- Sygnatura akt
- VII Pa 155/25
- Sąd
- Sąd Okręgowy w Krakowie
- Wydział
- VII Wydział Ubezpieczeń Społecznych
- Rodzaj
- Wyrok
- Data orzeczenia
- 4 listopada 2025 r.
- Rozstrzygnięcie
- Apelacja oddalona
- Zasądzono
- 48 946 zł
- Opublikowano w portalu
- 9 listopada 2026 r.
- W serwisie od
Zestawienie z tego dnia- Kategorie
- Praca i ZUS
© autorzy OpenStreetMap
Odwołanie z powołania w KAS bez podania przyczyny. Sąd utrzymał odprawę dla powódki
Przejdź do orzeczenia, 19 min czytania
Spór
Powódka G. L. domagała się odprawy po odwołaniu ze stanowiska w w Z. Pozwany twierdził, że przepisy o zwolnieniach grupowych nie dotyczą stanowisk w służbie cywilnej obsadzanych na podstawie powołania.
Ustalenia sądu
Sąd Okręgowy podzielił ustalenia sądu pierwszej instancji, że powódka pracowała rzetelnie, a odwołanie wynikało wyłącznie z decyzji kadrowej pracodawcy. Według powódki poprzedni odwołani otrzymali odprawy, co pozwany kwestionował jako nieistotne z powodu odmiennej sytuacji prawnej poprzedników.
Rozstrzygnięcie
Sąd Okręgowy oddalił apelację pozwanego i zasądził od pozwanego na rzecz powódki 1 350 zł kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym.
Dlaczego
Sąd uznał, że ustawa o zwolnieniach grupowych ma zastosowanie do pracowników zatrudnionych na podstawie powołania, a pozwany nie wykazał przyczyn dotyczących powódki. Ciężar tego dowodu spoczywał na pozwanym jako na stronie wywodzącej z tego skutki prawne.
Dla firm
Brak obowiązku podania przyczyny odwołania z powołania nie zwalnia pracodawcy z wykazania, że przyczyna nie dotyczyła pracownika, gdy pracownik dochodzi odprawy z ustawy o zwolnieniach grupowych.
Więcej o sprawie
Pozwany pracodawca wskazywał, że przy odwołaniu z powołania nie musi podawać przyczyny, a poprzedni odwołani na tym stanowisku według powódki odprawy otrzymali. Sąd oddalił apelację pozwanego.
Strona pozwana nie wykazała, aby istniały jakiekolwiek przesłanki dotyczące powódki, które wyłączałyby możliwość zastosowania art. 10 ust. 1 ustawy o zwolnieniach grupowych.
- Rozstrzygnięcie
- Apelacja oddalona
- Zasądzono
- 48 946 zł
- Sąd
- Sąd Okręgowy w Krakowie, VII Wydział Ubezpieczeń Społecznych
- Sygnatura
- VII Pa 155/25
Treść orzeczenia około 19 minut czytania
Sygn. akt VII Pa 155/25
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 4 listopada 2025 r.
Sąd Okręgowy w Krakowie VII Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie:
Przewodniczący: sędzia sądu rejonowego (del.) Aneta Tomasik-Żukowska
po rozpoznaniu w dniu 4 listopada 2025 r. w Krakowie na posiedzeniu niejawnym
sprawy z powództwa G. L.
przeciwko (...)
o odprawę
na skutek apelacji pozwanej(...)w Z.
od wyroku Sądu Rejonowego dla Krakowa-Nowej Huty w Krakowie IV Wydziału Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z 12 marca 2025 r. sygn. akt IV P 1244/24/N
I. oddala apelację,
II. zasądza od (...)w (...)na rzecz G. L. 1 350 zł (tysiąc trzysta pięćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym, z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego za czas od uprawomocnienia się pkt. II wyroku do dnia zapłaty.
