- Sygnatura akt
- III SA/Wr 471/25
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
- Rodzaj
- Wyrok
- Data orzeczenia
- 9 września 2026 r.
- Rozstrzygnięcie
- Oddalono skargę w całości
- W serwisie od
Zestawienie z tego dnia- Kategorie
- Sądy administracyjne
© autorzy OpenStreetMap
Usługi zlecone bez konkurencji. Sąd oddalił skargę fundacji na zwrot 514 tys. zł
Przejdź do orzeczenia, 39 min czytania
Spór
Fundacja, lider projektu z dofinansowaniem regionalnego programu, zaskarżyła decyzję Zarządu Województwa Dolnośląskiego określającą kwotę 514 463,82 zł do zwrotu z tytułu wydatków niekwalifikowalnych. Spierała się z organem m.in. o zasadę konkurencyjności, korektę faktur i uprawnienie urzędników do wydania decyzji.
Ustalenia sądu
Sąd przyjął, że we wniosku o dofinansowanie przewidziano zlecenia powyżej 50 tys. zł bez zastosowania konkurencyjności, a aneks dotyczący przeniesienia usług na partnera przekazano po terminie. Zdaniem sądu przy części wydatków naruszono procedury, a korekta faktury nie została uznana za wiarygodną. Twierdzenia fundacji o zgodności działań z przepisami sąd ocenił jako nieuzasadnione.
Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę w całości.
Dlaczego
Sąd uznał, że beneficjent był związany zatwierdzonym wnioskiem i umową, a naruszenie tych zasad stanowi nieprawidłowość uzasadniającą zwrot niekwalifikowalnych wydatków wraz z kosztami pośrednimi. Zarzuty dotyczące składu organu kolegialnego i upoważnienia wicedyrektora sąd uznał za chybione.
Dla firm
Zmiany w zatwierdzonym wniosku o dofinansowanie wymagają przewidzianych procedur, a zamówienia o wartości powyżej 50 tys. zł netto wymagają zasady konkurencyjności, także gdy są realizowane w częściach. Informację o zmianie kwoty przypadającej partnerowi trzeba przekazać instytucji w terminie 7 dni.
Więcej o sprawie
Faktura korygująca wystawiona przez wykonawcę, który był też właścicielem firmy, nie została uznana za wiarygodną. Aneks do umowy partnerskiej trafił do instytucji dopiero w trakcie kontroli, prawie rok po zakończeniu projektu.
Zasadnie zatem stwierdził organ, że Fundacja informując IP RPO o przeniesieniu usług na rzecz Partnerów, po terminie wskazanym w umowie o dofinansowanie, dopuściła się naruszenia procedur.
- Rozstrzygnięcie
- Oddalono skargę w całości
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
- Sygnatura
- III SA/Wr 471/25
Treść orzeczenia około 39 minut czytania
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Ciołek (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Anna Kuczyńska-Szczytkowska Sędzia WSA Kamila Paszowska-Wojnar Protokolant specjalista Renata Pawlak po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 9 września 2026 r. sprawy ze skargi Fundacji R. we W. na decyzję Zarządu Województwa Dolnośląskiego z dnia 15 września 2025 r. nr DEF-Z-IV.433.12.2024 w przedmiocie określenia kwoty środków do zwrotu z tytułu dofinansowania projektu oddala skargę w całości.
Uzasadnienie
Przedmiotem skargi Fundacji R. we W. (dalej: skarżąca, strona, Fundacja, Beneficjent, Lider) jest decyzja Zarządu Województwa Dolnośląskiego (dalej: ZWD, Instytucja Zarządzająca, IZ RPO) z dnia 15 września 2025 r. nr DEF-Z-IV.433.12.2024 utrzymująca w mocy decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Urzędu Pracy - Instytucji Pośredniczącej Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Dolnośląskiego 2014-2020 (dalej: IP RPO, DWUP) z dnia 17 maja 2024 r. nr 9/RPG/2024 (NC)/AKal/0511/303/24) określającą kwotę środków przypadających do zwrotu dla projektu nr [...], pt. [...], realizowanego w ramach działania 9.1 "Aktywna integracja" RPO WD 2014-2020 (dalej: Projekt).
Z akt sprawy wynika, że w dniu 30 sierpnia 2018 r. strona zawarła z DWUP (od dnia 1 lipca 2025 r. Wojewódzki Urząd Pracy we Wrocławiu) umowę o dofinansowanie ww. Projektu. Projekt był realizowany w partnerstwie z V. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w B. (dalej: Partner 1) oraz A. M., prowadzącą działalność gospodarczą pod nazwą P. (od 8 marca 2022 r.: M.) (dalej: Partner 2). Z pkt 3.1.4 pierwotnej wersji wniosku o dofinansowanie projektu z dnia 24 sierpnia 2018 r. wynika, iż: "[...]". A po aktualizacji wniosku z dnia 28 lutego 2024 r., która przewidywała wydłużenie okresu realizacji projektu do dnia 31 grudnia 2020 r. oraz zwiększenia grupy docelowej i związane z tym przesunięcia środków w budżecie pkt 3.1.4 stanowił, że : "[...]".
W dniach 16-20 listopada, 29-30 grudnia 2020 r. oraz 1-3 września 2021 r. została przeprowadzona kontrola planowa nr [...] Projektu, w wyniku której stwierdzono uchybienia i nieprawidłowości w jego realizacji. Po uwzględnieniu zastrzeżeń strony ostateczne ustalenia kontroli, w tym w zakresie kwalifikowalności wydatków zostały przedstawione pismem z dnia 24 stycznia 2023 r. jako Errata do Informacji Pokontrolnej. Na wydatki niekwalifikowalne w łącznej kwocie 514.463,82 zł złożyły się: 1. [...] w kwocie 2,44 zł; 2. indywidualne konsultacje z [...] w kwocie 132.000,00 zł; 3. indywidualne wsparcie [...] w kwocie 112.200,00 zł; 4. [...] w kwocie 86.400,00 zł; 5. zajęcia z budowy [...] w kwocie 1900,00 zł; 6. wynagrodzenie [...] w kwocie 30.257,40 zł; 7. grupowe warsztaty [...] w kwocie 1.200,00 zł; 8. poradnictwo zawodowe w kwocie 51 000,00 zł oraz pośrednictwo pracy w kwocie 32.400,00 zł (razem 83.400,00 zł),9. koszty pośrednie naliczone proporcjonalnie od niekwalifikowalnych kosztów bezpośrednich w kwocie 67.103,98 zł. Pismem z dnia 31.01.2023 r. Beneficjent został wezwany do zwrotu kwoty w łącznej wysokości 514.463,82 zł wraz z odsetkami. Wobec braku zwrotu środków w wyznaczonym terminie zostało wszczęte postępowanie.
