Wykształcenie radnych, którego gmina nie posiada. Sąd oddalił skargę na bezczynność

W dniu 17 lipca 2026 roku Z. N. (dalej jako: "strona", "skarżący") wystąpił do Rady Gminy [...] (dalej jako: "organ") z wnioskiem o udzielenie informacji publicznej drogą elektroniczną na adres email poprzez podanie wykształcenia aktualnie urzędujących radnych, w tym ukończone szkoły i kierunki. Strona zwróciła się o podanie nazw konkretnej uczelni (zarówno uniwersytetu, jak i wyższej szkoły prywatnej czy państwowej) oraz miejscowość, w której ona się znajduje. Zawnioskowała o udostępnienie:

- nazwy ukończonej szkoły (np. Uniwersytet Warszawski, Akademia Humanistyczna w Pułtusku),

- kierunek lub specjalność (np. prawo, ekonomia, rolnictwo),

- uzyskany tytuł zawodowy lub stopień naukowy (np. licencjat, inżynier, magister, doktor),

- rok ukończenia.

Skarżący wywiódł skargę na bezczynność organu w udostępnieniu wnioskowanej informacji publicznej na wniosek złożony drogą elektroniczną. Zwrócił się o:

1) Zobowiązanie Rady Gminy [...] do załatwienia wniosku o udostępnienie informacji publicznej z 17 lipca 2026 r. w terminie 14 dni od dnia doręczenia akt organowi z prawomocnym wyrokiem,

2) Stwierdzenie, że Rada Gminy [...] dopuściła się bezczynności, która miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa,

3) Wymierzenie organowi grzywny na podstawie art. 149 § 2 w zw. art. 154 § 6 p.p.s.a. w wysokości 5 000 zł lub w innej kwocie wyznaczonej według uznania Sądu,

4) Przyznanie od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. w wysokości 50% maksymalnej kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. (tj. 50% dziesięciokrotności przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego), ewentualnie w kwocie wyznaczonej przez Sąd,

5) Zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów - zwrotu wpisu od skargi w kwocie 100 zł.

Skarżący podniósł, że do dnia wniesienia skargi organ nie rozpoznał jego wniosku o udostępnienie informacji publicznej.

Z kolei pismem z 17 sierpnia 2026 r. w odpowiedzi na wniosek z dnia 17 lipca 2026 r. organ poinformował skarżącego, że nie dysponuje żądanymi informacjami dotyczącymi wykształcenia radnych. Wskazał również, że wnioskowane informacje nie mają waloru informacji publicznej, gdyż nie wiążą się ściśle z pełnieniem funkcji radnego.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje.

Na wstępie wyjaśnić należy, że sprawa została rozpoznana w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 4 w zw. z art. 120 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm., dalej jako: "p.p.s.a."), zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1267) w zw. z art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W myśl art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. kontrola ta obejmuje orzekanie

w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania

w przypadkach określonych w pkt 1 - 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania

w przypadku określonym w pkt 4a. W tym zakresie przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Instytucja skargi na bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania ma na celu ochronę praw strony przez doprowadzenie do wydania w sprawie rozstrzygnięcia lub podjęcia innej czynności dotyczącej uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Powyższe determinuje zakres kontroli sądu, sprowadzającej się w tym wypadku do oceny, czy sprawa podlegała załatwieniu przez organ w drodze określonego przez ustawodawcę aktu administracyjnego lub czynności i czy organ pozostaje w zwłoce w rozpatrzeniu wniosku.

W rozpoznawanej sprawie strona skarżąca domagała się informacji w trybie ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902), dalej w skrócie: "u.d.i.p". Ustawa ta, stanowiąc generalną zasadę udostępniania informacji publicznej, reguluje zarówno zakres podmiotowy i przedmiotowy jej stosowania oraz procedurę i tryb udostępniania informacji publicznej. Stosownie do treści art. 1 ust. 1 u.d.i.p. informacją publiczną jest każda informacja o sprawach publicznych. Natomiast podmiotami zobowiązanymi do udostępnienia informacji są m.in. władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, o których mowa w art. 4 ust. 1 u.d.i.p. Należy wskazać, że ustawa o dostępie do informacji publicznej przewiduje różne sposoby udostępniania informacji publicznych, a jednym z nich jest udostępnianie informacji publicznej, zgodnie z art. 10 u.d.i.p. na wniosek. W myśl art. 13 ust. 1 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki i nie później niż w terminie 14 dni. Udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnej z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot zobowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku (art. 14 ust. 1 u.d.i.p.). Natomiast w myśl art. 16 ust. 1 u.d.i.p. odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 u.d.i.p. następuje w drodze decyzji administracyjnej. Te ostatnie przepisy określają prawną formę działania organów, przy czym mają zastosowanie w ściśle określonych sytuacjach. Mianowicie wynika z nich, że decyzja wydawana jest, gdy wystąpią przesłanki uzasadniające odmowę udostępnienia informacji publicznej oraz gdy zaistnieją podstawy do umorzenia postępowania na podstawie art. 14 ust. 2 u.d.i.p. W pozostałych przypadkach załatwienie sprawy dostępu do informacji publicznej ma formę czynności materialno-technicznej, tj. udostępnienia informacji lub pisma informacyjnego skierowanego do wnioskodawcy. Zgodnie z utrwalonym w judykaturze stanowiskiem organ może poprzestać na pisemnym zawiadomieniu wnioskodawcy, gdy nie jest podmiotem zobowiązanym w świetle art. 4 u.d.i.p., gdy żądana informacja nie stanowi informacji publicznej, gdy nie dysponuje on przedmiotową informacją oraz gdy w zakresie żądanej informacji publicznej przepisy prawa wprowadzają odrębny tryb dostępu (por. wyrok NSA z dnia 27 stycznia 2016 r., sygn. akt I OSK 127/15 i powołane tam orzecznictwo, publ. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej: "CBOSA").

