Spółka odzyska część rekompensaty za najem biura w W. Sąd Apelacyjny zmienił wyrok

Powód - (...) sp. z o.o. sp. k. z siedzibą w W. domagał się zasądzenia od pozwanego(...) S.A. w B. kwoty 1.291.352,30 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie w transakcjach handlowych, w tym kwotą rekompensaty za koszty odzyskiwania należności wraz z odsetkami za opóźnienie, na którą składają się kwoty wymienione szczegółowo w treści pozwu. Powód żądał również zasądzenia od pozwanego kosztów procesu.

Pozwany w sprzeciwie od wydanego w sprawie nakazu zapłaty zaskarżył nakaz w całości i wniósł o oddalenie powództwa oraz zasądzenie od powoda na jego rzecz kosztów procesu.

Wyrokiem z dnia 16 sierpnia 2023 r. Sąd Okręgowy w Bydgoszczy w przeważającej części uwzględnił powództwo.

Swoje rozstrzygnięcie Sąd Okręgowy oparł na ustaleniach i rozważaniach przedstawionych w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku.

Apelację od tego wyroku wywiódł powód zaskarżając wyrok w punkcie IV i zarzucając:

I. naruszenie prawa procesowego:

a) art. 233 § 1 k.p.c. poprzez brak wszechstronnego rozważenia zebranego materiału dowodowego polegający na nieuwzględnieniu wszystkich dowodów zgłoszonych przez powoda i dołączonych do pisma z dnia 1 lipca 2022 r. oraz pisma z dnia 15 lipca 2022 r. (załącznik nr 12) dokumentów potwierdzających wysokość oraz fakt poniesienia przez powoda kosztów podróży objętych fakturą VAT nr (...) (wraz z zestawieniem - zał. nr 16 do pozwu oraz 12 do odpowiedzi na sprzeciw) w postaci biletów kolejowych, lotniczych oraz innych dokumentów, w tym potwierdzających wysokość kosztów paliwa, które dowodziły roszczenia powoda w wysokości 10.564,95 zł, a wobec faktu, że pozwany nie przedstawił żadnych dowodów, żeby wcześniej kwestionował zestawienie wydatków objęte fakturą VAT nr (...) także i okoliczność, że materiały te zostały pozwanemu przedstawione na etapie przedprocesowym, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem doprowadziło Sąd I instancji do niezasadnego oddalenia powództwa co do kwoty 10.564,95 zł i kwoty 324,30 zł stanowiącej rekompensatę za koszty dochodzenia ww. wierzytelności;

b) art. 233 § 1 k.p.c. poprzez brak wszechstronnego rozważenia zebranego w sprawie materiału dowodowego polegający na błędnym obliczeniu wysokości wierzytelności powoda o zapłatę rekompensaty kosztów wynajmu biura w W. udokumentowanej fakturą nr (...) (załącznik nr 21 do pozwu) w ten sposób, że Sąd I instancji dodał kwoty netto wskazane na fakturach źródłowych wystawionych przez (...) sp. z o.o. o numerach (...) (wystawiona na 3.562,74 EUR brutto/2.896,55 EUR netto) oraz (...) (wystawiona na 6.165,62 PLN brutto/5.012,70 PLN netto) i od sumy ww. kwot netto obliczył 85% rekompensaty, powiększając ją o VAT, podczas gdy faktura o numerze (...) opiewa na kwotę wyrażoną w EUR, wobec czego jej wartość wyrażoną w PLN Sąd I instancji powinien ustalić mnożąc kwotę w EUR przez kurs EUR wskazany na ww. fakturze, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem doprowadziło Sąd I instancji do nieprawidłowego ustalenia wysokości rekompensaty kosztów wynajmu biura w W. za listopad 2021 roku, a w konsekwencji niezasadnego oddalenia powództwa co do kwoty 15.205,90 zł;

c) art. 233 § 1 k.p.c. poprzez brak wszechstronnego rozważenia zebranego w sprawie materiału dowodowego polegający na nieuwzględnieniu dowodów przeprowadzonych w postępowaniu (tj. w szczególności dokumentów w postaci faktury nr (...) oraz zeznań świadków P. L., M. B.; K. K., S. N., a także przesłuchania strony powodowej) w zakresie ustaleń stron co do sposobu obliczania rekompensaty kosztów najmu biura, na skutek czego Sąd niezasadnie uznał, że wysokość rekompensaty kosztów najmu biura powinna być ustalana jako 85% wartości netto faktury wystawionej przez (...) sp. o.o. na rzecz powoda, a nie - jako 85% wartości brutto, co doprowadziło do niezasadnego oddalenia powództwa w części stanowiącej różnicę między kwotami dochodzonymi przez powoda w pozwie a kwotą ustaloną przez Sąd w wyniku obliczenia należności powoda jako 85% kwoty netto (a nie brutto) widniejącej na fakturze wystawionej przez (...) spółki z o.o. powiększonej o podatek VAT;

d) art. 233 § 1 k.p.c. poprzez brak wszechstronnego rozważenia zebranego w sprawie materiału dowodowego polegający na nieuwzględnieniu dowodów przeprowadzonych w postępowaniu w zakresie otrzymania przez pozwanego faktur źródłowych dot. najmu i wysokości kosztów najmu (w szczególności przygotowanych przez pozwanego zestawień faktur z tytułu rekompensat kosztów najmu i opłat oraz kosztów pozostałych, wydruku wiadomości e-mail z dnia 21.07.2021 r. od K. C. do P. Ł. i R. G., umowy najmu powoda z (...) sp. z o.o. wraz z załącznikami), na skutek czego Sąd I instancji błędnie uznał, że faktury źródłowe, stanowiące podstawę wystawienia przez powoda faktur VAT nr (...) oraz (...), nie zostały przedstawione pozwanemu, ani nie złożono ich w toku niniejszej sprawy, a ponadto, że to miałoby prowadzić do wniosku, że niemożliwe było ustalenie wysokości świadczenia należnego powodowi z tytułu rekompensaty kosztów wynajmu biura w W., co doprowadziło do niezasadnego oddalenia powództwa co do kwot: 18.588,46 zł (faktura nr (...)), 320,12 zł tytułem rekompensaty za koszty dochodzenia wierzytelności; 18.555.68 zł (faktura (...)), 324,30 zł tytułem rekompensaty za koszty dochodzenia wierzytelności;

