- Sygnatura akt
- II SA/Łd 588/26
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
- Rodzaj
- Wyrok
- Data orzeczenia
- 29 września 2026 r.
- Rozstrzygnięcie
- Oddalono skargę
- Żądanie pozwu
- 1454 zł
- W serwisie od
Zestawienie z tego dnia- Kategorie
- Sądy administracyjne
Fałszywy wpis o odmowie pracy nie wznowił sprawy zasiłku dla skarżącego D.G.
Przejdź do orzeczenia, 36 min czytania
Powiatowy Urząd Pracy w Opocznie skorygował wpis w systemie 20 listopada 2025 r., przed wydaniem obu decyzji o zasiłku. Sąd uznał, że wysokość 711 zł wynikała z możliwości pomocy społecznej, a nie z tego wpisu.
Skarżący domagał się co najmniej 1454 zł, a otrzymał 711 zł na opał, wodę i prąd, a spór dotyczył wpisu o odmowie pracy, który urząd później poprawił.
- Rozstrzygnięcie
- Oddalono skargę
- Żądanie pozwu
- 1454 zł
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
- Sygnatura
- II SA/Łd 588/26
Dla firm: Sama wada wpisu w systemie nie wystarcza do wznowienia postępowania. Musi ona mieć istotny wpływ na treść decyzji, czyli organ musiał oprzeć na niej rozstrzygnięcie.
Treść orzeczenia około 36 minut czytania
Dnia 29 września 2026 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Porczyński, Sędziowie Sędzia WSA Piotr Mikołajczyk, Asesor WSA Kamil Walczak (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 29 września 2026 roku sprawy ze skargi D. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 7 maja 2026 roku znak: KO.440.30.2026 w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji dotyczącej zasiłku celowego oddala skargę. dj
Uzasadnienie
Zaskarżoną do Sądu decyzją z dnia 7 maja 2026 r., znak: KO.440.30.2026, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Piotrkowie Trybunalskim (dalej również jako: "Kolegium"), po wznowieniu postępowania na wniosek D.G. (dalej również jako: skarżący), na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 w związku z art. 145 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz.U. z 2025 r., poz. 1691 – dalej jako "k.p.a."), odmówiło uchylenia decyzji własnej z dnia 19 stycznia 2026 r., znak: KO.440.118.2025, w przedmiocie zasiłku celowego.
Jak wynika z akt administracyjnych sprawy:
1. Decyzją znak: DSPS.5102.191.2025.KST z dnia 1 grudnia 2025 r., wydaną m.in. na podstawie art. 39 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 639 z późn. zm. – dalej jako "u.p.s."), Burmistrz Opoczna przyznał D.G., na jego wniosek, zasiłek celowy w łącznej kwocie 711,00 zł na częściowe pokrycie kosztów: ogrzewania, w tym opału w kwocie 500,00 zł, zakupu środków czystości w kwocie 30,00 zł, zaległych i bieżących rachunków za wodę i odprowadzanie ścieków w kwocie 100,00 zł, energii elektrycznej w kwocie 30,00 zł, opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi w kwocie 21,00 zł, związanych z podatkiem od gruntów w kwocie 30,00 zł.
2. W uzasadnieniu decyzji z dnia 1 grudnia 2025 r. Burmistrz Opoczna wskazał m.in., że z wydruku Samorządowej Platformy Informacyjnej SEPI wynika, że w dniu [...] D.G. otrzymał propozycję pracy jako [...] od firmy R. S.A. w T., jednak odmówił podjęcia pracy, informując, że jest zainteresowany pracą w charakterze [...].
3. Po rozpatrzeniu odwołania D.G. od ww. decyzji Burmistrza Opoczna z dnia 1 grudnia 2025 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Piotrkowie Trybunalskim decyzją z dnia 19 stycznia 2026 r., znak: KO.440.118.2025, utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
4. Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie Kolegium wskazało m.in., że:
1. Przyznanie skarżącemu świadczenia pieniężnego w postaci zasiłku celowego na częściowe zaspokojenie zgłoszonych potrzeb w łącznej kwocie 711,00 zł nie pozostaje w sprzeczności z prawem i nie narusza granic uznania administracyjnego. Postępowanie w sprawie było przeprowadzone w sposób dokładny i rzetelny z zachowaniem wymogów określonych w art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a., co znalazło swoje potwierdzenie w dokumentach załączonych do akt administracyjnych i w uzasadnieniu skonstruowanym zgodnie z wymogami określonymi w art. 107 § 3 k.p.a.
2. Skarżący domaga się przyznania pomocy na zgłoszone potrzeby w kwocie co najmniej 1.454,00 zł, tj. w kwocie, która niejednokrotnie przewyższa łączną wysokość świadczeń wypłaconych w formie zasiłku celowego wszystkim zgłaszającym się osobom potrzebującym na przestrzeni jednego miesiąca. Organ jest zobowiązany do racjonalnego udzielania świadczeń, tak aby zapewnić dostęp wszystkim uprawnionym mieszkańcom gminy, w tym osobom starszym, samotnym, z niepełnosprawnością, posiadającym o wiele mniejsze zasoby i uprawnienia własne, i możliwości podjęcia zatrudnienia.
3. Oceniając sprawę organ rozważa całokształt okoliczności z nią związanych. Uznanie administracyjne obejmuje również prawo organu do oceny hierarchii zgłaszanych potrzeb, które należy ustalać w kontekście ogólnej liczby osób ubiegających się o pomoc oraz zgłoszonych przez nich żądań, a także wysokości środków finansowych przeznaczonych na świadczenia z zakresu pomocy społecznej. Organy odpowiedzialne za udzielenie pomocy dysponują ograniczonymi środkami finansowymi, a posiadane fundusze muszą rozdzielać pomiędzy stale rosnącą liczbę osób wymagających wsparcia. Rozpatrując wniosek o przyznanie pomocy społecznej organ winien brać pod uwagę zarówno cele pomocy społecznej określone w ustawie, jak i możliwości finansowe w zakresie udzielania pomocy. Winien on uwzględniać sytuację osoby/rodziny ubiegającej się o przyznanie świadczenia, zaangażowanie wnioskodawcy w zakresie współdziałania w rozwiązywaniu trudnej sytuacji życiowej, jak i zakres udzielonej ww. ze środków publicznych pomocy. Stopień pokrycia potrzeb osób uprawnionych jest bowiem zależny od poziomu ogólnej zamożności społeczeństwa i od stanu finansów publicznych. Spełnienie kryteriów przez osobę ubiegającą się o taki zasiłek nie oznacza, że istnieje po jej stronie roszczenie o przyznanie tego świadczenia i w wysokości, którą sama określi.
