Wtorek Wydanie nr 31

Sygnatura akt
V U 1136/25
Sąd
Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim
Wydział
V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Rodzaj
Wyrok
Data orzeczenia
9 lipca 2026 r.
Rozstrzygnięcie
Orzeczenie zmienione
Opublikowano w portalu
30 września 2026 r.
W serwisie od

Zestawienie z tego dnia
Kategorie
Praca i ZUS
Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim
© autorzy OpenStreetMap

Praca i ZUS

Sąd zmienił decyzję ZUS i przyznał elektromonterowi rekompensatę

Przejdź do orzeczenia, 17 min czytania

Spór

ZUS odmówił rekompensaty, bo nie zaliczył okresu nauki w zasadniczej szkole zawodowej i krótkiego okresu pracy ślusarza w 1992 r. oraz uznał, że świadectwo wykonywania prac nie wskazywało stanowiska zgodnie z wykazem. Ubezpieczony domagał się zaliczenia całego zatrudnienia od 1975 r. do 2002 r.

Ustalenia sądu

Ubezpieczony jako elektromonter wykonywał bieżącą konserwację i naprawy maszyn w hali produkcyjnej, gdzie panowało zapylenie, hałas i wysoka temperatura. Według twierdzeń ubezpieczonego i zeznań świadków pracował w tych warunkach stale i w pełnym wymiarze czasu pracy.

Rozstrzygnięcie

Sąd zmienił zaskarżoną decyzję i przyznał ubezpieczonemu prawo do ustalenia wysokości emerytury z uwzględnieniem rekompensaty na podstawie art. 21 ust. 1 ustawy o emeryturach pomostowych.

Dlaczego

Sąd nie zaliczył okresu nauki ani pracy ślusarza, ale uznał, że okresy od 15 czerwca 1978 r. do 23 czerwca 1992 r. oraz od 1 września 1992 r. do 31 sierpnia 2002 r. dają co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach. Stanowisko elektromontera nie znajduje się w wykazach, lecz zakres wykonywanych czynności przesądził o zaliczeniu.

Dla firm

Charakter pracy sąd ustalał nie tylko z formalnego wpisu w świadectwie, lecz także z zeznań świadków o faktycznym zakresie obowiązków.

Więcej o sprawie

Fabryka maszyn górniczych miała halę o powierzchni ponad 2 ha, gdzie na kilku wydziałach panowało zapylenie, hałas i zadymienie. ZUS nie zaliczył części okresów pracy do szczególnych warunków.

Do obowiązków E. K. należało usuwaniu awarii związanych z zapewnieniem zasilania poszczególnym maszynom, jak i naprawą samych maszyn.

Z uzasadnienia, Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim
Rozstrzygnięcie
Orzeczenie zmienione
Sąd
Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim, V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
Sygnatura
V U 1136/25

Treść orzeczenia około 17 minut czytania

Sygn. akt VU 1136/25

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 9 lipca 2026 roku

Sąd Okręgowy w P.. Wydział V Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie: Przewodniczący sędzia Agnieszka Leżańska

Protokolant: sekretarz sądowy Monika Daras

po rozpoznaniu w dniu 7 lipca 2026 roku w P.

na rozprawie

sprawy z wniosku E. K. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T.

o wysokość świadczenia

w związku z odwołaniem ubezpieczonego od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. z dnia (...), znak:

(...)

zmienia zaskarżoną decyzję w ten sposób, iż przyznaje ubezpieczonemu E. K. prawo do ustalenia wysokości emerytury z uwzględnieniem prawa do rekompensaty na podstawie art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 19 grudnia 2008 roku o emeryturach pomostowych (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 164).

Sygn. akt V U 1136/25

Uzasadnienie

Decyzją z dnia (...) Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w T. przyznał i podjął do wypłaty emeryturę E. K. od (...) tj. od miesiąca, w którym zgłoszono wniosek oraz odmówił wypłaty świadczenia emerytalnego z uwzględnieniem rekompensaty z tytułu pracy w szczególnych warunkach i szczególnym charakterze z uwagi na brak 15 letniego okresu pracy w szczególnych warunkach. Organ rentowy wskazał, że do okresów pracy w szczególnych warunkach nie uwzględnił okresów: od 29 września 1975 r. do 14 czerwca 1978 r., ponieważ jak wynika ze świadectwa pracy wnioskodawca w tym czasie był uczniem oraz na stanowisku elektromontera od 15 czerwca 1978 r. do 23 czerwca 1992 r. i od 1 września 1992 r. do 31 sierpnia 2002 r. ponieważ pracodawca w świadectwie wykonywania prac w warunkach szczególnych nie podał stanowiska pracy zgodnie z wykazem, działem, pozycją i punktem zarządzenia resortowego.

