Właścicielka auta dostanie od ubezpieczyciela 14 553,52 zł, reszta żądania oddalona

B. F. wniosła o zasądzenie na jej rzecz od (...) spółka akcyjna w W. kwoty 27.253,45 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od kwot:

- 26.653,45 zł od dnia 20 stycznia 2022 roku do dnia zapłaty,

- 600 zł od dnia 10 kwietnia 2024 roku do dnia zapłaty

oraz kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm przepisanych wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty i opłaty skarbowej od pełnomocnictwa w wysokości 17 zł. Uzasadniając swoje roszczenie powódka wskazała, że pozwany – jako ubezpieczyciel sprawcy zdarzenia drogowego z dnia 5 grudnia 2021 roku, w wyniku którego doszło do uszkodzenia pojazdu marki (...) o nr. rej. (...), w toku postępowania likwidacyjnego, wypłacił z tytułu uszkodzenia tego pojazdu odszkodowanie w wysokości 35.743,36 zł, w tym 50% VAT.

Na zlecenie powódki została wykonana prywatna kalkulacja kosztów naprawy i jej koszt ustalono na kwotę 62.396,81 zł, w tym 50% VAT. Konieczność sporządzenia prywatnej kalkulacji kosztów naprawy, w związku z czym powódka poniosła koszt w wysokości 600 zł, była uzasadniona wobec stwierdzenia rażąco zaniżonej kalkulacji pozwanego, przy jednoczesnym braku po stronie powódki możliwości ich weryfikacji (

pozew - karty: 4-5 oraz pismo procesowe – karta 27 akt sprawy).

Referendarz sądowy w Sądzie Rejonowym w Radomiu w dniu 12 czerwca 2024 roku wydał nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym w przedmiotowej sprawie (

nakaz zapłaty - karta 29 akt sprawy).

W sprzeciwie od nakazu zapłaty pozwany wniósł o oddalenie powództwa

w całości i zasądzenie na jego rzecz od powoda kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego, wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty. Przyznał, że ponosi odpowiedzialność za sprawcę zdarzenia z dnia 5 grudnia 2021 roku, w wyniku którego uszkodzeniu uległ pojazd marki (...) o nr. rej. (...). Pozwany podniósł, iż przedmiotowy pojazd został zakupiony z uszkodzeniami przedniej części maski i naprawiony we własnym zakresie. Ponadto po zgłoszeniu szkody pozwany poinformował powódkę o możliwości skorzystania z usług warsztatu naprawczego współpracującego z pozwanym, jak również o możliwości uzyskania części zamiennych i materiałów lakierniczych wskazanych w kalkulacji pozwanego z rabatami. Powódka jednakże nawet nie zadzwoniła na wskazany numer kontaktowy. Powódka dokonała naprawy pojazdu, o czym świadczy pozytywny wynik badania technicznego z dnia 18 stycznia 2024 roku, jednakże nie dostarczyła faktur i rachunków potwierdzających koszty tej naprawy. Dopiero po naprawie oraz uzyskaniu prywatnego kosztorysu powódka złożyła reklamację, domagając się dopłaty. Roszczenie powodów obejmujące koszty sporządzenia prywatnej kalkulacji naprawy nie pozostaje w związku przyczynowym z wypadkiem, podobnie jak hipotetyczne koszty jego naprawy

(sprzeciw od nakazu zapłaty - karty: 35-41 verte akt sprawy).

Sąd Rejonowy ustalił następujący stan faktyczny:

B. F. była właścicielką pojazdu marki (...) o nr rej. (...) (

niesporne), który został nabyty przez nią w stanie uszkodzonym. Naprawy tych uszkodzeń dokonał jej syn wraz z kolegą (

zeznania świadka J. F. – karta 179 i verte akt sprawy).