Uzasadnienie
Sąd Rejonowy dla Krakowa – Nowej Huty w Krakowie IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych wyrokiem z dnia 12 marca 2025 r. w sprawie z powództwa G. L. przeciwko (...)w Z. o odprawę zasądził od strony pozwanej (...) w Z. na rzecz powódki G. L. kwotę 48 945,52 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia 1 marca 2024 r., do dnia zapłaty tytułem odprawy (pkt I), zasądził od strony pozwanej (...) w Z. na rzecz powódki G. L. kwotę 2 700,00 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty (pkt II), nadał wyrokowi w zakresie pkt I rygor natychmiastowej wykonalności do kwoty 24 646,24 zł (pkt III).
Sąd Rejonowy jako bezsporne przyjął, że powódka była zatrudniona w (...) w Z. od dnia 4 października 2021 r. na stanowisku (...)w Z.. Powódka w dniu 16 stycznia 2024 r. została odwołana z tego stanowiska, ze skutkiem na dzień 29 stycznia 2024 r. Odwołanie powódki ze stanowiska nie zawierało przyczyny odwołania.
Powódka pismem z dnia 16 stycznia 2024 r. skierowała do Szefa Krajowej Administracji Skarbowej żądanie wypłaty odprawy, który jednak pismem z dnia 4 marca 2024 r. wskazał na brak podstaw do jej wypłaty.
Ponadto Sąd Rejonowy ustalił, że powódka G. L. podczas pracy w (...)na stanowisku (...) wykonywała swoją pracę rzetelnie, nie miały miejsca żadne uwagi odnośnie do sposobu wykonywania oraz jakości jej pracy.
Poprzednim (...) były wypłacane odprawy w oparciu o przepisy ustawy z dnia 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników. Powódka była zapewniona, iż również dostanie przedmiotową odprawę.
Średnie miesięczne wynagrodzenie powódki liczone jak ekwiwalent za urlop wypoczynkowy wynosiło 24 646,24 zł.
W tak ustalonym stanie faktycznym Sąd Rejonowy uznał, że powództwo zasługiwało na uwzględnienie.
Sąd Rejonowy zważył, iż stosownie do przepisu art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy z 13 marca 2003 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników (Dz. U. z 2015.192 z późn. zm.) pracownikowi, w związku z rozwiązaniem stosunku pracy w ramach grupowego zwolnienia, przysługuje odprawa pieniężna w wysokości dwumiesięcznego wynagrodzenia, jeżeli pracownik był zatrudniony u danego pracodawcy od 2 do 8 lat. Przepis art. 10 ust. 1 tej ustawy stanowi zaś, że art. 8 stosuje się odpowiednio w razie konieczności rozwiązania przez pracodawcę zatrudniającego co najmniej 20 pracowników stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników, jeżeli przyczyny te stanowią wyłączny powód uzasadniający wypowiedzenie stosunku pracy lub jego rozwiązanie na mocy porozumienia stron, a zwolnienia w okresie nieprzekraczającym 30 dni obejmują mniejszą liczbę pracowników niż określona w art. 1 ustawy.
Sąd Rejonowy ustalił, że powódka została – czego żadna ze stron nie kwestionowała – odwołana na piśmie, bez podania przyczyny, z zajmowanego stanowiska, do czego pracodawca miał prawo zgodnie z brzmieniem art. 70 § 1 i § 1
1 k.p. W myśl art. 70 § 2 k.p. powódka została odwołana, co również nie było kwestionowane, w sposób równoznaczny z wypowiedzeniem umowy o pracę. Wobec powyższego do powódki znajdowała zastosowanie ww. ustawa o zwolnieniach grupowych.
Sąd I instancji zaznaczył, iż faktem jest, że pracodawca nie ma obowiązku podawania przyczyny odwołania pracownika ze stanowiska w wypadku odwołania równoznacznego z wypowiedzeniem umowy o pracę. Jednak nie może on uwolnić się od obowiązku wypłaty odprawy i podobnych do niej świadczeń związanych z rozwiązaniem stosunku pracy jedynie podnosząc, że nie ciążył na nim obowiązek podania przyczyny. Sąd Rejonowy odwołał się do stanowiska prezentowanego w orzecznictwie Sądu Najwyższego (m.in. wyrok z 23 lipca 2009 r., II PK 30/09), wskazując, iż sam brak obowiązku podania przyczyny nie zwalnia pracodawcy z obowiązku wypłaty przewidzianej ustawą o zwolnieniach grupowych odprawy, jeżeli spełnione są warunki do jej otrzymania przez pracownika.