e) art. 229 k.p.c. poprzez jego niezastosowanie i nieuznanie za przyznane przez pozwanego faktu, że powód doręczył pozwanemu faktury źródłowe, stanowiące podstawę wystawienia przez powoda faktur o numerach (...) i (...), pomimo że pozwany w sprzeciwie od nakazu zapłaty jednoznacznie wskazał doręczenia których faktur źródłowych kwestionuje, a których nie, a zatem fakt doręczenia pozwanemu faktur źródłowych do faktur o numerach (...) i (...) nie wymagał dowodzenia przez powoda, na skutek czego Sąd I instancji błędnie uznał jakoby faktury źródłowe do ww. faktur nie zostały pozwanemu przez powoda doręczone, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem Sąd I instancji niezasadnie oddalił powództwo co do kwot: 18.588,46 zł (faktura nr (...)), 320,12 zł tytułem rekompensaty za koszty dochodzenia wierzytelności; 18.555.68 zł (faktura (...)), 324,30 zł tytułem rekompensaty za koszty dochodzenia wierzytelności;

f) art. 231 k.p.c. poprzez jego niezastosowanie i nieprzyjęcie domniemania, że powód doręczył pozwanemu faktury źródłowe do faktur wystawionych przez powoda o numerach (...) i (...), podczas gdy pozwany do sprzeciwu od nakazu zapłaty złożył dokumenty, z których wynika, że pozwany był w stanie obliczyć, jaka według niego powinna być prawidłowa wysokość rekompensaty kosztów wynajmu biura w W. w zakresie przedmiotowych faktur, a skoro tak, to musiał widzieć wartości wskazane w fakturach źródłowych otrzymanych przez powoda od (...) sp. z o.o., na podstawie których powód wystawił faktury o numerach (...), na skutek czego Sąd I instancji błędnie uznał jakoby faktury źródłowe do ww. faktur nie zostały pozwanemu przez powoda doręczone, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem w konsekwencji Sąd I instancji niezasadnie oddalił powództwo co do kwoty: 18.588,46 zł (faktura nr (...)), 320,12 zł tytułem rekompensaty za koszty dochodzenia wierzytelności; 18.555.68 zł (faktura (...)), 324,30 zł tytułem rekompensaty za koszty dochodzenia wierzytelności;

g) art. 210 § 2 k.p.c. w zw. 230 k.p.c. poprzez ich niezastosowanie i niezasadne uznanie jakoby pozwany zaprzeczył, aby zostały mu dostarczone faktury źródłowe do faktury nr (...) oraz faktury nr (...), podczas gdy pozwany na wstępie sprzeciwu jedynie ogólnikowo zaprzeczył wszystkim wyraźnie nieprzyznanym twierdzeniom powoda, jednak w szczegółowym uzasadnieniu i zestawieniach dołączonych do sprzeciwu dotyczących doręczenia/niedoręczenia pozwanemu poszczególnych faktur źródłowych pozwany wskazywał, których dokumentów rzekomo nie otrzymał i nie wskazał tam faktury nr (...), co nie może zostać uznane za zaprzeczenie faktom, na podstawie których powód dochodził zapłaty roszczenia, a wręcz stanowi przyznanie przez pozwanego, że otrzymał faktury źródłowe do faktur wystawionych przez powoda o numerach (...) oraz nr (...), co doprowadziło Sąd I instancji do błędnego ustalenia jakoby pozwany nie przyznał w sposób dorozumiany faktów wskazywanych przez powoda świadczących o zasadności powództwa w powyższym zakresie i w konsekwencji miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem doprowadziło do oddalenia powództwa w tym zakresie;

h) art. 365 § 1 k.p.c. w zw. z art. 366 k.p.c. polegające na rozstrzygnięciu o kwestii ustalonego przez strony sposobu obliczenia rekompensaty kosztów najmu należnej powodowi od pozwanego w sposób odmienny, niż w prawomocnym orzeczeniu w postaci nakazu zapłaty w postępowaniu upominawczym z dnia 31 sierpnia 2023 r. wydanym przez Sąd Okręgowy w Bydgoszczy w sprawie VIII GNc 256/23, podczas gdy Sąd jest związany ustaleniami poczynionymi przez Sąd, który wydał ww. nakaz zapłaty, w zakresie tego, jaka jest wykładnia § 3 ust. 1 lit. b) umowy, tj. że pozwany zobowiązany był do zapłaty na rzecz powoda comiesięcznej rekompensaty 85% kosztów najmu brutto (a nie netto) objętych fakturami wystawianymi przez wynajmującego względem powoda, co doprowadziło do niezasadnego oddalenia powództwa w części, co do kwoty stanowiącej różnicę między kwotami dochodzonymi przez powoda w pozwie a kwotą ustaloną przez Sąd w wyniku obliczenia należności powoda, jako 85% kwoty netto (a nie brutto) widniejącej na fakturze wystawionej przez (...) sp. z o.o. powiększonej o podatek VAT;

i) art. 109 § 1. k.p.c. w zw. z art. 98 § 1. i 3 k.p.c. poprzez niezasądzanie od pozwanego na rzecz powoda zwrotu kosztów procesu w postaci kosztów podróży pełnomocnika powoda na rozprawy w Sądzie w B., pomimo prawidłowo złożonego wniosku kosztowego wraz ze spisem kosztów w tym zakresie, podczas gdy - zgodnie z utrwalonym orzecznictwem - złożenie przez adwokata spisu kosztów daje rękojmię rzetelności spisu, uzasadnia oparcie na tym spisie ustaleń co do poszczególnych pozycji objętych spisem bez ich sprawdzania i nie nakłada na profesjonalnych pełnomocników obowiązku udokumentowania wysokości pozycji przedstawionych w spisie kosztów przez złożenie dowodów ich wykazujących, co doprowadziło do błędnego przyjęcia przez Sąd I instancji jakoby powód nie wykazał wydatków rzeczywiście poniesionych z tytułu dojazdu na rozprawy, a w konsekwencji do nieuzasadnionego uszczuplenia wysokości kosztów procesu zasądzonych od pozwanego na rzecz powoda;

