykonalne, a wyrok - w myśl art. 9 § 2 k.k.w.

- staje się wykonalny z chwilą jego uprawomocnienia. Jak wielokrotnie podkreślano

w orzecznictwie Sądu Najwyższego, instytucja wstrzymania wykonania wyroku

określona w art. 532 § 1 k.p.k. ma charakter wyjątkowy, a potrzeby jej

zastosowania nie może uzasadniać sama czynność wniesienia kasacji. Potrzeba ta

aktualizuje się dopiero wówczas, gdy niezależnie od przyszłego rozstrzygnięcia co

do zasadności skargi kasacyjnej już wcześniej można stwierdzić zaistnienie

istotnych powodów do uznania słuszności tej kasacji, bądź też wówczas, gdy strona

wykaże odrębnie istnienie szczególnych okoliczności powodujących, że

wykonywanie lub wykonanie orzeczenia pociągałoby za sobą wyjątkowo dolegliwe i

w zasadzie nieodwracalne skutki (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 25

maja 2023 r., IV KK 105/23, LEX nr 3567070; z dnia 8 lutego 2022 r., II KO 111/21,

LEX nr 3305890).

Co do pozostałych zarzutów dotyczących innego rażącego naruszenia prawa,

to brak możliwości uznania na tym etapie, jeszcze przed merytorycznym

rozpoznaniem sprawy, że wskazują one na tak poważne błędy w kontroli

III KK 32/26

3

apelacyjnej, iż powinny prowadzić do uchylenia wyroku Sądu odwoławczego.

Przedmiotem rozważań związanych z oceną przez Sąd Najwyższy zasadności

złożonego w trybie art. 532 § 1 k.p.k. wniosku o wstrzymanie wykonania orzeczenia

nie może być przecież całościowa ocena trafności i zasadności podniesionych w

kasacji zarzutów, gdyż ta może zostać rozstrzygnięta dopiero w trakcie

merytorycznego rozpoznawania nadzwyczajnego środka zaskarżenia.

Rozstrzygnięcie wniosku złożonego w oparciu o przepis art. 532 § 1 k.p.k. nie

stanowi swego rodzaju prejudykatu w postępowaniu kasacyjnym, dlatego też w

żaden sposób nie rzutuje ono na kierunek przyszłego rozstrzygnięcia odnośnie do

kasacji. Nie oznacza zatem, że procesowo niedopuszczalne jest w przyszłości

uznanie zarzutów podniesionych w kasacji za oczywiście zasadne.

Sąd Najwyższy nie neguje trudnej sytuacji rodzinnej i osobistej skazanego,

jednakże okoliczności te mogą być wzięte pod uwagę w razie skorzystania przez

niego z instytucji prawa karnego wykonawczego. Innymi słowy, tego rodzaju

sytuacja może być ewentualnie podstawą do ubiegania się o udzielenie przerwy w

jej odbywaniu wobec osadzenia w zakładzie karnym (art. 153 k.k.w.).

Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie.

[WB]

[r.g.]