- Sygnatura akt
- II SA/Kr 916/26
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
- Rodzaj
- Wyrok
- Data orzeczenia
- 29 września 2026 r.
- Rozstrzygnięcie
- oddalono skargę
- W serwisie od
Zestawienie z tego dnia- Kategorie
- Sądy administracyjne
© autorzy OpenStreetMap
Zalewanie działki przy ulewach. Sąd oddalił skargę właścicielki na odmowę nakazu wobec sąsiadów
Przejdź do orzeczenia, 32 min czytania
Spór
Właścicielka działki przy ulicy o podtopienia wodami opadowymi, które wiązała z pracami remontowymi na sąsiedniej działce. Domagała się nakazu przywrócenia stanu poprzedniego lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom.
Ustalenia sądu
Organy i biegły ustaliły, że wody opadowe z sąsiedniej działki są odprowadzane do studni chłonnej istniejącej ponad 20 lat, a remont nie zmienił kierunku spływu. Według ustaleń zalewanie wynika z naturalnego ukształtowania terenu, gruntów słabo przepuszczalnych i braku odwodnienia obniżenia na działce skarżącej.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z 12 maja 2026 r. utrzymującą w mocy odmowę nakazania przywrócenia stanu poprzedniego lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom.
Dlaczego
Sąd uznał, że organy prawidłowo ustaliły brak zmiany stanu wody na gruncie sąsiada i brak szkody wynikającej z jego działań. Opinia biegłego hydrogeologa została uznana za rzetelną i kompletną, a zarzuty proceduralne za bezzasadne.
Dla firm
Nakaz z art. 234 ust. 3 Prawa wodnego wymaga ustalenia, że właściciel zmienił stan wody na swoim gruncie i że ta zmiana szkodliwie wpływa na grunt sąsiedni, w związku przyczynowym. Sama stagnacja wody na działce sąsiada tego nie zastępuje.
Więcej o sprawie
Obszar zielony przed domem skarżącej jest lokalnym obniżeniem otoczonym podmurówkami, w którym woda stagnuje. Biegły nie stwierdził, by prace remontowe na sąsiedniej działce zmieniły kierunek spływu wód.
Wskazują na to zdjęcia przedstawione przez skarżącą, które obrazują stojącą wodę w narożniku chodnika znajdującego się na jej działce.
- Rozstrzygnięcie
- oddalono skargę
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
- Sygnatura
- II SA/Kr 916/26
Treść orzeczenia około 32 minuty czytania
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Mirosław Bator Sędziowie: Sędzia WSA Jacek Bursa Sędzia WSA Joanna Człowiekowska (spr.) Protokolant: sekretarz sądowy Katarzyna Cyganik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 września 2026 r. sprawy ze skargi M. U. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia 12 maja 2026 r., znak: SKO.PW/4171/23/2026 w przedmiocie odmowy nakazania przywrócenia stanu poprzedniego lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom skargę oddala.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 28 stycznia 2026 r. znak: WS-08.6331.22.2026.MŁ, działając na podstawie art. 234 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz.U. z 2025 r. poz. 960 ze zm.) oraz art. 104 k.p.a. Prezydent Miasta Krakowa: 1) stwierdził, że na działce nr [...] obr. [...] w K. (ul. [...] będącej własnością A. C. i K. G. nie nastąpiły zmiany stanu wody na gruncie szkodliwie wpływające na grunty sąsiednie, tj. na działkę nr [...] obr. [...] w K. (ul. [...]), stanowiącą własność M. U., M. K., M. K. i E. W.; 2) odmówił nakazania A. C. i K. G., właścicielkom działki nr [...] obr. [...] w K., przywrócenia stanu poprzedniego lub wykonania urządzeń zapobiegających szkodom.
W uzasadnieniu decyzji organ podał, że przedmiotowe postępowanie zostało wszczęte na wniosek M. U. - właścicielki nieruchomości nr [...]. Wyjaśnił, że postępowanie prowadzone na podstawie art. 234 Prawo wodne nie może mieć na celu uregulowania wszystkich problemów związanych z zalewaniem działki wnioskodawczyni wodami opadowymi, a jedynie w celu ustalenia, czy właściciele działki nr [...] zmienili kierunek i natężenie odpływu wód opadowych znajdujących się na tym gruncie i czy nastąpiło to ze szkodą dla nieruchomości sąsiedniej, tj. działki nr [...]. Zakaz zmiany stanu wody, w tym zmiany kierunku i natężenia odpływu wód opadowych, należy odnieść do stanu jaki powstaje w chwili wykonania na danej nieruchomości prac, czy innych czynności ingerujących w stosunki wodne. Przy czym, taka ingerencja nie może zaistnieć kilkadziesiąt lat wstecz bowiem w takim przypadku mamy do czynienia ze stanem zastanym.
W niniejszej sprawie organ zasięgnął opinii biegłego hydrogeologa dr T. N., biegłego sądowego. Zdaniem organu ww. opinia jest kompletna, wiarygodna, spójna i pozbawiona nieścisłości, a jej autor posiada odpowiednie kwalifikacje.
W dniu 14 maja 2025 r. odbyła się rozprawa administracyjna połączona
z oględzinami terenu. Do akt dołączono również dokumentację z czynności wyjaśniających przeprowadzonych w 2023 r. (m. in. protokół z wizji lokalnej w dniu 12 września 2023 r. z dokumentacją fotograficzną). Na podstawie zgromadzonej dokumentacji organ ustalił następujący stan faktyczny:
- Działka nr [...] obr. [...] w K. stanowi własność K. G. i A. C.,
- Działka nr [...] obr[...] w K. stanowi własność M. U., M. K., M. K. i E. W.,
- Działka nr [...] zabudowana jest budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym (posesja ul. [...] Po stronie północnej budynku znajduje się część ogrodowa, zielona, chłonna. Również po stronie zachodniej budynku teren działki
nr [...] jest terenem zielonym, chłonnym, ukształtowanym w formie tarasowej. Po stronie wschodniej budynku wykonane są wybrukowane ciągi piesze. Część frontową tej nieruchomości stanowi w części teren wybrukowany i odwodniony korytkiem liniowym, a w części jest to teren zielony, porośnięty trawą i roślinami ozdobnymi,
- Spadek działki nr [...] jest zgodny z ogólnym spadkiem lokalnego zbocza
i kształtuje się w kierunku północno-zachodnim,
- W północno-zachodnim narożniku działki nr [...] zlokalizowana jest studnia chłonna. W dniu 14 maja 2025 r. stwierdzono zaleganie zwierciadła wody w studni na głębokości ok. 1,3 m ppt. Od strony budynku [...] widoczny jest wlot do studni, drugi wlot widoczny jest od strony zachodniej. Wlot od strony budynku [...] usytuowany jest na głębokości 1 m ppt. Studnia posiada głębokość 2,1 m. Woda w studni nie wykazywała śladów zanieczyszczenia, była przeźroczysta. Studnia zlokalizowana jest
w odległości co najmniej 3 m od granicy działki wnioskodawczyni. Ww. system do zagospodarowania wód opadowych powstał ponad 20 lat temu.
