Liczba zabiegów przerwania ciąży to informacja prosta. Sąd uchylił odmowę szpitala

Przedmiotem skargi "F" w {...}(dalej: Fundacja/skarżąca) jest decyzja Dyrektora Szpitala "[...]" . w {...} (dalej: Dyrektor Szpitala/organ ) z 11 maja 2026 r. w przedmiocie odmowy udzielenia informacji publicznej.

Z uzasadnienia decyzji i akt administracyjnych wynika, że wnioskiem z 13 lutego 2026 r. "F" zwróciła się do organu o udzielenie informacji publicznej odnośnie:

1) Liczby świadczeń wykonywanych na podstawie art. 4a ustawy z dnia 7 stycznia 1993r. o planowaniu rodziny, ochronie płodu ludzkiego i warunkach dopuszczalności przerywania ciąży (Dz. U. 2022 r. poz. 1575 ze zm.), z wyszczególnieniem poszczególnych miesięcy, z podziałem na każdy miesiąc, w których te świadczenia były dokonywane, począwszy od 1 stycznia 2020 r., a skończywszy na 31 grudnia 2025 r., z podziałem według określonych ustawowo przypadków, z powodu których podjęto się realizacji świadczenia według ustawy z dnia 7 stycznia 1993 r. o planowaniu rodziny, ochronie płodu ludzkiego i warunkach dopuszczalności przerywania ciąży art. 4a ust. 1 pkt 1 bądź 3 (oraz 2 i 4 - obecnie uchylone). Chodziło o wskazanie tygodnia ciąży w momencie wykonania każdego ze świadczeń oraz wskazanie przesłanki z klasyfikacji ICD wskazującą właściwy KOD oraz ilość przypadków;

2) Ile świadczeń określonych w art. 4a ust. 1 pkt 1 ww. ustawy udzielono w Szpitalu w okresie od 1 stycznia 2020 r. do 31 grudnia 2025 r. ze wskazań psychiatrycznych, z uwagi na zagrożenie zdrowia psychicznego kobiety ciężarnej, z podziałem na poszczególne miesiące od 1 stycznia 2020 r. do 31 grudnia 2025 r. oraz ze wskazaniem tygodnia ciąży i podanie przesłanki z klasyfikacji ICD wskazującej właściwy KOD oraz ilość przypadków;

3) Jaka była podstawa do wykonania ww. zabiegów ze wskazań psychiatrycznych i w związku z jakim zaburzeniem, z uwagi na zagrożenie zdrowia psychicznego kobiety ciężarnej oraz wskazanie przesłanki z klasyfikacji ICD wskazującej właściwy KOD oraz ilość przypadków;

4) Jaką zastosowano metodę wykonania zabiegu przerwania ciąży? Ile razy metodą wykonania zabiegu przerwania ciąży była aborcja próżniowa?

5) Ile razy podano dopłodowo zastrzyk dosercowy z chlorku potasu, aby nie doszło do urodzenia żywego dziecka, w wyniku przerwania ciąży?

6) Jakie wady płodu występowały w zdiagnozowanych przypadkach, w których wykonano zabieg przerwania ciąży z przyczyn psychiatrycznych, z uwagi na zagrożenie zdrowia psychicznego kobiety ciężarnej, ze wskazaniem tygodnia ciąży i jakie były przesłanki z klasyfikacji ICD wskazujące właściwy KOD oraz ilość przypadków;

7) Jakie procedury stosowane są w placówce w przypadkach żywych urodzeń będących skutkiem wykonanego w placówce przerwania ciąży? Ile razy doszło do urodzenia żywego i zastosowania tych procedur w okresie od 1 stycznia 2020 r. do 31 grudnia 2025 r.?

"F" wskazała, że nie żąda żadnych danych pozwalających na identyfikację pacjentek a informacji statystycznych oraz posiada wiedzę, że żądane informacje są istotne dla Oddziałów Położniczych i Neonatologicznych a także Polskiego Towarzystwa Ginekologicznego i Pediatrycznego/Neonatologicznego. Podkreśliła także, że jest to raportowane podczas corocznych posiedzeń ordynatorów tychże oddziałów, a tym samym organ jest w posiadaniu żądanych informacji i są one regularnie gromadzone, tym samym podlegają udostępnieniu.

Pismem z 7 kwietnia 2026r. organ wezwał "F" do wykazania, w jakim zakresie udostępnienie żądanych informacji, mających charakter informacji przetworzonej, jest szczególnie istotne dla interesu publicznego.