j) art. 233 § 1. k.p.c. poprzez dokonanie sprzecznej z zasadami doświadczenia życiowego i zasadami logiki oceny spisu kosztów złożonego przez powoda polegającej na błędnym uznaniu, że mimo potwierdzonej w protokołach rozpraw obecności pełnomocników powoda, zamieszkujących i pracujących w W., na wszystkich rozprawach w niniejszej sprawie i oświadczeń złożonych przez pełnomocników powoda w tym zakresie (co do trasy z kancelarii do budynku Sądu oraz podróży samochodem osobowym), nie jest pewne i uzasadnione, że ponieśli oni koszty podróży z W. do B. w wysokości co najmniej wskazanej w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 25 marca 2002 r. w sprawie warunków ustalania oraz sposobu dokonywania zwrotu kosztów używania do celów służbowych samochodów osobowych, motocykli i motorowerów niebędących własnością pracodawcy, co doprowadziło do błędnego przyjęcia przez Sąd I instancji jakoby powód nie wykazał wydatków rzeczywiście poniesionych z tytułu dojazdu na rozprawy i nieuzasadnionego uszczuplenia wysokości kosztów procesu zasądzonych od pozwanego na rzecz powoda;

k) błąd w ustaleniach faktycznych polegający na nieznajdującym uzasadnienia w materiale dowodowym ustaleniu, że powód odliczał kwotę podatku VAT płaconą wraz czynszem najmu na rzecz wynajmującego - (...) sp. z o.o., pomimo że kwestia ta w ogóle nie było przedmiotem postępowania dowodowego w niniejszym postępowaniu i Sąd I instancji nie miał podstaw, aby takie ustalenia w tym zakresie samodzielnie poczynić, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem doprowadziło Sąd I instancji do niezasadnego oddalenia powództwa w części, co do kwoty stanowiącej różnicę między kwotami dochodzonymi przez powoda w pozwie a kwotą ustaloną przez Sąd w wyniku obliczenia należności powoda, jako 85% kwoty netto (a nie brutto) widniejącej na fakturze wystawionej przez (...) sp. z o.o. powiększonej o podatek VAT;

II. naruszenie prawa materialnego:

a) art. 65 § 2 k.c. poprzez błędną wykładnię postanowienia § 3 ust. 1 lit. d) oraz § 3 ust. 3 lit. b) umowy nr (...)nr (...) zawartej w dniu 5 lutego 2018 r. między powodem a pozwanym polegającą na przyjęciu, że warunkiem powstania po stronie pozwanego obowiązku zwrotu kosztów delegacji było przedstawienie mu przez powoda rachunków, umów i faktur wraz z dowodami zapłaty oraz odpowiednim opisem, podczas gdy już z brzmienia § 3 ust. 1 lit. d) umowy wynika, że powodowi każdorazowo przysługiwał zwrot opisanych w przedmiotowym punkcie kosztów delegacji, a przedłożenie szczegółowej dokumentacji warunkowało jedynie wystawienie faktury VAT, a zatem pozostawało bez wpływu na możliwość żądania przez powoda zwrotu przedmiotowych kosztów, bowiem wystawienie faktury VAT - na gruncie prawa cywilnego - nie może stanowić czynności, od której druga strona uzależnia zapłatę należnego świadczenia;

b) art. 65 § 1 i 2 k.c. poprzez błędną wykładnię postanowienia § 3 ust. 1 lit. b) umowy, pomijającą zgodny zamiar stron i cel umowy, a także ustalone zwyczaje, polegającą na przyjęciu, że kwota rekompensaty kosztów wynajmu biura wynosi 85% kwoty netto (a nie brutto) wskazanej na fakturze źródłowej otrzymywanej przez powoda od wynajmującego - (...) sp. z o.o., podczas gdy prawidłowa wykładania umowy w tym zakresie powinna doprowadzić do wniosku, że obliczanie rekompensaty kosztów wynajmu biura, jako 85% kwoty brutto widniejącej na fakturze wystawionej przez (...) sp. z o.o., powiększone o podatek VAT, jest prawidłowe i zgodne z treścią postanowień umowy oraz wolą stron, a w rezultacie do zasądzenia roszczenia dotyczącego rekompensaty powodowi kosztów najmu biura w W. w wysokości dochodzonej pozwem;

c) naruszenie art. 6 k.c. w zw. z art. 232 k.p.c. poprzez błędne uznanie, że pozwany skutecznie dowiódł, że roszczenie powoda o zapłatę rekompensaty kosztów wynajmu biura w W. jest w części niezasadne z uwagi na rzekome błędne obliczanie ww. rekompensaty, jako 85% kwoty brutto (a nie netto) widniejącej na fakturze otrzymywanej przez powoda od (...) sp. z o.o., podczas gdy z przedstawionych przez powoda dowodów w postaci potwierdzeń zapłaty przez pozwanego rekompensat kosztów wynajmu biura w W. za inne okresy (załącznik nr 17 do pozwu - faktura nr (...)), zeznań świadków P. Ł., S. N., M. B., K. K. (J.), a także przesłuchania strony powodowej wynika prawidłowość wskazywanego przez powoda sposobu ustalania wysokości rekompensaty kosztów wynajmu biura, natomiast pozwany nie przedstawił żadnego dowodu wskazującego na odmienne od przedstawionego przez powoda rozumienie ww. postanowienia umowy, co doprowadziło do nieuzasadnionego oddalenia powództwa w części stanowiącej różnicę między kwotami dochodzonymi przez powoda w pozwie a kwotą ustaloną przez Sąd w wyniku obliczenia należności powoda jako 85% kwoty netto (a nie brutto) widniejącej na fakturze wystawionej przez (...) sp. z o.o. powiększonej o podatek VAT.

Wskazując na powyższe skarżący wniósł o zmianę wyroku w sposób wskazany szczegółowo w apelacji oraz obciążenie kosztami procesu za obie instancje pozwanego, a także zasądzenie kosztów postępowania zabezpieczającego.