- Na terenie działki nr [...] nie stwierdzono wyżłobień i innych śladów, które wskazywałyby na ukierunkowany spływ wód w kierunku posesji wnioskodawczyni - działki nr [...].
- Wody opadowe z dachu budynku na działce nr [...] odprowadzane są jedną rynną usytuowaną od strony południowej budynku (strony frontowej) na powierzchnię wybrukowaną i do zbiornika szczelnego. Odpływ liniowy wybrukowanej części frontowej działki nr [...] połączony jest z odwodnieniem podziemnym, z którego wody
odprowadzane są do studni chłonnej usytuowanej w północno-zachodnim narożniku tej działki.
- Prace remontowe na terenie działki nr [...] rozpoczęły się w 2023 r. Jak wyjaśniła współwłaścicielka działki nr [...] po zakończeniu inwestycji budowy Trasy Ł. pojawiły się pęknięcia w istniejących murkach oporowych, na betonowej płycie podwórka i osiadła ziemia (nawet o 10 cm). Remont polegał na wymianie starych murków oporowych na nowe, schodów od strony północno-wschodniej i płyty podwórka. Płyta podwórkowa została wyrównana i na tej płycie została ułożona kostka. Dodatkowo, miejsca postojowe wykonane w części południowej działki nr [...], przy samej ulicy [...] bocznej, posiadają obecnie spadek w kierunku tej drogi (przeciwny do lokalizacji posesji wnioskodawczyni). Po stronie północnej budynku [...] znajdowała się komórka na betonowym fundamencie, która została usunięta, a w to miejsce powstał trawnik.
- Nawierzchnia ulicy [...] bocznej na wysokości posesji nr [...] jest wybrukowana z odwodnieniem w formie obniżonego pasa kostek usytuowanego w osi jezdni z wpustami deszczowymi połączonymi z siecią kanalizacyjną. Wpusty deszczowe usytuowane są po wschodniej stronie posesji [...]
- Działka nr [...] zabudowana jest budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym dwulokalowym (posesja ul. [...]). Budynek jest podpiwniczony.
- Działka nr [...] posiada wyraźny spadek w kierunku północno-zachodnim, zgodny ze spadkiem lokalnego zbocza. Zgodnie z pomiarami geodezyjnymi przedłożonymi w opinii biegłego, różnica poziomów pomiędzy częścią frontową, a częścią północną działki nr [...] wynosi ponad 5 m, co przedkłada się na spadek terenu o wartości ok. 10%. Wjazd na posesję jest wybetonowany i wybrukowany. W kierunku domu prowadzi od wjazdu wybrukowany ciąg pieszy o szerokości ok. 0,56 m.
- Obszar zielony na działce nr [...], który zdaniem wnioskodawczyni ma być zalewany, ma wymiary 4,07 x 3,90 m i jest zlokalizowany przed frontową ścianą budynku [...] Z każdej strony obszar ten otoczony jest podmurówkami ogrodzenia
i krawężnikiem (stanowi lokalne obniżenie). Brak jest odwodnienia tego obszaru. Podmurówka od strony posesji [...] posiada 22 cm wysokości licząc od przyległego terenu posesji [...].
- Teren utwardzony przed wejściem do budynku [...] posiada odwodnienie
w formie odpływu liniowego. Wody opadowe z tego odwodnienia odprowadzane są do nieczynnego zbiornika na ścieki, służącego obecnie do gromadzenia wód opadowych. Wszystkie rynny są podłączone do tego budynku. Budynek jest podłączony do kanalizacji sanitarnej.
- Według wnioskodawczyni zwierciadło wód podziemnych, kształtowało się na głębokości 1,2 m ppt. Teren jest bardzo "ciężki", pod 0,5 m warstwą ziemi zalega ił. Wiele lat temu woda podziemna podniosła się i studnia zlokalizowana na posesji [...] wylała. Obecnie studnia jest zakryta, jest nieczynna, ale posiada przelew na głębokości 0,5 m ppt. z odprowadzeniem wody do systemu rynnowego. Przy ulewach rzeka wody płynie ulicą i część wód z ulicy wpływa na posesję [...]. Na wysokości posesji [...] brakuje kratki wpustowej. Przy większych ulewach wnioskodawczyni zabezpiecza dom przed zalaniem ustawiając płytę OSB, opierając o filary budynku przed drzwiami wejściowymi. Dodatkowo budynek jest zabezpieczany płytą typu pleksi.
- Zgodnie z oświadczeniami A. C., zamieszkującej posesję [...] od 1966 r., pierwotnie po stronie północnej budynku [...] znajdował się teren bagnisty, stagnowała woda, a w zimie tworzyło się lodowisko. W miejscu, gdzie obecnie jest blok
mieszkalny płynął strumyk.
- Po północnej stronie działki nr [...] zlokalizowana jest zabudowa wielorodzinna. Blok mieszkalny usytuowany jest w poprzek lokalnego zbocza. Na całej długości budynku, po stronie posesji [...], wykonany jest wodościek z korytek betonowych.