W odpowiedzi z 15 kwietnia 2026 r. "F" zakwestionowała stanowisko organu co do przetworzonego charakteru żądanych danych, podnosząc, że informacje te mają charakter prosty, są raportowane systemowo i mogą zostać wyodrębnione z istniejących systemów informatycznych. Ponadto z ostrożności procesowej, wskazano, że nawet przy przyjęciu odmiennej kwalifikacji informacji, interes publiczny w ich uzyskaniu jest bezsporny i szczególnie istotny, ponieważ "F" realizuje misję społeczną polegającą na monitorowaniu przestrzegania prawa do życia, kontroli nad wydatkowaniem środków publicznych, informowaniu opinii publicznej o skali wykonywanych świadczeń, weryfikacji ewentualnego nadużywania przesłanek ustawowych oraz podejmowaniu działań legislacyjnych i społecznych.

Opisaną na wstępie decyzją z 11 maja 2026 r. Dyrektor Szpitala odmówił udzielenia informacji publicznej na podstawie art. 17 ust. 1 w zw. z art. 16 ust. 1 oraz art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (dalej: u.d.i.p.).

W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że żądane informacje mają charakter informacji przetworzonej. Zaznaczył bowiem, że "F" nie domaga się udostępnienia jednego istniejącego dokumentu albo prostego, gotowego zestawienia funkcjonującego w takiej postaci w zasobach Szpitala, lecz oczekuje sporządzenia nowego, wieloelementowego opracowania obejmującego okres sześciu lat, z uwzględnieniem licznych kryteriów analitycznych i wielopoziomowego grupowania danych. Sporządzenie odpowiedzi na wniosek wymagałoby w szczególności indywidualnej analizy dokumentacji źródłowej, wyodrębnienia przypadków według podstawy prawnej realizacji świadczenia, przyporządkowania ich do poszczególnych miesięcy, ustalenia tygodnia ciąży, przesłanek z klasyfikacji ICD, metod wykonania świadczeń, przypadków wskazań psychiatrycznych, związanych z nimi rozpoznań oraz innych szczegółowych danych, a następnie sporządzenia nowego zestawienia odpowiadającego strukturze określonej we wniosku dostępowym.

Organ podkreślił, że wniosek dostępowy obejmuje dane wymagające pogłębionej kwalifikacji medycznej i organizacyjnej, w tym podstawy wykonania zabiegów ze wskazań psychiatrycznych, rodzaj zaburzeń stanowiących podstawę kwalifikacji, rodzaj wad płodu w określonych przypadkach, zastosowane metody wykonania zabiegów, przypadki użycia dopłodowego zastrzyku dosercowego z chlorku potasu oraz procedury stosowane przy żywych urodzeniach będących skutkiem wykonanego w placówce przerwania ciąży. Zdaniem organu już sam zakres i konfiguracja tych danych prowadzą do wniosku, że ich udostępnienie nie polegałoby na wydaniu istniejącego dokumentu, lecz na wytworzeniu nowego opracowania na potrzeby niniejszego postępowania.

Tego rodzaju czynności wykraczają poza prostą operację technicznego udostępnienia informacji już istniejącej i przesądzają o przetworzonym charakterze żądania.

Organ zaznaczył, że Szpital nie dysponuje gotowym zbiorem danych odpowiadającym strukturze i szczegółowości żądania, ani nie posiada działu analiz, który mógłby przygotować przedmiotowe informacje bez angażowania zasobów niezbędnych do realizacji podstawowych zadań związanych z udzielaniem świadczeń zdrowotnych.

Ponadto organ stwierdził, że "F" nie wykazała szczególnie istotnego interesu publicznego w uzyskaniu żądanych informacji i już tylko z tej przyczyny, niezależnie od samego przetworzonego charakteru wnioskowanych danych, brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku.

W ocenie organu w odpowiedzi na wezwanie do wykazania ww. interesu, "F" poprzestała na twierdzeniach ogólnych, odnoszących się do społecznej doniosłości problematyki przerywania ciąży, jej działalności statutowej, potrzeby poinformowania opinii publicznej, weryfikacji, czy nie dochodzi do nadużywania przesłanek ustawowych, oraz zamiaru podejmowania działań legislacyjnych i społecznych. Tego rodzaju wypowiedzi nie wykazują jednak realnego, konkretnego i kwalifikowanego związku pomiędzy uzyskaniem żądanej informacji, a dobrem wspólnym rozumianym jako poprawa funkcjonowania organów państwa, wykonywania zadań publicznych albo skuteczności ustawowych mechanizmów nadzoru.