4. Podejmując zaskarżoną decyzję organ wziął pod uwagę sytuację rodziny skarżącego oraz zgłoszone potrzeby, ale też własne możliwości finansowe oraz potrzeby innych osób i rodzin z terenu objętego jego działaniem. Przyznanie skarżącemu zasiłku celowego w podanej wyżej wysokości, nie pozostaje zatem w sprzeczności z prawem. Nie można więc zarzucić decyzji niezgodności z prawem, gdy organ pomocy społecznej, mając na uwadze z jednej strony sytuację materialną oraz potrzeby rodziny skarżącego, z drugiej zaś strony własne możliwości finansowe i cele jakie stawia ustawa o pomocy społecznej uznał, że nie istnieje możliwość przyznania pomocy finansowej na zgłoszone potrzeby w większej wysokości.
5. Podaniem z dnia 9 marca 2026 r. D.G. zwrócił się do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej ww. decyzją ostateczną Kolegium z dnia 19 stycznia 2026 r., znak: KO.440.118.2025, powołując się na przesłanki z art. 145 § 1 pkt 3 i pkt 5 k.p.a. Uzasadniając przesłankę wznowienia postępowania z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. skarżący wskazał, że okolicznością stanowiącą podstawę wznowienia jest pismo Powiatowego Urzędu Pracy w Opocznie z dnia 9 lutego 2026 r., z którego wynika, że rzekoma nieuzasadniona odmowa podjęcia zatrudnienia w firmie R. S.A. nigdy nie miała miejsca i stanowiła wyłącznie omyłkę techniczną pracownika. W ocenie skarżącego, rzekoma odmowa podjęcia zatrudnienia stanowiła centralną oś argumentacyjną uzasadnień decyzji obu instancji. Na jej podstawie zbudowano negatywną ocenę postawy strony, sugestię wypełnienia przesłanki z art. 11 ust. 2 u.p.s., zarzut przerzucania ciężaru utrzymania rodziny na Państwo oraz uzasadnienie dla przyznania świadczenia w kwocie 711,00 zł. W ocenie skarżącego usunięcie tego fałszywego ustalenia fundamentalnie zmienia podstawę faktyczną rozstrzygnięcia - bez niego upada zasadnicza część uzasadnień obu decyzji.
6. Postanowieniem z dnia 8 kwietnia 2026 r., znak: KO.440.30.2026, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Piotrkowie Trybunalskim wznowiło postępowanie w sprawie zakończonej własną decyzją ostateczną z dnia 19 stycznia 2026 r. nr KO.440.118.2025, utrzymującą w mocy decyzję znak: DSPS.5102.191.2025.KST z dnia 1 grudnia 2025 r., wydaną przez Burmistrza Opoczna w sprawie przyznania D.G. zasiłku celowego z uwagi na wskazaną we wniosku przesłankę określoną w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., tj. wyjście na jaw nowych istotnych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, nieznanych organowi, który wydał decyzję.
7. Postanowieniem z dnia 9 kwietnia 2026 r., znak: KO.440.46.2026, Kolegium odmówiło wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją własną, znak: KO.440.118.2025, z dnia 19 stycznia 2026 r., w przedmiocie przyznania zasiłku celowego, z uwagi na wskazaną przesłankę określoną w art. 145 § 1 pkt 3 k.p.a., tj. wydanie decyzji przez pracownika, który podlegał wyłączeniu.
Opisaną na wstępie decyzją z dnia 7 maja 2026 r., znak: KO.440.30.2026, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Piotrkowie Trybunalskim odmówiło uchylenia decyzji własnej z dnia 19 stycznia 2026 r., znak: KO.440.118.2025, utrzymującej w mocy decyzję Burmistrza Opoczna znak: DSPS.5102.191.2025.KST z dnia 1 grudnia 2025 r. przyznającą D.G. zasiłek celowy w łącznej kwocie 711,00 zł na częściowe pokrycie kosztów: ogrzewania, w tym opału w kwocie 500,00 zł, zakupu środków czystości w kwocie 30,00 zł, zaległych i bieżących rachunków za wodę i odprowadzanie ścieków w kwocie 100,00 zł, energii elektrycznej w kwocie 30,00 zł, opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi w kwocie 21,00 zł, związanych z podatkiem od gruntów w kwocie 30,00 zł.
Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie Kolegium - po przedstawieniu i omówieniu przesłanek wznowienia postępowania wymienionych w art. 145 § 1 k.p.a. oraz trybu procedowania w tym zakresie określonego w art. 146 – 151 k.p.a. - argumentowało, że:
1. D.G. wystąpił z wnioskiem o wznowienie postępowania z zachowaniem miesięcznego terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 k.p.a. (pismo Powiatowego Urzędu Pracy z dnia 9 lutego 2026 r. skarżący otrzymał w tym samym dniu, zaś wniosek o wznowienie postępowania został wniesiony drogą elektroniczną w dniu 9 marca 2026 r.).
2. Zgodnie z art. 39 u.p.s. zasiłek celowy może być przyznany w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej, w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków i leczenia, opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu. W przypadku tego świadczenia organ pomocy społecznej działa w ramach uznania administracyjnego, co oznacza, że nawet spełnienie ustawowych kryteriów uzyskania pomocy, nie przesądza o tym, że pomoc taka zostanie przyznana, a także, że zostanie przyznana w formie i wysokości oczekiwanej przez wnioskodawcę.
3. W realiach wznowionego postępowania do rozważenia pozostaje kwestia, czy poruszona zarówno w decyzji organu pierwszej instancji, jak i w decyzji Kolegium, okoliczność odmowy podjęcia zatrudnienia przez Pana D.G. w firmie R. S.A., która nigdy nie miała miejsca, mogła mieć istotny wpływ na zapadłe rozstrzygnięcie odnośnie przyznania zasiłku celowego, w tym przede wszystkim na wysokość tego świadczenia.
4. Zdaniem składu orzekającego Kolegium, okoliczność ta nie miała istotnego wpływu na treść podjętej decyzji, bowiem za przyznaniem zasiłku w określonej decyzją wysokości przemawiały również, a może i przede wszystkim, także inne względy, szczegółowo opisane w uzasadnieniu decyzji z dnia 19 stycznia 2026 r.
5. Decyzje organów obu instancji były pozytywne dla strony (zgromadzony materiał dowodowy, w tym kwestionowana okoliczność, nie uzasadniały wszak odmowy przyznania zasiłku), a tylko wysokość tego świadczenia jest nieakceptowalna przez stronę (choć decyzja Kolegium z dnia 19 stycznia 2026 r. nie została zaskarżona przez stronę do WSA w Łodzi). Skład orzekający rozpoznający obecnie sprawę podziela stanowisko Kolegium zawarte w decyzji z dnia 19 stycznia 2026 r., z którego wynika, iż wysokość przyznanych zasiłków celowych na zaspokojenie poszczególnych potrzeb strony była w realiach sprawy taka, a nie inna, z uwagi na ograniczone możliwości finansowe.
Skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 7 maja 2026 r., znak: KO.440.30.2026, wniósł D.G.. Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił:
1. Naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy:
1. Art. 151 § 1 pkt 2 w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. poprzez błędne zastosowanie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. (odmowa uchylenia decyzji) zamiast art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a. (uchylenie decyzji i rozstrzygnięcie co do istoty), w sytuacji gdy organ sam ustalił i przyznał, że zaistniała przesłanka wznowienia z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., tj. że wyszła na jaw istotna dla sprawy nowa okoliczność faktyczna, a mianowicie, że przypisana skarżącemu nieuzasadniona odmowa podjęcia zatrudnienia w R.S.A. nigdy nie miała miejsca i stanowiła wyłącznie omyłkę techniczną pracownika PUP w systemie Syriusz;
2. Art. 151 § 2 w zw. z art. 146 § 2 i art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. poprzez przyjęcie – wbrew zgromadzonemu materiałowi – że ujawniona nowa okoliczność (nieistnienie odmowy zatrudnienia) nie miała istotnego wpływu na treść decyzji z 19 stycznia 2026 r. i że w wyniku wznowienia mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej, podczas gdy okoliczność ta stanowiła - jak sam organ przyznaje - centralną oś argumentacyjną obu decyzji i bezpośrednio rzutowała na ocenę postawy strony oraz na wymiar (wysokość) przyznanego świadczenia;
3. Art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. (orzekanie na nieaktualnym dowodzie z systemu SEPI): zaakceptowanie ustaleń, w których negatywną ocenę postawy strony oparto na rzekomej odmowie przyjęcia oferty pracy z [...] wynikającej z systemu SEPI, podczas gdy – jak potwierdził PUP w piśmie z 24 lutego 2026 r. (znak: CAZ-1.716.63.2026) – błędny wpis został skorygowany w dniu 20 listopada 2025 r. o godz. 11:17, a więc przed wydaniem decyzji organu I instancji (1 grudnia 2025 r.) oraz decyzji Kolegium (19 stycznia 2026 r.); w dacie orzekania obu organów wpis ten nie figurował już w systemie źródłowym;
4. Art. 7, art. 8 § 1, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. (rozstrzygnięcie szablonowe, "kopiuj-wklej", brak indywidualizacji): wydanie zaskarżonej decyzji w sposób niezindywidualizowany, czego dowodzi zawarte w jej uzasadnieniu stwierdzenie, iż pomoc udzielona skarżącemu na wskazane potrzeby w łącznej kwocie 150,00 zł mieści się w ww. granicy świadczenia przyznanej w listopadzie 2025 r., podczas gdy w niniejszej sprawie przedmiotem rozstrzygnięcia jest zasiłek w kwocie 711,00 zł – kwota 150,00 zł pochodzi z innej, odrębnej sprawy strony, co świadczy o powieleniu treści (metodą "kopiuj-wklej") i o braku rzeczywistej, indywidualnej analizy sprawy;
5. Art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. oraz art. 3 ust. 4 u.p.s. (nieprawdziwa teza o ograniczonych możliwościach finansowych MGOPS): podtrzymanie stanowiska, że "wysokość przyznanych zasiłków celowych (...) była w realiach sprawy taka, a nie inna, z uwagi na ograniczone możliwości finansowe MGOPS", podczas gdy z odpowiedzi MGOPS z 24 marca 2026 r. (sygn. 0142.7.2026.KST) wynika, że środki pozostające do dyspozycji na sam grudzień 2025 r. wynosiły 89 986,60 zł, przy wydatkach na zasiłki celowe w całym 2025 r. do 30 listopada 2025 r. wynoszących jedynie 50 013,40 zł;
6. Art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 32 Konstytucji RP (nierówne traktowanie): zaakceptowanie przyznania świadczenia na środki czystości w kwocie 30,00 zł, w sytuacji, gdy – jak wynika z odpowiedzi MGOPS z 24 marca 2026 r. – maksymalna kwota zasiłku celowego na środki czystości przyznawana innym beneficjentom (w tym rodzinom wielodzietnym) wynosiła 100,00 zł, bez wyjaśnienia przyczyn odmiennego, mniej korzystnego potraktowania rodziny skarżącego;
7. Art. 145 § 1 pkt 5 w zw. z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. (błędna ocena dowodu z oświadczenia strony z 5 marca 2026 r.): odmowa rozważenia oświadczenia strony z dnia 5 marca 2026 r. (złożonego do Rodzinnego Wywiadu Środowiskowego z dnia 27 lutego 2026 r.) z powołaniem się na to, że dowód ten "nie istniał w chwili podejmowania decyzji przez Kolegium, podczas gdy organ utożsamił datę dokumentu z datą faktów, które on opisuje – oświadczenie dokumentuje bowiem okoliczności istniejące w dacie wydania decyzji (m.in. udokumentowane, samodzielne starania strony o zatrudnienie podejmowane z własnej inicjatywy, odbyte szkolenia i webinaria, przebieg współdziałania z pracownikiem socjalnym), które powinny były zostać ocenione w decyzji utrzymanej w mocy zaskarżoną decyzją;
8. Art. 11 ust. 2 i art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. w zw. z art. 8 ust. 3 u.p.s. (oparcie rozstrzygnięcia na zdarzeniu spoza zakresu sprawy): zaakceptowanie ustaleń, w których decyzje organów obu instancji – wydane w sprawie wszczętej wnioskiem z dnia 19 października 2025 r. – oparto na rzekomej odmowie podjęcia zatrudnienia z dnia [...], a więc na zdarzeniu późniejszym niż złożenie wniosku i pozostającym poza zakresem przedmiotowym i czasowym rozpoznawanej sprawy;
9. Art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez zaakceptowanie zaniechania jakiejkolwiek analizy realności i adekwatności oferty pracy [...], mimo że okoliczności te strona szczegółowo podnosiła.
2. Naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy:
1. Art. 11 ust. 2 u.p.s. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i utrzymanie oceny, jakoby skarżący dopuścił się nieuzasadnionej odmowy podjęcia zatrudnienia i braku współdziałania, podczas gdy odmowa taka nie zaistniała, a skarżący pozostaje osobą zarejestrowaną jako bezrobotna, której nigdy nie pozbawiono tego statusu;
2. Art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 1, 3 i 4 oraz art. 39 ust. 1 i 2 u.p.s. poprzez zaakceptowanie przyznania świadczenia pokrywającego jedynie nikły procent udokumentowanych, niezbędnych potrzeb bytowych rodziny w oparciu o nieistniejącą okoliczność obciążającą, co skutkowało przekroczeniem granic uznania administracyjnego i nadaniem rozstrzygnięciu cech dowolności;
3. Art. 71 ust. 1 zdanie drugie i art. 72 ust. 1 Konstytucji RP (szczególna ochrona rodziny niepełnej w trudnej sytuacji materialnej oraz dobro dziecka) poprzez utrzymanie rozstrzygnięcia nieodpowiadającego konstytucyjnemu standardowi ochrony rodziny [...], o dochodzie 595,25 zł na osobę (przy kryterium 823 zł).