Mając na wadze powyższe ustalenia organ stwierdził, że na terenie działki
nr [...] nie doszło do zmiany natężenia, czy kierunku odpływu wód opadowych z jej powierzchni ze szkodą dla gruntów sąsiednich, tj. działki nr [...]. Wody opadowe
z dachu budynku są zagospodarowane w sposób zorganizowany do studni chłonnej, zlokalizowanej w północno-zachodnim narożniku tej działki. System ten powstał
i funkcjonuje już od ponad 20 lat. Prace remontowe na terenie działki nr [...], rozpoczęte w 2023 r., dotyczyły wykonania nowych utwardzonych kostką betonową ciągów pieszych i płyty frontowej po trasie i w miejscu wcześniej istniejącym. Fakt ten tut. organ ustalił na podstawie porównania wykonanej dokumentacji fotograficznej podczas rozprawy administracyjnej, z archiwalną dokumentacją fotograficzną dostarczoną przez A. C. w dniu 14 maja 2025 r. Archiwalna dokumentacja obrazuje, że wzdłuż wschodniej ściany budynku [...] przebiegał ciąg pieszy z płyt chodnikowych, a część frontowa działki nr [...] była wybetonowana. W zakresie powierzchni utwardzonych i generowanego przez nie odpływu wód opadowych na terenie działki nr [...], organ wskazał, że miejsca postojowe wykonane w części południowej tej działki (przy samej ulicy [...] bocznej) posiadają obecnie spadek w kierunku tej drogi (przeciwny do lokalizacji posesji wnioskodawczyni),
a zatem wody opadowe z tej powierzchni ciążą do kanalizacji miejskiej w ulicy, a nie
w kierunku działki nr [...]. Dodatkowo płyta frontowa przed budynkiem [...] posiada odwodnienie liniowe i wody opadowe z tej powierzchni również nie spływają w kierunku działki nr [...]. Przed remontem, po stronie północnej budynku [...] znajdowała się komórka na betonowym fundamencie, która została usunięta, a w to miejsce powstał trawnik, czyli teren chłonny, co również jest korzystne z punktu widzenia generowanego odpływu. Po stronie północnej budynku [...], bezpośrednio przylegającej do posesji [...] znajduje się część ogrodowa, zielona, chłonna. Zgodnie z opinią biegłego hydrogeologa występujące w podłożu utwory słabo przepuszczalne stanowią utrudnienie dla infiltracji wód, co powoduje stagnowanie wód na powierzchni terenu, szczególnie w miejscach, gdzie wodna napotyka na infrastrukturę blokującą naturalny spływ. Przeprowadzone analizy nie wskazują na zmianę kierunku spływu wód w wyniku przeprowadzonych prac na działce [...]. Kaskadowy układ stopni wypełnionych kruszywem po stronie SW budynku nie uległ znaczącym zmianom
i powoduje on wyhamowanie strumienia spływających na północ wód. Po stronie NE w zamian jednolitej pokrywy betonowej wykonano także układ kaskadowych schodków z kostki brukowej. Poziome schodki powodują zmniejszenie natężenia spływu wód
w kierunku północnym, a powierzchnia wykonana z kostki brukowej charakteryzuje się zwiększoną wchłanialnością w porównaniu do płyty betonowej. Przebudowa południowej części terenu działki [...] w tym kaskad z murków betonowych
z zachowaniem powierzchni biologicznie czynnej nie zmieniła się w sposób znaczący w porównaniu do stanu pierwotnego. W części ogrodowej działki [...] zmniejszono powierzchnię opaski betonowej oraz wykonano barierę z donic betonowych, co
w pewnym stopniu powoduje retencję wód na terenie biologicznie czynnym. Stwierdzono brak zmiany kierunków spływu wód opadowych na terenie działki nr [...] w wyniku przeprowadzonych prac remontowych na tej nieruchomości, bardzo dobrze zobrazowany przez biegłego w opinii na rysunku nr [...]. Zmiany kierunków spływu powierzchniowego kolor niebieski - 2012 r., czerwony - 2024 r.
Następnie organ podał, że zgodnie z art. 234 ust. 3 ustawy Prawo wodne właściwy organ ma prawo nakazać właścicielowi gruntu przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom, ustalając termin wykonania tych czynności. Zastosowanie tego trybu wymaga wystąpienia zmiany stanu wody na gruncie oraz szkodliwości tej zmiany dla gruntów sąsiednich. Przesłanki te mają charakter bezwzględny i muszą wystąpić łącznie. Dodatkowo warunki te powinny pozostawać względem siebie w ścisłym związku przyczynowo-skutkowym.
W rozpatrywanym przypadku jak wyżej wskazano, brak jest już przesłanki pierwszej - wystąpienia zmiany kierunku i zwiększenia natężenia odpływu wód opadowych lub roztopowych na badanym gruncie.
Jeśli chodzi o przesłankę szkodliwości takiej zmiany, to wnioskodawczyni wskazuje na zalewanie obszaru zielonego na działce nr [...], który ma wymiary 4,07 x 3,90 m i jest zlokalizowany przed frontową ścianą budynku [...]. Organ ustalił, że
z każdej strony obszar ten otoczony jest podmurówkami ogrodzenia i krawężnikiem (stanowi lokalne obniżenie). Brak jest odwodnienia tego obszaru. Działka nr [...] posiada wyraźny spadek w kierunku północno-zachodnim, zgodny ze spadkiem lokalnego zbocza. Różnica poziomów pomiędzy częścią frontową, a częścią północną działki nr [...] wynosi ponad 5 m, co przedkłada się na spadek terenu o wartości ok. 10%. Tym samym wody opadowe spływają w to obniżone miejsce z powierzchni frontowej działki nr [...], zgodnie z naturalnym ukształtowaniem terenu. Z uwagi na brak możliwości odpływu wody (lokalne obniżenie) i zaleganie w podłożu gruntów słaboprzepuszczalnych, woda w tym miejscu stagnuje. Zalewanie tego obszaru nie jest więc związane z pracami remontowymi na terenie działki nr [...]. W ocenie organu problem z wodami opadowymi na terenie działki nr [...] występuje od wielu lat i występował również przed pracami remontowymi na terenie działki nr [...] rozpoczętymi w 2023 r. Problem ten wynika z naturalnego ukształtowania terenu, charakteryzującego się dużym spadkiem oraz lokalizacją budynku [...] na kierunku spływu wód. Lokalizacja wodościeku na całej długości bloku mieszkalnego, usytuowanego po północnej stronie działki wnioskodawczyni, potwierdza problem z dużym spływem wód po lokalnym zboczu, również po działce nr [...] i koniecznością ochrony bloku poprzez wyłapywanie napływających wód.
Od powyższej decyzji odwołanie wniosła M. U..
Decyzją z dnia 12 maja 2026 r. znak: SKO.PW/4171/23/2026 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie utrzymało w mocy decyzję organu I instancji.
Organ odwoławczy przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania oraz ustalenia organu I instancji, które uznał za własne. Kolegium stwierdziło, że zebrany
w sprawie materiał dowodowy jest kompletny i obejmuje wszystkie niezbędne dowody w sprawie, w tym opinie biegłych, oględziny, dokumentację fotograficzną. Jest on wystarczający dla rzetelnego ustalenia wszystkich niezbędnych w sprawie okoliczności, które umożliwiają wydanie w sprawie rozstrzygnięcia na podstawie art. 234 Prawa wodnego.
Za bezzasadny Kolegium uznało zarzut, braku podjęcia przez organ I instancji wszelkich kroków, niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Organ I instancji: wszczął postępowanie na wniosek strony; przeprowadził rozprawę administracyjną połączoną z oględzinami w dniu 14 maja 2025 r.; zgromadził dokumentację fotograficzną i mapową; zasięgnął opinii niezależnego biegłego hydrogeologa, posiadającego odpowiednie kwalifikacje i doświadczenie; uwzględnił materiały z wcześniejszych czynności wyjaśniających (wizja lokalna z 2023 r.); dokumentacja zdjęciowa dostarczona przez stronę została włączona do akt; okoliczności wskazywane przez stronę (zalewanie piwnicy, stagnacja wody w ogródku) zostały odnotowane i skonfrontowane z ustaleniami biegłego oraz oględzin; organ nie poprzestał na jednym dowodzie, lecz oparł się na zespole dowodów (biegły, oględziny, dokumenty, wyjaśnienia stron). Tak ukształtowany materiał dowodowy spełnia standard "wyczerpującego wyjaśnienia sprawy" w rozumieniu art. 7 i 77 § 1 k.p.a.