Według organu samo odwołanie się do potrzeby "społecznej kontroli" działalności podmiotów leczniczych nie jest wystarczające dla wykazania, że przygotowanie przez Szpital nowego, rozbudowanego opracowania danych jest szczególnie istotne dla interesu publicznego w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. "F" nie wykazała, aby istniejące ustawowe mechanizmy nadzoru i kontroli były niewystarczające ani aby żądane przez nią informacje miały służyć usunięciu konkretnego, zidentyfikowanego deficytu w funkcjonowaniu tych mechanizmów. Sam zaś fakt prowadzenia przez "F" działalności statutowej, wcześniejszego udziału w inicjatywach ustawodawczych czy deklaracja szerokiego upublicznienia danych automatycznie przesądza o istnieniu szczególnie istotnego interesu publicznego. Interes publiczny musi mieć charakter obiektywny, konkretny i kwalifikowany. Nie może być utożsamiany z interesem organizacji społecznej, choćby działała ona w sferze spraw publicznych i przedstawiała swoją aktywność jako służącą ogółowi.

Konkludując organ stwierdził, że żądane informacje mają charakter informacji przetworzonej, a "F" nie wykazała przesłanki szczególnie istotnego interesu publicznego, wobec czego organ nie jest zobowiązany do ich udostępnienia.

W skardze do tut. Sądu na powyższą decyzję "F" wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, zobowiązanie organu do udostępnienia żądanej informacji publicznej w zakresie punktów 1-7 wniosku z 13 lutego 2026 r. w terminie 14 dni od otrzymania odpisu prawomocnego wyroku oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.

Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie:

1) art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. poprzez błędne zakwalifikowanie żądanych informacji o liczbie i strukturze świadczeń zdrowotnych polegających na przerywaniu ciąży w przypadkach z art. 41 ustawy z dnia 7 stycznia 1993 r. o planowaniu rodziny, wraz ze szczegółowymi danymi dotyczącymi przesłanek ustawowych, tygodni ciąży kodów ICD-10, metod wykonywania zabiegów i stosowanych procedur jako informacji przetworzonej - podczas gdy dane te są generowane, rejestrowane i raportowane przez Szpital w toku bieżącej sprawozdawczości na rzecz Narodowego Funduszu Zdrowia i organów statystycznych, a ich udostępnienie sprowadza się wyłącznie do wygenerowania zestawienia z istniejącego systemu informatycznego, stanowiącego czynność o charakterze czysto technicznym, niewymagającą tworzenia jakościowo nowej informacji;

2) art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. w zakresie przesłanki szczególnie istotnego interesu publicznego poprzez jej dowolną i skrajnie zawężającą wykładnię, polegającą na arbitralnym przyjęciu, że wskazane przez Fundację cele - monitorowanie stosowania prawa do życia, kontrola wydatkowania środków publicznych, weryfikacja prawidłowości kwalifikowania przesłanek ustawowych oraz przygotowanie podstaw merytorycznej debaty legislacyjnej - nie stanowią wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.; Organ przyjął błędnie, że sam fakt wykonywania przez Szpital świadczeń zdrowotnych w ramach ustawowego nadzoru wyłącza konieczność ich publicznej transparentności - co pozostaje w oczywistej sprzeczności z konstytucyjną zasadą jawności działania podmiotów wykonujących zadania publiczne;

3) art. 61 ust. 1 i 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej w zw. z art. 1 ust. 1 i art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. poprzez nieuzasadnione ograniczenie konstytucyjnego prawa do informacji o działalności podmiotu wykonującego zadania publiczne w zakresie ochrony zdrowia, finansowanego ze środków Narodowego Funduszu Zdrowia, dotyczącej sposobu stosowania przepisów regulujących dostępność świadczeń w przypadkach przerywania ciąży;

4) art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego (k.p.a.) w zw. z art. 16 ust. 2 u.d.i.p. poprzez wydanie decyzji bez wyczerpującego i konkretnego uzasadnienia faktycznego w zakresie przetworzonego charakteru żądanych informacji - organ poprzestał na ogólnikowym powołaniu się na rzekomo złożony charakter żądania i konieczność indywidualnej analizy dokumentacji źródłowej, nie wskazując: których konkretnie z siedmiu punktów wniosku to dotyczy, ilu pracowników i przez jaki czas musiałoby zostać zaangażowanych, jakie nakłady finansowe wiązałyby się z realizacją wniosku, oraz czy i dlaczego systemy informatyczne

Szpitala nie umożliwiają automatycznego wygenerowania żądanych zestawień - co uniemożliwia jakąkolwiek merytoryczną kontrolę legalności decyzji;

5) art. 16 ust. 1 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. oraz w zw. z art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez zastosowanie konstrukcji tzw. odmowy globalnej i zbiorcze zakwalifikowanie całego, siedmioelementowego wniosku skarżącej jako żądania informacji przetworzonej, podczas gdy obowiązkiem organu było dokonanie zindywidualizowanej, odrębnej oceny każdego z punktów wniosku z osobna, wydzielenie informacji o charakterze prostym i ich bezwarunkowe udostępnienie, co doprowadziło do bezprawnego odmówienia dostępu do danych o charakterze czysto statystycznym, których pozyskanie nie wymaga żadnych procesów analitycznych;