Sąd meriti uznał, iż wobec powódki i (...)w Z. znajdowała zastosowanie ww. ustawa o zwolnieniach grupowych, a do rozważenia pozostawało jedynie ustalenie, czy do zakończenia stosunku pracy doszło z przyczyn niedotyczących pracownika. Jak ustalono, pracodawca nie badał indywidualnej sytuacji powódki ani wyników jej pracy, a jedynie postanowił zmienić kadrę na stanowisku (...) W ocenie Sądu I instancji nie mogło to rodzić wątpliwości, iż przyczyny zakończenia stosunku pracy nie dotyczyły powódki. Podkreślono przy tym, że nie są istotne okoliczności powoływane przez stronę pozwaną, iż przyczyną zakończenia stosunku pracy nie były zmiany ekonomiczne czy likwidacja stanowisk, gdyż ustawa wymaga jedynie, by były to przyczyny „niedotyczące pracowników”.
Sąd Rejonowy zwrócił również uwagę, iż arbitralna (nie uzasadniona w żaden merytoryczny sposób) chęć zmiany osoby powódki na stanowisku (...) i zastąpienie jej inną osobą (do czego, biorąc pod uwagę, iż powódka była zatrudniona na podstawie powołania, pracodawca miał prawo), stanowi z całą pewnością przyczynę niedotyczącą pracownika, i w ocenie Sądu stanowiła równocześnie wyłączny powód odwołania powódki, a wobec tego w niniejsze sprawie znajdował również zastosowanie art. 10 ust. 1 ww. ustawy o zwolnieniach grupowych, co oznacza, iż przewidziana tą ustawą odprawa w wysokości 2 – miesięcznego wynagrodzenia, jest powódce należna.
Sąd meriti podkreślił również zasadę kontradyktoryjności procesu cywilnego. Wskazał, że zgodnie z art. 6 k.c. ciężar dowodu faktu spoczywa na osobie, która z faktu tego wywodzi skutki prawne, a przepisy art. 3 i art. 232 k.p.c. obligują strony do przedstawiania dowodów oraz składania wyjaśnień zgodnie z prawdą. Sąd I instancji zaznaczył, że nie jest obciążony odpowiedzialnością za rezultat postępowania dowodowego, którego dysponentami są strony.
W ocenie Sądu Rejonowego powódka podołała temu zadaniu, proponując wiarygodne dowody na poparcie swoich twierdzeń, podczas gdy strona przeciwna nie zaproponowała żadnych istotnych dowodów popierających jej stanowisko. Sąd Rejonowy dał wiarę dowodom przedstawionym przez powódkę, wskazując, że była ona dobrym, docenianym pracownikiem i że nie zaszły po jej stronie żadne okoliczności mogące stanowić przyczynę rozwiązania stosunku pracy, a wyłącznym powodem działania pracodawcy była chęć dokonania zmian kadrowych, co oznacza, że przyczyna ta nie dotyczyła pracownika i był to wyłączny powód jej odwołania. Sąd Rejonowy wskazał także, że strona pozwana ograniczyła się do podnoszenia twierdzeń, nieistotnych z punktu widzenia sprawy lub niepopartych materiałem dowodowym bądź też sprowadzających się do wyręczania Sądu meriti w dokonaniu wykładni ustawy mającej zastosowanie na gruncie niniejszej sprawy.
Mając powyższe na uwadze Sąd I instancji zasądził od strony pozwanej na rzecz powódki kwotę 48 945,52 zł tytułem odprawy wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie liczonymi od dnia 1 marca 2024 r., w myśl art. 481 § 1 i 2 k.c. w zw. z art. 455 k.c. w zw. z art. 300 k.p.
Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania Sąd Rejonowy oparł na treści art. 98 § 1 k.p.c. na zasadzie odpowiedzialności za wynik sporu, przy czym w zakresie kosztów zastępstwa procesowego strony powodowej zastosowano § 2 pkt 5 w zw. z § 9 ust. 1 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych.