Na tej postawie skarżący wniósł o:
1. uchylenie zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 7 maja 2026 r. nr KO.440.30.2026 w całości (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a.);
ewentualnie
2. uchylenie zaskarżonej decyzji wraz z poprzedzającą ją decyzją Kolegium z dnia 19 stycznia 2026 r. nr KO.440.118.2025 na podstawie art. 135 p.p.s.a;
3. zobowiązanie organu, na podstawie art. 141 § 4 p.p.s.a., do uwzględnienia przy ponownym rozpoznaniu sprawy oceny prawnej i wskazań Sądu, w szczególności co do prawidłowej kwalifikacji skutków ujawnionej przesłanki wznowienia (art. 151 § 1 pkt 2 k.p.a.) oraz co do wyeliminowania z podstawy faktycznej rozstrzygnięcia nieistniejącej odmowy podjęcia zatrudnienia oraz wymogów uzasadnienia decyzji uznaniowej, w tym obowiązku konkretnego wykazania możliwości finansowych organu i zindywidualizowanej oceny potrzeb strony;
4. rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a. o ile Sąd uzna to za dopuszczalne; w przeciwnym razie o wyznaczenie rozprawy;
5. zasądzenie zwrotu kosztów postępowania;
6. przeprowadzenie przez Sąd kontroli legalności zaskarżonej decyzji w pełnym zakresie, obejmującym całość jej podstawy faktycznej i prawnej, na podstawie art. 134 § 1 p.p.s.a.
W uzasadnieniu skargi skarżący rozwinął podniesione zarzuty.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Piotrkowie Trybunalskim podtrzymało stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji i wniosło o oddalenie skargi oraz rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Skarga okazała się niezasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres kontroli działalności administracji publicznej został określony w przepisach ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 z późn. zm. – dalej jako "p.p.s.a."), której art. 1 stanowi, że p.p.s.a. normuje postępowanie sądowe w sprawach z zakresu kontroli działalności administracji publicznej oraz w innych sprawach, do których jego przepisy stosuje się z mocy ustaw szczególnych (sprawy sądowoadministracyjne). Zgodnie z art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Sąd administracyjny nie przejmuje sprawy do jej końcowego załatwienia, ale co do zasady bada, czy zaskarżony akt administracyjny jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami proceduralnymi normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej.
Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne.
Uchylenie zaskarżonej decyzji lub postanowienia w całości albo w części następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.). Ponadto należy wskazać, że zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.).
Zgodnie z art. 119 pkt 2 w zw. z art. 120 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, jeżeli strona zgłosi wniosek o skierowanie sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym, a żadna z pozostałych stron w terminie czternastu dni od zawiadomienia o złożeniu wniosku nie zażąda przeprowadzenia rozprawy. Strony niniejszego postępowania sądowoadministracyjnego zgodnie wniosły o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym, stąd też sprawa została skierowana do rozpoznania w tym trybie na podstawie zarządzenia z dnia 31 lipca 2026 r.
Przeprowadzona przez Sąd kontrola legalności zaskarżonej decyzji w zakreślonych powyżej granicach wykazała, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem w analizowanej sprawie nie miało miejsce naruszenie prawa, o którym mowa w art. 145 p.p.s.a.
Przedmiotem skargi w rozpatrywanej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Piotrkowie Trybunalskim wydana na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 w związku z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. o odmowie uchylenia własnej decyzji ostatecznej.
Na wstępie należy zatem zaznaczyć, że zgodnie z art. 16 § 1 k.p.a. decyzje, od których nie służy odwołanie w administracyjnym toku instancji lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, są ostateczne. Uchylenie lub zmiana takich decyzji, stwierdzenie ich nieważności oraz wznowienie postępowania może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w kodeksie lub ustawach szczególnych.
Przepis ten ustanawia zasadę trwałości decyzji administracyjnych, z której wynika, że decyzje administracyjne, które stały się ostatecznymi w administracyjnym toku instancji (niezależnie od tego, czy nastąpiło to na skutek nieskorzystania przez stronę z prawa do wniesienia odwołania, czy też po wyczerpaniu troku instancji) mogą zostać wzruszone wyłącznie wówczas, gdy k.p.a. bądź ustawy szczególne tak stanowią. Przewidziane w k.p.a. tryby wzruszania ostatecznych decyzji administracyjnych nie służą kolejnemu rozstrzyganiu sprawy zakończonej decyzją ostateczną i nie tworzą dodatkowej instancji administracyjnej.
Jedną z przewidzianych w k.p.a. form wzruszenia ostatecznej decyzji administracyjnej jest wznowienie postępowania uregulowane w Rozdziale 12 Działu II k.p.a. (art. 145 – 152 k.p.a.).
Zgodnie zatem z art. 145 § 1 k.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli:
1) dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe;
2) decyzja wydana została w wyniku przestępstwa;
3) decyzja wydana została przez pracownika lub organ administracji publicznej, który podlega wyłączeniu stosownie do art. 24, 25 i 27;
4) strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu;
5) wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję;
6) decyzja wydana została bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu;
7) zagadnienie wstępne zostało rozstrzygnięte przez właściwy organ lub sąd odmiennie od oceny przyjętej przy wydaniu decyzji (art. 100 § 2);
8) decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione.
Wznowienie postępowania następuje z urzędu lub na żądanie strony. Wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 oraz art. 145a-145b następuje tylko na żądanie strony (art. 147 k.p.a.)
Zgodnie z art. 148 § 1 k.p.a. podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania.
Wznowienie postępowania następuje w drodze postanowienia (art. 149 § 1 k.p.a.). Postanowienie to stanowi podstawę do przeprowadzenia przez właściwy organ postępowania co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy (art. 145 § 2 k.p.a.).
Po myśli art. 150 § 1 k.p.a. organem administracji publicznej właściwym w sprawach wymienionych w art. 149 jest organ, który wydał w sprawie decyzję w ostatniej instancji.
Organ administracji publicznej, o którym mowa w art. 150, po przeprowadzeniu postępowania określonego w art. 149 § 2 wydaje decyzję, w której:
1) odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a, art. 145aa lub art. 145b, albo
2) uchyla decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a, art. 145aa lub art. 145b, i wydaje nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy (art. 151 § 1 k.p.a.)