Skarżący wniósł także o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z następujących dokumentów:

⚫

pozwu z dnia 4.08.2023 r.,

⚫

nakazu zapłaty w postępowaniu upominawczym z dnia 31 sierpnia 2023 r. wydanego przez Sąd Okręgowy w Bydgoszczy (...) wraz ze wzmianką o prawomocności,

⚫

potwierdzenia płatności należności objętej nakazem zapłaty w postępowaniu upominawczym z dnia 31 sierpnia 2023 r., dokonanej przez pozwanego na rzecz powoda w dniu 18.09.2023 r.;

⚫

zarządzenia SSO Artura Fornala z dnia 2 października 2023 r. (...),

celem wykazania następujących faktów:

⚫

dokonania przez pozwanego na rzecz powoda zapłaty wierzytelności tytułem rekompensaty kosztów wynajmu biura w wysokości 85% kwoty brutto wskazanej na fakturze wynajmującego,

⚫

zgodnego rozumienia przez strony postanowienia § 3 ust. 1 lit. b) umowy nr (...)nr (...) w ten sposób, że powód będzie obciążał pozwanego kosztami wynajmu biura w W. w wysokości 85% wartości brutto wskazanej na fakturze otrzymywanej przez powoda od (...) sp. z o.o.,

⚫

wydania przez Sąd prawomocnego orzeczenia, które jest wiążące dla sądu orzekającego w niniejszej sprawie, prawomocnego przesądzenia kwestii prawidłowego obliczania rekompensaty kosztów najmu należnej powodowi od pozwanego;

przy czym skarżący wyjaśnił, że ww. dowody nie mogły zostać przeprowadzone wcześniej z uwagi na fakt, że nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym z dnia 31 sierpnia 2023 r. został wydany już po wydaniu orzeczenia w niniejszej sprawie,

⚫

faktury VAT nr (...),

⚫

faktury VAT nr (...),

⚫

faktury VAT nr (...),

⚫

faktury VAT nr (...);

celem wykazania następujących faktów:

⚫

wysokości roszczenia powoda z tytułu rekompensaty kosztu najmu i opłat eksploatacyjnych objętych fakturami VAT nr (...)

⚫

wysokości kwot brutto i netto wskazanych na fakturach źródłowych wystawianych przez wynajmującego ( (...) sp. z o.o.) na rzecz powoda,

⚫

najmu i opłat eksploatacyjnych poniesionych przez powoda i objętych fakturami VAT wystawionymi przez (...) sp. z o.o.

Skarżący wskazał, że potrzeba przeprowadzenia ww. dowodów powstała dopiero na obecnym etapie, bowiem powód przedstawił w postępowaniu przed Sądem I instancji dowody świadczące o zasadności roszczenia w zakresie rekompensat kosztów wynajmu biura w W. udokumentowanych fakturami VAT nr (...) tak co do zasady, jak i wysokości, a pozwany nie tylko nie kwestionował, że faktury źródłowe stanowiące podstawę wystawienia ww. faktur zostały mu doręczone, ale i przedstawił swoje własne zestawienia kosztów najmu płaconych na rzecz powoda, z które wynikało, że widział te faktury źródłowe i znał ich wysokość. Z uwagi jednak na fakt, że Sąd I instancji nie podzielił dotychczasowego sposobu obliczania wysokości rekompensat kosztów najmu, funkcjonującego między stronami i postanowił samodzielnie dokonać innego sposobu obliczenia, tj. jako podstawę przyjąć kwotę netto wskazaną na fakturze źródłowej, a nie kwotę brutto, na skutek czego zdaniem Sądu I instancji zaistniała potrzeba weryfikacji przez Sąd bezpośrednio wszystkich faktur źródłowych otrzymanych przez powoda od (...) sp. z o.o.

Skarżący - z ostrożności procesowej - przedstawił wraz z apelacją również te dodatkowe dokumenty źródłowe. Potwierdzić mają one, że wysokość kosztów najmu objętych ww. fakturami jest taka, jak wynika z innych dokumentów już znajdujących się w aktach sprawy (faktury VAT nr (...), umowa najmu zawarta przez powoda z (...) sp. z o.o. wraz z załącznikami, zestawień faktur dot. kosztów najmu przygotowanych przez pozwanego - zał. nr 38-40 sprzeciwu) i twierdzeń powoda, wniosku powoda z dnia 25 września 2023 r. o zwrot kosztów postępowania zabezpieczającego (wraz z załącznikami) wraz z uzupełniającym go pismem powoda z dnia 6 października 2023 roku z prawomocnym postanowieniem komornika w zakresie kosztów postępowania zabezpieczającego (ze wzmianką o prawomocności)

celem wykazania następujących faktów: złożenia przez powoda wniosku o zwrot kosztów powstałych i poniesionych przez powoda w związku z wykonaniem zabezpieczenia roszczenia pieniężnego uzyskanego przez powoda na podstawie art. 458

13k.p.c. w zw. z art. 492 § 1 k.p.c. w wysokości 50.037,88 zł.

W odpowiedzi na apelację pozwany wniósł o jej oddalenie i zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów postępowania apelacyjnego.

Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:

Apelacja powoda zasługuje na uwzględnienie.

Wskazać należy, iż Sąd drugiej instancji w systemie apelacyjnym jest instancją merytoryczną, co oznacza, że Sąd ten ma obowiązek poczynić własne ustalenia faktyczne i ocenić je samodzielnie z punktu widzenia prawa materialnego

(por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 13 kwietnia 2000 r., sygn. akt III CKN 812/98, OSNC z 2000 r. , Nr 10, poz. 193). Sąd drugiej instancji może ponownie przeprowadzić dowody przeprowadzone w pierwszej instancji, może również podzielić ustalenia sądu pierwszej instancji i przyjąć je za podstawę własnego orzeczenia. Może także przeprowadzić nowe dowody

(por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 8 lutego 2000 r., II UKN 385/99, OSNP z 2001 r., nr 15, poz. 493). Naruszenie przepisów prawa materialnego sąd drugiej instancji bierze pod uwagę z urzędu.

W ocenie Sądu Apelacyjnego, Sąd Okręgowy w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy co do zasady prawidłowo ustalił stan faktyczny. Sąd Apelacyjny podziela ustalenia faktyczne poczynione przez Sąd Okręgowy i uznaje je za własne.

Należy jedynie dodatkowo ustalić, że faktury źródłowe do faktury (...) opiewają na kwotę

6.165,62 zł (k. 820) oraz

3.562, 74 EUR (k. 818 – 819).