W dniu 5 grudnia 2021 roku doszło do zdarzenia, w wyniku którego uszkodzony został pojazd marki (...) o nr. rej. (...). Pojazd, którym poruszał się sprawca szkody w dacie zdarzenia posiadał ubezpieczenie obowiązkowe od odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych (OC) w (...) spółka akcyjna w W. (

niesporne). Przedmiotową szkodę zgłoszono dnia 7 grudnia 2021 (

wydruk zgłoszenia szkody – karty: 47-48 akt sprawy)

Decyzją z dnia 19 stycznia 2022 roku ubezpieczyciel sprawcy zdarzenia przyznał i wypłacił odszkodowanie z tytułu ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych za szkodę na pojeździe marki (...) o nr. rej. (...) w wysokości 35.743,36 zł brutto, w tym 50% VAT. Ubezpieczyciel poinformował poszkodowaną o możliwości skorzystania z usług warsztatów naprawczych współpracujących z nim wskazując nr telefonu do kontaktu i adres strony internetowej

(decyzja o wypłacie – karta: 61 i verte oraz kalkulacja kosztów naprawy pojazdu – karty: 56-60 akt sprawy).

K. M. na zlecenie B. F. sporządził w dniu 18 marca 2024 roku kalkulację naprawy pojazdu marki (...) o nr rej. (...) (

kalkulacja nr (...) - karty: 17-20 akt sprawy) i wystawił fakturę na kwotę 600 zł za wykonanie tej kalkulacji (

faktura nr (...) – karta 21 akt sprawy).

Ekonomicznie uzasadniony koszt naprawy uszkodzeń powstałych w pojeździe marki (...) o nr. rej. (...) w wyniku zdarzenia z dnia 5 grudnia 2021 roku przy uwzględnieniu cen części oryginalnych na dzień 5 grudnia 2021 roku i stawki równej 130 zł netto za roboczogodzinę mechanika, blacharza i lakiernika wynosił 55.674,49 zł netto

(wariant I-szy - opinia biegłego sądowego – karta 111 oraz kalkulacja – karty: 122-125 akt sprawy).

Sąd Rejonowy rozważył, co następuje:

Data i okoliczności zdarzenia drogowego, jakie miało miejsce w dniu 5 grudnia 2021 roku z udziałem pojazdu marki (...) o nr. rej. (...), osoba odpowiedzialna za to zdarzenie oraz legitymacja procesowa czynna i bierna – nie były przedmiotem sporu. Strona pozwana w tym zakresie nie zgłosiła żadnych zarzutów, w związku z czym Sąd nie prowadził postępowania dowodowego w tym przedmiocie i dokonał ustaleń na podstawie dowodów zaoferowanych przez strony.

Podstawę prawną niniejszego powództwa, stanowią przepisy ustawy z dnia 22 maja 2003 roku o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (Dz.U. z 2003 r., Nr 124, poz. 1152 ze zm.). Zgodnie z art. 4 w/w ustawy ubezpieczeniem obowiązkowym jest ubezpieczenie OC posiadaczy pojazdów mechanicznych za szkody powstałe w związku z ruchem tych pojazdów. Stosownie natomiast do treści art 13 ust. 2 ustawy w obowiązkowych ubezpieczeniach OC odszkodowanie wypłaca się w granicach odpowiedzialności cywilnej podmiotów objętych ubezpieczeniem.

W sprawach nieuregulowanych w ustawie stosuje się przepisy Kodeksu cywilnego (art. 22 ust. 1 powołanej ustawy). I tak zgodnie z art. 822 § 1 k.c. przez umowę ubezpieczenia OC ubezpieczyciel zobowiązuje się do zapłacenia określonego w umowie odszkodowania za szkody wyrządzone osobom trzecim, wobec których odpowiedzialność ponosi ubezpieczający albo ubezpieczony. Sprawca szkody ponosi odpowiedzialność za zdarzenie komunikacyjne wywołujące szkodę na zasadach ogólnych o których mowa w art. 436 § 2 k.c. oraz według zasad określonych w art. 363 k.c., a w wypadku odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń - według zasad określonych w § 2 tego przepisu – a zatem w ramach odpowiedzialności z tytułu ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych wyłącznym sposobem naprawienia szkody jest odszkodowanie pieniężne.