6) art. 15 ust. 1 u.d.i.p. w zw. z art. 14 ust. 2 u.d.i.p. i art. 11 ust. 1 k.p.a. przez zaniechanie rozważenia możliwości udostępnienia żądanych informacji w zmienionej formie lub zakresie, ewentualnie obciążenia Fundacji kosztami szczególnego trybu udostępnienia, co stanowiło środek proporcjonalny i adekwatny do ewentualnych trudności organizacyjnych - zamiast orzekania o odmowie dostępu w całości;

7) art. 10 § 1 k.p.a. w zw. z art. 16 ust. 2 u.d.i.p. poprzez selektywne i pozorne rozpatrzenie stanowiska Fundacji z 15 kwietnia 2026 r. - organ odnotował co prawda treść odpowiedzi Fundacji, jednak w decyzji odniósł się wyłącznie do kwestii wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego, całkowicie pomijając rdzeń argumentacji skarżącej, to jest zarzut, że wezwanie do wykazania interesu publicznego było bezpodstawne, gdyż sam organ nie wykazał uprzednio przetworzonego charakteru żądanych danych; takie selektywne rozpatrzenie stanowiska strony - przyjmujące do wiadomości tylko jeden z dwóch kluczowych wątków odpowiedzi - narusza art. 77 § 1 k.p.a. i pozbawia "F"realnego wpływu na wynik postępowania.

W uzasadnieniu skargi skarżąca podniosła, że żądane informacje mają charakter informacji prostej, a organ nie wykazał przetworzonego charakteru żądania. Zaskarżona decyzja zawiera wyłącznie ogólnikowe stwierdzenia, brak konkretnej liczby pracowników, szacowanego czasu pracy oraz przybliżonego kosztu. Brak takiego wykazania jest samodzielną i wystarczającą podstawą uchylenia decyzji odmownej.

Zdaniem skarżącej twierdzenie, że żądane informacje wymagają "indywidualnej analizy dokumentacji źródłowej", jest sprzeczne z elementarną wiedzą o zasadach sprawozdawczości medycznej obowiązujących wszystkich świadczeniodawców posiadających kontrakt z NFZ. Dane żądane przez skarżącą istnieją w ustrukturyzowanej formie w systemach informatycznych Szpitala. Organ nie wykazał aby dane objęte wnioskiem nie były objęte standardową sprawozdawczością do NFZ lub aby ich wyodrębnienie wymagało sięgania do dokumentacji indywidualnej.

W ocenie skarżącej nawet gdyby przyjąć, że uszczegółowione dane z punktów dotyczących wad płodu czy procedur przy żywych urodzeniach wymagałyby dodatkowej weryfikacji, to żądania zawarte w punktach 1, 2 i 4 (tj. ogólna liczba świadczeń przerywania ciąży w podziale na miesiące i lata, liczba zabiegów ze wskazań psychiatrycznych oraz struktura metod według kodów ICD) stanowią klasyczny przykład surowych danych ewidencyjno-statystycznych. Informacje te, jako reprezentujące status informacji prostej, powinny zostać skarżącej udostępnione bezwarunkowo. Zbiorcza odmowa udostępnienia informacji publicznej doprowadziła do sytuacji, w której organ pod pretekstem rzekomej pracochłonności części żądania całkowicie zablokował dostęp do danych elementarnych i oczywistych.

Ponadto według skarżącej, nawet przy założeniu przetworzonego charakteru informacji - szczególnie istotny interes publiczny jest oczywisty i niesporny. W jej ocenie organ błędnie i arbitralnie ocenił przesłankę interesu publicznego, gdyż sam charakter żądanej informacji, dotyczącej sposobu stosowania prawa przez podmiot publiczny realizujący świadczenia refundowane przez NFZ, generuje szczególnie istotny interes publiczny niezależnie od cech konkretnego wnioskodawcy. Przepis art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. nie nakłada zaś na wnioskodawcę obowiązku wykazania konkretnego projektu parlamentarnego ani sformalizowanego postępowania, w którym żądane dane byłyby wykorzystane. Wbrew twierdzeniom organu istnienie ustawowych mechanizmów nadzoru publicznego nie wyłącza prawa obywateli i organizacji społecznych do dostępu do informacji publicznej. Ponadto organ zaniechał rozważenia środków proporcjonalnych - zarówno częściowego udostępnienia, jak i obciążenia kosztami.