W odwołaniu od tej decyzji E. K., wniósł o jej zmianę i przyznanie prawa do rekompensaty. Podnosił, że w okresie zatrudnienia w (...) pracował w warunkach szczególnych, a Zakład był zaliczany do zakładów przemysłu ciężkiego.

W odpowiedzi na odwołanie organ rentowy wniósł o jego oddalenie powielając argumentację wskazaną w zaskarżonej decyzji.

Sąd Okręgowy ustalił następujący stan faktyczny:

E. K. urodzony (...), złożył w dniu (...) wniosek o przyznanie emerytury wraz z rekompensatą z tytułu pracy w szczególnych warunkach, a po rozwiązaniu stosunku pracy, dnia (...) wniosek o podjęcie wypłaty zawieszonego świadczenia.

W rozpoznaniu tych wniosków ZUS wydał zaskarżoną decyzję.

(dowód: wnioski k. 10 i k.16, decyzja ZUS k. 19 – akt ZUS)

Wnioskodawca od 29 września 1975 r. do 31 sierpnia 2002 r. zatrudniony był w Fabryce (...) (od 1 stycznia 2000 r. (...) Sp. z o.o.):

- w okresie od 29 września 1975 r. do 14 czerwca 1978 r. jako uczeń Zasadniczej Szkoły Zawodowej przy (...) - w okresie od 15 czerwca 1978 r. do 23 czerwca 1992 r. na stanowisku elektromontera w wydziale (...),

- w okresie od 24 czerwca 1992 r. do 31 sierpnia 1992 r. na stanowisku ślusarza w wydziale (...),

- w okresie od 1 września 1992 r. do 31 sierpnia 2002 r. na stanowisku elektromontera w wydziale (...)

świadectwo pracy z 31 sierpnia 2002 r. k.1, angaż k. 52, karta obiegowa zmiany k.54, karta obiegowa zmiany k. 57, skierowanie z 23 czerwca 1992 r. k. 58, angaże k.59-86, umowa o pracę k. 94, informacja o zmianie pracodawcy k. 96,– akt osobowych).

E. K. był uczniem w Zasadniczej Szkole Zawodowej przy (...) w zawodzie elektromontera. W klasie pierwszej nauka obejmował 3 dni zajęć w szkole oraz 2 dni zajęć warsztatowych w Zakładzie. W klasie drugiej i trzeciej nauka obejmowała 2 dni zajęć szkolnych oraz 3 dni warsztatów w Zakładzie

(dowód: zeznania świadka B. D. nagranie od minuty 01:05:04 do minuty 01:09:15, zeznania E. K. nagranie od minuty 01:21:47 do minuty 01:28:59 – protokołu rozprawy z dnia 7 lipca 2026 r.).

Zespół ds. (...) przy (...) skierował E. K. na wydzielone stanowisko pracy na stanowisku ślusarza w wydziale (...), na którym pracował w okresie od 24 czerwca 1992 r. do 31 sierpnia 1992 r.

(dowód: skierowanie nr (...) k.58, karty obiegowe zmiany k. 54 i 57, karta przerwania rehabilitacji k. 55 -akt osobowych).

Fabryka (...) w P. zajmowała się produkcją urządzeń i maszyn górniczych, przenośników, maszyn do przeróbki węgla, urządzeń wielkogabarytowych. Zakład pracował do lat 90 w systemie 3 zmianowym, a potem w systemie 2 zmianowym

(dowód: zeznania świadka Z. J. nagranie od minuty 13:08 do minuty 15:18, zeznania świadka Z. P. nagranie od minuty 33:29 do minuty 40:58 – protokołu rozprawy z dnia 7 lipca 2026 r.).