Reasumując, w orzecznictwie przyjmuje się, że na gruncie u.d.i.p. może dojść do bezczynności organu, w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., gdy organ zobowiązany do podjęcia czynności materialno-technicznej w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, takiej czynności nie podejmuje i jednocześnie nie wydaje decyzji o odmowie jej udostępnienia albo też udziela informacji niepełnej, czy też niezgodnej z wnioskiem, niejasnej, czy niewiarygodnej, oraz gdy odmawia jej udzielenia w nieprzewidzianej do tej czynności formie, ponadto nie informuje strony o tym, że nie posiada wnioskowanej informacji (por. wyrok WSA w Olsztynie z 12 maja 2022 r. sygn. akt II SAB/Ol 84/22, publ. CBOSA). W sytuacji gdy żądana informacja nie jest informacją publiczną, nie dotyczy informacji publicznej, leży w dyspozycji innego podmiotu, to właściwą formą udzielonej odpowiedzi jest forma pisemna bez konieczności zachowania szczególnej formy decyzji administracyjnej (por. wyroki NSA: z 26 stycznia 2017 r., sygn. akt I OSK 2055/16; z 24 października 2019 r., sygn. akt I OSK 910/18, publ. CBOSA).

Innymi słowy, gdy organ zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej udostępnia posiadane informacje publiczne lub informuje stronę, że nie posiada żądanych danych lub informuje wnioskodawcę, że żądane informacje nie stanowią informacji publicznej, to nie można organowi przypisać bezczynności, jeżeli stanowisko organu odpowiada rzeczywistości.

Zgodnie z ugruntowanymi już poglądami orzecznictwa, wypracowanymi na tle analizy art. 1 ust. 1, jak i precyzującego go art. 6 ust. 1 i 2 w związku z art. 4 u.d.i.p., informacją publiczną jest każda informacja wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej

i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. Status informacji publicznej uzyskuje taka informacja, która związana jest

z funkcjonowaniem wspólnoty publicznoprawnej - Państwa (por. np. wyroki NSA

z dnia: 7 października 2021 r. sygn. akt III OSK 3461/21, z 7 lipca 2021 r. sygn. akt III OSK 3195/21, z 21 lipca 2023 r. sygn. akt III OSK 1059/22, publ. w CBOSA).

Prawidłowe są wyjaśnienia organu, że udostępnieniu nie podlega informacja, która nie jest w posiadaniu danego organu. W trybie informacji publicznej należy udostępnić informacje i dokumenty będące w posiadaniu organu, przez niego wytworzone, przetwarzane lub mu przekazane, jeżeli zawierają żądaną we wniosku informację. Organ zaś wyraźnie zadeklarował, że nie posiada takich informacji. Nadmienić należy, że radni wybierani są w wyborach i brak jest wymogu prawnego w zakresie posiadanego przez radnego wykształcenia, tym samym organ nie musi i nie ma obowiązku prawnego posiadania takich informacji w odniesieniu do radnych.

Organ wprawdzie niezasadnie stwierdził, że wnioskowane informacje nie mają waloru informacji publicznych, jednakże sposób załatwienia wniosku strony jest prawidłowy i zgodny z prawem w kontekście faktu nieposiadania żądanych informacji.

W ocenie Sądu organ udzielił zatem odpowiedzi na wniosek strony, załatwiając go prawidłowo.

Uwzględniając dotychczasowe rozważania, w ocenie Sądu brak jest jakichkolwiek podstaw do przypisania organowi bezczynności w zakresie udostępnienia informacji publicznej.

Dlatego też Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a., uznając ją za niezasadną.