Niedziela Wydanie nr 36

Sygnatura akt
III KO 220/25
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Karna Wydział III
Rodzaj
Postanowienie
Data orzeczenia
26 stycznia 2026 r.
W serwisie od

Zestawienie z tego dnia
Kategorie
Sąd Najwyższy
Sąd Najwyższy
© autorzy OpenStreetMap

Sąd Najwyższy

Spór sędziego o przydział spraw nie uzasadnia przekazania sprawy innemu sądowi

Przejdź do orzeczenia, 3 min czytania

Spór

Sąd Rejonowy w Rzeszowie wystąpił o przekazanie sprawy skazanego A.U. o wyrok łączny do innego sądu, wskazując na spór sędziego referenta z kierownictwem sądu o przydział spraw.

Ustalenia sądu

Sędzia referent złożył odwołanie do KRS od podziału czynności, KRS je uwzględniła, a kierownictwo sądów nie zmieniło przydziału. Sędzia twierdził, że przydział narusza jego swobodę orzekania.

Rozstrzygnięcie

Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku o przekazanie sprawy sygn. akt II K 1172/24 innemu sądowi równorzędnemu.

Dlaczego

Przesłanką przekazania sprawy w trybie art. 37 § 1 k.p.k. jest dobro wymiaru sprawiedliwości, a spór sędziego o przydział spraw nie wpływa na bezstronność i tok procesu.

Więcej o sprawie

Sędzia referent odwołał się do KRS od podziału czynności, a KRS uwzględniła odwołanie, lecz kierownictwo sądu uchwały nie wykonało. Sąd Najwyższy uznał wniosek Sądu Rejonowego w Rzeszowie o przekazanie sprawy wyroku łącznego za oczywiście bezzasadny.

Sędzia skierował pytanie prawne do TSUE w jednej ze spraw karnych i zawiesił postępowanie, a sąd odwoławczy uchylił to postanowienie na skutek zażalenia.

Przesłanką przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 § 1 k.p.k. jest dobro wymiaru sprawiedliwości a nie dobrostan sędziego, który ma przydzieloną do rozpoznania sprawę i który kwestionuje formalną poprawność przydziału do rozpoznania określonego rodzaju spraw.

Z uzasadnienia, Sąd Najwyższy
Sąd
Sąd Najwyższy, Izba Karna Wydział III
Sygnatura
III KO 220/25

Treść orzeczenia

III KO 220/25

POSTANOWIENIE

Dnia 26 stycznia 2026 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Jarosław Matras

w sprawie skazanego A.U.

o wyrok łączny

po rozpoznaniu w Izbie Karnej

na posiedzeniu w dniu 26 stycznia 2026 r.

wniosku Sądu Rejonowego w Rzeszowie

o przekazanie sprawy sygn. akt II K 1172/24

do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu,

na podstawie art. 37 k.p.k. a contrario.

p o s t a n o w i ł:

wniosku nie uwzględnić.

Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia 12 grudnia 2025 r. Sąd Rejonowy w Rzeszowie

wystąpił do Sądu Najwyższego o rozważenie możliwości przekazania w trybie art.

37 k.p.k. W uzasadnieniu postanowienia sąd (orzeczenie wydano w składzie

jednego sędziego) opisał bardzo obszernie sytuację związaną z przydzieleniem

sędziego referenta do orzekania w sprawach karnych i wykroczeniowych,

złożeniem przez niego odwołania do Krajowej Rady Sądownictwa (KRS) od

podziału czynności, uwzględnieniem tego odwołania przez KRS, niewykonaniem tej

uchwały i niedokonaniem zmian w zakresie tego przydziału służbowego przez

III KO 220/25

2

kierownictwo Sądu Rejonowego w Rzeszowie oraz kierownictwo Sądu Okręgowego

w Rzeszowie, żądaniem wszczęcia przez KRS postępowania dyscyplinarnego i

karnego co do kierownictwa sądu odnośnie niewykonywania uchwały KRS, a

następnie także i tego, że na kanwie tej sytuacji sędzia referent w zakresie jednej