Hala, na której pracował E. K. miała powierzchnię ponad 2 ha. Znajdowało się na niej kilka wydziałów produkcyjnych: spawalniczy, malarnia, gdzie malowane były elementy metalowe, kuźnie, śrutownia. Na wydziałach produkcyjnych używane były maszyny do cięcia metali, agregaty do upalania blach, dużo agregatów spawalniczych, śrutownice do oczyszczania elementów metalowych, maszyny do obróbki metalu, gilotyny do cięcia elementów metalowych, prasy do wyciskania elementów metalowych, szlifierki, w hali poruszały się także suwnice. W sumie w hali znajdowało kilkadziesiąt dużych maszyn elektrycznych i około 50 stanowisk spawalniczych. Maszyny posiadały różne zasilanie, w hali znajdowały się dwie stacje trafo. W związku z pracą wszystkich wydziałów na hali panowało zapylenie, hałas, wysoka temperatura, zadymienie, oraz drażniący zapach farb używanych do malowania metalu

(dowód: zeznania świadków Z. J.nagranie od minuty 19:38 do minuty 23:21 i dalej od minuty 24:23 do minuty 26:27, zeznania świadka Z. P. nagranie od minuty 33:29 do minuty 40:58 i do minuty 42:04 do minuty 43:27, zeznania świadka W. K. nagranie od minuty 45:48 do minuty 53:18 i dalej od minuty 53:18 do minuty 53:46, zeznania świadka G. L. nagranie od minuty 01:00:50 do minuty 01:03:29, zeznania świadka B. D. nagranie od minuty 01:05:04 do minuty 01:09:15, zeznania świadka T. D. nagranie od minuty 01:13:24 do minuty 01:14:29, zeznania świadka K. K.nagranie od minuty 01:20:08 do minuty 01:21:41, zeznania E. K. nagranie od minuty 01:21:47 do minuty 01:28:59 – protokołu rozprawy z dnia 7 lipca 2026 r.).

Wydział (...), w którym pracował skarżący, zajmował się obsługą maszyn i urządzeń, remontami maszyn, przeglądami, usuwaniem awarii, bieżącymi naprawami, w celu utrzymania ciągłości ruchu Zakładu. Wydział podzielony był na dwie brygady elektryczną i mechaniczną. Wnioskodawca, jako elektromonter, pracował w brygadzie elektryczne. Do obowiązków E. K. należało usuwaniu awarii związanych z zapewnieniem zasilania poszczególnym maszynom, jak i naprawą samych maszyn. Skarżący zajmował się naprawą znajdujących się w hali gniazd bezpiecznikowych, rozdzielnic, naprawą oświetlenia oraz maszyn i urządzeń elektrycznych używanych do produkcji na wszystkich wydziałach mi.n. spawarek, wytaczarek, obrabiarek, pras, frezarek, szlifierek. Naprawa maszyn oraz ich przegląd odbywał się wyłącznie w hali produkcyjnej. Maszyna, w której miała miejsce awaria była na czas naprawy wyłączana, pozostałe maszyny w hali w tym czasie nadal pracowały.

Wnioskodawca w okresie od 15 czerwca 1978 r. do 23 czerwca 1992 r. oraz od 1 września 1992 r. do 31 sierpnia 2002 r., wykonywał prace przy bieżącej konserwacji urządzeń na oddziale będącym w ruchu (tj. zgodnie z wykazem A, Dział XIV poz. 25), w którym jako podstawowe były wykonywane prace wymienione:

- w wykazie A, dział III, poz. 79, to jest prace przy kuciu ręcznym w kuźniach przemysłowych oraz obsłudze młotów mechanicznych

- w wykazie A dział III, poz. 80, to jest prace przy piaskowaniu na sucho i śrutowaniu wewnątrz komór,

- w wykazie A, dział III, poz. 86, to jest prace przy obsłudze suwnic,

- w wykazie A, dział XIV, poz. 12, to jest prace przy spawaniu i wycinaniu elektrycznym, gazowym, atomowowodorowym.