Z przedstawionych wyżej unormowań wynika, że postępowanie wznowieniowe uregulowane w Rozdziale 12 Działu II k.p.a. składa się z dwóch etapów. Na etapie pierwszym (wstępnym - formalnym) organ administracji właściwy w sprawie wznowienia postępowania (co do zasady jest to organ, który wydał decyzję w ostatniej instancji – art. 150 § 1 k.p.a.) bada wyłącznie występowanie przesłanek formalnych uruchomienia tego trybu (bądź stanowiących ku temu przeszkodę) natomiast nie dokonuje analizy przyczyn, od których zależy wzruszenie decyzji ostatecznej oraz możliwość ponownego rozpatrzenia i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej. To następuje na kolejnym etapie postępowania (właściwe, merytoryczne postępowanie wznowieniowe), w którym, zgodnie z art. 149 § 2 k.p.a., ma miejsce ustalenie przyczyn wznowienia i ich ewentualnego wpływu na rozstrzygnięcie istoty sprawy (jeżeli zostaną ustalone). W przypadku odmowy wznowienia postępowania organ administracji kończy postępowanie wznowieniowe postanowieniem przewidzianym w art. 149 § 3 k.p.a. i nie przechodzi do drugiego etapu postępowania.
Należy też zaznaczyć, że na drugim etapie postępowania wznowieniowego organ administracji przechodzi do ponownego rozstrzygnięcia o istocie sprawy rozstrzygniętej uprzednio decyzją ostateczną tylko wówczas, gdy w ramach postępowania co do przyczyn wznowienia stwierdzi występowanie przesłanki wznowieniowej. Jeżeli postępowanie co do przyczyn wznowienia (art. 149 § 2 k.p.a.) nie potwierdzi występowania przesłanki wznowieniowej, wówczas organ nie dokonuje ponownego rozstrzygnięcia istoty sprawy, leczy wydaje decyzję przewidzianą w art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a., tj. decyzję o odmowie uchylenia decyzji dotychczasowej.
W rozpatrywanej sprawie wznowienie postępowania nastąpiło w związku z przesłanką wznowieniową wskazaną w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., skarżący powołał się bowiem na wyjście na jaw istotnych dla sprawy nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów istniejących w dniu wydania decyzji, nieznanych organowi, który wydał decyzję.
Z przytoczonego przepisu wynika, że przyczyną wznowienia postępowania mogą być tylko okoliczności faktyczne lub dowody: 1) nowe, 2) istniejące w dniu wydania decyzji ostatecznej, 3) nieznane organowi, 4) istotne dla sprawy.
Uznanie omawianej podstawy wznowieniowej jest zatem warunkowane występowaniem wszystkich wskazanych przesłanek. To zaś oznacza, że brak którejkolwiek z nich stanowi przeszkodę do uchylenia decyzji ostatecznej na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.
W ocenie Sądu Kolegium słusznie stwierdziło, że nie występują przeszkody formalne do wznowienia postępowania, gdyż: 1) wniosek o wznowienie postępowania został złożony w sprawie zakończonej decyzją ostateczną (decyzja Kolegium z dnia 19 stycznia 2026 r., znak: KO.440.118.2025), 2) wniosek ten pochodzi od strony postępowania (skarżący jest adresatem ww. decyzji Kolegium), 3) we wniosku strona postępowania powołała się na ustawową przesłankę wznowienia określoną w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., 4) wniosek został wniesiony do organu przed upływem terminu określonego w art. 148 § 1 k.p.a. (o występowaniu okoliczności stanowiącej podstawę wznowienia postępowania strona dowiedziała się w dniu 9 lutego 2026 r., zaś wniosek o wznowienie postępowania złożyła w dniu 9 marca 2026 r.). W pełni uzasadnionym było zatem wydanie postanowienia o wznowieniu postępowania zakończonego decyzją ostateczną Kolegium z dnia 19 stycznia 2026 r., znak: KO.440.118.2025.
Słusznie również Kolegium stwierdziło, po przeprowadzeniu postępowania co do przyczyn wznowienia (art. 149 § 2 k.p.a.), że powołana przez skarżącego we wniosku o wznowienie postępowania okoliczność nie miała istotnego wpływu na wynik sprawy, co skutkować musiało wydaniem decyzji o odmowie uchylenia decyzji dotychczasowej na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a.
Należy przypomnieć, że okolicznością, która zdaniem skarżącego stanowiła przyczynę wznowienia jest fakt, że wbrew informacji ujawnionej w toku postępowania administracyjnego nie miała miejsca "nieuzasadniona odmowa podjęcia zatrudnienia" w firmie R. S.A. w T.
Jak wynika z uzasadnienia decyzji Burmistrz Opoczna z dnia 1 grudnia 2025 r. na podstawie wydruku z Samorządowej Platformy Informacyjnej SEPI ustalono, że w dniu [...] skarżący otrzymał propozycję pracy jako [..] od firmy R. S.A. w T., jednak odmówił podjęcia pracy, informując, że jest zainteresowany pracą w charakterze [...].
W uzasadnieniu decyzji Kolegium powyższa okoliczność nie została zakwestionowana, zatem przyjąć należy, że stanowiła ona również element ustaleń faktycznych sprawy zakończonej decyzją ostateczną Kolegium z dnia 19 stycznia 2026 r., znak: KO.440.118.2025.
Z pism Powiatowego Urzędu Pracy w Opocznie z dnia 9 lutego 2026 r. oraz z dnia 24 lutego 2026 r. wynika jednak, że wobec skarżącego nie miała miejsce propozycja pracy, której przyjęcia odmówił. Z przedmiotowych pism wynika, że pracownik Urzędu Pracy w dniu 29 października 2026 r. skontaktował się telefonicznie ze skarżącym w celu przedstawienia informacji o ofertach pracy upowszechnionych w bazie ofert pracy. Wówczas został poinformowany o ofercie pracy w R. S.A. na stanowisku [...], którą nie był zainteresowany. W formularzu zaznaczono niewłaściwą opcję skutkująca powstaniem informacji o "nieuzasadnionej odmowie podjęcia zatrudnienia", a po dokonanej korekcie nie figuruje wobec skarżącego żadna informacja sugerująca odmowę podjęcia zatrudnienia. Korekta wpisu w systemie Syriusz nastąpiła w dniu 20 listopada 2025 r.