IP RPO w dniu 17 maja 2024 r. wydała decyzję nr 9/RPO/2024 określającą kwotę środków przypadających do zwrotu dla Projektu wskazując: - kwotę wydatków niekwalifikowalnych łącznie 514.463,82 zł, w tym koszty bezpośrednie 67.103,98 zł; - w wyniku zaliczenia przez IP RPO nadpłaty środków niewykorzystanych na poczet spłaty kwota wydatków podlegających zwrotowi wyniosła łącznie 448.903,99 zł wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od całkowitej kwoty wydatków niekwalifikowalnych 514.463,82 zł, od dnia przekazania środków, z których zostały poniesione wydatki niekwalifikowalne, do dnia zwrotu środków (dnia obciążenia rachunku bankowego).
W uzasadnieniu decyzji DWUP stwierdził nieprawidłowości w zakresie objęcia ubezpieczeniem NNW stażysty na czas dłuższy aniżeli realizacja stażu (o 13 dni), co obejmowało kwotę 2,44 zł na poczet, której zaliczona została nadpłata niewykorzystanych środków.
Dalej IP RPO wskazała, że Beneficjent wyłonił wykonawców do realizacji indywidualnych konsultacji z [...] z pominięciem zasady konkurencyjności. Wskazał organ, że Beneficjent znał rodzaj wsparcia, maksymalną planowaną liczbę uczestników oraz czas realizacji usługi określony w harmonogramie realizacji projektu, a zaplanowana kwota przekraczała 50.000,00 zł. Zaznaczył organ, że w przypadku prawidłowego wyłonienia wykonawcy zamówienia w pierwotnie planowanym kształcie, Beneficjent po zwiększeniu liczby osób objętych zadaniem i wartości wydatku na ten cel (po dniu 28 października 2020 r.) - miałby dwie możliwości: powierzenie wybranemu wcześniej wykonawcy realizacji dodatkowej usługi w związku z nowymi potrzebami albo wybranie wykonawcy na podstawie nowego zamówienia, którego wartość szacunkowa wyniosłaby 44.000,00 PLN. W sprawie Beneficjent nie zastosował zasady konkurencji w żadnym z zamówień. Ponadto wykonawca zamówienia dotyczącego zwiększonej wartości wydatku w kwocie 33.000,00 PLN został wybrany jeszcze przed zaakceptowaniem zmian przez DWUP (rozeznanie rynku z dnia 24 lutego 2020 r. zostało przeprowadzone na podstawie wycofanego, niepodlegającego rozpatrzeniu formularza zmian z dnia 1 lutego 2020 r.). Wykazane do rozliczenia wydatki na łączną kwotę 132.000,00 PLN zostały uznane w całości za niekwalifikowalne.
Podobnie stwierdziła IP RPO, że w zakresie wyłonienia wykonawców do realizacji indywidualnego wsparcia [...] Beneficjent pominął zasadę konkurencyjności. Wskazał organ, że już na etapie aplikowania o dofinansowanie, na podstawie dokonanej analizy potrzeb potencjalnej grupy docelowej, Beneficjent przewidział we wniosku o dofinansowanie w zadaniu 2 poz. 17 realizację wsparcia w postaci indywidualnych konsultacji z [...] dla 50 uczestników projektu* 10 h *110 PLN na łączną kwotę 55.000 zł, co oznacza, że znał rodzaj wsparcia, maksymalną planowaną liczbę uczestników oraz czas realizacji usługi określony w harmonogramie realizacji projektu. Stwierdził organ, że Beneficjent mógł realizować zamówienie partiami, adekwatnie do potrzeb uczestników zrekrutowanych w danym odcinku czasowym, ale ponieważ szacunkowa wartość zamówienia już na wstępie przekraczała próg 50 000,00 PLN, to dla każdej z części powinien był zastosować zasadę konkurencyjności, czego nie uczynił. Jak ustalił organ Beneficjent objął [...] indywidualnym 108 uczestników, to jest o 40 osób więcej, niż występował w formularzach zmian, a faktyczna wartość wydatku została zwiększona nie o kwotę 33.000,00 zł, ale o 57.000,00 zł, co oznaczało, że zarówno pierwotnie planowana wartość zamówienia, jak i kwota zamówienia po zwiększeniu wydatku przekraczały próg, od którego występuje obowiązek zastosowania zasady konkurencyjności. Zaznaczył również organ, że Beneficjent przekroczył limit wydatków na wsparcie [...] w stosunku do wnioskowanego i na który uzyskał wstępną zgodę IP.
Dalej wskazał organ na okoliczność, że od złożonego w lutym 2021 r. wniosku o płatność Beneficjent zmienił kwalifikację dokumentu nr [...] z kategorii kosztów dotyczącej indywidualnego [...] na kategorię kosztów [...] oraz zmienił nazwę usługi na przeprowadzenie wsparcia [...], a ww. zmianie, według strony kwalifikacji dokumentu, IP została poinformowana dopiero w piśmie z dnia 12 września 2023 r. Beneficjent 11 kwietnia 2024 przesłał dokument "Korekta faktury nr [...]" z datą wystawienia 6 września 2021 r" którą koryguje dokument nr [...] w zakresie rodzaju usługi, liczby uczestników objętych wsparciem, liczby godzin pracy wykonawcy oraz ceny jednostkowej usługi. Do korekty dołączono opis księgowy, spójny z treścią korekty oraz kopię przelewu z dnia 30 grudnia 2020 r., z ręcznie naniesioną poprawką tytułu operacji, bez daty naniesienia korekty i podpisu lub parafki osoby poprawiającej. Odnośnie powyższego organ ustalił, że wystawcą pierwotnej faktury i korekty, w imieniu wykonawcy P.1 był właściciel G. W. Wskazał organ, że po dacie wystawienia korekty faktury, to jest 21 grudnia 2021 r. G. W., jako prezes zarządu Beneficjenta, przesłał do IP zastrzeżenia dotyczące wyniku kontroli Projektu, do faktury nr [...] strona przesłała umowę zlecenia nr [...], zawartą pomiędzy P.1 a Beneficjentem na realizację usługi wsparcia [...], protokół odbioru usługi, potwierdzenie zapłaty oraz dekretację księgową, kwalifikującą wydatek jako [...] dla 12 uczestników Projektu. Nie przesłała natomiast strona korekty faktury ani nie poinformowała o pomyłce, chociaż wystawca faktury korygującej i właściciel firmy-wykonawcy to ta sama osoba. Zaznaczył organ, że kwestia ww. okoliczności zmian i korekty faktury nie była już przez stronę podnoszona na dalszym etapie postępowania i ostatecznie dokument Korekta faktury nr [...] został uznany za niewiarygodny, niespójny z pozostałymi dokumentami źródłowymi dotyczącymi udzielonego wsparcia i nie został uwzględniony przy ustalaniu wartości wydatków niekwalifikowalnych na [...] indywidualny. Beneficjent wykazał do rozliczenia ww. usługi [...] wydatki na łączną kwotę 112.200,00 zł, które zostały uznane w całości za niekwalifikowalne.