W orzecznictwie nie budzi wątpliwości, że skoro odszkodowanie pieniężne ma pełnić taką samą funkcję jak przywrócenie do stanu poprzedniego, to jego wysokość powinna pokryć wszystkie celowe i ekonomicznie uzasadnione wydatki niezbędne dla przywrócenia stanu poprzedniego uszkodzonego pojazdu. Przywrócenie stanu poprzedniego uszkodzonego pojazdu wiąże się z reguły z koniecznością wymiany elementów, które uległy zniszczeniu. Ze względu na okoliczność, że niejednokrotnie części pojazdu, uszkodzonego w trakcie zdarzenia wyrządzającego szkodę, były eksploatowane już przez określony czas, powstaje kwestia, na czym ma polegać przywrócenie do stanu sprzed wyrządzenia szkody. W szczególności, czy przywrócenie do stanu poprzedniego uzasadnia użycie nowych części i materiałów służących do naprawy uszkodzonego pojazdu. Z punktu widzenia ubezpieczyciela sprowadza się to do zagadnienia, czy kwota, którą ma wypłacić poszkodowanemu, może być zmniejszona o tyle, o ile mniejsza jest wartości części i materiałów starych od wartości części i materiałów nowych, które mają je zastąpić w trakcie naprawy. Skład powiększony Sądu Najwyższego uchwałą z dnia 12 kwietnia 2012 roku, wydaną w sprawie III CZP 80/11 rozstrzygnął, że zakład ubezpieczeń zobowiązany jest na żądanie poszkodowanego do wypłaty, w ramach odpowiedzialności z tytułu ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadacza pojazdu mechanicznego, odszkodowania obejmującego celowe i ekonomicznie uzasadnione koszty nowych części i materiałów służących do naprawy uszkodzonego pojazdu. Jeżeli ubezpieczyciel wykaże, że prowadzi to do wzrostu wartości pojazdu, odszkodowanie może ulec obniżeniu o kwotę odpowiadającą temu wzrostowi. Sąd Najwyższy uznał w wyniku wykładni art. 361 § 2 i art. 363 § 2 k.c., że ubezpieczyciel, w ramach umowy o odpowiedzialności cywilnej posiadacza pojazdu, powinien ustalić odszkodowanie w kwocie, która zapewnia przywrócenie pojazdu do stanu sprzed zdarzenia wyrządzającego szkodę jako całości. Przywrócenie do takiego stanu oznacza, że pojazd ma być sprawny technicznie i zapewnić poszkodowanemu komfort jazdy, w takim stopniu, jak przed zdarzeniem. Jeżeli w tym celu należy wymienić uszkodzoną część, to niewątpliwie jest to normalne następstwo działania lub zaniechania, z którego szkoda wynikła, w rozumieniu art. 361 § 1 k.c. Przy założeniu, że nie da się jej naprawić w taki sposób, aby przywrócić ją do stanu sprzed zdarzenia wyrządzającego szkodę, część ta musi zostać zastąpiona inną nową częścią. W takiej sytuacji zakład ubezpieczeń powinien ustalić wysokość odszkodowania z uwzględnieniem cen części nowych, skoro bowiem chodzi o przywrócenie do stanu poprzedniego pojazdu jako całości, to nie ma co do zasady znaczenia, że w miejsce części starych wmontowano części nowe. W szczególności nie ma żadnych podstaw prawnych, aby zawsze odrębnie oceniać wartość części i jeżeli części stare były już w chwili wypadku częściowo zużyte, z tego powodu obniżać należne odszkodowanie za przywrócenie do stanu poprzedniego całego pojazdu. Sąd Najwyższy zauważył, że nie można z góry wykluczyć, iż zamontowanie podczas przywracania do stanu poprzedniego nowych części spowoduje wzrost wartości pojazdu jako całości. Jeżeli wymianie podlegały części już znacznie wyeksploatowane i przestarzałe technicznie, a jednocześnie stanowiące znaczną część wartości całego pojazdu, to może się okazać, że w konkretnym przypadku wartość pojazdu po naprawie wzrośnie. Ciężar dowodu w tym zakresie obciąża ubezpieczyciela. Ponadto, warto zwrócić uwagę na to, że zgodnie z orzecznictwem wysokość odszkodowania nie zależy od ulg i rabatów możliwych do uzyskania przez poszkodowanego od podmiotów współpracujących z ubezpieczycielem

(uchwała Sądu Najwyższego z dnia 8 maja 2024 r. w sprawie III CZP 142/22).