Wobec powyższego należy zwrócić uwagę, że ostateczna decyzja Kolegium z dnia 19 stycznia 2026 r., znak: KO.440.118.2025, opierała się na znajdującym się aktach administracyjnych nieaktualnym (sprzed korekty dokonanej przez Powiatowy Urząd Pracy w Opocznie) wydruku informacji z Samorządowej Platformy Informacyjnej SEPI, co oznacza, że informacja o błędzie w zakresie wpisu dotyczącego "nieuzasadnionej odmowy podjęcia zatrudnienia" uzyskana przez skarżącego i załączona do wniosku o wznowienie postępowania posiada walor nowości i przy tym jest to informacja istniejąca w dniu wydawania decyzji ostatecznej i organowi nie znana. Nie ma tu znaczenia fakt, że organ miał potencjalną możliwość dowiedzenia się o skorygowanym wpisie w systemie Syriusz, bowiem istotnym jest stan faktyczny rzeczywiście ustalony przez organ i przyjęty jako podstawa rozstrzygnięcia w decyzji ostatecznej. Na gruncie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. istotne znaczenie ma wiedza organu jaką dysponował w chwili, gdy sprawę rozstrzygał (por. M. Wojtuń [w:] Z. Kmieciak, J. Wegner, M. Wojtuń, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2023, art. 145)
Aby jednak możliwym było uznanie określonej okoliczności faktycznej lub dowodu za podstawę uchylenia decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. niezbędne jest ustalenie, że okoliczność ta (lub dowód) były istotne dla rozstrzygnięcia sprawy (relewantne). Ujawniona okoliczność faktyczna lub dowód posiadają tę cechę tylko wtedy, gdy ich uwzględnienie w procesie stosowania normy prawa materialnego stanowiącej podstawę wydania decyzji administracyjnej skutkowałoby wydaniem rozstrzygnięcia o innej treści. W orzecznictwie NSA wskazuje się, że o istotności nowych okoliczności i nowych dowodów można mówić tylko wtedy, jeżeli dotyczą one przedmiotu sprawy i mają wpływ na zmianę treści decyzji w kwestiach zasadniczych (por. wyrok NSA z 21 kwietnia 2021 r., sygn. akt II OSK 2096/18). Ponadto do uchylenia decyzji ostatecznej na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. konieczne jest wykazanie istnienia bezpośredniego związku pomiędzy ujawnionymi nowymi dowodami lub okolicznościami a przedmiotem pierwotnego postępowania prowadzonego w sprawie (por. wyrok NSA z 14 maja 1998 r., sygn. akt V SA 863/97).
Na gruncie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. nie każda ujawniona okoliczność faktyczna czy dowód, nawet jeżeli jest nowa i nie była znana organowi administracji prowadzić będzie do wzruszenia decyzji ostatecznej. W toku postępowania wyjaśniającego organ gromadzi materiał dowodowy stanowiący później podstawę do rozstrzygnięcia sprawy indywidualnej, lecz ustalenia poczynione w ramach tego postępowania mogą mieć różną wartość dla rozstrzygnięcia sprawy i różny wpływ na jego kształt. Analogicznie, już po wydaniu decyzji ostatecznej może okazać się, że okoliczności, które zostały ujawnione, będą miały różne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy. Okoliczności istotne będą stanowiły podstawę do uchylenia decyzji ostatecznej, zaś okoliczności nieistotne takiej podstawy, w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. stanowiły nie będą.
Ze wskazanych powyżej przyczyn należy zatem stwierdzić, że samo tylko ustalenie w postępowaniu wznowieniowym, że zgłoszona na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. okoliczność faktyczna istniała, przy czym analizowanym przypadku okoliczność ta wykazała, ze kwestia nią objęta przedstawiała się w odmienny sposób niż zostało przyjęte w stanie faktycznym ustalonym w decyzji ostatecznej, nie oznacza zatem jeszcze, jak chce tego skarżący, że organ prowadzący postępowanie w sprawie był zobowiązany do uchylenia decyzji dotychczasowej i ponownego rozstrzygnięcia co do istoty sprawy z pominięciem nieistniejącej okoliczności na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.
Analiza uzasadnienia decyzji ostatecznej Kolegium z dnia 19 stycznia 2026 r. będącej przedmiotem postępowania wznowieniowego prowadzi bowiem do jednoznacznego wniosku, że ujawniona przez skarżącego okoliczność faktyczna nie jest istotna dla rozstrzygnięcia w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Wbrew stanowisku prezentowanemu przez skarżącego w toku postępowania wskazane przez organ w kwestionowanej decyzji ostatecznej przyznanie zasiłku celowego w określonej wysokości było motywowane możliwościami finansowymi pomocy społecznej, a nie tym, że skarżący w sposób nieuzasadniony odmówił podjęcia pracy. Owszem, okoliczność ta została odnotowana (mimo że jak wykazano powyżej nie było ku temu podstaw), to jednak nie ona stanowiła o rozmiarze przyznanej skarżącemu pomocy.
Kwestionowana decyzja dotyczyła zasiłku celowego, który, jak wynika z art. 39 ust. 1 u.p.s., może być przyznany w celu zaspokojenia niezbędnej potrzeby bytowej. Zasiłek celowy może być przyznany w szczególności na pokrycie części lub całości kosztów zakupu żywności, leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego, wyrobów medycznych i leczenia, ogrzewania, w tym opału, odzieży, niezbędnych przedmiotów użytku domowego, drobnych remontów i napraw w mieszkaniu, a także kosztów pogrzebu (art. 39 ust. 2 u.p.s.).
Ponadto należy zaznaczyć, że na gruncie przepisów o pomocy społecznej, rodzaj, forma i rozmiar świadczenia powinny być odpowiednie do okoliczności uzasadniających udzielenie pomocy (art. 3 ust. 3 u.p.s.), a potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej (art. 3 ust. 4 u.p.s.).
Jak słusznie wskazało Kolegium, w przypadku zasiłku celowego organ pomocy społecznej działa w ramach uznania administracyjnego, co oznacza, że nawet spełnienie ustawowych kryteriów uzyskania pomocy, nie przesądza jeszcze o tym, że pomoc taka zostanie przyznana, a także, że zostanie przyznana w formie i wysokości oczekiwanej przez wnioskodawcę. Nie ma zatem normatywnego uzasadnienia (a także w realiach sprawy uzasadnienia faktycznego) twierdzenie skarżącego, że organy pomocy społecznej przy ustalaniu wysokości zasiłku celowego decyzją Burmistrza Opoczna z dnia 1 grudnia 2025 r., znak: DSPS.5102.191.2025.KST, która to decyzja została następnie utrzymana w mocy decyzją Kolegium z dnia 19 stycznia 2026 r., znak: KO.440.118.2025, wzięłyby pod uwagę powoływaną przez niego okoliczność dotyczącą odmowy podjęcia zatrudnienia. Wysokość przyznanej pomocy była determinowana możliwościami pomocy społecznej, o których mowa w art. 3 ust. 4 u.p.s., a wbrew forsowanemu przez skarżącego stanowisku, organy nie uczyniły w swoich decyzjach centralnej osi argumentacyjnej z zakwestionowanej przez niego okoliczności odmowy podjęcia zatrudnienia. Owszem, Kolegium w uzasadnieniu decyzji ostatecznej wiele miejsca poświęciło aktywności zawodowej skarżącego, jednakże finalnie to nie ta kwestia stanowiła podstawę udzielenia świadczeń i nie była eksponowana w tych fragmentach uzasadnienia, w których organ przedstawiał argumentację odnoszącą się do rozmiaru udzielonej pomocy. To zatem nie organ wyolbrzymił, jak twierdził w toku postępowania skarżący, jeden fałszywy wpis w systemie informatycznym, lecz to skarżący nadaje nadmierne znaczenie tej okoliczności, budując na tym całą argumentację o wadliwości decyzji, która w rzeczywistości przy ustalaniu wysokości przyznanej mu pomocy nie miała istotnego znaczenia.