Kolejna stwierdzona prze IP RPO nieprawidłowość dotyczyła wyłonienia wykonawców do realizacji [...] dla osób [...] z pominięciem zasady konkurencyjności. Nie podzielił organ stanowiska strony, że ze względu na brak jedności czasowej poszczególnych części zamówień stanowią one odrębne zamówienia w Projekcie i nie miała ona obowiązku stosować zasady konkurencyjności. Wskazał organ, że łącznie we wnioskach o płatność Beneficjent wykazał do rozliczenia wydatki na ww. [...] na kwotę 86.400,00 zł, a w piśmie z dnia 24 kwietnia 2023 r. Beneficjent poinformował, że faktyczna wartość wydatków na ten cel wyniosła 49.320,00 zł, ponieważ faktura nr [...] została omyłkowo rozliczona w ramach kosztów ww. [...] zamiast w ramach wydatków na [...]. IP RPO stwierdził, że na etapie aplikowania o dofinansowanie, na podstawie dokonanej analizy potrzeb potencjalnej grupy docelowej, Beneficjent przewidział we wniosku o dofinansowanie w zadaniu 5 poz. 43 realizację wsparcia w postaci [...] dla osób [...] [...] dla określonej liczby uczestników projektu (pierwotnie dla 12 uczestników projektu, w wymiarze średnio 60 godzin na uczestnika i szacowanym koszcie 120 zł za godzinę), a zatem znany był przedmiot zamówienia oraz czas w jakim wykonywana będzie usługa przewidzianą w harmonogramie realizacji projektu, a szacowana wartość zamówienia przekraczała 50.000,00 zł. Ustalił organ, że Beneficjent dokonał rozeznania rynku z dnia 22 lutego 2019 r., a przedmiotem zamówienia było udzielenie wsparcia w postaci [...] dla 12 osób [...] [...] w wymiarze średnio 60 godzin na uczestnika, co przeczy argumentom o braku jedności czasowej zamówienia. Wskazał organ, że na podstawie rozeznania rynku Beneficjent ustalił, że rynkowa cena usługi wynosi 69,00 zł za godzinę, zatem szacowana wartość zamówienia miałaby wynosić 49.600,00 zł, to jest poniżej progu obligującego do zastosowania zasady konkurencyjności. Ale pomimo uzyskania ofert w przedziale cenowym od 52,00 PLN do 85,00 zł za godzinę, Beneficjent zawarł umowy z wykonawcami ze stawką 120,00 zł za godzinę. Stwierdził organ, że gdy wstępne szacowanie okazało się zaniżone i wskazało na kwotę podlegającą rozeznaniu rynku, a na podstawie otrzymanych ofert cena jednostkowa godziny wsparcia pomnożona przez liczbę zamawianych godzin wskazywała na przekroczenie kwoty 50.000,00 zł netto, należało wznowić postępowanie w trybie konkurencyjnym. Powyższe ocenił organ, jako brak należytej staranności zarówno w procedurze szacowania zamówienia, jak też w ocenie wyników rozeznania i ustalenia wartości po przeprowadzonej procedurze. Zdaniem organu Beneficjent miał zatem obowiązek wyłonienia Wykonawcy do realizacji zamówienia zgodnie z zasadą konkurencyjności.
Argumentował również organ, że do wniosku o płatność nr [...] Beneficjent wykazywał fakturę nr [...] w kwocie 26.880,00 zł w ramach kategorii kosztów [...], ale w treści ww. faktury jednoznacznie wskazał nazwę usługi [...]. Również opis faktury zawiera informację, iż dotyczy ona [...] dla osób [...] [...], co jest zgodne z zakresem merytorycznym usługi określonym w zatwierdzonym wniosku oraz rozeznaniem rynku z dnia 22 lutego 2019 r. Ponadto w żadnym z formularzy zmian Beneficjent nie zgłaszał potrzeby przesunięcia wydatków z [...] dla osób [...] na rzecz innych wydatków, w tym [...] i [...] dla osób z [...].