- w wykazie A, dział XIV, poz. 17, to jest prace przy lakierowaniu ręcznym lub natryskowym - nie zhermetyzowanym

(dowód: zeznania świadków Z. J. nagranie od minuty 08:24 do minuty 15:18 i dalej od minuty 15:18 do minuty 19:38 oraz dalej od minuty 19:38 do minuty26:27, zeznania świadka Z. P. nagranie od minuty 33:29 do minuty 40:58 i do minuty 40:58 do minuty 42:04, zeznania świadka W. K. nagranie od minuty 45:48 do minuty 53:18, zeznania świadka G. L. nagranie od minuty 58:33 do minuty 01:00:50 i dalej od minuty 01:00:50 do minuty 01:03:29, zeznania świadka B. D. nagranie od minuty 01:05:04 do minuty 01:09:15, zeznania świadka T. D. nagranie od minuty 01:10:15 do minuty 01:13:24, zeznania świadka K. K. nagranie od minuty 01:16:17 do minuty 01:20:08, zeznania E. K. nagranie od minuty 01:21:47 do minuty 01:28:59 i od minuty 01:28:59 do minuty 01:31:48 – protokołu rozprawy z dnia 7 lipca 2026 r.).

W świadectwie wykonywania prac w warunkach szczególnych 31 sierpnia 2002r. pracodawca (...) Sp. z o.o. wskazał, że wnioskodawca w okresie zatrudnienia od 15 czerwca 1978 r. do 23 czerwca 1992 r. i od 1 września 1992 r. do 31 sierpnia 2002 r. stale i w pełnym wymiarze czasu pracy wykonywał prace elektromontera w Dziale (...) wymienionym w wykazie A, dziale II, poz. 1 pkt 8 wykazu stanowiącego załącznik nr 1 do Zarządzenia Ministra Górnictwa i Energetyki z 12 sierpnia 1983 r. w sprawie określenia stanowisk pracy w resorcie górnictwa i energetyki, na których są wykonywane prace w szczególnych warunkach

(dowód: świadectwo wykonywania prac w warunkach szczególnych k. 2 – akt osobowych)

Sąd Okręgowy zważył i ocenił, co następuje:

odwołanie zasługuje na uwzględnienie.

Zgodnie z art. 21 ust. 1 w zw. z art. 2 pkt 5 ustawy z 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych (t.j. Dz. U. z 2024r poz. 1696) rekompensata przysługuje ubezpieczonemu, jeżeli ma okres pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze w rozumieniu przepisów ustawy o emeryturach i rentach z FUS, wynoszący co najmniej 15 lat. Rekompensata zaś to odszkodowanie za utratę możliwości nabycia prawa do wcześniejszej emerytury z tytułu pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze dla osób, które nie nabędą prawa do emerytury pomostowej.

Przesłankami uprawniającymi do rekompensaty są:

1) utrata przez ubezpieczonego możliwości przejścia na emeryturę we wcześniejszym wieku emerytalnym w związku z wygaśnięciem po dniu 31 grudnia 2008 roku - w stosunku do ubezpieczonych urodzonych po dniu 31 grudnia 1948 roku, a przed dniem 1 stycznia 1969 roku - podstawy prawnej przewidującej takie uprawnienie;

2) niespełnienie przez ubezpieczonego warunków uprawniających go do emerytury pomostowej na zasadach wynikających z przepisów o emeryturach pomostowych;

3) legitymowanie się przez ubezpieczonego co najmniej 15 letnim okresem pracy w szczególnych warunkach lub pracy w szczególnym charakterze w rozumieniu przepisów o emeryturach i rentach z FUS;

4) nieuzyskanie przez ubezpieczonego prawa do emerytury według zasad przewidzianych w ustawie o emeryturach i rentach z FUS.

Wątpliwości w zakresie interpretacji co do kręgu osób uprawnionych do rekompensaty oraz ram czasowych pracy wykonywanej w warunkach szczególnych rozstrzygnął Trybunał Konstytucyjny, który w wyroku z dnia 25 listopada 2010 roku sygn. K 27/09 (OTK-A 2010, nr 9, poz. 109) przyjął, że rekompensata jest odszkodowaniem za utratę możliwości nabycia prawa do wcześniejszej emerytury z tytułu pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze dla osób, które rozpoczęły pracę przed dniem 1 stycznia 1999 roku i nie nabędą prawa do emerytury pomostowej.