W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko w sprawie i wniósł o oddalenie skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył co następuje:

Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j Dz.U. z 2024 r. poz. 1267). Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143, dalej: p.p.s.a.). Stosownie do tego przepisu Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Dokonując takiej kontroli w niniejszej sprawie Sąd doszedł do przekonania, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa, choć należy już w tym miejscu podkreślić, że oczekiwania skarżącej wobec zobowiązanego podmiotu w znacznej części pozbawione są uzasadnionych podstaw.

Na wstępie dla porządku należy wyjaśnić, że odmowa udostępnienia informacji publicznej w niniejszej sprawie nastąpiła z uwagi na stwierdzenie przez organ, że żądane informacje stanowią informacje przetworzoną oraz brak wykazania przez skarżąca "F"szczególnej istotności informacji dla interesu publicznego. Taki bowiem warunek ustawodawca przewidział w przypadku udostępnienia tzw. informacji przetworzonej. Przepis art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. ogranicza uprawnienie do uzyskania takiej informacji przez konieczność wykazania, że jej uzyskanie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego.

Zaznaczyć należy, że pojęcie informacji przetworzonej nie zostało zdefiniowane w przepisach u.d.i.p.

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się jednolicie, że przez informację przetworzoną należy rozumieć jakościowo nową informację, która nie istnieje w przyjętej treści i postaci, chociaż jej źródłem są materiały znajdujące się w posiadaniu podmiotu zobowiązanego. Przetworzenie informacji wymaga zazwyczaj dokonania stosownych działań analitycznych, zebrania lub zsumowania pojedynczych informacji na podstawie różnych kryteriów wynikających z treści wniosku. Informacją przetworzoną jest taka informacja, która nie była w posiadaniu zobowiązanego, ale została przygotowana "specjalnie" dla wnioskodawcy, wedle wskazanych przez niego kryteriów. Przygotowanie takiej informacji wiąże się z poniesieniem określonych środków finansowych i organizacyjnych, często trudnych do pogodzenia z bieżącymi działaniami organu państwa.

Powstanie tego rodzaju informacji powoduje, że dla jej wytworzenia koniecznym jest zaangażowanie ponadprzeciętnych zasobów zobowiązanego, niezwiązanych z jego zwykłą, codzienną działalnością. W pewnych zatem przypadkach suma informacji prostych posiadanych przez adresata wniosku może przekształcić się w informację przetworzoną, jeżeli uwzględnienie wniosku wymaga ich zgromadzenia poprzez przegląd materiałów źródłowych, w których są zawarte, a ilość informacji prostych konieczna dla sporządzenia wykazu wskazanego we wniosku jest znaczna i angażuje po stronie wnioskodawcy środki i zasoby konieczne dla jego prawidłowego funkcjonowania. Jeżeli więc udostępnienie informacji prostych wymagałoby analizowania całego zasobu posiadanych dokumentów, to działania takie, z uwagi na wymagany nakład pracy, czasochłonność i w związku z tym zakłócenie normalnego toku pracy podmiotu zobowiązanego do jej udostępnienia, może stanowić podstawę do przyjęcia, że żądane we wniosku informacje stanowią informację publiczną przetworzoną.

Przyjmuje się zatem, że informacja przetworzona wiąże się z przygotowaniem szerokiego zakresu (przedmiotowego, podmiotowego, czasowego) wniosku, wymagającym zgromadzenia i przekształcenia (zanonimizowania i usunięcia danych objętych tajemnicą prawnie chronioną) znacznej liczby dokumentów (por. np. wyroki NSA z: 9 sierpnia 2011 r. I OSK 792/11, 25 kwietnia 2012 r. I OSK 202/12, 25 listopada 2016 r. I OSK 1513/15, 14 kwietnia 2017 r. I OSK 2791/16, z 28 lipca 2017 r. I OSK 1898/15, 26 marca 2018 r. I OSK 2349/17, 27 marca 2018 r. I OSK 1526/16).

Natomiast gdy objęte żądaniem informacje znajdują się w zasobach podmiotu i sposób ich wewnętrznego pozyskania nie jest na tyle czasochłonny i pracochłonny, aby uznać, iż dochodzi do wyprodukowania informacji przetworzonej, to należy uznać, iż jest to informacja prosta, nawet jeżeli liczba elementów na to się składających jest znaczna.

W świetle powyższego, należy stwierdzić, że proces powstawania informacji przetworzonej skupia podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej na jej wytworzeniu dla wnioskodawcy, odrywając go od przypisanych mu kompetencji i zadań. Ten rodzaj informacji publicznej stanowi jakościowo nowy typ informacji, przygotowany specjalnie dla wnioskodawcy. Tak więc jest to informacja, której organ wprost nie posiada i dla jej wytworzenia niezbędne jest przeprowadzenie pewnych działań na posiadanych już informacjach.