Ponieważ spór pomiędzy stronami dotyczył kosztów naprawy przedmiotowego pojazdu, ustalenie ekonomicznie uzasadnionych kosztów naprawy uszkodzeń pojazdu marki (...) o nr. rej. (...) powstałych w wyniku zdarzenia z dnia 5 grudnia 2021 roku wymagało wiadomości specjalnych. Z tego względu Sąd dopuścił dowód z opinii biegłego sądowego z zakresu techniki samochodowej i wyceny kosztów naprawy pojazdów

(postanowienie z dnia 16 października 2024 roku – karta 89 i postanowienie z dnia 2 czerwca 2025 roku – karta 181 akt sprawy).

Biegły sporządził opinię w 4 wariantach. Biegły analizując ujawniony w historii pojazdu zakres uszkodzeń powstałych w dniu 28 maja 2019 roku wskazał, że częściowo pokrywa się on z zakresem uszkodzeń powstałych w wyniku zdarzenia z dnia 5 grudnia 2021 roku, jednakże zastosowanie do naprawy części używanych nie przywróci całkowicie przedmiotowego pojazdu do stanu sprzed szkody (

str. 2 opinii drugiej – karta 186 verte akt sprawy).

Pozwany nie wykazał zatem, aby dokonanie naprawy w sposób przedstawiony w wykonanej na jego zlecenie kalkulacji kosztów naprawy skutkowało przywróceniem stanu sprzed szkody i taki również skutek nastąpiłby w przypadku skorzystania przez poszkodowaną z oferty warsztatu współpracującego z pozwanym.

Natomiast powódka nie wykazała w sposób obiektywny, aby części wymienione po zakupie pojazdu z uwagi na jego uszkodzenia i następnie uszkodzone w dniu 5 grudnia 2021 roku faktycznie były częściami oryginalnymi. Zeznania faktycznego użytkownika pojazdu (syna powódki - Sąd uznał za niewiarygodne z uwagi na zrozumiałe zainteresowanie świadka w rozstrzygnięciu korzystnym pośrednio dla niego.

Za ugruntowany w orzecznictwie należy uznać pogląd, iż obowiązek odszkodowawczy ubezpieczyciela pojawia się już z chwilą wyrządzenia poszkodowanemu szkody i nie jest uzależniony od tego, czy poszkodowany dokonał naprawy samochodu i czy w ogóle zamierzał go naprawić (

uchwały Sądu Najwyższego: z 13 czerwca 2003 r., III CZP 32/03; z 15 listopada 2001 r., III CZP 68/01 i z 17 maja 2007 r., III CZP 150/06). Stąd też koszty naprawy pojazdu uszkodzonego mogą być dochodzone jeszcze przed ich poniesieniem (