Ustalono również, że 11 kwietnia 2024 r. Beneficjent przesłał dokument "Korekta faktury nr [...]", z datą wystawienia 28 lutego 2021 r., który koryguje fakturę nr [...] w zakresie rodzaju usługi wraz z opisem księgowym z ręcznie dopisanym numerem korekty oraz kopią przelewu z dnia 28 stycznia 2021 r., z ręcznie naniesioną poprawką tytułu operacji bez daty korekty i podpisu lub parafki osoby poprawiającej. Wskazał organ, że przy wniosku o płatność z 5 marca 2021 r. w zestawieniu dokumentów widnieje faktura [...], ale bez uwzględnienia korekty. O fakcie korekty nie byli również informowani kontrolujący w trakcie kontroli, jak również w zastrzeżeniach z 20 grudnia 2021 r. Beneficjent w odniesieniu do faktury nr [...] przesłał do IP dokumenty dotyczące wydatku, tj. umowę-zlecenie zawartą pomiędzy firmą A. a Beneficjentem na realizację usługi indywidualnych konsultacji [...] dla osób [...], protokół odbioru tej usługi, potwierdzenie zapłaty za usługę [...] dla osób [...] oraz dekretację księgową, kwalifikującą wydatek jako [...] dla osób [...]. Organ stwierdził, że nie było podstawy do wystawienia faktury za realizację usług asystenckich w lutym 2021 r. i dokument Korekta faktury ocenił jako niewiarygodny, niespójny z pozostałymi dokumentami źródłowymi dotyczącymi udzielonego wsparcia. Zauważył organ, że pierwotnie wykazana we wnioskach o płatność kwota 86.400,00 zł pomniejszona o wartość faktury [...], to jest 26 880,00 daje wartość 59.520,00 zł, a nie 49.320,00 zł, jak wskazał Beneficjent. Zaznaczył organ, że Beneficjent, począwszy od wniosku o płatność nr [...] dokonał podziału faktury nr [...] w taki sposób, że kwota 11.400,00 zł jest wykazana do rozliczenia jako [...] dla osób [...], natomiast kwota 10.200,00 zł jako koszt [...] dla osób z [...], o czym Beneficjent nie poinformował IP, a zgodnie z treścią faktury nr [...] całość kwoty objętej fakturą, to jest 21.600,00 zł, dotyczy [...] dla osób [...] [...], podobnie opis księgowy dokumentu, dekretacja księgowa i potwierdzenie zapłaty do dokumentu o numerze księgowym [...] wskazują, że całość kwoty faktury dotyczy [...] dla osób [...] [...]. Dnia 11 kwietnia 2024 r. Beneficjent przesłał dokument "Korekta faktury nr [...]", z datą wystawienia 2 marca 2021 r., który koryguje fakturę nr [...] w zakresie rodzaju usługi, liczby osób objętych poszczególnymi rodzajami wsparcia, łącznej liczby godzin usług oraz ceny jednostkowej brutto. Do korekty dołączono opis księgowy, w którym ręcznie skorygowano odpowiadające dokumentowi pozycje wydatku z wniosku o płatność, oraz kopię przelewu z dnia 28 stycznia 2021 r., z ręcznie naniesioną poprawką tytułu operacji. Naniesione ręczne poprawki nie zawierają daty naniesienia korekty oraz podpisu lub parafki osoby poprawiającej. Organ I instancji ustalił, że wniosek o płatność numer [...] został przesłany do instytucji 5 marca 2021 r., jednak w zestawieniu dokumentów widnieje faktura [...] bez uwzględnienia korekty. Ponadto w trakcie kontroli Projektu Beneficjent na żadnym etapie kontroli nie przekazał faktury korygującej do podlegającego kontroli dokumentu nr [...]. Ustalono, że wystawcą pierwotnej faktury i korekty, w imieniu wykonawcy P.1 był właściciel G. W. Ww. w złożonych zastrzeżeniach do kontroli nie przesłał korekty faktury ani nie poinformował o pomyłce. Kwestia korekty faktury oraz zmiany kwoty wydatków na [...] indywidualny nie została przez Beneficjenta w dalszym postępowaniu wyjaśniona. Organ I instancji uznał Korektę faktury nr [...] za niewiarygodną, a podział kwoty dokumentu pomiędzy dwa rodzaje wydatków za błędny i nie powodujący pomniejszenia kwoty niekwalifikowalnej. Bez wpływu na ostateczną wartość środków niekwalifikowalnych pozostaje także fakt, że kwota przeznaczona na [...] dla osób [...] wykazana we wniosku o dofinansowanie zatwierdzonym 28 lutego 2024 r. wynosiła 48.000,00 zł, ponieważ nie jest zgodna z łączną kwotą środków wydatkowanych na ten cel wykazanych we wnioskach o płatność, ani z wyjaśnieniem Beneficjenta, ani też nie wpływa na planowaną na dzień przeprowadzenia postępowania wartość zamówienia. W ocenie organu kwota wydatkowana na realizację [...] dla osób [...] nadal wynosiła 86.400,00 zł i została w całości uznana za niekwalifikowalną.
W trakcie kontroli organ stwierdził również, że Beneficjent powierzył realizację zajęć z budowy samodzielności na podstawie umowy zlecenia M. M., która w tym samym czasie była pracownikiem Beneficjenta zatrudnionym na podstawie umowy o pracę, co było niezgodne z zapisami Podrozdziału 6.15.1 Wytycznych, który nie dopuszczał angażowania pracownika do realizacji zadań na podstawie stosunku cywilnoprawnego. Zaznaczył organ, że umowa zlecenia na realizację zajęć z budowy samodzielności została zawarta 16 sierpnia 2019 r., czyli na kilka miesięcy przed zawieszeniem Wytycznych w tym zakresie (zawieszenie było od 1 lutego 2020 r.). Wydatek w kwocie 1.900,00 zł został uznany za niekwalifikowalny i rozliczony w ramach zaliczenia nadpłaty niewykorzystanych środków.
Odnośnie rozliczenia wydatków na wynagrodzenie personelu Projektu zatrudnionego do realizacji zadań [...] na podstawie porozumienia o wolontariacie organ wskazał, że zgodnie z zatwierdzonym wnioskiem ww. usługa miała być realizowana częściowo jako wkład własny w postaci pracy wolontariuszy (budżet szczegółowy poz. 19 — "Asystent rodziny, 3 osoby (1 osoba na 2/3 osoby)*20 miesięcy*60 godz./mc * 1995,71 PLN"), a częściowo w ramach zadań własnych Beneficjenta jako praca odpłatna, finansowana ze środków projektu (dofinansowanie, budżet szczegółowy poz. 20 — "wynagrodzenie [...]/ Osoby, 3 osoby x 20 mcy x 504,29 PLN"). W sprawie ustalono, że zadania asystentów były realizowane wyłącznie na podstawie porozumień o wolontariacie i [...] nie otrzymali wynagrodzenia za pracę, natomiast Beneficjent przelał z konta projektu na rachunek własny środki równe wycenie tej pracy określonej we wniosku o dofinansowanie i przedstawił je do rozliczenia w ramach kwoty dofinansowania. Powyższe organ ocenił jako niezgodne z zapisami: Rozdziału 6, Podrozdziału 6.10 pkt 7 Wytycznych i uznał za wydatki niekwalifikowalne. Beneficjent dobrowolnie wyłączył ten wydatek z wniosku o płatność. Organ zaliczył nadpłatę niewykorzystanych środków na poczet ww. niekwalifikowalnej kwoty wynagrodzenia [...].