Do oceny pracy wykonywanej w warunkach szczególnych lub w szczególnym charakterze konieczne jest odwołanie się do przepisów ustawy z dnia 17 grudnia 1998 roku o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2024r. poz. 1631), gdzie wskazano, że rodzaje prac lub stanowisk oraz warunki, na podstawie których osobom wymienionym w art. 32 ust. 2 i 3 przysługuje prawo do emerytury, ustala się na podstawie przepisów dotychczasowych (ust. 4 art. 32). Przepisy dotychczasowe to rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 roku w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz. U. Nr 8, poz. 43 ze zm.).

Z treści § 4 tego rozporządzenia wynika, iż pracownik, który wykonywał prace w szczególnych warunkach wymienione w wykazie A, nabywa prawo do emerytury, jeżeli spełnia łącznie warunki wymienione w punkcie 1 i 2. Z zestawienia § 1 i 2 tegoż rozporządzenia wynika natomiast, że pracą w warunkach szczególnych jest praca świadczona stale i w pełnym wymiarze na stanowiskach wskazanych w załączniku do tego aktu. Warunek wykonywania pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku pracy jest spełniony tylko wówczas, gdy pracownik w ramach obowiązującego go pełnego wymiaru czasu pracy na określonym stanowisku pracy nie wykonuje czynności pracowniczych nie związanych z tym stanowiskiem pracy, ale stale, tj. ciągle wykonuje prace w szczególnych warunkach lub szczególnym charakterze (tak też Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 15 listopada 2000 roku, II UKN 39/00, OSNAP 202/11/272).

Stosownie do § 2 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 roku w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze okresy pracy w warunkach szczególnych, stwierdza zakład pracy, na podstawie posiadanej dokumentacji, w świadectwie wykonywania prac w szczególnych warunkach, wystawionym według wzoru stanowiącego załącznik do przepisów wydanych na podstawie § 1 ust. 2 rozporządzenia lub w świadectwie pracy. Należy jednak wskazać, że z cytowanego wyżej § 2 rozporządzenia nie wynika, aby stwierdzenie zakładu pracy w przedmiocie wykonywania przez pracownika pracy w warunkach szczególnych miało charakter wiążący i nie podlegało kontroli organów przyznających świadczenia uzależnione od wykonywania pracy w szczególnych warunkach. Także brak takiego świadectwa lub jego zakwestionowanie przez organ rentowy, nie wyklucza dokonania ustalenia zatrudnienia w warunkach szczególnych innymi środkami dowodowymi w toku postępowania sądowego.

Mając na uwadze, że to nie przypisane stanowisko, ale zakres obowiązków przesądza o zaliczeniu lub nie spornego okresu do szczególnego stażu pracy, Sąd zbadał charakter czynności świadczonych przez wnioskodawcę w spornych okresach zatrudnienia.

Wnioskodawca dysponował wystawionym przez pracodawcę, świadectwem wykonywania prac w szczególnych warunkach za sporne okresy. Sam fakt zatrudnienia wnioskodawcy we wskazanych powyżej okresach był niesporny między stronami. Spornym pozostawał charakter pracy wykonywanej przez wnioskodawcę, to jest czy była to praca wykonywana w szczególnych warunkach, czy też nie.

Odwołujący kwestionował niezaliczenie przez organ rentowy całego okresu zatrudnienia od dnia 29 września 1975 r. do dnia 31 sierpnia 2002 r. w Fabryce (...) łącznie z nauką w Zasadniczej Szkole Zawodowej oraz okresem nie wskazanym w świadectwie prac w szczególnych warunkach. Skarżący wnosił u uznanie, że przez cały okres zatrudnienia pracował na stanowisku elektromontera przy bieżącej konserwacji oraz naprawach maszyn i urządzeń. ZUS odmawiał zaliczenia tego okresu, wskazują, że w okresie 29 września 1975 r. do 14 czerwca 1978 r. skarżący był uczniem, natomiast co do pozostałego okresu powołując się na wadliwe świadectwo wykonywania pracy w warunkach szczególnych, którym dysponował wnioskodawca, jako że pracodawca nie podał stanowiska pracy zgodnie z wykazem, działem, pozycją i punktem zarządzenia resortowego. Trzeba jednak podkreślić, że rolą Sądu w sprawie o przyznanie prawa do emerytury jest nie tylko analiza pod kątem prawidłowości świadectwa wykonywania prac w szczególnych warunkach, ale przede wszystkim ustalenie jaki zakres obowiązków faktycznie wykonywał ubezpieczony.