wyroki Sądu Najwyższego z 27 czerwca 1988 r., I CR 151/88 i z 11 czerwca 2001 r., V CKN 266/00; uchwały Sądu Najwyższego z 15 listopada 2001 r., III CZP 68/01 i z 24 sierpnia 2017 r., III CZP 20/17). W konsekwencji logicznym jest wniosek, że naprawa dokonana przed uzyskaniem świadczenia od ubezpieczyciela, jej koszt i zakres nie mają wpływu na ustalenie wysokości odszkodowania. W ocenie Sądu dopuszczenie przyznania odszkodowania z tytułu kosztów naprawy przed jej dokonaniem bez potrzeby rozliczenia się z nich po naprawie pojazdu w zestawieniu ze stosowaniem innych kryteriów rozliczeń wobec poszkodowanego, który usunął uszkodzenia przed uzyskaniem odszkodowania – skutkowałoby naruszeniem konstytucyjnej zasady równości wobec prawa. Warto podkreślić, że hipotetyczne koszty naprawy są obiektywnym wyznacznikiem wysokości należnego odszkodowania, ponieważ niezależnie od naprawy pojazdu powinno ono odpowiadać kosztom przywrócenia pojazdowi jego wartości sprzed wypadku; wysokość szkody, a w konsekwencji i odszkodowania, jest wartością stałą, niezmienną. Należy wskazać, iż działania poszkodowanego zmierzające do naprawienia szkody, mogą niejednokrotnie skutkować naprawą wykonaną nieprofesjonalnie i powodującą w efekcie obniżenie wartości pojazdu. Ustalenie wysokości odszkodowania na podstawie kosztów naprawy, która nie doprowadziła auta do stanu sprzed wypadku sprzeciwia się celowi odszkodowania. W ocenie Sądu nie ma podstaw do zmiany tych zasad, gdyż to do poszkodowanego należy wybór sposobu naprawy. W skrajnym przypadku może on nawet też zadecydować, że w ogóle nie będzie naprawiał samochodu, ale i tak zachowuje pełne prawo do uzyskania rzetelnie ustalonego odszkodowania w wysokości, która odpowiada kosztom fachowej naprawy pojazdu, oczywiście z zachowaniem zasady, iż koszty naprawy pojazdu pokrywane z OC komunikacyjnego sprawcy nie mogą przekraczać wartości pojazdu sprzed wypadku.

Sąd uznał, iż opinia biegłego sądowego nie budziła zastrzeżeń co sposobu jej sporządzenia czy przedstawienia i treści sformułowanych w niej wniosków. W konsekwencji Sąd uznał opinię biegłego za w pełni przekonującą. Biegły w sposób logiczny i rzeczowy odniósł się o uwag do opinii. Mając na uwadze powyższe Sąd ustalił wysokość odszkodowania należnego powódce na podstawie hipotetycznych kosztów naprawy w wariancie III-cim wyliczonym przez biegłego sądowego. Jak wynika z opinii kwota przyjęta ostatecznie przez pozwanego jako koszt naprawy przedmiotowego pojazdu, nie jest kwotą wystarczającą do pokrycia kosztów przywrócenia tego pojazdu do stanu sprzed szkody. Biegły koszt ten ustalił na kwotę 50.296,98 zł brutto (w tym 50% VAT). Różnica pomiędzy tą kwotą, a kwotą wypłaconą poszkodowanej (35.743,36 zł) stanowi 14.553,62 zł. Mając na uwadze powyższe Sąd uznał za uzasadnione roszczenie powódki w zakresie w/w kwoty i kwotę tę zasądził od pozwanego na podstawie art. 822 § 1 k.c., art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 23 maja 2003 roku o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych, art. 436 § 2 k.c., art. 361 § 1 i 2 k.c. oraz art. 363 § 1 k.c., oddalając powództwo w pozostałym zakresie.

O odsetkach Sąd orzekł na podstawie art. 481 § 1 k.c., stosownie do którego jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi. Orzekając w powyższym zakresie Sąd miał na względzie unormowanie art. 14 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych, który stanowi, że zakład ubezpieczeń wypłaca odszkodowanie w terminie 30 dni licząc od dnia złożenia przez poszkodowanego lub uprawnionego zawiadomienia o szkodzie. W przypadku gdyby wyjaśnienie w terminie, o którym mowa w ust. 1, okoliczności niezbędnych do ustalenia odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń albo wysokości odszkodowania okazało się niemożliwe, odszkodowanie wypłaca się w terminie 14 dni od dnia, w którym przy zachowaniu należytej staranności wyjaśnienie tych okoliczności było możliwe. Zgłoszenie szkody nastąpiło w dniu 7 grudnia 2021 roku, a zatem od dnia 8 stycznia 2022 roku pozwany pozostawał w opóźnieniu z wypłatą odszkodowania. Powódka jako datę początkową naliczania należności ubocznych wskazała datę późniejszą, co mając na uwadze zakaz orzekania ponad żądanie - Sąd orzekł o roszczeniu powódki w zakresie należności ubocznych zgodnie z żądaniem pozwu.