Zasadny okazał się zarzut naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. poprzez nieuwzględnienie dowodów zgłoszonych przez powoda i dołączonych do pisma z dnia 1 lipca 2022 r. oraz pisma z dnia 15 lipca 2022 r. (załącznik nr 12), potwierdzających wysokość oraz fakt poniesienia przez powoda kosztów podróży objętych fakturą VAT nr(...) (wraz z zestawieniem - zał. nr 16 do pozwu oraz 12 do odpowiedzi na sprzeciw) w postaci biletów kolejowych, lotniczych oraz innych dokumentów, w tym potwierdzających wysokość kosztów paliwa, które dowodziły roszczenia powoda w wysokości 10.564,95 zł.

Trafnie podnosi skarżący, że pozwany nie zakwestionował zestawienia wydatków objętych fakturą VAT nr (...) i tego, że dokumenty te zostały mu przedstawione przez procesem.

Faktycznie niesłusznie przyjął Sąd Okręgowy, iż powód nie przedłożył dokumentów potwierdzających wysokość oraz fakt pokrycia kosztów objętych fakturą VAT nr (...), a w konsekwencji niezasadnie oddalił powództwo co do kwoty 10.564,95 zł i kwoty 324,30zł stanowiącej rekompensatę za koszty dochodzenia ww. wierzytelności.

Stosowne zestawienie dokumentów stanowiących podstawę wystawienia faktury (...) znajduje się w załączniku numer 16 do pozwu (k. 688 - 694) oraz w załączniku 12 do odpowiedzi na sprzeciw (k. 1784-1904).

Również trafnie zarzucił skarżący naruszenie art. 233 § 1 k.p.c. poprzez błędne obliczenie wysokości wierzytelności powoda o zapłatę rekompensaty kosztów wynajmu biura w W. udokumentowanej fakturą nr (...) (załącznik nr 21 do pozwu), z uwagi a fakt, że Sąd I instancji dodał kwoty netto wskazane na fakturach źródłowych wystawionych przez (...) sp. z o.o. o numerach (...) (wystawiona na 3.562,74 EUR brutto/2.896,55 EUR netto) oraz (...) (wystawiona na 6.165,62 PLN brutto/5.012,70 PLN netto) i od sumy ww. kwot netto obliczył 85% rekompensaty, powiększając ją o VAT, podczas gdy faktura o numerze (...) opiewa na kwotę wyrażoną w EUR, wobec czego jej wartość wyrażoną w PLN należało ustalić mnożąc kwotę w EUR przez kurs EUR wskazany na ww. fakturze, i w ten sposób ustalić wysokości rekompensaty kosztów wynajmu biura w W. za listopad 2021 roku, co wynosi 15.205,90 zł.

W tym zakresie należało zmienić poczynione przez Sąd Okręgowy ustalenia faktyczne i ustalić, zgodnie z zebranym w sprawie materiałem dowodowym, że faktury źródłowe do faktury (...) opiewają na kwotę 6.165,62 zł (k. 820) oraz 3.562,74 EUR (k. 818 – 819). Faktura (...) wraz z fakturami źródłowymi (k. 2213-2217) potwierdzają powyższe ustalenia.

Mając na uwadze powyższe dokumenty, zasadne jest żądanie zasądzenia od pozwanego na rzecz powoda kwoty 15.205,90 zł.

Podobnie, zasadny okazał się zarzut naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. poprzez nieuwzględnienie przeprowadzonych dowodów (faktury nr (...) oraz zeznań świadków P. Ł., M. B.; K. K., S. N., a także przesłuchania strony powodowej) w zakresie ustaleń stron co do sposobu obliczania rekompensaty kosztów najmu biura, na skutek czego Sąd meriti niezasadnie uznał, że wysokość rekompensaty kosztów najmu biura powinna być ustalana jako 85% wartości netto faktury wystawionej przez (...) sp. o.o. na rzecz powoda, a nie - jako 85% wartości brutto.

Z tym zarzutem zasadnie został powiązany również słuszny zarzut naruszenia prawa materialnego – art. 65 § 2 k.c. w sposób wskazany w apelacji.

Na potrzeby uzyskania przez pozwanego rozszerzenia certyfikatu (...), powód (jako najemca) zawarł z (...) sp. z o.o. w W. (jako wynajmującym) umowę najmu pomieszczeń biurowych w W. przy ul. (...).

W umowie strony między innymi ustaliły, że będą dokonywały wzajemnych rozliczeń dotyczących najmu tych pomieszczeń, kierując się następującymi zasadami:

Powód otrzyma rekompensatę kosztów utrzymania powierzchni biurowej wynoszącą 85 % kosztów najmu i eksploatacyjnych

wskazanych w miesięcznej fakturze obciążającej powoda, która każdorazowo będzie przedstawiana do wglądu pozwanemu.

Strony umówiły się zatem, że powód otrzyma rekompensatę kosztów utrzymania powierzchni biurowej wynoszącej 85% kosztów najmu i eksploatacyjnych wskazanych w miesięcznej fakturze obciążającej powoda, nie wskazując że 85% rekompensaty będzie dotyczyło kwoty netto wskazanej w fakturze.

W tym miejscu odwołać się należy do zebranego w sprawie materiału dowodowego z którego jasno wynika prezentowana przez powoda teza, że kwota rekompensaty w wysokości 85% dotyczyła kwoty brutto wskazanej w fakturze. Z zeznań świadka P. Ł. wynika (k. 2231v), że koszty najmu w zakresie ponoszonych 85% miały być ustalane w oparciu o kwotę brutto.

Szerzej na ten temat wypowiedziała się świadek M. B. (k. 2736), która wskazała, że wątpliwości to to do sposobu obliczenia 85% wartości najmu i eksploatacji przekazała mailowo P. Ł. i M. K.. W odpowiedzi otrzymała informację, że dekretki mają być przygotowywane jak dotychczas (od kwoty brutto). Świadek wskazała, że nie wie, czy (...) zgłaszał wątpliwości dotyczące faktur rekompensujących koszty najmu i eksploatacji do powoda.

W odpowiedzi na te wątpliwości M. B. P. Ł. wskazał: „ nie mam odpowiedzi od księgowej co do możliwości innej kalkulacji, wobec powyższego postępujemy jak dotychczas” (k. 2742).

W tym stanie sprawy należy wyciągnąć wniosek, że gdyby faktycznie pozwany uznał, że należy obliczać rekompensatę od kwoty netto a nie brutto, to zareagowałby już przy pierwszej fakturze zgłaszając, że nie w taki sposób strony się umówiły, a faktura pozostaje zawyżona. Takiego działania pozwanego nie było. Żaden dowód przeprowadzony w sprawie nie wskazuje, aby strony rozumiały postanowienie § 3 ust. 1 lit. b) umowy w sposób przedstawiony przez pozwanego.