Okoliczność przyjęcia przez organ I instancji, iż przyczyną problemów z wodą są przede wszystkim naturalne uwarunkowania terenu, a nie działania właścicielek działki [...], nie oznacza pominięcia dowodów przedstawionych przez stronę postępowania, lecz odmienną ocenę ich znaczenia. W toku postępowania zarówno przed organem I instancji, jak i w postępowaniu odwoławczym, całość dokumentacji fotograficznej oraz materiałów filmowych przedłożonych przez wnioskodawczynię została włączona do akt sprawy i potraktowana jako materiał dowodowy. Dokumentacja ta nie została pominięta, lecz poddana ocenie zgodnie z art. 80 k.p.a. Przedstawione zdjęcia i nagrania - choć potwierdzają występowanie zjawiska zalewania działki nr [...] oraz stagnowania wody w jej najniżej położonych partiach - nie podważają ustaleń organu, iż nie doszło do zmiany stanu wody na gruncie działki nr [...] w rozumieniu art. 234 ust. 1 Prawo wodne. Fakt pojawiania się wody na działce wnioskodawczyni został również odnotowany w opinii biegłego oraz podczas oględzin. Kolegium podkreśliło, że istotą postępowania prowadzonego na podstawie art. 234 ww. ustawy nie jest ustalenie, czy na działce występuje stagnacja wody - lecz czy stan ten został wywołany działaniami właścicielek działki sąsiedniej. Skoro - jak wynika z opinii biegłego oraz ustaleń z oględzin - nie wykazano, aby prace wykonane na działce [...] zmieniły kierunek lub natężenie odpływu wód opadowych ze szkodą dla działki [...], to sam fakt stagnowania wody nie stanowi wystarczającej podstawy do przypisania odpowiedzialności właścicielkom działki sąsiedniej, ani do nałożenia na nich określonych przepisami prawa obowiązków. Zresztą, sama wnioskodawczyni przyznała, iż podczas intensywnych opadów od wielu lat zachodzi konieczność zabezpieczania budynku poprzez ustawianie płyt OSB i pleksi przy wejściu do domu. Okoliczność ta potwierdza, że problem nadmiernego napływu wód opadowych na działkę nr [...] nie pojawił się dopiero po wykonaniu prac remontowych na działce
nr [...], lecz ma charakter długotrwały i związany z naturalnym ukształtowaniem terenu.
Bezzasadny jest również zarzut naruszenia art. 80 k.p.a. Organ I instancji uwzględnił bowiem wszystkie istotne dowody, w tym materiały archiwalne; nadał szczególną wagę opinii biegłego, jako dowodowi wymagającemu wiadomości specjalnych; skonfrontował twierdzenia strony z ustaleniami wynikającymi z oględzin i opinii. Wnioski organu I instancji, że brak jest dowodów na zmianę kierunku i natężenia odpływu wód z działki nr [...] ze szkodą dla działki nr [...] są logiczną konsekwencją ustaleń faktycznych.
Zdaniem Kolegium w toku postępowania nie doszło też do naruszenia zasady zaufania do organów władzy publicznej z art. 8 k.p.a., gdyż postępowanie prowadzone było zgodnie z prawem (przy uwzględnieniu m.in. zasady dwuinstancyjności postępowania), przy uwzględnieniu zasady proporcjonalności, bezstronności
i równego traktowania wszystkich uczestników postępowania administracyjnego. Z akt sprawy jednoznacznie wynika, że wnioskodawczyni miała zapewniony dostęp do akt sprawy i z tego prawa korzystała; była informowana o podejmowanych czynnościach; mogła składać wyjaśnienia i wnioski dowodowe; jej twierdzenia zostały odnotowane
i odniesiono się do nich w uzasadnieniu decyzji. W toku postępowania, organ I instancji zapewnił także stronom możliwość czynnego udziału w postępowaniu zgodnie z art. 10 k.p.a., w szczególności poprzez umożliwienie zapoznania się z aktami sprawy, zgłoszenia uwag do opinii biegłego, wypowiedzenia się co do zgromadzonych dowodów oraz zgłaszania własnych wniosków. Również na etapie postępowania przed Kolegium zapewniono stronom możliwość skorzystania z uprawnień określonych w art. 10 k.p.a.
Zaskarżona decyzja spełnia też wymogi z art. 107 § 3 k.p.a., tj. zawiera wystarczające uzasadnienie faktyczne i prawne. W uzasadnieniu organ I instancji wskazał fakty, które uznał za udowodnione, dowody, na których się oparł, zaś w uzasadnieniu prawnym - wyjaśnił podstawy prawne swojej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa.
Zdaniem Kolegium zgromadzony materiał dowodowy - obejmujący m.in. rozprawę administracyjną połączoną z oględzinami w dniu 14 maja 2025 r., dokumentację fotograficzną, materiały archiwalne z 2023 r. oraz opinię biegłego hydrogeologa dr T. N. - pozwolił na odtworzenie stanu faktycznego.
Ustalono, że działka nr [...] (ul. [...]) jest zabudowana budynkiem mieszkalnym jednorodzinnym. Po stronie północnej i zachodniej występują tereny zielone, chłonne, ukształtowane tarasowo; po stronie wschodniej wykonano wybrukowane ciągi piesze, zaś część frontowa jest częściowo wybrukowana
i odwodniona korytkiem liniowym, częściowo zaś stanowi teren zielony. Spadek działki nr [...] jest zgodny z ogólnym spadkiem lokalnego zbocza i kształtuje się w kierunku północno-zachodnim, a więc nie w kierunku przeciwnym do naturalnego ukształtowania terenu. W północno-zachodnim narożniku działki nr [...] zlokalizowana jest studnia chłonna o głębokości ok. 2,1 m, z wlotami od strony budynku i od strony zachodniej, zlokalizowana w odległości co najmniej 3 m od granicy działki nr [...]. Woda w studni jest czysta, bez oznak przepełnienia. Wody opadowe z dachu budynku na działce nr [...] odprowadzane są jedną rynną od strony frontowej na powierzchnię wybrukowaną i do zbiornika szczelnego, a odpływ liniowy frontowej części działki połączony jest z odwodnieniem podziemnym, z którego wody odprowadzane są do studni chłonnej. Kolegium zauważyło, że ww. system do zagospodarowania wód opadowych powstał ponad 20 lat temu i nie wykonano żadnych nowych urządzeń wodnych, które mogłyby zmienić sposób odprowadzania wód na działce.