Sąd uwzględnił żądanie powódki w zakresie zwrotu kosztów sporządzenia kalkulacji naprawy przedmiotowego pojazdu. Zlecenie sporządzenia kalkulacji było podstawą do złożenia odwołania od decyzji ubezpieczyciela. W ocenie Sądu wydatek ten miał charakter celowy i pozostawał w adekwatnym związku ze zdarzeniem szkodzącym. Należy mieć na uwadze to, że ubezpieczyciel zaniżył odszkodowanie w sposób znaczący. Prywatny kosztorys był więc niezbędny powódce w celu oszacowania pełnego odszkodowania oraz oceny zasadności jej roszczeń. O odsetkach w tym zakresie Sąd powinien był orzec zgodnie z art. 481 § 1 k.c. i wobec zgłoszenia szkody w tym zakresie w dniu 20 marca 2024 roku - zasądzić należności uboczne od kwoty 600 zł od 20 kwietnia 2024 roku, a nie od 10 kwietnia 2024 roku.

Zgodnie z wyrażoną w art. 98 § 1 i 3 k.p.c. zasadą odpowiedzialności za wynik procesu - strona przegrywająca zobowiązana jest zwrócić swojemu przeciwnikowi poniesione przez niego koszty procesu niezbędne do celowego dochodzenia swoich praw i celowej obrony. Celowość kosztów ustawodawca łączy z czynnością dochodzenia praw (przez stronę powodową) i celowej obrony (przez stronę pozwaną). Jakkolwiek pojęcie "niezbędności" podlega ocenie sądu, to jednak kosztów wymienionych w art. 98 nie można uznać za zbędne. Pod pojęciem kosztów postępowania cywilnego należy rozumieć więc wszelkie koszty ponoszone przez podmioty postępowania w związku z jego tokiem. Koszty postępowania cywilnego obejmują: koszty sądowe, na które składają się opłaty sądowe (opłata i opłata kancelaryjna), podlegające zwrotowi wydatki sądowe, koszty mediacji, koszty związane z udziałem strony występującej osobiście lub reprezentowanej przez pełnomocnika niewykwalifikowanego, na które składają się poniesione przez nią koszty sądowe, koszty przejazdów do sądu oraz równowartość zarobku utraconego wskutek stawiennictwa w sądzie, koszty zastępstwa procesowego strony przez pełnomocnika wykwalifikowanego, na które składają się jego wynagrodzenie i poniesione wydatki, w tym opłata skarbowa od pełnomocnictwa (

uchwała Sądu Najwyższego z dnia 12 marca 2003 roku, w sprawie III CZP 2/03). Mając na uwadze powyższe za koszty spełniające wskazane warunki, a poniesione przez strony, Sąd uznał: opłatę od pozwu 1.363 zł, opłaty za czynności radców prawnych i adwokackie ustalone na podstawie: § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz.U. z 2026 roku poz. 118) i § 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie (t.j. Dz.U. z 2033 roku poz. 1964) – 7.200 zł (2 x 3.600 zł), opłaty od pełnomocnictw w kwocie łącznej 34 zł (2 x 17 zł), zaliczki uiszczone przez strony – 1.600 zł (2 x 800 zł) – łącznie 10.197 zł. Opłaty za czynności zawodowych pełnomocników reprezentujących strony Sąd ustalił na poziomie stawki minimalnej. Sąd podziela bowiem stanowisko orzecznictwa i doktryny prawniczej, że ustawodawca określając wysokość stawek minimalnych wynagrodzenia profesjonalnych pełnomocników za poszczególne czynności lub za udział w postępowaniach rozważył i uwzględnił wszelkie okoliczności charakterystyczne dla danego typu spraw. Tym samym w stawkach minimalnych odzwierciedlona została swoista wycena koniecznego nakładu pracy pełnomocnika związana ze specyfiką określonego rodzaju postępowań. Jednocześnie ustawodawca pozostawił sądom orzekającym możliwość uwzględnienia nadzwyczajnych, szczególnych okoliczności, które pojawiając się w danej sprawie zwiększają nakład pracy niezbędnej do prawidłowej realizacji obowiązków profesjonalnego pomocnika procesowego. Brak jest przesłanek zasądzenia wynagrodzenia wyższego od stawek minimalnych w przedmiotowej sprawie, gdyż wskazane powyżej okoliczności nie wystąpiły, a skala aktywności pełnomocników stron pozostawała na przeciętnym poziomie. Sporządzanie obszernych pism procesowych, których treść w znacznym zakresie zawiera fragmenty orzeczeń Sądu Najwyższego i sądów powszechnych oraz fragmenty z komentarzy – nie stanowi o nakładzie pracy ponad poziom przeciętny, gdyż poglądy prezentowane przez Sąd Najwyższy oraz doktrynę – Sąd analizuje – na potrzeby rozstrzygnięcia sporu.