W zakresie grupowych warsztatów motywacyjnych stwierdził organ, że zostały zrealizowane niezgodnie z wnioskiem o dofinansowanie, umową o dofinansowanie oraz umową partnerstwa. W zatwierdzonym wniosku o dofinansowanie wsparcie zostało przypisane do zadań Partnera 2 Projektu i w trakcie realizacji projektu Beneficjent nie zgłaszał potrzeby zmiany i nie poinformował IP o zmianie kwoty przypadającej na Partnera oraz nie przesłał kopii aneksu do umowy partnerskiej zgodnie z § 2 ust. 3 umowy. A we wniosku o płatność Beneficjent przedstawił do rozliczenia wydatek na realizację tego wsparcia jako zadanie Lidera, zrealizowane przez wykonawcę zewnętrznego. Ustalił organ, że faktycznym wykonawcą warsztatów motywacyjnych była firma P.1, a jako nabywca na fakturze wskazany jest Lider. Aneks nr 1 do umowy partnerskiej, dotyczący zmian datowany na dzień 2 sierpnia 2019 r., został przesłany do IP w trakcie kontroli projektu w dniu 20 grudnia 2021 r., tj. po upływie 7-dniowego terminu określonego w umowie oraz po poniesieniu wydatku i wykazaniu go do rozliczenia we wniosku o płatność i niemal rok po zakończeniu realizacji Projektu. Organ wydatek w kwocie 1.200,00 zł uznał za niekwalifikowalny, jako poniesiony niezgodnie z Podrozdziałem 6.2 Wytycznych - Ocena kwalifikowalności wydatku, pkt 3 lit. e), niezgodny z postanowieniami umowy o dofinansowanie.
Dalej organ stwierdził nieprawidłowości dotyczące usług pośrednictwa pracy oraz usług z zakresu poradnictwa zawodowego, które zostały zrealizowane niezgodnie z wnioskiem o dofinansowanie, umową o dofinansowanie oraz przekazaną IP w okresie realizacji projektu umową partnerstwa. W zatwierdzonym wniosku wsparcie to zostało przypisane do zadań Lidera i przewidziane do realizacji jako usługa zlecona podmiotowi zewnętrznemu., strona nie zgłaszała potrzeby zmian i o nich nie poinformowała. Do wniosku o płatność Beneficjent przedstawił do rozliczenia wydatki na zadania zrealizowane przez Partnera 1 Aneks nr 1 z 2 sierpnia 2019 r. do umowy partnerskiej, zawierający przeniesienie ww. usług z Lidera na Partnera 1, został przesłany do IP w trakcie kontroli projektu w dniu 20 grudnia 2021 r., tj. po upływie 7- dniowego terminu określonego w umowie oraz po poniesieniu wydatku wykazaniu go do rozliczenia we wniosku o płatność, niemal rok po zakończeniu realizacji projektu. Z wniosku o dofinansowanie wynikało, że powinien być to wydatek poniesiony przez Lidera (w ramach umowy zlecenia), a nie przez Partnera (jako personel projektu). Wyjaśnienia składane w toku postepowania nie znalazły odzwierciedlenia w przełożonych dokumentach i organ stwierdził, że poradnictwo zawodowe (w części zrealizowanej przez Partnera i pośrednictwo pracy zostały zrealizowane niezgodnie z Wnioskiem) i zapisami § 4 ust. 5 Umowy. Wydatki w łącznej kwocie 83.400,00 zł (w tym poradnictwo zawodowe 51.000,00 zł oraz pośrednictwo pracy 32.400,00 zł) zostały uznane za niekwalifikowalne jako poniesione niezgodnie z Podrozdziałem 6.2 Wytycznych - Ocena kwalifikowalności wydatku, pkt 3, lit. e — niezgodne z postanowieniami umowy o dofinansowanie.
Dalej organ wskazał na zmianę wyliczenia kosztów pośrednich, które do zwrotu wyniosły 62.280,00 zł.
W wyniku rozpoznania odwołania ZWD utrzymało decyzję IP RPO w mocy. Podstawę prawną decyzji stanowiły przepisy art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572, dalej: k.p.a.) w związku z art. 122 ust. 2, art. 125 ust. 1 i ust. 4 lit. a) oraz art. 143 ust. 1 i 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006 (Dz. U. UE. L. z 2013 r. Nr 347, str. 320 z późn. zm., dalej: rozporządzenie nr 1303/2013) oraz na podstawie art. 9 ust. 1 pkt 2 oraz ust. 2 pkt 9 lit. c) ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz. U. z 2020 r. poz. 818 ze zm., dalej: ustawa wdrożeniowa), art. 207 ust. 1 pkt 2 oraz ust. 12 pkt 2 w związku z art. 67 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009r. o finansach publicznych (Dz.U. 2024 poz. 1530 z późn. zm., dalej: u.f.p.) oraz w związku z art. 46 ust. 2a ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa (Dz.U. z 2024 r., poz. 566 z późn. zm., dalej: u.s.w.).
W uzasadnieniu organ wskazał na niezasadność zarzutów dotyczących wydania decyzji bez upoważnienia. Wskazał organ, że zgodnie z § 4 ust. 3 pkt 18 Porozumienia nr DEF-Z/890/15 w sprawie powierzenia zadań w ramach RPO WD 2014-2020 przez ZWD – DWUP, IP (DWUP) zobowiązana jest m.in. do realizacji następujących zadań: wykonywania czynności związanych z odzyskiwaniem środków finansowych od Beneficjentów, w tym wzywania do zwrotu środków/zapłaty odsetek bądź do wyrażenia zgody na pomniejszenie kolejnych płatności, a także wydawania względem Beneficjentów decyzji określających kwotę środków, przypadających do zwrotu oraz decyzji o zapłacie odsetek, zgodnie z przepisami ustawy o finansach publicznych. Dalej wskazał organ, że w sprawie udzielono pełnomocnictwa Z. B. - Wicedyrektorowi DWUP do składania oświadczeń woli związanych z bieżącą działalnością DWUP. W czasie dotyczącym sprawy stanowisko Dyrektora DWUP pozostawało nieobsadzone. W związku z tym bieżącą działalnością DWUP kierował Wicedyrektor, w którego gestii było również dysponowanie przyznanymi środkami budżetu, funduszy celowych i EFS. Tym samym Z. B. - Wicedyrektor DWUP udzieliła pełnomocnictwa nr [...] z dnia 1 marca 2023 r. Pani A. Z. - Wicedyrektor DWUP m.in. do: "wykonywania czynności związanych z odzyskiwaniem środków finansowych od Beneficjentów". Pełnomocnictwo zostało udzielone w zakresie kompetencji, którymi dysponowała Wicedyrektor DWUP.