W kontrolowanej sprawie sporna między stronami jest kwalifikacja żądanych informacji jako informacji przetworzonej, aczkolwiek niezbędne było zbadanie przez Sąd, czy i w jakim zakresie mamy do czynienia z informacją publiczną w rozumieniu komentowanej ustawy.

Natomiast poza sporem pozostaje, że Szpital jest podmiotem obowiązanym do udostępnienia informacji publicznej zgodnie z art. 4 ust.1 pkt 5 u.d.i.p. W myśl bowiem tego przepisu do udostępnienia informacji publicznej zobowiązane są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. W rozumieniu tego przepisu podmiotami zobowiązanymi do udostępnienia informacji publicznej są również niepubliczne zakłady opieki zdrowotnej udzielające świadczeń zdrowotnych finansowanych ze środków publicznych (w ramach kontraktu z NFZ). Podmioty takie wykonują bowiem zadania publiczne, które są finansowane ze środków publicznych. Podmiotami tymi mogą być m.in. osoby fizyczne oraz spółki prawa prywatnego. Podmioty te są zatem zobowiązane do udzielenia informacji publicznej w zakresie dotyczącym tej sfery działalności, tj. świadczenia usług leczniczych finansowanych ze środków publicznych (por. wyroki NSA z: 2 czerwca 2011 r., I OSK 358/11, 28 marca 2023 r., III OSK 2700/21).

Jak już zasygnalizowano wyżej wstępnym etapem oceny zasadności wniosku o udzielenie informacji publicznej jest ustalenie, obok przesłanek podmiotowych (podmiot uprawniony i podmiot zobowiązany) jest ocena czy żądane informacje stanowią informację publiczną w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznych i podlegającą udostępnieniu na zasadach ustalonych w w/w ustawie.

Należy wskazać, że zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p. każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu i ponownemu wykorzystywaniu na zasadach i w trybie określonym w u.d.i.p.

Innymi słowy, informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych rozumianych jako działalność organów władzy publicznej oraz samorządów, osób i jednostek organizacyjnych w zakresie wykonywania zadań władzy publicznej oraz gospodarowania mieniem publicznym, komunalnym lub Skarbu Państwa.

W orzecznictwie za informację publiczną uznaje się każdą wiadomość wytworzoną lub odnoszoną do władz publicznych, a także wytworzoną lub odnoszoną do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa (por. wyrok NSA z 21 czerwca 2018 r., I OSK 166/18, postanowienie NSA z 24 kwietnia 2018 r., I OZ 376/18).

Przepis art. 6 u.d.i.p. zawiera przykładowy katalog informacji oraz danych, które podlegają reżimowi u.d.i.p. W świetle tego przepisu przesłanką kwalifikującą konkretną informację do kategorii informacji publicznej jest spełnianie przez nią kryterium przedmiotowego. Decydującym jest zatem wyłącznie treść i charakter konkretnej informacji.

Przechodząc do analizy zakresu przedmiotowego stosowania ustawy o o dostępie do informacji publicznej w przedmiotowej sprawie stwierdzić należy, że informacje odnoszące się do przedmiotu działalności podmiotu leczniczego i trybu wykonywania przez niego zadań w ramach prowadzonej działalności finansowanych ze środków publicznych, z uwzględnieniem poszczególnych rodzajów świadczeń i zabiegów przeprowadzanych w podmiocie leczniczym, co do zasady mają walor informacji publicznej. Jednakże nie każdy aspekt działalności takiego podmiotu ogólnie ujmując działalności leczniczej wiązać się będzie z powstawaniem informacji publicznej w rozumieniu komentowanej ustawy.