Ustalono nadto, że na terenie działki nr [...] nie stwierdzono wyżłobień, bruzd, erozji ani innych form świadczących o kierunkowym spływie wód z działki nr [...] na działkę nr [...]. Co istotne nie stwierdził ich również biegły, który przeprowadził wizję terenową w dniu 18 lipca 2025 r. To ustalenie ma charakter obiektywny i bezpośrednio przeczy tezie o szkodliwym oddziaływaniu na działkę nr [...]. Brak jest więc materialnych śladów spływu, co wyklucza istnienie szkodliwego oddziaływania. Prace remontowe na działce nr [...], rozpoczęte w 2023 r., polegały na wymianie starych murków oporowych, schodów i płyty podwórka, wyrównaniu płyty i ułożeniu kostki, a także na wykonaniu miejsc postojowych ze spadkiem w kierunku ulicy, przeciwnym do lokalizacji posesji wnioskodawczyni. Po stronie północnej usunięto dawną komórkę na fundamencie, zastępując ją trawnikiem (zwiększono powierzchnię chłonną). Remont na działce [...] miał więc charakter naprawczy, nie zwiększył powierzchni uszczelnionych i nie pogorszył odpływu, gdyż nie zwiększono spadku terenu w kierunku działki nr [...]. Nie potwierdzono zatem, aby prace remontowe z 2023 r. miały charakter ingerujący w stosunki wodne w sposób mogący wywołać szkodę na działce sąsiedniej. Skoro system odwodnienia nie został zmieniony, nie można mówić o naruszeniu stosunków wodnych.
Działka [...] i [...] posiadają naturalny spadek w kierunku północno-zachodnim, zgodny z ukształtowaniem lokalnego zbocza. Na działce nr [...] różnica poziomów między częścią frontową a północną wynosi ponad 5 m, co odpowiada spadkowi ok. 10%. Budynek jest podpiwniczony. Działka nr [...] położona jest niżej, z wyraźnym spadkiem w kierunku północno-zachodnim, a w jej obrębie występuje lokalne obniżenie (4,07 x 3,90 m) bez odpływu, w którym wody mogą stagnować. Otoczone jest podmurówkami i krawężnikiem. Podmurówka od strony [...] ma 22 cm wysokości, która stanowi fizyczną barierę dla odpływu. Poza tym teren działki nr [...] ma spadek 10% - woda naturalnie spływa w kierunku północno-zachodnim, czyli w stronę własnego obniżenia. To oznacza, że gromadzenie się wódy na działce nr [...] wynika z jej własnej geometrii i braku odwodnienia, a nie z działań właścicieli sąsiedniej działki.
Jak podał organ odwoławczy, z ustaleń poczynionych w sprawie wynika, że źródłem wód zalewających działkę nr [...] jest ulica oraz lokalne warunki gruntowe, a nie działka nr [...], bowiem: przy ulewach "rzeka wody płynie ulicą", a część wód z ulicy wpływa na posesję [...]; na wysokości posesji [...] brakuje wpustu deszczowego; teren jest "ciężki", pod warstwą ziemi zalega ił; w przeszłości podnosił się poziom wód gruntowych, powodując wylewanie studni na działce nr [...]; blok po północnej stronie posiada wodościek kierujący wody w stronę posesji [...] Wszystkie te czynniki są niezależne od działań właścicieli działki nr [...]. Nawet gdyby działka nr [...] nie istniała, działka nr [...] nadal doświadczałaby problemów z wodą.
Według Kolegium organ I instancji trafnie powiązał więc występowanie wód stojących na działce nr [...] z naturalnym ukształtowaniem terenu oraz warunkami geologicznymi, a nie z działaniami właścicieli działki nr [...]. Naturalne ukształtowanie terenu i lokalne obniżenie na działce nr [...] stanowi pierwotną przyczynę napływu wody na działkę nr [...]. Powyższe ustalenia w pełni korespondują z wnioskami biegłego dr T. N.. Organ I instancji trafnie również zauważył, że: "Problem z wodami opadowymi na terenie działki nr [...] występuje od wielu lat i występował również przed pracami remontowymi na terenie działki nr [...] (...) Problem ten wynika z naturalnego ukształtowania terenu".
Na powyższą decyzję M. U. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, zarzucając rozstrzygnięciu naruszenie:
- art. 7 k.p.a. poprzez wydanie rozstrzygnięcia pomimo braku dokładnego wyjaśnienia stanu sprawy,
- art. 8 k.p.a. poprzez prowadzenie postępowania, a w rezultacie wydania rozstrzygnięcia w sposób niezgodny z zasadą rozpoznania sprawy w sposób obiektywny i budzący zaufanie do organów administracji publicznej, a także nierówne traktowanie interesów stron,
- art. 77 § 1 k.p.a. poprzez zaniechanie dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego
i wyczerpującego rozpatrzenia całości materiału dowodowego, w tym poprzez oparcie rozstrzygnięcia na niepełnej opinii biegłego,
- art. 80 k.p.a. poprzez przekroczenie zasad swobodnej oceny dowodów i dokonanie "dowolnej" ich oceny niezgodne z normami obowiązujących w tym zakresie przepisów prawa,
- art. 107 § 3 k.p.a poprzez niewyjaśnienie w uzasadnieniu decyzji przyczyn nieuwzględnienia zarzutów dotyczących opinii biegłego, wpływu wykonanych robót na stosunki wodne oraz pozostałego materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie;
- art. 234 ust. 1 Prawo wodne poprzez jego niewłaściwe zastosowanie oraz błędne uznanie, że pomiędzy działaniami właściciela działki ewidencyjnej nr [...] a zmianą stanu wód na innych gruntach, w tym na działce ewidencyjnej nr [...] nie ma związku przyczynowo - skutkowego.
W piśmie procesowym z dnia 10 września 2026 r. skarżąca wniosła
o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu uzupełniającego z dokumentu w postaci decyzji Prezydenta Miasta Krakowa z dnia 18 maja 2022 r. nr AU-282/6743/2022
o wniesieniu sprzeciwu wobec zamiaru wykonania robót budowlanych określonych jako remont istniejącego ogrodzenia oraz wymiana nawierzchni miejsc postojowych na terenie dz. nr [...] obr. [...]
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143, dalej: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd bierze pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i wniosków podniesionych w skardze - w granicach sprawy, wyznaczonych przede wszystkim rodzajem i treścią zaskarżonego aktu, stosownie do art. 134 § 1 p.p.s.a. Z istoty kontroli wynika również, że zgodność z prawem zaskarżonej decyzji lub postanowienia podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie podejmowania zaskarżonego aktu. Należy również wskazać, że na mocy art. 145 § 1 p.p.s.a. uwzględnienie skargi na decyzję lub postanowienie następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. a), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (pkt 1 lit. b) lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. c); a także w przypadku stwierdzenia przyczyn powodujących nieważność aktu lub wydanie go z naruszeniem prawa (pkt 2 i pkt 3). W razie nieuwzględnienia skargi podlega ona oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.
