Skazany nie dostał zwolnienia z opłaty od wniosku o wznowienie

W złożonym przez obrońcę skazanego O. P. (poprzednio A. G. ) wniosku o

wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnie wyrokiem Sądu

Apelacyjnego w Katowicach z dnia 24 czerwca 2004 r., sygn. II AKa 91/04, jego

autor w pkt. 4 sformułował wniosek o „zwolnienie skazanego z ponoszenia kosztów

w niniejszym postępowaniu”, w tym opłaty od wniosku o wznowienie postępowania.

Oprócz ww. postulatu, obrońca nie załączył do wniosku dokumentów wykazujących

sytuację rodzinną, majątkową i wysokość dochodów skazanego zgodnie z art. 623

k.p.k. (k. 2-6 akt).

IV KO 113/25

2

Zarządzeniem z dnia 9 grudnia 2025 r., sędzia sprawozdawca wezwał

obrońcę skazanego do usunięcia w terminie 7 dni braku formalnego wniosku o

wznowienie postępowania poprzez uiszczenie opłaty w kwocie 150 zł, pod rygorem

odmowy przyjęcia wniosku (k. 20 akt).

Powyższe wezwanie zostało skutecznie doręczone obrońcy skazanego w

dniu 17 grudnia 2025 r. (elektroniczne potwierdzenie odbioru k. 21 akt).

W zakreślonym we wskazanym powyżej zarządzeniu z dnia 9 grudnia 2025 r.

siedmiodniowym terminie, obrońca skazanego nie usunął braku formalnego w

postaci uiszczenia opłaty w kwocie 150 zł. Do chwili rozpoznania przedmiotowego

wniosku zaniechał dołączenia do wniosku składanego w trybie art. 623 k.p.k.

dokumentów wykazujących sytuację rodzinną, majątkową i wysokość dochodów

skazanego.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Wniosek obrońcy skazanego O. P. (poprzednio A. G. ) nie zasługiwał na

uwzględnienie.

Przypomnieć należy, że przepis art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 23 czerwca 1973

r. o opłatach w sprawach karnych (Dz. U. z 2023 r. Nr 123 t.j.) w zw. z art. 623 k.p.k.

nakłada na osobę ubiegającą się o zwolnienie od uiszczenia opłaty obowiązek

wykazania, że ze względu na jej sytuację rodzinną, majątkową i wysokość

dochodów wyłożenie opłaty byłoby zbyt uciążliwe.

Obrońca skazanego z wyboru, jako podmiot fachowy, tak w dacie złożenia

wniosku o zwolnienie skazanego od opłaty od wniosku o wznowienie postępowania

sądowego, jak i w dacie odebrania wezwania do usunięcia w terminie 7 dni braku

formalnego wniosku o wznowienie postępowania poprzez uiszczenie opłaty w

kwocie 150 zł, znał regulację prawną wynikającą z art. 623 k.p.k. Mimo to nawet nie

podjął próby uprawdopodobnienia (czy to we wniosku o wznowienie postępowania

czy w odpowiedzi na wezwanie do usunięcia braków formalnych wniosku), że

skazany nie jest w stanie wywiązać się z powinności uiszczenia opłaty od wniosku

o wznowienie postępowania w kwocie 150 zł. Nie wykazał w żaden sposób, jak

wymaga ww. przepis, iż ze względu na sytuację rodzinną, majątkową i wysokość

IV KO 113/25

3

dochodów skazanego, wyłożenie przez skazanego wskazanej opłaty byłoby dla

niego zbyt uciążliwe ⎯ chociaż ciężar dowodu co do istnienia okoliczności

uzasadniających ewentualne zwolnienie od opłaty zawsze obciąża ubiegającego

się o to zwolnienie (por. postanowienie Sądu Najwyższego: z dnia 21 czerwca 1996

r., V KZ 10/96, OSNKW 1996, z. 7-8, poz. 46; z dnia 26 lutego 2007 r., IV KZ 7/07,

LEX nr 568635). Sam fakt pobytu skazanego w zakładzie karnym nie jest zaś

wystarczającą przesłanką, aby zrezygnować z domagania się od niego zapłacenia

stosownej, dość niskiej, należności.

Na marginesie jedynie wypada wskazać na to, że zaniechanie w zakresie

wykazania okoliczności uzasadniających ewentualne zwolnienie od zapłaty kosztów

podlegających uiszczeniu przy wnoszeniu pisma procesowego nie stanowi braku

formalnego wniosku i ⎯ w konsekwencji ⎯ nie znajduje tu zastosowania tryb

usuwania braków przewidziany w art. 120 k.p.k. Wniosek taki należy merytorycznie

rozpoznać, a to sam wnioskodawca ponosi ryzyko jego nieuwzględnienia w

związku z zaniechaniem jego uzasadnienia w odniesieniu do okoliczności o których

mowa w art. 623 k.p.k. (por. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 26

kwietnia 2018 r., IV KZ 15/18, LEX nr 2499858).

Z tych względów, nie znajdując podstaw do uwzględnienia wniosku,

postanowiono jak w części dyspozytywnej.

[J.J.]

[a.ł]