ze spraw karnych skierował tzw. pytanie prawne do Trybunału Sprawiedliwości Unii

Europejskiej (TSUE), by następnie zawiesić postępowanie karne, przy czym

postanowienie to zostało uchylone przez sąd odwoławczy na skutek złożonego

zażalenia. Końcowo sędzia wskazał, że rozpoznanie tej sprawy w takim układzie

organizacyjno-ustrojowym spowoduje naruszenie wielu przepisów prawa

(konstytucji i ustaw), a chociaż w orbicie prawnych możliwości dalszego

postępowania pozostało mu zadanie pytania prawnego do TSUE także i w tej

sprawie oraz zawieszenie postępowania, to musiałoby to prowadzić do multiplikacji

postępowań w TSUE. Chcąc zapobiec takiej sytuacji sędzia wskazał, że celowe jest

skorzystanie z instytucji wskazanej w art. 37 § 1 k.p.k., a zobowiązanie sędziego

referenta do prowadzenia postępowania w tej sprawie wbrew uchwale KRS wpływa

na swobodę orzekania sędziego, zmuszając go do pomijania uchwały KRS, do

naruszenia obowiązujących przepisów jak i do postępowania wbrew złożonemu

przyrzeczeniu sędziowskiemu. W ocenie sędziego ta sytuacja stwarza w odbiorze

zewnętrznym przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy przez

sędziego w sposób swobodny i obiektywny.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Wniosek jest oczywiście bezzasadny. Przesłanką przekazania sprawy

innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 § 1 k.p.k. jest dobro wymiaru

sprawiedliwości a nie dobrostan sędziego, który ma przydzieloną do rozpoznania

sprawę i który kwestionuje formalną poprawność przydziału do rozpoznania

określonego rodzaju spraw. Całe uzasadnienie wniosku oparte jest na wskazaniu,

że przydział spraw dla tego sędziego jest nieprawidłowy, ale spór jaki toczy sędzia

z administracją sądową nie ma nic wspólnego z dobrem wymiaru sprawiedliwości w

takim rozumieniu jaki odkodować należy z przepisu art. 37 § 1 k.p.k. Istotą

postanowienia w tym zakresie jest niechęć do rozpoznawania spraw określonej

kategorii, ale ten aspekt służby sędziowskiej nie mieści się w pojęciu dobra

wymiaru sprawiedliwości. Stwierdzić trzeba wyraźnie, że forsowany w

III KO 220/25

3

postanowieniu pogląd, jakoby ze sposobu przydziału sprawy sędziemu można

wyprowadzić wniosek o istnieniu w odbiorze zewnętrznym uzasadnionych

wątpliwości co do bezstronności sędziego, jest zupełnie chybiony i dowodzi

wadliwego postrzegania przez sędziego formułującego taki wniosek czym jest

bezstronność i niezawisłość sędziego (szerzej w tej materii por. postanowienie

Sądu Najwyższego z dnia 14 kwietnia 2025 r. sygn. akt II KO 36/25). Nie można

bowiem w sposób zrozumiały i logiczny wywodzić, iż czynność techniczno-

organizacyjna związana z samym przydziałem sprawy może mieć takie znaczenie,

że zrodzi u postronnego obserwatora wątpliwości co do bezstronności sędziego

wyznaczonego do jej rozpoznania. Jest także oczywiste, że kwestionowanie

przydziału sprawy w ramach przydziału sędziego do określonego wydziału i do

rozpoznania spraw określonej kategorii nie przekłada się w żadnej mierze na tok

procesu.

Z tych wszystkich powodów orzeczono jak w postanowieniu.

[WB]

[r.g.]

Pełny tekst i metryka orzeczenia: Sąd Najwyższy, repozytorium2.sn.pl. Tytuł i streszczenie przygotował model językowy na podstawie treści orzeczenia. Orzeczenie może być nieprawomocne.