Należy również zwrócić uwagę na zeznania świadków K. K. i S. N..

Świadek K. K. zeznała, że na polecenie A. K. miała w tabeli wykazać, że (...) są stratne przez naliczanie podwójnego podatku VAT od wynajmowanej powierzchni biurowej. Świadek zgłosiła to P. Ł., ówczesnemu kierownikowi, ale nie wie czy było to dalej zgłoszone.

Natomiast świadek S. N. wskazał, że podpisywał tak zwane dekretki, przygotowane na podstawie faktur przez handlowca (...). Sprawę tę wyjaśniał z księgową, bo nie był pewny, czy jest poprawne doliczanie 85% od kwoty brutto. Zeznał, że L. B. utwierdziła go, że taki sposób jest poprawny i od tamtej pory nie zwracał już na to uwagi.

Powyższe zeznania, w powiązaniu z okolicznością, że wcześniej pozwany uiszczał faktury, które obejmowały 85% kosztów brutto wskazanych w fakturze, przemawiają za uznaniem, że trafne jest stanowisko powoda, iż strony umówiły się w taki, a nie inny sposób. Również analiza treści umowy wskazuje na to, że strony miały na myśli kwotę wymienioną fakturze, a zatem kwotę brutto. Gdyby miało być inaczej, umowa stron powinna być odmiennie skonstruowana.

Przedstawione przez powoda dowody w postaci potwierdzeń zapłaty należności z tytułu rekompensat kosztów wynajmu biura w W. za sporny okres i wcześniejsze (załącznik nr 17 do pozwu - faktura nr (...)), zeznania świadków P. Ł., S. N., M. B., K. K. (uprzednio J.), a także przesłuchanie strony powodowej, wykazały prawidłowość sposobu ustalania wysokości rekompensaty kosztów wynajmu biura w W. jako 85% kwoty brutto widniejącej na fakturze otrzymywanej przez powoda od (...).

Niewątpliwe słuszne jest stanowisko skarżącego, że strony przez wiele lat wykonywały i rozumiały postanowienia umowy w ten sam sposób, tj. że powód miał prawo obciążać pozwanego kosztami najmu w wysokości 85% kwoty brutto wskazanej na fakturze źródłowej, powiększonymi o podatek VAT. W trakcie tej współpracy pozwany ani razu nie wskazał, aby powód obciążał go kosztami wynajmu biura w sposób nieprawidłowy. Wręcz przeciwnie, zawsze regulował należności z tego tytułu w wysokości 85% liczonych od kwoty brutto faktury źródłowej.

Z uwagi na powyższe rozważania, bezprzedmiotowe było odnoszenie się do zarzutu naruszenia art. 365 § 1 k.p.c. w zw. z art. 366 k.p.c.

W ocenie Sądu Apelacyjnego, na uwzględnienie zasługiwał zarzut naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. i art. 229 k.p.c. poprzez nieuwzględnienie dowodów przeprowadzonych w postępowaniu w zakresie otrzymania przez pozwanego faktur źródłowych dotyczących najmu i wysokości kosztów najmu.

Powyższe odnosi się do faktur źródłowych, stanowiących podstawę wystawienia przez powoda faktur VAT nr (...) oraz (...). Niezasadnie przejęto w sprawie, że nie zostały przedstawione pozwanemu, ani nie złożono ich w toku postępowania, co dorowadziło do wniosku, że niemożliwe było ustalenie wysokości świadczenia należnego powodowi z tytułu rekompensaty kosztów wynajmu biura w W. i niezasadnego oddalenia powództwa co do kwot 18.588,46 zł (faktura nr (...)), 320,12 zł tytułem rekompensaty za koszty dochodzenia wierzytelności oraz kwot 18.555.68 zł (faktura (...)), 324,30 zł tytułem rekompensaty za koszty dochodzenia wierzytelności.

Przede wszystkim, jeżeli chodzi o faktury źródłowe do wyżej wymienionych faktur - rację ma skarżący, że w sprzeciwie pozwany nie zakwestionował, że ich nie dostał w sytuacji, gdy do innych faktur źródłowych taki zarzut wyraźnie zgłosił. Stąd też stosując dyspozycję art. 229 k.p.c. trzeba przyjąć, że faktury źródłowe zostały pozwanemu przez powoda doręczone we właściwym trybie.

Z akt sprawy wynika, że faktury źródłowe do faktury nr (...) (k. 710 - należność za sierpień 2021) zostały doręczone pozwanemu (k. 712 -713, k. 3207-3208). Przeciwne ustalenia są nieprawidłowe i pozostają w sprzeczności ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym.

Nie budzi zatem wątpliwości, że kwota objęta fakturą (...) i rekompensata za dochodzenie tej należności 320,12 zł powinny zostać zasądzone na rzecz powoda.

Podobne uwagi należy odnieść do należności objętej fakturą (...) i rekompensaty za dochodzenie należności wynikającej z tej faktury. Faktury źródłowe znajdują się w aktach na kartach 3202,3204 i 3205.

Podkreślenia też wymaga, że z zestawienia faktur, które sporządziła pracownik pozwanego K. J. (k. 1311 i k. 1315) wynika, że pozwany miał świadomość, iż należność objęta tą fakturą należy się powodowi, a termin płatności tej faktury przypada na 5 października 2021r. W wyżej wymienionym zestawieniu wskazano, iż jest to należność z tytułu rekompensaty kosztów utrzymania powierzchni biurowej za październik 2021 r. zgodnie z umową.

Co więcej, w zestawieniu sporządzonym przez K. J. (k. 1311) zaznaczono faktury, co do których - zdaniem pozwanego - nie przedstawiono faktur źródłowych i faktura (...) nie została wymieniona wśród tych faktur. Powyższe zatem, przy zastosowaniu art. 231 k.p.c., prowadzi do wniosku, że pozwany otrzymał od powoda zarówno tę fakturę, jak i faktury źródłowe, zatem zasądzeniu na rzecz powoda winna również podlegać kwota objęta fakturą (...).

Z powyższych względów zasadny okazał się zarzut naruszenia art. 229 k.p.c. i art. 231 k.p.c. w sposób wskazany w apelacji.