Dokonując ustaleń w zakresie rodzaju prac wykonywanych przez skarżącego w spornym okresie Sąd oparł się na dokumentach zawartych w aktach osobowych wnioskodawcy oraz na treści zeznań przesłuchanych w niniejszej sprawie świadków jak i samego ubezpieczonego. Sąd dopuścił i przeprowadził dowód z zeznań świadków na okoliczność charakteru wykonywanej przez wnioskodawcę pracy w spornych okresach.

W ocenie Sądu Okręgowego zeznania przesłuchanych w niniejszej sprawie świadków, jak i zeznania ubezpieczonego zasługują na wiarę. Ich treść jest spójna, logiczna i koresponduje z pozostałymi dowodami zebranymi w sprawie. Świadkowie zeznający w przedmiotowej sprawie –Z. J., Z. P., W. K., G. L., B. D., T. D. i K. K. - pracowali razem ze skarżącym w spornym okresie w tym samym zakładzie pracy i mieli dokładną wiedzę na temat wykonywanych przez niego obowiązków. Z zeznań powyższych świadków wynika, jakie konkretnie prace wnioskodawca wykonywał w spornym okresie. Nie ma w nich sprzeczności, są one logiczne i spójne i korespondują ze zgromadzoną w sprawie dokumentacją pracowniczą. Podkreślić przy tym należy, iż organ rentowy nie przedstawił w toku postępowania żadnych dowodów, które pozwoliłyby na podważenie wiarygodności zeznań świadków i ubezpieczonego.

Materiał dowodowy w postaci dokumentacji pracowniczej oraz zeznań wyżej wymienionych świadków pozwoliły Sądowi ustalić zakres czynności wykonywanych przez skarżącego w kwestionowanym przez organ rentowy okresie. Sąd skonstatował, że obowiązki świadczone przez ubezpieczonego charakteryzowały się wysokim stopniem uciążliwości. Wnioskodawca dokonywał mianowicie bieżącej konserwacji i napraw maszyn oraz urządzeń służących do produkcji urządzeń i maszyn górniczych, przenośników, maszyn do przeróbki węgla, urządzeń wielkogabarytowych. Głównym zadaniem ubezpieczonego było zapewnienie ciągłego ruchu w zakładzie pracy od strony elektrycznej. Na bieżąco wymieniał części maszyn, dokonywał napraw i przeglądów znajdujących się w hali produkcyjnej maszyn i urządzeń. W związku z tym stale przebywał na oddziałach będących w ruchu i nie dokonywał napraw. Zatrudniający skarżącego zakład pracy prowadził działalność na szeroką skalę, o czym świadczy duża liczba jednocześnie funkcjonujących maszyn z różnych wydziałów w jednej hali. Powyższe dało Sądowi asumpt do uznania, że ubezpieczony wykonywał czynności przy obsłudze maszyn i urządzeń służących do produkcji stale i w pełnym wymiarze czasu pracy.

W świetle zebranego w sprawie materiału dowodowego należało stwierdzić, że zakład pracy w wystawionym wnioskodawcy świadectwie pracy w warunkach szczególnych nie sprecyzował wyczerpująco rodzaju wykonywanej przez niego pracy zgodnie z załącznikiem A do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r.

Wykonywane przez wnioskodawcę prace w okresie od 15 czerwca 1978 r. do 23 czerwca 1992 r. oraz od 1 września 1992 r. do 31 sierpnia 2002 r., Sąd zaliczył do prac przy bieżącej konserwacji urządzeń na oddziale będącym w ruchu (tj. zgodnie z wykazem A, Dział XIV poz. 25), w którym jako podstawowe były wykonywane prace wymienione:

- w wykazie A, dział III, poz. 79, to jest prace przy kuciu ręcznym w kuźniach przemysłowych oraz obsłudze młotów mechanicznych

- w wykazie A dział III, poz. 80, to jest prace przy piaskowaniu na sucho i śrutowaniu wewnątrz komór,

- w wykazie A, dział III, poz. 86, to jest prace przy obsłudze suwnic,

- w wykazie A, dział XIV, poz. 12, to jest prace przy spawaniu i wycinaniu elektrycznym, gazowym, atomowowodorowym.