Przepis art. 100 k.p.c. uzupełnia zasadę odpowiedzialności za wynik procesu, wprowadzając zasadę kompensaty (zniesienia kosztów) oraz zasadę ich stosunkowego rozdziału. W wypadku zatem, kiedy obie strony procesu w równym lub różnym stopniu wygrały i przegrały proces orzeczenie o kosztach procesu może przybrać trzy różne postacie, a mianowicie:

1) wzajemnego zniesienia kosztów – jeżeli strony w równym lub niemal równym stopniu wygrały i przegrały proces;

2) stosunkowego rozdzielenia kosztów – jeżeli sąd uwzględnił tylko część roszczenia (roszczeń) powoda, w zależności od stopnia tego uwzględnienia;

3) zwrotu wszystkich kosztów – jeżeli przeciwnik strony uległ tylko w nieznacznej części swego żądania albo gdy określenie sumy zależało od wzajemnego obrachunku lub oceny sądu.

Pozwany przegrał spór w 55,60%:

27.253,45 – 100%

15.153,52 zł – x

x = 55,60% w związku z powyższym powinien ponieść koszt procesu odpowiadające 55,60% sumy tych kosztów – to jest w kwocie 5.669,53 zł (10.197 zł x 55,60%). Wydatkował na ten cel kwotę 4.417 zł, a zatem kwotę niższą o 1.252,53 zł. Wobec powyższego taką kwotę zgodnie z powyżej przestawionymi zasadami rozliczania kosztów procesu, pozwany powinien zwrócić powódce, co mając na uwadze Sąd orzekł w punkcie trzecim wyroku na podstawie art. 98 § 1 i 3 k.p.c. w związku z art. 100 k.p.c.

Rozstrzygnięcia w zakresie wydatków pokrytych tymczasowo przez Skarb Państwa – Sąd Rejonowy w Radomiu w kwocie 480 zł (

postanowienie z dnia 26 września 2025 roku – karta 203 akt sprawy), Sąd dokonał na podstawie art. 113 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 roku o kosztach sądowych sprawach cywilnych (tekst jednolity Dz. U. z 2025 roku, poz. 1228). Przepis ten reguluje kwestię obciążenia przeciwnika nieuiszczonymi kosztami sądowymi (opłatami i wydatkami – art. 2 ust. 1 powołanej ustawy). Istnienie podstaw do obciążenia kosztami sądowymi należy rozumieć przede wszystkim w kontekście art. 98 § 1 k.p.c., określającego zasadę odpowiedzialności za wynik procesu oraz zasadę kosztów niezbędnych i celowych. Obciążenie przeciwnika nieuiszczonymi kosztami sądowymi może nastąpić wówczas, gdy przeciwnik ten przegrał proces w całości lub w części, pod warunkiem że koszty te były niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony. Wyjaśnienie okoliczności spornych w przedmiotowej sprawie wymagało wiadomości specjalnych, tym samym wydatki związane z przeprowadzeniem dowodu z opinii biegłego z zakresu techniki samochodowej – spełniały warunki, o których mowa w art. 98 § 1 k.p.c. Zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik postepowania - Sąd nakazał ściągnąć na rzecz Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Radomiu:

- od pozwanego kwotę 266,88 zł (55,60% x 480 zł),

- od powódki kwotę 213,12 zł (44,40% x 480 zł).