Sąd I instancji na podstawie art. 477
2 § 1 k.p.c. nadał wyrokowi w pkt I rygor natychmiastowej wykonalności do kwoty 24 646,24 zł, tj. w wysokości jednomiesięcznego wynagrodzenia powódki.
Apelację od powyższego wyroku złożyła strona pozwana, zaskarżając go w całości. Zaskarżanemu wyrokowi zarzuciła:
- naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie art. 10 ust.1 i art. 8 ustawy o szczególnych warunkach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników poprzez przyjęcie, że przepisy te mają zastosowanie do sytuacji powódki i zasądzenie na ich podstawie odprawy w wysokości 48 945,52 zł przy braku podstaw do zasądzenia takiej odprawy oraz art. 6 Kodeksu cywilnego poprzez błędne zastosowanie i nałożenie na stronę pozwaną obowiązku udowodnienia istnienia okoliczności mogących być podstawą dochodzenia roszczenia oraz
- naruszenie przepisów postępowania, a mianowicie art. 230 Kodeksu postępowania cywilnego poprzez niezastosowanie tego przepisu w sytuacji, kiedy zaszły przesłanki do jego zastosowania i nieuznanie że stanowisko pracy powódki nie zostało zlikwidowane, ani nie zaistniały przyczyny dotyczące pracodawcy uzasadniające wypłatę powódce odprawy pieniężnej oraz art. 233 Kodeksu postępowania cywilnego poprzez błędne, sprzeczne z zasadami logiki i doświadczenia życiowego uznanie, że powódka wykazała wiarygodnymi dowodami brak po stronie powódki przyczyny zakończenia stosunku pracy, przyjmując za taki zeznania świadka L. I., które nie były obiektywne z uwagi na osobiste zainteresowanie świadka uznaniem wypłaty odprawy z tytułu art. 10 ustawy o zwolnieniach grupowych za zasadne, a także, że poprzednicy powódki na tym samym stanowisku otrzymywali odprawy pieniężne po odwołaniu ze stanowiska, gdy tymczasem sytuacja pracownicza poprzedników prawnych powódki była odmienna, albowiem poprzednicy prawni byli zatrudnieni u strony pozwanej i na czas powołania na wyższe stanowisko w służbie cywilnej byli urlopowani.
Sąd I instancji niewłaściwie – zdaniem strony pozwanej – przyjął, że w sprawie ma zastosowanie art. 10 ust. 1 i art. 8 ustawy o zwolnieniach grupowych przy odwołaniu powódki ze stanowiska (...) Strona pozwana wskazała, że Sąd nie uwzględnił, iż stanowisko (...)
(...) jest wyższym stanowiskiem w służbie cywilnej, a stosunek pracy na tym stanowisku nawiązywany jest na podstawie powołania zgodnie z art. 53a ust. 5 ustawy o służbie cywilnej, w rozumieniu przepisów Kodeksu pracy. Zgodnie z art. 70 Kodeksu pracy pracownik zatrudniony na podstawie powołania może być w każdym czasie odwołany bez podania przyczyny.
Strona pozwana podniosła, że analiza przepisów ustawy o służbie cywilnej w związku z odwołaniem z wyższego stanowiska w służbie cywilnej nie przewiduje odprawy pieniężnej. Natomiast poprzez odesłanie art. 9 ustawy o służbie cywilnej, który stanowi, że w sprawach nieuregulowanych w ustawie, stosuje się przepisy kodeksu pracy i inne przepisy prawa pracy, przepisy kodeksu pracy nie przewidują wypłaty odprawy dla osoby odwołanej z wyższego stanowiska w służbie cywilnej. Zakres stosowalności i sposób stosowania przepisów Kodeksu pracy dotyczących umów o pracę na czas nieokreślony do wyższych stanowisk w służbie cywilnej jest w istotny sposób modyfikowany mocą przepisów pragmatycznych tj. ustawy o służbie cywilnej. Regulacja ta, jako szczególna względem przepisów Kodeksu pracy (rozdziału III oddziału 1), ma pierwszeństwo w stosowaniu, derogując określone regulacje kodeksowe: zarówno dotyczące stosunku pracy z powołania, jak i stosowanych z mocy odesłania z art. 69 k.p. przepisów dotyczących umów o pracę na czas nieokreślony. Nie można się zatem zgodzić z Sądem I instancji, że – według strony pozwanej – przepisy ustawy o zwolnieniach grupowych mają zastosowanie do wyższych stanowisk w służbie cywilnej.