W wyniku rozpatrzenia sprawy w tak zakreślonych ramach Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowią przepisy art. 234 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne (Dz. U. 2024 r. poz. 1087, dalej: p.w.). Zgodnie z art. 234 ust. 1 właściciel gruntu, o ile przepisy ustawy nie stanowią inaczej, nie może: 1) zmieniać kierunku i natężenia odpływu znajdujących się na jego gruncie wód opadowych lub roztopowych ani kierunku odpływu wód ze źródeł - ze szkodą dla gruntów sąsiednich; 2) odprowadzać wód oraz wprowadzać ścieków na grunty sąsiednie. Na właścicielu gruntu ciąży obowiązek usunięcia przeszkód oraz zmian w odpływie wody, powstałych na jego gruncie na skutek przypadku lub działania osób trzecich, ze szkodą dla gruntów sąsiednich (ust. 2). Jeżeli spowodowane przez właściciela gruntu zmiany stanu wody na gruncie szkodliwie wpływają na grunty sąsiednie, wójt, burmistrz lub prezydent miasta, z urzędu lub na wniosek, w drodze decyzji, nakazuje właścicielowi gruntu przywrócenie stanu poprzedniego lub wykonanie urządzeń zapobiegających szkodom, ustalając termin wykonania tych czynności (ust. 3). Zgodnie z art. 234 ust. 4, nakaz o którym mowa w ust. 3, nie zwalnia z obowiązku uzyskania pozwolenia wodnoprawnego albo dokonania zgłoszenia wodnoprawnego, jeżeli są wymagane. Postępowania w sprawie decyzji, o której mowa w ust. 3, nie wszczyna się, jeżeli upłynęło 5 lat od dnia, w którym właściciel gruntu sąsiedniego dowiedział się o szkodliwym oddziaływaniu na jego grunt (ust. 5).
Przesłanką do wydania decyzji nakazowej na podstawie art. 234 ust. 3 p.w. jest ustalenie, że spowodowane przez właściciela gruntu zmiany stanu wody na gruncie szkodliwie wpływają na grunty sąsiednie. Obowiązki na tej podstawie mogą zostać nałożone wyłącznie na aktualnego właściciela nieruchomości, niezależnie, czy to wskutek jego działań doszło do zmian stanu wody na gruncie. Tym samym aktualny właściciel nieruchomości może ponosić konsekwencje działań poprzednich właścicieli. Dla wydania tej decyzji, podobnie, jak na podstawie art. 29 ust. 3 poprzednio obowiązującej ustawy – Prawo wodne z 2001 r., konieczne jest wykazanie: po pierwsze, czy właściciel gruntu dokonał zmiany stanu wody na swoim gruncie, po drugie, czy zmiany te szkodliwie wpływają na grunty sąsiednie, tzn. czy pomiędzy zmianą stanu wody i szkodą na nieruchomości sąsiedniej istnieje związek przyczynowo-skutkowy (tak np. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w wyroku z dnia 26 marca 2019 r., II SA/Rz 192/19, orzeczenia.nsa.gov.pl). Z punktu widzenia przywołanych wyżej przepisów nie ma natomiast znaczenia rozmiar powstałej szkody. Ustawodawca nie uzależnia bowiem skutku od rozmiaru szkody, lecz w ogóle od jej zaistnienia, w związku z czym nie ma potrzeby jej szacowania (por. wyrok WSA w Bydgoszczy z 21 czerwca 2011 r., II SA/Bd 438/11, LEX nr 950530).
W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że zwrot normatywny zawarty w art. 234 ust. 3 p.w. "zmiana ta wpływa" wskazuje, że zarówno zmiana, jak i jej szkodliwy wpływ powinny realnie wystąpić (zob. wyrok NSA z dnia 9 lipca 2021 r. sygn. akt III OSK 530/21, LEX nr 3332169). Oznacza to, że szkoda ta co do zasady powinna być rzeczywista, a nie czysto hipotetyczna. Szkodą natomiast jest m.in. pogorszenie się warunków wodnych na gruncie, np. poprzez wystąpienie większej ilości wody tam, gdzie poprzednio było jej znacznie mniej (zob. wyrok WSA w Krakowie z dnia 25 kwietnia 2023 r., sygn. akt II SA/Kr 162/23, LEX nr 3573687). Brak jest uzasadnienia w świetle aktualnej wykładni art. 234 ust. 3 p.w., aby dokonywać ustaleń na okoliczność istnienia prawdopodobieństwa wystąpienia takich szkód w przyszłości. Zatem zastosowanie art. 234 ust. 3 p.w. możliwe jest dopiero po bezspornym ustaleniu, czy właściciel gruntu dokonał zmiany stanu wody na gruncie oraz czy zmiany te szkodliwie wpływają na grunty sąsiednie (wyrok NSA z dnia 21 kwietnia 2022 r., III OSK 350/22).
Charakterystykę zmian stanu wody na gruncie uzasadniających podjęcie działań na podstawie art. 29 ust. 3 p.w. przedstawił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 28 września 2017 r., II OSK 159/16, i wypowiedź ta zachowuje aktualność i na tle obowiązującego art. 234 ust. 3 p.w. Zalicza się tu "takie działania, które ingerują w naturalny stan wody na danym terenie związany z jego ukształtowaniem, warunkami przyrodniczymi czy też hydrologicznymi. Działaniem takim jest między innymi wykonanie przeszkody w odpływie wody opadowej z terenów sąsiednich zgodnie z naturalnym kierunkiem odpływu np. zasypanie zagłębienia, którym dotychczas spływała z terenów wyżej położonych lub podwyższenie terenu uniemożliwiające spływ wody. Także spowolnienie spływu wody z gruntów spowodowane podwyższeniem terenu sąsiedniej działki stanowi jedną ze zmian stosunków wodnych na gruncie, o którym mowa w art. 29 p.w. Również roboty budowlane takie jak niwelacja terenu, podniesienie rzędnej terenu, wprowadzenie systemu drenażowego wokół budynku, czy też samo wybudowanie fundamentów może powodować zmiany stanu wody na gruncie jeżeli ich efektem będzie zmiana naturalnego, dotychczasowego kierunku odpływu wód opadowych, naruszenie istniejącego systemu drenażowego, czy też przecięcie kierunku migracji wód podziemnych."