- w wykazie A, dział XIV, poz. 17, to jest prace przy lakierowaniu ręcznym lub natryskowym - nie zhermetyzowanym.

Wnioskodawca cały czas w okresie pracy w wydziale (...) był bowiem narażony, podobnie jak spawacze, suwnicowi, pracownicy malarni, kuźni, obsługujący stanowisko do śrutowania na szkodliwe warunki niechybnie występujące w zakładzie pracy. Bez wpływu na powyższe pozostaje fakt, że stanowisko elektromontera, nie jest wymienione w wykazach stanowiących załącznik do rozporządzenia. Z analizy zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika bowiem jednoznacznie, że wszystkie prace wykonywane przez wnioskodawcę w spornych okresach, mimo formalnie zajmowanego przez niego stanowiska niewymienionego w rozporządzeniu były pracami w warunkach szczególnych.

Do pracy w warunkach szczególnych wykonywanej stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, Sąd Okręgowy nie mógł uwzględnić okresu od 29 września 1975 r. do 14 czerwca 1978 r., z uwagi na fakt, że skarżący był w tym czasie uczniem w Zasadniczej Szkole Zawodowej przy (...), a więc kilka dni w tygodniu nie pracował w Zakładzie, z uwagi właśnie na zajęcia szkolne. Tylko zaś okresy stałego wykonywania pracy o cechach znacznej szkodliwości dla zdrowia lub znacznego stopnia uciążliwości lub wymagającej wysokiej sprawności psychofizycznej ze względu na bezpieczeństwo własne lub otoczenia w pełnym wymiarze wypełniają kryterium pracy w warunkach szczególnych. Oznacza, to że krótsze, czyli nie w pełnym wymiarze obowiązującego czasu pracy na danym stanowisku świadczenie pracy wyklucza dopuszczalność uznania pracy za świadczoną w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze wskutek niespełnienia warunku stałej znacznej szkodliwości dla zdrowia lub stałego znacznego stopnia uciążliwości wykonywanego zatrudnienia.

Do pracy w warunkach szczególnych nie podlegał zaliczeniu również okres pracy E. K. w wydziale (...) na stanowisku ślusarza w okresie od 24 czerwca 1992 r. do 31 sierpnia 1992 r. Sąd nie dał wiary zeznaniom skarżącego, że nie był on przeniesiony do pracy na stanowisku ślusarza w innym wydziale. Wynika to bowiem z dokumentów zawartych w aktach osobowych wnioskodawcy w postaci skierowania wystawionego przez Zespół ds. (...) przy (...) oraz kart obiegowych zmiany. Z dokumentów tych wynika, że E. K. skierowany został na wydzielone stanowisko pracy na stanowisku ślusarza w wydziale (...), na którym pracował w okresie od 24 czerwca 1992 r. do 31 sierpnia 1992 r., a następnie na własną prośbę został ponownie przeniesiony do pracy na wydziale (...).

Pomimo nie zaliczenia okresu nauki oraz pracy na stanowisku ślusarza do okresów pracy w szczególnych warunkach, to wnioskodawca wykazał, przy uwzględnieniu okresów od 15 czerwca 1978 r. do 23 czerwca 1992 r. oraz od 1 września 1992 r. do 31 sierpnia 2022 r., że wykonywał pracę w warunkach szczególnych stale i w pełnym wymiarze czasu pracy przez co najmniej 15 lat, a więc spełnił przesłanki do nabycia prawa do rekompensaty zgodnie z art. 21 ust. 1 ustawy o emeryturach pomostowych.

Z tych też względów, Sąd Okręgowy – Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, na podstawie art. 477

14 § 2 k.p.c. orzekł, jak w sentencji wyroku.

Hasła tematyczne: Wysokość świadczenia

83 dni od wyroku do publikacji

  1. Wyrok 9 lipca 2026 r.
  2. Po 28 dniach trafia do portalu połowa orzeczeń
  3. Portal: 30 września 2026 r. W serwisie od 13 października 2026 r.

Pełny tekst i metryka orzeczenia: Portal Orzeczeń Sądów Powszechnych. Tytuł i streszczenie przygotował model językowy na podstawie treści orzeczenia. Orzeczenie może być nieprawomocne.