Należy podzielić stanowisko skarżącego wyrażone o odniesieniu do zarzutu naruszenia art. 231 k.p.c., że stosując ten przepis przyjąć należało, iż powód doręczył pozwanemu faktury źródłowe do faktur o numerach (...) i (...), bowiem pozwany do sprzeciwu od nakazu zapłaty złożył dokumenty, z których wynika, że był w stanie obliczyć, jaka według niego powinna być prawidłowa wysokość rekompensaty kosztów wynajmu biura w W. w zakresie przedmiotowych faktur, a skoro tak, to musiał widzieć wartości wskazane w fakturach źródłowych otrzymanych przez powoda od (...) sp. z o.o., na podstawie których powód wystawił wymienione dwie faktury.

W tym stanie sprawy uznanie przez Sąd I instancji, że faktury źródłowe do ww. faktur nie zostały pozwanemu doręczone było niezasadne.

Trafne okazały się zarzuty naruszenia art. 210 § 2 k.p.c. w zw. 230 k.p.c. poprzez ich niezastosowanie i uznanie jakoby pozwany zaprzeczył, aby zostały mu dostarczone faktury źródłowe do faktury nr (...) oraz faktury nr (...). Trafne jest także stanowisko skarżącego, że zaprzeczenie w sprzeciwie wszystkiemu, czego składający sprzeciw wyraźnie nie przyznaje, nie wywołuje skutków prawnych i co do zasady jest nieprawidłowym działaniem w procesie. Strona procesu winna wyraźnie wskazać konkretne fakty, którym zaprzecza.

Ponownie podkreślenia wymaga, że pozwany w uzasadnieniu sprzeciwu i zestawieniach dołączonych do sprzeciwu dotyczących doręczenia (niedoręczenia) pozwanemu poszczególnych faktur źródłowych wskazywał, których dokumentów nie otrzymał i nie wskazał tam faktur nr (...) oraz nr (...). Przyjąć zatem należy, że pozwany przyznał, iż faktury źródłowe do faktur (...) i (...) otrzymał. Powyższe skutkować musi zasądzeniem od pozwanego na rzecz powoda należności z tych faktur i rekompensat za dochodzenie tych należności.

Powyższe wskazania dotyczące faktur wymienionych na wstępie rozważań Sądu Apelacyjnego oraz zmiana ustaleń dotyczących rekompensaty w wysokości 85% kwoty brutto wskazanej na fakturze skutkować musiała zasądzeniem od pozwanego na rzecz powoda poszczególnych kwot w odniesieniu do niżej wymienionych faktur:

1) faktura (...) - 455,35 zł

2) faktura (...) - 18.555, 68 zł i 324,30 zł

3) faktura (...) - 439,50 zł i 184,83 zł

4) faktura (...) - 439,50 zł i 184,83 zł

5) faktura (...) – 439,50 zł i 184,83 zł

6) faktura (...) – 1.150,59 zł

7) faktura (...) - 1.150,59 zł

8) faktura (...) - 1.150,59 zł

9) faktura (...) - 1.150,59 zł

10) fachura (...) - 1.150,59 zł

11) faktura (...) - 267,78 zł i 184,83 zł

12) faktura (...) - 1.150,59 zł

13) faktura (...) - 1.150,59 zł

14) faktura (...) - 1.205,38 zł

15) faktura (...) - 1.205,38 zł

16) faktura (...) - 1.205,38 zł

17) faktura (...) - 1.205,38 zł

18) faktura (...) - 1.205,38 zł

19) faktura (...) - 1.205,38 zł

20) faktura (...) - 319,74 zł

21) faktura (...) - 498,44 zł

22) faktura (...) - 10.564,95 zł i 324,30 zł

23) faktura (...) - 15.205,90 zł

24) faktura (...) - 15.588,46 zł i 320,12 zł.

O odsetkach od zasądzonych należności głównych orzeczono na podstawie na podstawie art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 2013 r. o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w płatnościach (Dz. U. 2013, poz. 403 z późn. zm.).

Od zasądzonych kwot rekompensat z tytułu dochodzenia należności Sąd Apelacyjny, podobnie jak Sąd Okręgowy, zasądził odsetki ustawowe za opóźnienie w oparciu o treść art. art. 481 § 1 k.c. Powodowi przysługiwało roszczenie o zapłatę odsetek ustawowych za opóźnienie od zasądzonych kwot od dnia następnego po dacie powstania roszczeń odsetkowych.

Częściowo zasadny okazał się zarzut naruszenia art. 109 § 1. k.p.c. w zw. z art. 98 § 1. i 3 k.p.c. poprzez nie zasądzenie od pozwanego na rzecz powoda zwrotu kosztów procesu w postaci kosztów podróży pełnomocnika powoda na rozprawy do Sądu Okręgowego w B..

Wprawdzie pełnomocnik skarżącego złożył spis kosztów, lecz wyciąga z tego faktu nie w pełni trafne wnioski.

Spis kosztów powinien być złożony na piśmie i zawierać wyszczególnienie pozycji i ich wysokości, składających się na dochodzoną sumę. Pełnomocnik strony nie ma obowiązku wykazywania wysokości poszczególnych składników kosztów objętych spisem kosztów, ale określone w nim kwoty mogą być korygowane przez sąd na ogólnych zasadach (art. 233 k.p.c.) z urzędu lub na wniosek strony przeciwnej, jeżeli wzbudzają wątpliwości

(zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 5 września 2012 r., IV CZ 47/12, LEX nr 1227194).

Wbrew zarzutom apelacji, całkowicie trafnie uznał Sąd I instancji, że pełnomocnik skarżącego, przedstawiając w spisie kosztów zestawienie kosztów podróży na rozprawy w B., jako podstawę wyliczeń wskazując rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 25 marca 2002 r. w sprawie warunków ustalania oraz sposobu dokonywania zwrotu kosztów używania do celów służbowych samochodów osobowych, motocykli i motorowerów niebędących własnością pracodawcy, nie przedstawił zestawienia kosztów dojazdu rzeczywiście poniesionych.