Wskazać zatem wypada, że Kolegium stwierdziło m.in. w uzasadnieniu decyzji z dnia 19 stycznia 2026 r., że "Podejmując zaskarżoną decyzję organ wziął pod uwagę sytuację rodziny skarżącego oraz zgłoszone potrzeby, ale też własne możliwości finansowe oraz potrzeby innych osób i rodzin z terenu objętego jego działaniem. Przyznanie skarżącemu zasiłku celowego w podanej wyżej wysokości, nie pozostaje zatem w sprzeczności z prawem. Nie można więc zarzucić decyzji niezgodności z prawem, gdy organ pomocy społecznej, mając na uwadze z jednej strony sytuację materialną oraz potrzeby rodziny skarżącego, z drugiej zaś strony własne możliwości finansowe i cele jakie stawia ustawa o pomocy społecznej uznał, że nie istnieje możliwość przyznania pomocy finansowej na zgłoszone potrzeby w większej wysokości". Kolegium wskazało również, że "Uzasadnione jest zatem stanowisko, że wymiar udzielonej skarżącemu pomocy, zgodnie z przysługującym organom upoważnieniem do jej limitowania, został ograniczony". Kompleksowe odczytanie uzasadnienia decyzji z dnia 19 stycznia 2026 r. prowadzi do jednoznacznego wniosku, że o wysokości pomocy udzielonej skarżącemu zdecydowały (w ramach przysługującego organowi uznania administracyjnego) możliwości pomocy społecznej, a nie eksponowana przez skarżącego okoliczność dotycząca rzekomej odmowy podjęcia pracy.
Należy podkreślić, że ustalając znaczenie (istotność do sprawy) okoliczności powołanej na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. organ nie badał ponownie zasadności argumentacji jaką posłużono się wydając decyzję ostateczną, lecz słusznie analizował wyłącznie jakie okoliczności przesądziły o zawartym w niej rozstrzygnięciu i czy wśród nich była przypisywana skarżącemu odmowa podjęcia zatrudnienia.
Odrzucić również należy, jako nieznajdujące odzwierciedlenia w treści kwestionowanej decyzji ostatecznej, stanowisko skarżącego, jakoby "ograniczenie" wysokości przyznanej pomocy wynikało z zastosowania przez organ art. 11 ust. 2 u.p.s. Przepis ten przewiduje, że podstawę do ograniczenia wysokości lub rozmiaru świadczenia, odmowy przyznania świadczenia, uchylenia decyzji o przyznaniu świadczenia lub wstrzymania świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej mogą stanowić:
1) brak współdziałania osoby lub rodziny z pracownikiem socjalnym lub asystentem rodziny, o którym mowa w przepisach o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej, w rozwiązywaniu trudnej sytuacji życiowej;
2) odmowa zawarcia kontraktu socjalnego lub niedotrzymywanie jego postanowień;
3) z własnej winy niepodjęcie lub przerwanie realizacji formy pomocy, lub odmowa bez uzasadnionej przyczyny propozycji prac społecznie użytecznych, w przypadkach określonych w art. 65 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 20 marca 2025 r. o rynku pracy i służbach zatrudnienia;
4) nieuzasadniona odmowa podjęcia leczenia odwykowego w zakładzie lecznictwa odwykowego przez osobę uzależnioną.
Istotnie, przytoczony przepis stanowi dla organów pomocy społecznej podstawę do ograniczenia wysokości lub rozmiaru świadczenia, a nawet do odmowy przyznania świadczenia, jednakże nie został on wskazany przez Kolegium w decyzji ostatecznej jako powód zaakceptowania wysokości przyznanego przez Burmistrza Opoczna świadczenia. Tę część uzasadnienia decyzji, w której Kolegium omawia instytucję ograniczania świadczeń ze względu na nieakceptowane w przepisach u.p.s. zachowania świadczeniobiorców, Sąd odczytuje jedynie jako chęć zwrócenia uwagi skarżącemu na stosowne przepisy, które tego rodzaju ograniczenia wprowadzają. Oczywistym jest, że z sugestii zastosowania określonego przepisu nie wynika, że przepis ten został zastosowany. W decyzji z dnia 19 stycznia 2026 r. brak jest jakiegokolwiek stwierdzenia, z którego wynikałoby, że wysokość pomocy udzielonej skarżącemu została ograniczona ze względu na postanowienia art. 11 ust. 2 u.p.s. i przypisanie mu nieuzasadnionej odmowy podjęcia zatrudnienia.
Podsumowując, należy stwierdzić, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Piotrkowie Trybunalskim zasadnie uznało, że nie wystąpiły przyczyny wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. w sprawie zakończonej własną decyzją ostateczną z dnia 19 stycznia 2026 r., znak: KO.440.118.2025, w przedmiocie zasiłku celowego i na podstawie art. 150 § 1 pkt 1 k.p.a. odmówiło uchylenia decyzji dotychczasowej. Z tego względu postępowanie wznowieniowe nie przeszło na etap rozstrzygnięcia istoty sprawy, o którym mowa w art. 149 § 2 in fine k.p.a. Jak wyżej wspomniano, organ właściwy w sprawie wznowienia rozstrzyga sprawę na nowo tylko wówczas, gdy w wyniku przeprowadzenia postępowania co do przyczyn wznowienia ustali ich występowanie. Skoro zaś zostało ustalone, że powołane przez skarżącego okoliczności faktyczne, jakkolwiek nowe i nie znane uprzednio organowi, nie są istotne dla sprawy, to tym samym okoliczności te nie mogły prowadzić do wzruszenia decyzji ostatecznej.
W ocenie Sądu nie budzi wątpliwości, że prowadząc postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie Kolegium uczyniło zadość obowiązkom wynikającym z przepisów k.p.a. Kolegium w sposób prawidłowy, z poszanowaniem zasad wynikających z art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. zgromadziło materiał dowodowy w zakresie pozwalającym na załatwienie sprawy i wydanie decyzji, jak również poddało go prawidłowej ocenie. Wydana w sprawie decyzja podlegająca kontroli Sądu została uzasadniona w sposób odpowiadający wymogom określonym w art. 107 § 3 k.p.a. Kolegium w wydanej decyzji w sposób logiczny i wyczerpujący wyjaśniło przesłanki wydanego rozstrzygnięcia, przy czym organ ten dokonał analizy zgromadzonego materiału dowodowego, czemu dał wyraz w treści uzasadnienia decyzji.