Jako uzasadnione ocenił ZWD ustalenia sprawy dotyczące stwierdzonych nieprawidłowości i naruszenia zasady konkurencyjności. Argumentował organ, że zgodnie z zapisami Podrozdziału 6.5.2 - Zasada konkurencyjności w ramach Wytycznych w zakresie kwalifikowalności wydatków w ramach Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności na lata 2014-2020 oraz zgodnie z brzmieniem § 4 ust. 6 pkt 2 umowy o dofinansowanie projektu, oraz zgodnie brzmieniem § 21 ust. 1 umowy o dofinansowanie Projektu tam, gdzie zaplanowana kwota przekraczała 50.000,00 zł Beneficjent, miał obowiązek wyłonienia Wykonawcy do realizacji danego zadania z zachowaniem zasady konkurencyjności. Wskazał ZWD, że z pierwotnej wersji wniosku o dofinansowanie projektu wynika, iż Beneficjent znał rodzaj wsparcia, maksymalną planowaną liczbę uczestników oraz czas realizacji usługi określony w harmonogramie realizacji projektu, tj. w ramach zadania 2 w poz. 5 Beneficjent przewidział realizację indywidualnych konsultacji z [...] dla 80 uczestników projektów wymiarze 10 h na uczestnika, w ramach zadania 2 w poz. 17 Beneficjent przewidział realizację wsparcia w postaci indywidualnych konsultacji z [...] dla 50 uczestników projektów wymiarze 10 h na uczestnika, w ramach zadania 5 w poz. 43 Beneficjent przewidział realizację wsparcia w postaci [...] dla osób [...] [...] dla 12 uczestników projektu, w wymiarze 60 godzin na uczestnika. Stwierdził organ, że wbrew twierdzeniom strony zapisy zatwierdzonego wniosku nie są jedynie szacunkowymi założeniami, ale Beneficjent zobligowany jest do realizacji Projektu w kształcie jaki został zatwierdzony, a wszelkie zmiany wymagają dochowania przewidzianych w tym zakresie procedur. Stwierdził dalej organ, że ustalenia kontroli potwierdzają, że dokonane przez Beneficjenta zmiany kwalifikacji dokumentów odnośnie kategorii kosztów, co do których wymagana była zasada konkurencyjności, tj. realizacji indywidualnego wsparcia [...] oraz [...] dla osób [...] nie były dokumentowane w sposób przejrzysty.
Dalej ZWD wskazał, że zgodnie z brzmieniem § 4 ust. 1 pkt 1 umowy o dofinansowanie projektu: "Beneficjent zobowiązuje się do realizacji Projektu w zakresie określonym i zatwierdzonym we Wniosku (...)" i zgodnie z brzmieniem § 4 ust. 5 umowy o dofinansowanie projektu "Beneficjent zobowiązuje się do realizacji Projektu zgodnie z Wnioskiem oraz zgodnie z zamieszczonymi na stronie internetowej Instytucji Pośredniczącej Programem, SzOOP, oraz Regulaminem konkursu obowiązującymi dla danego konkursu. A zgodnie z brzmieniem § 9 ust. 7 umowy o dofinansowanie projektu: "Beneficjent przekazuje odpowiednią część dofinansowania na pokrycie wydatków Partnerów, na warunkach określonych w porozumieniu/umowie o partnerstwie. Stwierdził organ, że kontrola w sprawie wykazała, że grupowe warsztaty motywacyjne zostały zrealizowane niezgodnie z wnioskiem dofinansowanie, umową o dofinansowanie oraz przekazaną IP w okresie realizacji projektu umową partnerstwa. Aneks nr 1 do umowy partnerskiej, zawierający przeniesienie przedmiotowych usług z Partnera na Lidera, datowany na dzień 2 sierpnia 2019 r., został przesłany do IP w trakcie kontroli projektu w dniu 20 grudnia 2021 r., tj. po upływie 7-dniowego terminu określonego w umowie oraz po poniesieniu wydatku i wykazaniu go do rozliczenia we wniosku o płatność, niemal rok po zakończeniu realizacji projektu. Ponadto wyniki kontroli wykazały, że usługi pośrednictwa pracy oraz znaczna część usług z zakresu poradnictwa zawodowego zostały zrealizowane niezgodnie z wnioskiem o dofinansowanie, umową o dofinansowanie oraz przekazaną IP w okresie realizacji projektu umową partnerstwa. Aneks nr 1 do umowy partnerskiej, określający także kwestię przeniesienia przedmiotowych usług z Lidera na Partnera datowany na dzień 2 sierpnia 2019 r., został przesłany do IP w trakcie kontroli projektu w dniu 20 grudnia 2021 r., tj. po upływie 7-dniowego terminu określonego w umowie oraz po poniesieniu wydatku i wykazaniu go do rozliczenia we wniosku o płatność, niemal rok po zakończeniu realizacji projektu.
Wyjaśnił ZWD, że jednym z elementów składających się na uznanie zaistnienia nieprawidłowości jest szkoda, rozumiana szeroko jako zdarzenie, które ma lub mogłoby mieć szkodliwy wpływ na budżet Unii poprzez obciążenie budżetu Unii nieuzasadnionym wydatkiem. Zaznaczył organ, że faktyczne wystąpienie szkody nie jest przy tym przesłanką konieczną do zakwalifikowania zachowania jako nieprawidłowości, wystarczy bowiem sama możliwość jej wystąpienia.
Stwierdził organ, że w sprawie doszło do naruszenia zapisów zawartych w § 2 ust. 3 umowy o dofinansowanie projektu, a tym samym doszło do wykorzystania środków z naruszeniem procedur w znaczeniu art. 207 ust. 1 pkt 2 ustawy o finansach publicznych. Argumentował organ, że ujawnione wtoku realizacji projektu i postępowania wyjaśniającego nieprawidłowości w zrealizowanych działaniach powodują brak możliwości potwierdzenia przez IZ RPO kwalifikowalności ww. wydatków i powodują obciążenie budżetu Unii nieuzasadnionymi wydatkami. Według ZWD w sprawie doszło do wypłacenia na rzecz Beneficjenta transz środków finansowych na realizację projektu, jednakże Beneficjent zrealizował część działań w sposób niezgodny z treścią umowy o dofinansowanie projektu, wniosku o dofinansowanie projektu oraz Regulaminem konkursu obowiązującym dla danego konkursu. Nieprawidłowości popełnione przez Beneficjenta miały zatem wpływ finansowy na budżet Unii. Takim nierzetelnym sposobem realizacji projektu budżet UE został bezpośrednio narażony na stratę poprzez wypłacenie niekwalifikowalnych kwot na rzecz przedmiotowego projektu Beneficjenta. Stwierdził organ, że wystąpiły przesłanki umożliwiające stwierdzenie wystąpienia nieprawidłowości w rozumieniu art. 2 pkt 36 rozporządzenia nr 1303/2013, co powoduje konieczność ustalenia wysokości korekty finansowej i odzyskania ww. kwoty nienależnie wypłaconych środków. Wyjaśnił organ, że istotą korekty finansowej jest przywrócenie równowagi pomiędzy stanem zakładanym w Programie, a stanem rzeczywistym w sytuacji, gdy równowaga ta została zaburzona wskutek zaistnienia nieprawidłowości. Wskazał organ odwoławczy, że korekta finansowa wyliczona w sprawie została nałożona proporcjonalnie do wagi i charakteru naruszenia oraz straty finansowej poniesionej przez Fundusze (czyli budżet UE), kwota odpowiada wydatkom uznanym za niekwalifikowane w Projekcie i nie ma możliwości jej obniżenia.