Zgodnie z cytowaną przez Sąd Okręgowy uchwałą Sądu Najwyższego z dnia 29 czerwca 2016 r. w sprawie III CZP 26/16 - kosztami przejazdu do sądu pełnomocnika będącego adwokatem lub radcą prawnym - jeżeli ich poniesienie było niezbędne i celowe w rozumieniu art. 98 § 1 k.p.c. - są koszty rzeczywiście poniesione.

Sąd Najwyższy przesądził, że nie może się powieść próba wykazania, że ustalenie kosztów przejazdu zawodowego pełnomocnika następuje na podstawie rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 29 stycznia 2013 r. w sprawie należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej w związku z przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 25 marca 2002 r. w sprawie warunków ustalania oraz sposobu dokonywania zwrotu kosztów używania do celów służbowych samochodów osobowych, motocykli i motorowerów niebędących własnością pracodawcy.

Rozporządzenie z dnia z dnia 29 stycznia 2013 r. zostało wydane na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 77

5 k.p., a rozporządzenie z dnia 25 marca 2002 r. na podstawie art. 34a ust. 2ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. Nr 125, poz. 1371 ze zm.), w związku z odesłaniem zawartym w § 4 ust. 4 rozporządzenia z dnia z dnia 29 stycznia 2013 r. Obydwa rozporządzenia pozostają więc na obszarze prawa pracy i dotyczą wyłącznie stron stosunku pracy, a - co oczywiste - niedopuszczalne jest stosowanie bez wyraźnej podstawy prawnej przepisów dotyczących pracowników do osób niemających takiego statusu.

Poza tym, w związku z unormowaniem zawartym w art. 85 ust. 1oraz art. 88, 90 i 91 u.k.s.c., stosowanie tych przepisów do radców prawnych i adwokatów prowadziłoby do ich uprzywilejowania w stosunku do innych uczestników postępowania, w tym także do stron.

Oczywiście, omawiane rozporządzenia mogą mieć zastosowanie do radców prawnych w relacjach z pracodawcą, jeżeli radca prawny, zatrudniony na podstawie umowy o pracę, wykonuje obsługę prawną swego pracodawcy. Zasady ustalania kosztów i rozliczeń przewidzianych w tych rozporządzeniach nie mogą być jednak przenoszone na grunt postępowania cywilnego.

W związku z tym, kosztami przejazdu do sądu pełnomocnika będącego adwokatem lub radcą prawnym - jeżeli ich poniesienie było niezbędne i celowe w rozumieniu art. 98 § 1 k.p.c. - są koszty rzeczywiście poniesione.

W ocenie Sądu Apelacyjnego, wykazanie tej okoliczności pośrednio nastąpiło. W spisie kosztów złożonym w niniejszej sprawie (k. 2979) wskazano, że pełnomocnik powoda odbył podróż z W. do B., prawidłowo podano odległość pomiędzy tymi miastami. Pozostało zatem dokonanie oceny podanych w spisie kwot za dojazd z W. do Sądu w B..

Sąd Apelacyjny stoi na stanowisku, że niektóre dane co do oceny tych kwot są znane sądowi z urzędu i przy zastosowaniu zasad doświadczenia życiowego.

Biorąc powyższe pod uwagę przyjąć należy, iż:

koszty dojazdu samochodem na trasie W. – B. i B. – W. na 4 rozprawy wynoszą odpowiednio:

odległość W. – B. 302 km (w obie strony - 604 km)

Samochód średnio spala 10 l benzyny/100 km

604 km : 10 litrów = 60,4

60,4 x 6,50 zł (średnia cena litra benzyny)= 392,60 zł

4x 392,60 zł = 1.570,40 zł

W tym stanie sprawy, biorąc pod uwagę, że powód wygrał proces w całości - koszty powoda w toku procesu przez Sądem Okręgowym wynoszą:

- 64.274 zł opłata od pozwu (zasądzono na rzecz powoda 1.190.924,46zł + 81.061,21 zł + 11.773,96 zł + 1.708,04 zł =1.285.467,67 zł)

- 17 zł pełnomocnictwo

- 17 zł pełnomocnictwo substytucyjne

- 10.800 zł wynagrodzenie pełnomocnika

- 1.570,40 zł koszty dojazdu na rozprawę,

łącznie 76.678,40 zł.

Sąd Apelacyjny uznał, że do niezbędnych kosztów procesu należy opłata za jedno pełnomocnictwo substytucyjne, a nie za dwa takie pełnomocnictwa. Wszak strona wygrywająca może ustanowić kilkunastu pełnomocników substytucyjnych i w ten sposób obciążyć stronę przegrywającą dodatkowymi, aczkolwiek nie niezbędnymi kosztami procesu.

Z przytoczonych względów Sąd Apelacyjny na zasadzie art. 386 § 1 k.p.c. orzekł jak w sentencji wyroku (punkt I a), b) i c)).

O kosztach postępowania apelacyjnego Sąd Apelacyjny orzekł na podstawie art. 98 k.p.c. i art. 108 § 1 k.p.c. i § 2 pkt. 6 i § 10 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie, zatem powodowi za postępowanie apelacyjne należy się zwrot wynagrodzenia pełnomocnika w kwocie 4.050 zł (5.400 zł x 75%) oraz zwrot opłaty od apelacji w kwocie 4.139 zł (100 zł za wniosek o uzasadnienie wyroku i 4.039 zł), czyli łącznie 8.189 zł (punkt II wyroku).

Co do kosztów postępowania zabezpieczającego, podkreślić należy, że Sąd Okręgowy w ogóle o nich nie orzekał, zatem Sąd Apelacyjny, jako Sąd II instancji, nie ma podstaw, by orzekać o nich po raz pierwszy, wszak jest sądem kontrolnym, a nie sądem I instancji. Nie ma też w tym przedmiocie orzeczenia, które Sąd Apelacyjny mógłby poddać kontroli instancyjnej. Rzeczą powoda było zgłoszenie wniosku o uzupełnienie orzeczenia, czego powód nie uczynił.

Koszty postępowania zabezpieczającego nie są kosztami procesu, o których Sąd orzeka na podstawie art. 98 k.p.c. i nie ma do nich zastosowania reguła, że skoro Sąd I instancji nie orzekł o nich w całości, to znaczy, że można składać zażalenie kwestionując ich wysokość, a Sąd II instancji może je skorygować.

W tej sytuacji, o kosztach postępowania zabezpieczającego winien orzec Sąd Okręgowy po zwrocie akt.

SSA Anna Daniszewska