Dodać wypada wreszcie, że wydanie decyzji, o której mowa w art. 234 ust. 3 p.w., wymaga szczegółowego ustalenia stanu faktycznego, przede wszystkim tego, jaki był ostatnio stan wody na gruncie, czy doszło do jego zmiany, zwłaszcza czy nastąpiła zmiana kierunku odpływu wody opadowej, a jeśli tak, to na czym polegała zmiana stanu wody, wreszcie czy dokonane zmiany szkodliwie wpływają na sąsiednie grunty. Dopiero poprawnie ustalona podstawa faktyczna może stanowić podstawę do oceny zebranego materiału dowodowego, przeprowadzenia rozważań i w konsekwencji do podjęcia rozstrzygnięcia (por. wyrok NSA z 14 maja 2008 r., sygn. II OSK 613/07, orzecznia.nsa.gov.pl).
W kontekście obowiązków w zakresie ustalenia stanu faktycznego sprawy, należy wskazać, że stosownie do art. 7 i art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2025 r. roku, poz. 1691, dalej: k.p.a.) w postępowaniu administracyjnym organ ma obowiązek w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy i dopiero na podstawie całokształtu materiału dowodowego ocenia, czy dana okoliczność została udowodniona (zasada swobodnej oceny dowodów - art. 80 k.p.a.). Jako dowolne przy tym należy traktować takie ustalenia faktyczne, które znajdują wprawdzie potwierdzenie w materiale dowodowym, ale niekompletnym, czy też nie w pełni rozpatrzonym.
Nie ulega przy tym wątpliwości, że sprawy z zakresu naruszenia stosunków wodnych dotyczą skomplikowanej problematyki, wymagającej najczęściej wiadomości specjalnych, przeważnie z geologii, hydrologii, melioracji. Z tego względu kluczowym dowodem jest zwykle opinia biegłego. Biegły nie może jednak zastąpić organu administracji w ustaleniu stanu faktycznego, jako że to na organie administracji publicznej ciążą obowiązki wynikające m.in. z przepisów art. 7, 77, 80 k.p.a.
W ocenie Sądu organy orzekające w sprawie sprostały powyższym wymaganiom. W sprawie zgromadzony został materiał dowodowy, który pozwolił na ustalenie stanu faktycznego w zakresie wymaganym ze względu na treść art. 234 ust. 3 p.w. Całokształt zgromadzonego materiału dowodowego został oceniony prawidłowo, zgodnie z zasadami logiki i doświadczenia życiowego.
Sąd zwraca uwagę, że w sprawie pozyskano bogaty materiał dowodowy w postaci map obrazujących położenie nieruchomości, zdjęć obrazujących obie działki, w tym zdjęć archiwalnych sprzed rozpoczęcia robót na działce nr [...], zdjęć i nagrań w trakcie wykonywania robót, zdjęć po wykonaniu robót. Przeprowadzono oględziny działek, których dotyczy sprawa, połączone z rozprawę. W trakcie oględzin i rozprawy strony przedstawiły swoje stanowiska w sprawie, uzupełniane w pismach procesowych. Jak wskazano powyżej, ustalono stan faktyczny na podstawie całokształtu zgromadzonego materiału dowodowego, uwzględniając zarówno materiał pozyskany z urzędu, jak i przedstawiony przez strony postępowania. Zaznaczyć wypada, że "uwzględnienie" materiału dowodowego nie polega na wyprowadzeniu z niego wniosków zgodnych z oczekiwaniami strony, lecz poddanie go ocenie oraz skonfrontowanie z innymi dowodami.
Następnie pozyskana została opinia biegłego, w której wyjaśniono przekonująco, że w sprawie nie doszło do naruszenia stosunków wodnych na działce [...] ze szkodą dla działki [...], której współwłaścicielką jest skarżąca.
W aktach sprawy zalega opracowanie z sierpnia 2025 r. dra T. N., geologa, biegłego sądowego w zakresie hydrogeologii i zmian stosunków wodnych (współautor dr hab. T. S.) pt. "Ekspertyza dot. oceny zmian stanu wody na gruncie oznaczonym jako działka nr [...] obr. [...] w K. (ul. [...]) szkodliwie wpływającej na działkę nr [...] obr. [...] w K. (ul. [...]) wraz z uwzględnieniem czasookresu dokonywanych zmian, określeniem występujących szkód na działce nr [...] obr[...] w K. oraz pierwotnego stanu wód na nieruchomościach jw. oraz wskazaniem czynności naprawczych (urządzenia zapobiegające szkodom lub przywrócenie stanu poprzedniego) w przypadku wystąpienia takich szkód)."
W opracowaniu tym przedstawiono charakterystykę terenu, analizę stanu obecnego, pomiary sytuacyjno-wysokościowe z przekrojami oraz określeniem położenia działek. Sedno opinii stanowi ekspertyza dotycząca stosunków wodnych zawierająca opis pierwotnego i istniejącego stanu wody na gruncie, ocenę kierunku odpływu wód opadowych, ocenę występowania szkód wywołanych zalewaniem wodami opadowymi, oraz ocenę zmiany stanu wody na gruncie.
W podsumowaniu biegły stwierdził: "na terenie badanych działek w okresie roztopów i długotrwałych opadów może dochodzić do podtopień. Lokalne podtopienia pochodzą od wód spływowych. Na stan wód stagnujących na przedmiotowych działkach mają wpływ czynniki naturalne: intensywność opadów, przebieg procesu topnienia pokrywy śnieżnej, parowanie terenowe, warunki geologiczne. Nałożyły się na to czynniki antropogeniczne, takie jak intensywna urbanizacja". Co się tyczy skutków prac budowlano-remontowych prowadzonych na działce nr [...] prowadzonych od marca 2023 r. biegły stwierdził następująco:
- "Nie stwierdzono zmiany kierunków i natężenia spływu wód w wyniku działań właściciela dz. [...] na zmianę stosunków wodnych ze szkodą dla terenu sąsiedniego dz. [...]."
- "okresowe zmiany stanu wody (podtopienia) na działce [...] pod wpływem wód opadowych i roztopowych, w najmniej korzystnym okresie roku nie są bezpośrednim efektem zmian zagospodarowania terenu na dz. [...]."
Do opinii tej skarżąca wniosła uwagi, do których autor ekspertyzy – biegły T. N. odniósł się w piśmie z 23 października 2025 r. Biegły podtrzymał swoje stanowisko co do meritum sprawy. Odniósł się też do sposobu przeprowadzenia przez niego wizji na potrzeby sporządzanej ekspertyzy. Zarzut prowadzenia czynności w terenie przez inne osoby uznał za nieprawdziwy wyjaśniając, że skarżąca potwierdziła spotkanie w terenie własnoręcznym podpisem na protokole z prowadzonych przeze niego oględzin. Wskazanego protokołu nie ma w aktach sprawy, niemniej jednak Sąd zauważa, że dotyczył on czynności biegłego podejmowanych dla sporządzenia ekspertyzy, nie zaś czynności organu. W piśmie z 23 czerwca 2025 r. organ zawiadomił strony, że w dniu 18 lipca 2025 r. od godziny 10.00 przeprowadzane będą oględziny przez biegłego na terenie działek nr [...] i [...] obr. [...] w K.. Jak wskazano wcześniej, organ przeprowadził oględziny połączone z rozprawą administracyjną w dniu 14 maja 2025 r.