W skardze na powyższą decyzję Fundacja wniosła o wstrzymanie jej wykonalności oraz o stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji względnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji, a także o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa według norm prawem przepisanych. Zarzuciła strona naruszenie:
- § 106, 112 pkt 3 i 113 Statutu Województwa Dolnośląskiego w zw. z art. 31 ust. 4 ustawy o samorządzie województwa poprzez rozstrzygnięcie sprawy w sposób sprzeczny z obowiązującymi normami, tj. poprzez niepodjęcie uchwały, mimo że zarząd województwa załatwia sprawy w drodze uchwał.
- art. 107 § 1 k.p.a. poprzez niepodpisanie decyzji przez wszystkich członków organu kolegialnego,
- art. 207 ust. 1 pkt 2 ustawy o finansach publicznych (u.f.p.) poprzez błędne uznanie, że nastąpiło naruszenie procedur,
- art. 143 ust.1 i2 w zw. z art. 2 pkt 36 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 1303/13 poprzez błędne uznanie, że zaistniała nieprawidłowość a co za tym idzie obowiązek zwrotu,
- art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p w zw. z art. 9 ust.1 pkt 8 i 9 ustawy wdrożeniowej w zw. z art.143 ust.2 rozporządzenia nr 1303/13 poprzez wydanie decyzji o zwrocie bez uprzedniego wydania decyzji o nałożeniu korekty finansowej.
W uzasadnieniu skargi podtrzymała i rozwinęła argumenty podniesione w odwołaniu.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie oraz na podstawie art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r., poz. 143 ze zm., dalej: p.p.s.a.) wniósł o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z wyciągu z protokołu nr [...] z posiedzenia ZWD wraz z listą obecności, na okoliczność, że ZWD podjął decyzję nr DEF-Z-IV.433.12.2024 utrzymującą w mocy zaskarżoną decyzję DWUP określającą kwotę środków przypadających do zwrotu.
Sąd na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. dopuścił wnioskowane dowody.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje.
Skarga nie jest uzasadniona.
Stosownie do art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne. W wyniku takiej kontroli decyzja może zostać uchylona w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) p.p.s.a.). Z przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a. wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Sąd dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji stwierdził, że nie narusza ona prawa.
Spór w sprawie dotyczy zasadności stwierdzenia przez ZWD, że zaistniały podstawy do określenia dla Beneficjenta kwoty środków przypadających do zwrotu dla Projektu.
W pierwszej kolejności Sąd jako nieuzasadnione ocenił zarzuty skargi dotyczące wadliwości decyzji w zakresie braku podjęcia uchwały oraz braku właściwego umocowania.
W ocenie Sądu zaskarżona decyzja została wydana przez uprawniony organ – ZWD i prawidłowo podpisana przez Marszałka Województwa Dolnośląskiego z podaniem danych Wicemarszałka i Członka ZWD.
Z art. 9 ust. 1 pkt 2 ustawy wdrożeniowej wynika, że dla programów operacyjnych (takich jak w sprawie ) ZWD pełni rolę Instytucji Zarządzającej, do zadań której (art. 9 ust. 2 pkt 8), należy m.in. nakładanie korekt finansowych, odzyskiwanie kwot podlegających zwrotowi, w szczególności kwot związanych z nałożeniem korekt finansowych, na zasadach określonych w ustawie z dnia 27 sierpnia 2009 r. u.f.p. albo w umowie o dofinansowanie projektu, albo w decyzji o dofinansowaniu projektu w tym wydawanie decyzji o zwrocie środków przeznaczonych na realizację programów, projektów lub zadań oraz decyzji o zapłacie odsetek, o których mowa odpowiednio w art. 207 ust. 9 i art. 189 ust. 3b ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. u.f.p. A stosownie do art 31 ust. 2 u.s.w. oraz § 99 pkt 1 Statutu Województwa Dolnośląskiego z dnia 18.02.2010 r. (Dz.Urz. Województwa Dolnośląskiego, Nr 47, poz. 693) w skład Zarządu Województwa wchodzi Marszałek jako jego Przewodniczący, dwóch Wicemarszałków oraz dwóch członków Zarządu.
Zgodnie z § 122 Statutu WD, Zarząd wykonuje zadania przy pomocy Urzędu, kierownikiem Urzędu jest Marszałek.
W zakresie podpisywania decyzji wydawanych przez zarząd województwa zgodnie z art. 46 ust. 2a u.s.w. decyzje wydane przez zarząd województwa w sprawach z zakresu administracji publicznej podpisuje marszałek. W decyzji wymienia się imiona i nazwiska członków zarządu, którzy brali udział w wydaniu decyzji.
W sprawie, co potwierdzają dowody (wyciąg z protokołu nr [...] z posiedzenia ZWD z dnia 15 września 2025 r. oraz lista obecności) zaskarżona decyzja została podjęta jednogłośnie przez uprawniony organ - ZWD w osobie Marszałka Województwa Dolnośląskiego P. G. i biorących udział w posiedzeniu Wicemarszałka Województwa Dolnośląskiego W. B. oraz członka Zarządu J. R. Decyzja została podpisana elektronicznie przez Marszałka i wskazano z imienia i nazwiska członków ZWD, którzy brali udział w jej wydaniu.
