Skazana zapłaci 720 zł za odpowiedź oskarżycielki prywatnej na kasację

Postanowieniem Sądu Najwyższego z 7 lipca 2026 r. sygn. akt IV KK 144/26

pozostawiono kasację obrońcy skazanej bez rozpoznania i rozstrzygnięto o

zwolnieniu skazanej od kosztów sądowych tego postępowania i obciążono nimi

IV KK 144/26

2

Skarb Państwa oraz zwrócono skazanej uiszczoną opłatę od kasacji. W

postanowieniu tym zaś nie zawarto rozstrzygnięcia w przedmiocie zwrotu wydatków

poniesionych przez strony, a konkretnie przez oskarżycielkę prywatną z tytułu

ustanowienia w sprawie pełnomocnika, która to skierowała do Sądu Najwyższego

pisemną odpowiedź na kasację obrońcy skazanej oraz zawarła w niej wniosek o

zwrot kosztów zastępstwa procesowego w wysokości 1 500,00 zł (tysiąca pięciuset

złotych) oraz dołączyła wydruk potwierdzający zapłatę przez K.C. ww. kwoty na

rzecz kancelarii swojej pełnomocniczki (k. 33).

Wniosek ten okazał się być zasadny jedynie w części.

Zgodnie z art. 626 § 2 k.p.k., jeśli w orzeczeniu kończącym postępowanie

w sprawie nie zamieszczono rozstrzygnięcia o kosztach, jak również, gdy zachodzi

konieczność dodatkowego ustalenia ich wysokości lub rozstrzygnięcia o kosztach

postępowania wykonawczego, orzeczenie w tym przedmiocie wydaje odpowiednio

sąd pierwszej instancji, sąd odwoławczy, a w zakresie dodatkowego ustalenia

wysokości kosztów także referendarz sądowy właściwego sądu. Przepis ten

znajduje zastosowanie w postępowaniu okołokasacyjnym w związku z odesłaniem

zawartym w art. 637a k.p.k.

Zgodnie z art. 637a k.p.k. do kosztów postępowania kasacyjnego

(i okołokasacyjnego) stosuje się odpowiednio przepisy o kosztach postępowania

odwoławczego, chyba że ustawa stanowi inaczej. Wobec tego odpowiednie

zastosowanie w tej sprawie znalazł art. 636 § 3 k.p.k., przewidujący obciążenie

skazanego kosztami procesu za postępowanie odwoławcze (kasacyjne

i okołokasacyjne), jeżeli środek odwoławczy pochodzi wyłącznie od niego i nie

został uwzględniony, jak miało to miejsce w przedmiotowej sprawie. Do kosztów

procesu niewątpliwie należą uzasadnione wydatki stron, w tym z tytułu

ustanowienia w sprawie jednego obrońcy (art. 626 § 1 pkt 2 k.p.k.).

W przedmiotowej sprawie ustanowiona przez oskarżycielkę prywatną

pełnomocniczka, w piśmie z 5 maja 2026 r. złożyła odpowiedź na kasację obrońcy

skazanej, wnosząc o pozostawienie kasacji bez rozpoznania, w uzasadnieniu

IV KK 144/26

3

odnosząc się do dotychczasowego biegu postępowania oraz przedstawiając

stanowisko w zakresie zarzutów podniesionych przez obrońcę skazanej.

Wysokość przysługującego zwrotu poniesionych kosztów ustanowienia

przez oskarżyciela prywatnego pełnomocnika jest Rozporządzeniem Ministra

Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności

radców prawnych (Dz.U.2026.118 t.j.). Zgodnie z jego przepisami i w zw. z

przywołanym powyżej art. 636 § 3 k.p.k., w sytuacji nieuwzględnienia środka

zaskarżenia wniesionego na korzyść oskarżonego (skazanego), przysługuje mu

zwrot poniesionych kosztów ustanowienia pełnomocnika. W przedmiotowym

postępowaniu zrealizowane na zewnątrz (a więc niejako widoczne dla Sądu

Najwyższego) czynności polegały na złożeniu przez pełnomocnika oskarżycielki

prywatnej odpowiedzi na kasację.

Wynagrodzenie radcy prawnego ustanowionego z wyboru ustalane jest co

prawda w granicach dopuszczalnej, szerokiej autonomii (art. 225 ust. 1 ustawy z

dnia 6 lipca 1982 r. - o radcach prawnych), jednakowoż zasada umowności

ustalania opłat za czynności radców prawnych, uwzględniająca prawa rynku,

obowiązuje tylko między stronami umowy. W przypadku opłat za czynności radców

prawnych przed organami wymiaru sprawiedliwości, stanowiących podstawę do

zasądzenia zwrotu kosztów obrony, sytuacja przedstawia się inaczej, gdyż

podlegają one określonym limitom. Zasądzenie kosztów ustanowienia

pełnomocnika wyższych od wskazanych powyżej stawek minimalnych

(maksymalnie w wysokości ich sześciokrotności) wymaga wykazania i ustalenia

okoliczności uzasadniających takie rozstrzygnięcie wymienionych w § 15 ust. 3

rozporządzenia. Ocenie sądu podlegają takie wyznaczniki, jak nakład pracy radcy

prawnego w korelacji z rodzajem i stopniem zawiłości sprawy oraz obszernością

materiału dowodowego. Przedmiotowa sprawa natomiast nie charakteryzowała się

stopniem skomplikowania czy też obszernością materiału w niej zgromadzonego w

stopniu uzasadniającym zasądzenie stawki wyższej niż minimalna. Znalazło to

stosownie odzwierciedlenie w postanowieniu Sądu Najwyższego z 7 lipca 2026 r.

sygn. akt IV KK 144/26 pozostawiającym kasację obrońcy skazanej bez

rozpoznania. Należne więc oskarżycielce prywatnej koszty ustanowienia

IV KK 144/26

4

pełnomocnika, których nie zamieszczono w postanowieniu z 7 lipca 2026 r. sygn.

IV KK 144/26, należało określić na kwotę 720,00 zł (siedemset dwadzieścia złotych).

Z tych też przyczyn Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu.

[WB]

[a.ł]