Strona pozwana argumentowała również, że mimo braku w przepisie art. 69 Kodeksu pracy zwrotu o odpowiednim stosowaniu do stosunku pracy z powołania przepisów kodeksu pracy i innych ustaw to jednak należy uwzględnić charakter prawny tego stosunku pracy. Skoro zatem ustawodawca dopuścił, że oświadczenie pracodawcy o odwołaniu pracownika, które jest równoznaczne z wypowiedzeniem umowy o pracę nie zawiera przyczyny uzasadniającej rozwiązanie stosunku pracy, to – zdaniem strony pozwanej – nie można stosować przepisu, który opiera się na zbadaniu przyczyn rozwiązania stosunku pracy. A takim przepisem jest art. 10 ustawy o zwolnieniach grupowych, w którym podstawową przesłanką stosowania jest badanie czy do rozwiązania stosunku pracy doszło z przyczyn niedotyczących pracownika, jeżeli przyczyny te stanowią wyłączny powód uzasadniający wypowiedzenie stosunku pracy lub jego rozwiązanie na mocy porozumienia stron. W związku z tym, przy odwołaniu z stanowiska pracy z powołania odprawa na podstawie art. 10 ustawy o zwolnieniach grupowych przysługuje, gdy zaistniały przyczyny dotyczące pracodawcy, tj. przyczyny ekonomiczne, organizacyjne, reorganizacja zakładu pracy, likwidacja stanowiska pracy, a takich w przedmiotowej sprawie nie było – co strona pozwana podkreśliła. Brak obowiązku wskazania przyczyny odwołania ze stanowiska z powołania pozwala na dokonanie odwołania w każdym czasie bez podania uzasadnienia. Nie można więc w innym postępowaniu wymagać od strony pozwanej wykazania przyczyn odwołania ze stanowiska i przyjęcie, że brak dowodów ze strony pozwanej wskazuje, że przyczyna zakończenia stosunku pracy nie dotyczyły powódki jako pracownika, a wyłącznym powodem była chęć pracodawcy dokonania zmian kadrowych.
Strona pozwana podkreśliła, że skoro powódka wyciąga skutki prawne z okoliczności, że rozwiązanie z powódką stosunku pracy nastąpiło z przyczyn nie dotyczących pracownika, to powódka ma obowiązek wykazania okoliczności stanowiących podstawę do dochodzenia roszczenia, a nie strona pozwana.
Strona pozwana wskazała również, że Sąd I instancji niesłusznie oparł się na dowodzie zeznań świadka L. I. uznając je za wiarygodne. Świadek, będąc sama zainteresowana wypłatą odprawy, nie jest obiektywna przedstawiając sądowi fakty, że brak było podstaw do odwołania powódki ze stanowiska dyrektora. Sąd I instancji nie powinien był zatem uznać tych zeznań za w pełni wiarygodne.
Ponadto – jak podniosła strona pozwana – Sąd niezasadnie przyjął jako wiarygodny dowód fakt podawany przez powódkę, że poprzednik prawny powódki otrzymał po odwołaniu ze stanowiska odprawę pieniężną. Pominął Sąd wyjaśnienia strony pozwanej, że sytuacja prawna poprzednika prawnego była inna niż powódki. Osoby pracujące w administracji podatkowej (w organach KAS na umowę o pracę) po przyjęciu wyższego stanowiska w służbie cywilnej na podstawie art. 53a ust.6 ustawy o służbie cywilnej w związku z art. 145 ust.1 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej są bezpłatnie urlopowane na dotychczasowym stanowisku do czasu powołania na wyższe stanowisko w służbie cywilnej. Zajmowanie wyższego stanowiska w służbie cywilnej traktowane jest jako dodatkowe zatrudnienie w służbie cywilnej, na które na podstawie art. 80 ust.1 i 3 ustawy o służbie cywilnej konieczne jest uzyskanie zgody dyrektora generalnego urzędu na czas powołania.