Sąd nie dostrzega podstaw, aby podważyć ocenę organów co do wartości dowodowej opinii biegłego. Sporządzona w sprawie opinia biegłego z zakresu hydrologii stanowi rzetelną, logiczną i kompletną odpowiedź na pytanie, czy w przedmiotowej sprawie doszło do zmiany stosunków wodnych szkodliwie oddziałującej na działkę skarżącej. Odpowiedź na to pytanie bez wątpienia wymagała wiadomości specjalnych, którymi wykazał się biegły. W toku postępowania administracyjnego nie podważono ustaleń dokonanych przez biegłego. Zdaniem Sądu opinia mogła stanowić podstawę wydania decyzji w sprawie i nie ma racji skarżąca, zarzucając w skardze, że była ona wewnętrznie niespójna i niepełna, gdyż ograniczyła się do oceny kierunku odpływu wód, pomijając kluczową kwestię natężenia i dynamiki spływu. Analiza treści opinii wskazuje, że biegły uwzględnił w opinii wszystkie działania podjęte na działce nr [...], obejmujące w szczególności remont nawierzchni betonowej i murków, likwidację kiosku i utwardzenia pod nim w południowej części działki (od ulicy [...] – bocznej), remont chodnika i budowę schodów we wschodniej części działki o nawierzchni z kostki brukowej, pozostawienie kaskadowego układu terenu po zachodniej części działki i terenu zielonego od strony północnej (od działki skarżącej [...]). Biegły dostrzegł, jak wskazano, że głównym czynnikiem determinującym stosunki wodne na spornym terenie jest spływ powierzchniowy po terenie, który obniża się w kierunku działki skarżącej. Biegły dostrzegł przy tym, że nie zmienił się zasadniczo kierunek spływu wód w związku z wykonanymi pracami, a jednocześnie dostrzegł, że część wykonanych prac remontowych nie wpłynęła na stosunki wodne, niektóre zaś działania podjęte na działce nr [...] spowodowały zmniejszenie natężenia spływu wód w kierunku północnym, co odniósł do wykonanego po stronie NE układu kaskadowych schodków z kostki brukowej w zamian jednolitej pokrywy betonowej oraz do zmniejszenia powierzchni opaski betonowej w części ogrodowej oraz wykonania swego rodzaju bariery z donic betonowych.
Nie wpływa na ocenę stanu sprawy polemika skarżącej odnośnie do interpretacji jej wypowiedzi dotyczącej zabezpieczania jej budynku płytą pleksi i OSB przy wejściu do domu. Nie ulega wątpliwości, że budynek skarżącej, ze względu na swoje położenie, jest narażony na zalewanie wodami płynącymi zgodnie z naturalnym pochyleniem terenu. Niewątpliwie również teren zielony przed budynkiem skarżącej jest terenem otoczonym chodnikiem oraz murkami ogrodzeń, które zamykają tę przestrzeń, a jednocześnie sprzyjają gromadzeniu się tam wody. Wskazują na to zdjęcia przedstawione przez skarżącą, które obrazują stojącą wodę w narożniku chodnika znajdującego się na jej działce.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów skarżącej Sąd stwierdza, że z akt sprawy nie wynika, jakoby w związku z pracami prowadzonym na działce nr [...] od 2023 r. doszło do usunięcia skarpy ziemi, co miało – zdaniem skarżącej – zmniejszyć powierzchnię chłonną. Zarówno biegły, jak i organy orzekające w sprawie, nie stwierdziły, by powierzchnia chłonna na działce nr [...] uległa zmniejszeniu, albo takiemu zmniejszeniu, które miałoby wpływ na stosunki wodne. W ocenie Sądu organy należycie oceniły przedstawioną przez skarżącą dokumentację zdjęciową i filmową, która wprawdzie pokazuje stagnowanie wody na działce skarżącej, ale nie stanowi dowodu potwierdzającego twierdzenie skarżącej, jakoby przyczyną stagnowania wody były prace wykonane na działce nr [...] od 2023 r. Również dokumentacja przedstawiona w postępowaniu sądowoadministracyjnym tego twierdzenia nie uzasadnia. Dla rozstrzygnięcia sprawy nie miała znaczenia treść przedłożonej przez skarżącą kopii decyzji Prezydenta Miasta Krakowa decyzji z 10 maja 2022 r. o wniesieniu sprzeciwu wobec robót budowlanych określonych jako remont istniejącego ogrodzenia oraz wymiana nawierzchni miejsc postojowych na działce nr [...]. Z uzasadnienia tej decyzji nie wynika jaka dokładnie była przyczyna wniesienia sprzeciwu. Wskazano jedynie ogólnie, że wnioskodawca nie wypełnił obowiązku nałożonego wcześniejszym postanowieniem. Trzeba mieć jednak na względzie, że przedmiotem postępowania prowadzonego na podstawie art. 234 ust. 3 p.w. jest ustalenie, czy właściciel dokonał zmiany stanu wody na swoim gruncie, czy zmiana ta szkodliwie wpływa na grunty sąsiednie oraz czy zachodzi związek przyczynowy pomiędzy zmianą a powstałą szkodą. Czymś innym jest ocena legalności wykonania lub użytkowania obiektu budowlanego na podstawie przepisów Prawa budowlanego, które pozostaje we właściwości organów nadzoru budowlanego. Tylko na marginesie dostrzec można, że w uzasadnieniu skargi skarżąca wskazała, że w 2023 roku złożyła do MWINB zawiadomienie o przeprowadzenie kontroli prowadzonych prac budowlanych, które uznano za bezzasadne.
Tym samym należało uznać zaskarżoną decyzję za prawidłową i zgodną z prawem. Niezasadne okazały się zarzuty skargi. W szczególności organy orzekające w sprawie nie dopuściły się naruszenia przywołanych w skardze przepisów proceduralnych. Wyjaśniono należycie istotne okoliczności sprawy, relewantne ze względu na treść art. 234 ust. 3 P.w., który został właściwie zinterpretowany i zastosowany.
W konsekwencji Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku, oddalając skargę na podstawie art. 151 P.p.s.a.
Podstawa prawna: Dz.U. 2001 nr 115 poz 1229 art 234; Ustawa z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne.
Hasła tematyczne: Wodne prawo
Pełny tekst i metryka orzeczenia: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (CBOSA). Tytuł i streszczenie przygotował model językowy na podstawie treści orzeczenia. Orzeczenie może być nieprawomocne.