Co do zakresu żądanej informacji przez organizacje pro-life czyli stowarzyszenia i fundacje działające na rzecz ochrony życia od poczęcia do naturalnej śmierci oraz wsparcia rodziny i macierzyństwa od podmiotów leczniczych, ze względu na podstawowy ich zakres działalności tych podmiotów w orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjęto pewne kryteria do wyodrębnienia co stanowi informacje publiczną podlegająca udostępnieniu, a co nie. W wyroku z 14 stycznia 2026 r. (sygn. III OSK 417/25) Naczelny Sąd Administracyjny wyraził pogląd, który Sąd orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela, że informacje w zakresie ilości przeprowadzonych zabiegów w zakładzie leczniczym są informacjami o przedmiocie funkcjonowania tego rodzaju podmiotu (art. 6 ust. 1 pkt 2 lit. c u.d.i.p.) oraz zasadach jego funkcjonowania. Zdaniem NSA informacje odnoszące się do ilości przeprowadzonych aborcji w okresie objętym wnioskiem dostępowym, wraz ze wskazanym w tym wniosku podziałem czasowym, posiadają walor informacji publicznej związanej z wykonywaniem przez Szpital przepisu art. 4a ustawy o planowaniu rodziny, ochronnie płodu ludzkiego i warunkach dopuszczalności przerywania ciąży. Wyjaśniono przy tym, że zabiegi te są pokrywane ze środków NFZ, a zatem pytanie o to czy i jak są wykorzystywane środki publiczne przez podmiot leczniczy, nawet jeśli ma on charakter całkowicie prywatny jest uzasadnione brzmieniem art. 1 ust. 1 u.d.i.p. Podkreślono, że przepis ten statuuje szerokie prawo do informacji publicznej, dając społeczeństwu prawo do kontroli (wiedzy) jak wykorzystywane są publiczne środki niezależnie od podmiotu, który nimi dysponuje. Dzięki temu obywatele mogą ocenić na ile podmioty, które otrzymały publiczne środki na określoną działalność wywiązują się z niej, a przekazanie tych środków tym podmiotom było uzasadnione. Zaznaczono, że przekazanie publicznych środków do podmiotu niepaństwowego nie powoduje, że są one niejako wyjęte spod kontroli społecznej ustanowionej przez prawo do informacji publicznej, gdyż oznaczałoby to, że faktycznie znaczna część środków publicznych byłaby poza możliwością dokonywania oceny ich wydatkowania przez społeczeństwo, co czyniłoby w istocie polityczne prawo do informacji publicznej w dużej mierze iluzorycznym.

Analiza poszczególnych pytań w niniejszej sprawie, determinujących zakres żądanych informacji, pozwala na przeprowadzenie ich podziału na pytania, które dotyczą danych statystycznych, ilościowych i na takie, które obejmują informacje o stosowanych w Szpitalu procedurach medycznych.

Odnośnie informacji zawartych w pkt I wniosku dostępowego należy wskazać, że informacje dotyczące ilości przeprowadzonych zabiegów w okresie objętym żądaniem wniosku z rozbiciem na poszczególne, wskazane we wniosku przedziały czasowe, dotyczące przedmiotu działalności podmiotu leczniczego i trybu wykonywania przez niego zadań w ramach prowadzonej działalności mają walor informacji publicznej, co nie jest przez organ kwestionowane. Jednak w ocenie Sądu organ niesłusznie zakwalifikował je jako informację przetworzoną. Zapewne taka kwalifikacja wiązał się z całością zagadnień których dotyczył wniosek dostępowy skarżącej.

Według Sądu dane dotyczące ilości przeprowadzonych zabiegów w okresie objętym żądaniem wniosku z rozbiciem na poszczególne, wskazane we wniosku przedziały czasowe, stanowią informację prostą. Informacje te powinny znajdować się w zasobach Szpitala i sposób ich wewnętrznego pozyskania nie jest na tyle czasochłonny i pracochłonny, aby uznać, ze dochodzi do wyprodukowania informacji przetworzonej. Tym bardziej, ze na Szpitalu ciążą określone obowiązki raportowania tego rodzaju zdarzeń. W przekonaniu Sądu żądanie udostępnienia tych informacji przez skarżącą nie skutkowało koniecznością uruchomienia działań ponadstandardowych, co uzasadnia twierdzenie, że wbrew twierdzeniom organu, informacja nie ma charakteru informacji publicznej przetworzonej. Należy zatem przyznać rację skarżącej, że uzyskanie żądanej informacji nie wymagało wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego. Organ naruszył zatem art. 16 ust. 1 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.

Zatem adresat wniosku dostępowego zobowiązany był do rozpoznania wniosku dostępowego z 13 lutego 2026 r. w zakresie, w jakim wnioskująca Fundacja domaga się udzielenia informacji o ilości przeprowadzonych zabiegów w okresie objętym żądaniem wniosku z rozbiciem na poszczególne, wskazane we wniosku przedziały czasowe. Są to określone działania, z którymi wiąże się konieczność pokrycia powyższych zabiegów ze środków publicznych, zatem informacja o ilości tych zabiegów mieści się w zakresie przedmiotowym stosowania u.d.i.p. Odnośnie zatem informacji zawartych w pkt I wniosku dostępowego, należy wskazać, że organ nie uczynił zadość wezwaniu, wbrew ciążącemu na nim obowiązkowi udostępnienia informacji publicznej, co samo w sobie świadczy o wydaniu zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa i determinuje konieczność jej uchylenia.

W przekonaniu Sądu nie stanowi natomiast informacji publicznej informacja, dotyczącą przesłanek wykonania zabiegu, dokonane rozpoznanie oraz informacja o wieku abortowanych płodów, ponieważ są to informacje stricte medyczne.