Natomiast osoby powołane na wyższe stanowisko w służbie cywilnej, które nie były zatrudnione przed powołaniem w administracji podatkowej (organach KAS) mają stosunek pracy tylko z powołania i po odwołaniu ze stanowiska stosunek pracy z powołania ulega rozwiązaniu.
Wobec podanych okoliczności – jak podniosła strona pozwana – nie można uznać za podstawę do wypłaty odprawy, że wcześniej takie sytuacje miały miejsce u strony pozwanej bez uwzględnienia różnic w stosunkach pracy.
Mając powyższe na uwadze, strona pozwana wniosła o zmianę zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie powództwa w całości ewentualnie uchylenie wyroku sądu I instancji i przekazanie sprawy temu sądowi do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie na rzecz strony pozwanej kosztów postępowania apelacyjnego.
W odpowiedzi na apelację strony pozwanej powódka wniosła o oddalenie apelacji w całości oraz o zasądzenie na jej rzecz od pozwanego kosztów postępowania w tym zastępstwa procesowego za II instancję według norm przepisanych.
Zdaniem powódki apelacja nie zasługuje na uwzględnienie jako bezzasadna.
Powódka wskazała, że strona pozwana nie zaprzeczyła twierdzeniom, iż powódka wykonywała pracę w sposób rzetelny i bez jakichkolwiek zastrzeżeń, które rodziłby podstawy do rozważenia jej zwolnienia.
Zdaniem powódki stosunek pracy został rozwiązany z inicjatywy pracodawcy i wyłącznie z przyczyn niedotyczących powódki jako pracownika. Przyznano wyłącznie tryb w jakim to się odbyło i że nie podano uzasadnienia. Brak likwidacji stanowiska jako argument apelacyjny nie wyłącza zastosowania ustawy o szczególnych warunkach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników (tzw. ustawy o zwolnieniach grupowych), gdyż odprawa jest należna gdy do zwolnienia doszło z przyczyn niedotyczących pracownika. Pozwany nie wykazał inicjatywy dowodowej mimo ciążącego na nim ciężaru dowodowego, by decyzja o zakończeniu stosunku pracy miała jakiekolwiek powiązanie z działaniami czy zaniechaniami powódki.
Powódka wskazała, że poprzedni odwołani(...) otrzymali odprawę, co zostało poparte opiniami prawnymi zleconymi w wewnętrznych strukturach (...). Ograniczono się tylko do stwierdzenia, że opinie zostały wydane w konkretnych stanach faktycznych i jako interpretacje prawa nie są wiążące. Nie zanegowano jednak, iż wydano opinie, które aprobowały zasadność wypłaty odprawy dla poprzednich dyrektorów. Nie podniesiono argumentu ani nie zaprezentowano żadnego dowodu, na fakt jakoby te przypadki poprzedników powódki czymkolwiek się różniły, co wskazuje na wybiórcze stosowanie prawa i wykładni przepisów, które w ocenie powódki mają zastosowanie także do jej przypadku. Pozwany nie przytoczył żadnych stanowisk doktryny ani orzecznictwa na obronę wykładni jakoby do stosunku pracy powódki przepisy ustawy o zwolnieniach grupowych nie miały zastosowania. Z kolei Sąd I instancji prawidłowo powołał się na orzecznictwo co do zakresu zastosowania przepisów.
Powódka wskazała także, że odprawa została wyliczona prawidłowo w oparciu o zaświadczenie zarobkach przedstawione przez byłego pracodawcę.
Mając powyższe na uwadze powódka stwierdziła, iż Sąd I instancji zebrał cały materiał dowodowy, poddał go ocenie zgodnie z zasadami logiki i wiedzy, prawidłowo ustalił stan faktyczny i prawidłowo zastosował przepisy prawa materialnego.
Sąd Okręgowy zważył, co następuje:
Apelacja okazała się bezzasadna i podlegała oddaleniu.
Sąd Okręgowy w całości podzielił ustalenia faktyczne i poglądy prawne Sądu I instancji, uznając je za własne. W takiej zaś sytuacji zbytecznym jest ponowne przytaczanie ustaleń oraz szczegółowych rozważań zawartych w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku (por. wyrok Sądu Najwyższego z 5 listopada 1998 r., I PKN 339/98).