Odnosząc się do zarzutów podniesionych przez skarżącego, do których Sąd nie ustosunkował się już w ramach poczynionych wyżej rozważań, należy stwierdzić, że:
1. Brak jest podstaw do uznania, że zaskarżona decyzja została wydana na podstawie i z naruszeniem art. 151 § 2 w zw. z art. 146 § 2 k.p.a. tylko na tej podstawie, że w ostatnim akapicie jej uzasadnienia, zostało zamieszczone zdanie "Kolegium nie znalazło podstaw do innego rozstrzygnięcia sprawy, niż to wynika z zaskarżonej decyzji z dnia 19 stycznia 2026 r., a skoro tak, to zasadnym jest odmowa uchylenia tejże decyzji (art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a.)". Stwierdzenie to nie odpowiada wprawdzie w pełni dyspozycji art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a., jednakże kompleksowa analiza uzasadnienia zaskarżonej decyzji prowadzi do jednoznacznego wniosku, że podstawę prawną odmowy uchylenia decyzji ostatecznej stanowił art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a., a zatem stwierdzenie braku podstaw do uchylenia decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. z tego względu, że wskazana przez skarżącego okoliczność nie była istotna dla rozstrzygnięcia w rozumieniu tego przepisu, a nie to, że w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej (art. 146 § 2 w zw. z art. 151 § 2 k.p.a.).
2. Zarzuty przedstawione w pkt. II A.1.3, 5-6, 8-9 skargi są chybione, bowiem postępowanie wznowieniowe w niniejszej sprawie nie przeszło na etap rozstrzygania o istocie sprawy. W zakresie postępowania, które ma na celu ustalenie występowania przyczyny wznowienia organ dokonuje ustaleń wyłącznie w tym zakresie. Nie mogło zatem z istoty rzeczy dojść do naruszenia przepisów postępowania w zakresie odnoszącym się do rozstrzygnięcia istoty sprawy (bowiem takie rozstrzygnięcie z przyczyn wskazanych wyżej nie nastąpiło).
3. Nie stanowi też naruszenia art. 7, art. 8 § 1, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. i nie dyskwalifikuje rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżonej decyzji fakt, że na jej str. 9 wskazane zostało nieprawidłowo, że pomoc udzielona skarżącemu decyzją ostateczną wynosiła łącznie 150 zł, podczas gdy w rzeczywistości wynosiła łącznie 711 zł (co nie budzi żadnej wątpliwości i jest wzmiankowane w innych miejscach uzasadnienia zaskarżonej decyzji). Wskazaną nieprawidłowość należy traktować wyłącznie w kategorii oczywistej omyłki bez wpływu na wynik sprawy.
4. Wniosek o wznowienie postępowania z dnia 9 marca 2026 r. jako przyczynę wznowienia wskazuje wyłącznie okoliczność dotyczącą rzekomej "nieuzasadnionej odmowy podjęcia zatrudnienia" w firmie R. S.A. Załączona do wniosku kopia oświadczenia skarżącego z dnia 5 marca 2026 r. mająca stanowić dowód udokumentowanych, systematycznych działań strony na rzecz podjęcia zatrudnienia z własnej inicjatywy, uczestnictwa w szkoleniach i webinarach z zakresu IT, faktu wydawania skierowań z PUP na wniosek strony, zapewnionej pracy za granicą, zostało złożone do postępowań toczących się z innych wniosków skarżącego przed organem pomocy społecznej (wszczętych w 2026 r.). W toku postępowania skarżący nie modyfikował wniosku z dnia 9 marca 2026 r., w szczególności nie wskazywał na żadne inne istotne dla sprawy, nieznane organowi okoliczności faktyczne, istniejące w dniu wydania decyzji, które zostałyby ujawnione po jej wydaniu, w związku z których ujawnianiem żądałby wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Skarżący zarzucał, że organ pomocy społecznej nie uwzględniał tych okoliczności na jego korzyść w podjętej decyzji, jednakże nie wskazywał, że były to okoliczności nieznane organowi. Kolegium słusznie zatem podejmując rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie pominęło przedmiotowe oświadczenie, co nie stanowi naruszenia art. 145 § 1 pkt 5 w zw. z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.
5. Wydając zaskarżoną decyzję Kolegium nie naruszyło art. 11 ust. 2 u.p.s. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, gdyż przepis ten nie stanowił jej podstawy prawnej i organ go nie stosował, podobnie jak nie stanowił podstawy prawnej kwestionowanej decyzji ostatecznej z dnia 19 stycznia 2026 r., o czym Sąd przedstawił swoje stanowisko w rozważaniach zamieszczonych powyżej.
6. Kolegium nie naruszyło też art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 1, 3 i 4 oraz art. 39 ust. 1 i 2 u.p.s. poprzez zaakceptowanie przyznania świadczenia w zaniżonej zdaniem skarżącego wysokości, co skutkowało przekroczeniem granic uznania administracyjnego i nadaniem rozstrzygnięciu cech dowolności, gdyż jak wyżej zostało to wyjaśnione, w rozpatrywanej sprawie organ zakończył postępowanie na etapie ustalania występowania przyczyny wznowienia nie przechodząc do jej rozstrzygnięcia co do istoty sprawy, co zostało przez Sąd uznane zaakceptowane jako prawidłowe.
7. Z tych samych względów Sąd nie dopatrzył się również naruszenia przez Kolegium przepisów rangi konstytucyjnej, tj. art. 71 ust. 1 zdanie drugie i art. 72 ust. 1 Konstytucji RP poprzez "utrzymanie" rozstrzygnięcia nieodpowiadającego, zdaniem skarżącego, konstytucyjnemu standardowi ochrony rodziny samotnego ojca wychowującego uczącą się córkę. Ponadto jak wyżej wspomniano, ostateczne decyzje administracyjne podlegają ochronie przewidzianej w art. 16 § 1 k.p.a., a ich uchylenie może nastąpić wyłącznie w trybie wskazanym w przepisach k.p.a. bądź ustaw szczególnych. Skoro w rozpatrywanej sprawie nie zostało ustalone, że wystąpiła przesłanka wznowienia określona w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., to tym samym nie było podstaw do uchylenia decyzji dotychczasowej i rozstrzygnięcia sprawy na nowo. Takiej podstawy nie stanowią samoistnie wskazane przepisy Konstytucji RP.
Skoro więc żaden z zarzutów skargi nie zasługuje na uwzględnienie, a Sąd nie stwierdził innych – branych pod uwagę z urzędu - uchybień przepisom obowiązującego prawa skutkujących koniecznością wyeliminowania zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego, skargę należało oddalić.
Z przedstawionych powyżej względów Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.
AA
Podstawa prawna: Dz.U. 2024 poz 572 art. 145 par. 1 pkt 5, art. 151 par. 1 pkt 1; Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.)
Hasła tematyczne: Administracyjne postępowanie, Pomoc społeczna
Pełny tekst i metryka orzeczenia: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (CBOSA). Tytuł i streszczenie przygotował model językowy na podstawie treści orzeczenia. Orzeczenie może być nieprawomocne.