Zgodnie z art. 2 pkt 7 ustawy z dnia 28 kwietnia 2011 r. o systemie informacji w ochronie zdrowia (Dz.U. z 2025 r., poz. 302 ze zm.), jednostkowymi danymi medycznymi są dane osoby fizycznej o udzielonych, udzielanych i planowanych świadczeniach opieki zdrowotnej oraz dotyczące jej stanu zdrowia, w tym profilaktyki zdrowotnej i realizacji programów zdrowotnych. Danymi medycznymi są więc "zarówno dane osobowe, inne dane osób fizycznych dotyczące uprawnień do świadczeń zdrowotnych (np. stwierdzenie jednostki chorobowej, zdarzenia medyczne kwalifikujące pacjenta do świadczeń zdrowotnych określonego typu), jak i dane przetwarzane w związku z planowanymi, udzielanymi i udzielonymi świadczeniami opieki zdrowotnej oraz profilaktyką zdrowotną i realizacją programów zdrowotnych (np. zaordynowane leki, wyniki badań radiologicznych i laboratoryjnych)", (D. Wąsik [w:] Ustawa o systemie informacji w ochronie zdrowia. Komentarz, Warszawa 2015, art. 2). Dane medyczne zawierają zarówno dane osobowe osoby, która otrzymała świadczenie medyczne jak i informacje dotyczące samego świadczenia. Nie mieszczą się one w statuowanej w art. 1 ust. 1 u.d.i.p. definicji informacji publicznej, ponieważ nie dotyczą one działalności szeroko pojętego Państwa, lecz dotyczą konkretnej jednostkowej osoby fizycznej, wobec której wykonano określoną procedurę medyczną. Tożsame stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w powołanym wyżej wyroku z 14 stycznia 2026 r., który Sąd w pełni akceptuje.

Ponadto procedury przerwania ciąży objęte są tajemnicą prawnie chronioną m.in. na podstawie art. 4c ust. 1 ustawy z dnia 7 stycznia 1993 r. o planowaniu rodzony, ochronie płodu ludzkiego i warunkach dopuszczalności przerywania ciąży (Dz. U. z 2022 r. poz. 1575). Dodatkowo w art. 13 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta (Dz. U. r. z 2024 r. poz. 581) zapewnione zostało pacjentowi prawo do zachowania w tajemnicy przez osoby wykonujące zawód medyczny, w tym udzielające mu świadczeń zdrowotnych, informacji z nim związanych, a uzyskanych w związku z wykonywaniem zawodu medycznego.

Nie budzi sporu w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, że dokumentacja medyczna nie stanowi informacji o sprawach publicznych w rozumieniu art. 1 u.d.i.p. (por. wyrok WSA w Łodzi z 19 stycznia 2024 r., sygn. akt II SAB/Łd 117/23; wyrok WSA w Warszawie z dnia 15 lipca 2025 r., sygn. akt II SAB/Wa 344/25).

Zatem bez wątpienia, w ocenie Sądu, nie podlega udostępnieniu na podstawie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej informacja dotycząca przesłanki dokonania zabiegu, dokonanego rozpoznania oraz informacja o wieku abortowanych płodów.

Podsumowując powyższe rozważania wskazać należy, że wniosek skarżącej "F" w zakresie ilości wykonanych zabiegów w okresie objętym żądaniem wniosku z rozbiciem na poszczególne, wskazane we wniosku przedziały czasowe dotyczył udostępnienia informacji publicznej, będącej informacją prostą, zatem organ jako podmiot zobowiązany zobligowany był do nadania mu biegu w trybie przewidzianym ustawą. W pozostałym zaś zakresie informacje żądane przez skarżąca nie stanowią informacji publicznej.

Z uwagi na to, że pojęcie informacji przetworzonej odnosi się jedynie do informacji posiadającej walor publicznej, decyzja o odmowie udostępnienia informacji publicznej może być wydana tylko wtedy, żądana informacja ma charakter publiczny.

W konsekwencji wydając decyzję odmowną organ naruszył art. 1 ust. 1 w zw. z art. 16 ust. 1 u.d.i.p. Prawidłowym działaniem - w zakresie dotyczącym informacji, które nie podlegają udostępnieniu w trybie komentowanej ustawy, powinno być zwykłe pismo informujące wnioskodawcę, że sprawa (we wskazanym zakresie) nie kwalifikuje się jako dostęp do informacji publicznej. W pozostałym zakresie, wyżej zakreślonym przez Sad, organ będzie zobowiązany udzielić żądanej informacji publicznej.

W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i lit. c) p.p.s.a. orzekł jak w pkt I sentencji wyroku.

O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. i stanowi je wpis sądowy w wysokości 200 zł (pkt II sentencji wyroku).

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ uwzględni przedstawioną powyżej ocenę prawną i adekwatnie zrealizuje złożony przez "F" wniosek o udostępnienie informacji publicznej.