Apelacja strony pozwanej jest niezasadna, bowiem Sąd I instancji wydał trafne rozstrzygnięcie, które znajduje oparcie w całokształcie okoliczności faktycznych sprawy i zostało poparte dogłębną i wszechstronną analizą prawną. Sąd I instancji skrupulatnie przeanalizował zasadniczy problem prawny w niniejszej sprawie, a analiza to doprowadziła Sąd do logicznych wniosków.
W ocenie Sądu Okręgowego Sąd Rejonowy dokonał prawidłowych ustaleń faktycznych, a ich ocena pod względem wiarygodności i mocy dowodowej znajduje pełne oparcie w zgromadzonym materiale procesowym. Sąd I instancji prawidłowo również zastosował przepisy prawa materialnego regulujące niniejszy stosunek prawny. Zarzuty apelacji nie podważają trafności zaskarżonego rozstrzygnięcia.
W pierwszej kolejności wskazać należy, że istota sporu sprowadzała się do ustalenia, czy rozwiązanie stosunku pracy powódki nastąpiło z przyczyn niedotyczących pracownika w rozumieniu art. 10 ust. 1 ustawy o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników, a tym samym – czy powódce przysługuje odprawa pieniężna przewidziana w art. 8 tej ustawy.
Strona pozwana podnosiła, że przepisy ustawy o zwolnieniach grupowych nie znajdują zastosowania do osób zajmujących wyższe stanowiska w służbie cywilnej na podstawie powołania. Stanowiska tego podzielić nie można.
Nie powtarzając argumentacji Sądu Rejonowego należy dodać, że zgodnie z art. 11 ustawy o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników jej przepisów nie stosuje się do pracowników zatrudnionych na podstawie mianowania, co przesądza, iż ustawa ta ma zastosowanie do pracowników zatrudnionych na podstawie powołania. Stanowisko to jest ugruntowane zarówno w orzecznictwie Sądu Najwyższego (m.in. II PK 30/09, II PK 166/18), jak również w piśmiennictwie (por. K. W. Baran Komentarz do ustawy o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników, w: Zbiorowe prawo zatrudnienia. Komentarz, wyd. II, WKP 2024; A. Wypych-Żywicka Komentarz do ustawy o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników, w: Zbiorowe prawo zatrudnienia. Komentarz WK 2016). Podnoszona przez stronę pozwaną argumentacja o rzekomej „derogacji” ustawy o zwolnieniach grupowych przez przepisy ustawy o służbie cywilnej jest zatem niezasadna.
Strona pozwana podnosiła również, że skoro pracodawca nie ma obowiązku wskazywania przyczyny odwołania pracownika zatrudnionego na podstawie powołania, to tym samym w procesie o odprawę powódka błędnie domagała się wykazania przez pracodawcę powodów rozwiązania stosunku pracy. Zdaniem strony pozwanej ciężar udowodnienia okoliczności uzasadniających roszczenie spoczywał wyłącznie na powódce.
Stanowiska tego nie sposób zaakceptować. Brak obowiązku podania przyczyny odwołania nie zwalnia pracodawcy z obowiązku wykazania – w razie sporu sądowego – że przyczyny rozwiązania stosunku pracy nie mieściły się w zakresie przyczyn niedotyczących pracownika, o których mowa w ustawie o zwolnieniach grupowych. Jeżeli strona pozwana twierdziła, że powódce odprawa nie przysługuje, to stosownie do art. 6 k.c. to na niej spoczywał ciężar wykazania okoliczności uzasadniających takie stanowisko.
Strona pozwana nie wykazała, aby zostały spełnione jakiekolwiek okoliczności dotyczące osoby powódki, jej pracy czy zachowania, które mogłyby stanowić uzasadnienie rozwiązania stosunku pracy z przyczyn dotyczących pracownika. Przeciwnie – z materiału dowodowego wynika, że powódka wykonywała swoje obowiązki prawidłowo, nie zgłaszano wobec niej zastrzeżeń, a odwołanie wynikało wyłącznie z decyzji kadrowej pracodawcy.
Niezasadny okazał się również zarzut naruszenia art. 230 k.p.c. Strona pozwana podnosiła, że Sąd I instancji nie uznał za bezsporny faktu braku likwidacji stanowiska pracy powódki. Okoliczność ta nie miała jednak znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Zgodnie z ustawą o zwolnieniach grupowych odprawa przysługuje nie tylko w razie likwidacji stanowiska, lecz również – jak w niniejszej sprawie – gdy rozwiązanie stosunku pracy następuje z innych przyczyn niedotyczących pracownika. Argumentacja strony pozwanej w tym zakresie wynika z błędnego rozumienia przesłanek ustawowych.
Zarzut naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. również nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd Rejonowy dokonał wszechstronnej oceny zebranego materiału dowodowego zgodnie z zasadami logicznego rozumowania i doświadczenia życiowego.
Zarzut naruszenia art. 233 § 1 k.p.c. sprowadzał się do twierdzenia, że Sąd Rejonowy niesłusznie dał wiarę zeznaniom świadka L. I.. Strona pozwana wskazywała, że świadek – będąc również zainteresowana wypłatą odprawy – nie jest obiektywna.
Sąd Okręgowy w pełni podziela jednak ocenę Sądu I instancji. Okoliczność, że świadek znalazła się w podobnej sytuacji prawnej, nie podważa jej wiarygodności. Przeciwnie, daje jej faktyczną wiedzę o realiach funkcjonowania organów KAS oraz sposobie odwoływania dyrektorów IAS. Zeznania te były spójne, logiczne i korespondowały z pozostałym materiałem dowodowym, a strona pozwana nie przedstawiła żadnych dowodów przeciwnych.
Sąd I instancji prawidłowo ocenił również okoliczność związaną z wypłacaniem odpraw poprzednim (...) Strona pozwana w apelacji podnosiła, że sytuacja prawna tych osób była odmienna z uwagi na wcześniejsze zatrudnienie w KAS i urlopowanie na podstawie art. 53a ustawy o służbie cywilnej.
Twierdzenia te nie znalazły jednak potwierdzenia w materiale dowodowym. Strona pozwana nie wykazała, aby powołana różnica w statusie pracowniczym miała jakiekolwiek znaczenie dla oceny zasadności roszczenia. Co więcej, skoro nawet osoby, których stosunek pracy nie uległ rozwiązaniu (z uwagi na urlopowanie), otrzymywały odprawy pieniężne, to tym bardziej zasadny jest wniosek, że powódce – której stosunek pracy został ostatecznie zakończony – odprawa przysługuje.
Strona pozwana nie wykazała, aby istniały jakiekolwiek przesłanki dotyczące powódki, które wyłączałyby możliwość zastosowania art. 10 ust. 1 ustawy o zwolnieniach grupowych. Nie przedstawiono żadnych dowodów wskazujących, że odwołanie powódki pozostawało w związku z jej zachowaniem, sposobem wykonywania obowiązków, naruszeniem obowiązków pracowniczych czy innymi okolicznościami dotyczącymi pracownika. Z materiału sprawy wynika przeciwnie – że przyczyną odwołania była wyłącznie decyzja kadrowa pracodawcy, będąca przyczyną niedotyczącą pracownika w rozumieniu ustawy.
Mając na uwadze powyższe, Sąd Okręgowy uznał apelację za bezzasadną i oddalił ją na podstawie art. 385 k.p.c., o czym orzeczono w punkcie I sentencji wyroku.
Orzekając o kosztach postępowania apelacyjnego, Sąd Okręgowy miał na uwadze ostateczny wynik sprawy i na zasadzie art. 98 k.p.c. zasądził od strony pozwanej na rzecz powódki 1350 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym w stawce minimalnej, obliczonej na podstawie § 9 ust. 1 pkt 2 w zw. z § 2 pkt 5 w zw. z § 10 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych.
370 dni od wyroku do publikacji
- Wyrok 4 listopada 2025 r.
- Portal: 9 listopada 2026 r.
Pełny tekst i metryka orzeczenia: Portal Orzeczeń Sądów Powszechnych. Tytuł i streszczenie przygotował model językowy na podstawie treści orzeczenia. Orzeczenie może być nieprawomocne.