Sąd w składzie rozpoznającym sprawę w całości podziela stanowisko zajęte w wyroku WSA we Wrocławiu z dnia 7 grudnia 2023 r. sygn. akt III SA/Wr 4/23, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, dalej: CBOSA), w którym wskazano, że ZWD jest ciałem kolegialnym i co do zasady wyraża swoje stanowisko w formie uchwał. W roli Instytucji Zarządzającej ZWD występuje nie tyle jako organ samorządu terytorialnego, działający w interesie i na rzecz województwa, ale jako kolegialny organ administracji publicznej i jako taki załatwia m.in. indywidualne sprawy beneficjentów programów regionalnych dotyczące m.in. rozliczenia środków przekazywanych z tych programów, w tym wydaje decyzji o zwrocie tych środków. Obowiązek orzeczenia o zwrocie środków finansowych otrzymanych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich w drodze decyzji wynika wprost z art. 207 ust. 1 u.f.p.. Zaznaczyć jednak trzeba, że to, czy decyzja taka zapada w formie uchwały tego organu, czy też np. zostanie wydana następczo w stosunku do uchwały, nie ma zdaniem Sądu, znaczenia dla oceny prawidłowości procedury, w jakiej działał zarząd województwa. O ile bowiem uchwała będzie zawierała rozstrzygnięcie w konkretnej indywidualnej sprawie, będzie w istocie również decyzją. Decyzja z kolei może zostać podjęta, o ile organ ten wyrazi swoją wolę w sposób prawem przewidziany. Z punktu widzenia poprawności proceduralnej istotne jest zatem, by wyrażenie woli przez organ kolegialny, jakim jest ZWD nastąpiło zgodnie z zasadami przewidzianymi dla działania tego rodzaju organu – a więc we właściwym składzie osobowym, by wola poszczególnych członków organu została wyrażona i udokumentowana w sposób dla niego przewidziany. Drugorzędna jest natomiast forma, w jakiej nastąpiło wyrażenie woli organu. Uchwałę w sprawie rozstrzygnięcia administracyjnego (decyzji) należy uznać za podjętą z chwilą wyrażenia woli przez organ kolegialny w sposób prawem określony, tj. najczęściej w formie głosowania określoną większością głosów, przy zachowaniu minimalnej, a koniecznej większości członków obecnych na posiedzeniu organu. (S. R.: Organ kolegialny a wydawanie decyzji administracyjnych, publ. PPP 2014/2/18-29).
Jako uzasadnione ocenia również Sąd stanowisko organu, że decyzja organu I instancji wydana została przez Dyrektora DWUP, który nie jest organem kolegialnym, a zatem nie ma podstaw do stawiania zarzutu braku podjęcia uchwały.
Podziela również Sąd stanowisko o niezasadności zarzutu publikacji decyzji na stronie BIP Urzędu Marszałkowskiego.
Nie znajduje również Sąd uzasadnienia dla zarzutów strony dotyczących wydania decyzji przez DWUP bez upoważnienia. Jak słusznie wskazał ZWD zgodnie z art. 10 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, Instytucja Zarządzająca może powierzyć instytucji pośredniczącej, w drodze porozumienia albo umowy, zadania związane z realizacją krajowego albo regionalnego programu operacyjnego, z zastrzeżeniem ust. 6, w tym (...) wydawanie decyzji o zwrocie środków przeznaczonych na realizację programów, projektów lub zadań oraz decyzji o zapłacie odsetek, o których mowa odpowiednio w art. 207 ust. 9 i art. 189 ust. 3b ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych. Zgodnie z § 4 ust. 3 pkt 18 Porozumienia nr DEF-Z/890/15 w sprawie powierzenia zadań w ramach RPO 2014-2020 przez ZWD - DWUP "W ramach powierzonych Działania (-ń)/Poddziałania(-ń) (...) Instytucja Pośrednicząca zobowiązana jest do realizacji następujących zadań: wykonywania czynności związanych z odzyskiwaniem środków finansowych od Beneficjentów, w tym wzywania do zwrotu środków/zapłaty odsetek bądź do wyrażenia zgody na pomniejszenie kolejnych płatności, a także wydawania względem Beneficjentów decyzji określających kwotę środków, przypadających do zwrotu oraz decyzji o zapłacie odsetek, zgodnie z przepisami ustawy o finansach publicznych". W uchwale nr 5691A/I/22 ZWD z dnia 25 lipca 2022 r. w § 1 wskazano, że "Udziela się pełnomocnictwa Pani Z. B. - Wicedyrektorowi DWUP do składania oświadczeń woli związanych z bieżącą działalnością Dolnośląskiego Wojewódzkiego Urzędu Pracy, a w szczególności do: 1. zawierania umów cywilno-prawnych i porozumień; 2. działania i występowania przed sądami oraz innymi organami; 3.dysponowania przyznanymi środkami budżetu, funduszy celowych i EFS; 4. wykonywanie obowiązków kierownika zakładu pracy, zgodnie z przepisami prawa pracy; 5. podejmowania decyzji w zakresie likwidacji środków trwałych".
W dacie wydania decyzji DWUP z uwagi na brak obsadzenia stanowiska Dyrektora DWUP bieżącą działalnością DWUP kierowała Wicedyrektor na podstawie ww. uchwały, która była uprawniona do dysponowania przyznanymi środkami budżetu, funduszy celowych i EFS. A zatem Wicedyrektor DWUP Z. B. była uprawniona do udzielenia pełnomocnictwa nr [...] z dnia 1 marca 2023 r. A. Z. - Wicedyrektor DWUP m.in. do: "wykonywania czynności związanych z odzyskiwaniem środków finansowych od Beneficjentów, w tym wzywania do zwrotu środków/zapłaty odsetek bądź do wyrażenia zgody na pomniejszenie kolejnych płatności, a także wydawania względem Beneficjentów decyzji określających kwotę środków, przypadających do zwrotu oraz decyzji o zapłacie odsetek, zgodnie z przepisami o ustawie o finansach publicznych".
Słusznie również wskazał organ, że bezpośrednio z zapisów Regulaminu Organizacyjnego DWUP wynika, iż do kompetencji Wicedyrektorów DWUP należy nadzorowanie i realizowanie zadań związanych z wdrażaniem RPO WD.
Jako nieuzasadnione ocenia również Sąd pozostałe zarzuty skargi.
Zgodnie z art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p. w przypadku gdy środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich są wykorzystane z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184, podlegają zwrotowi wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków, w terminie 14 dni od dnia doręczenia ostatecznej decyzji, o której mowa w ust. 9, na wskazany w tej decyzji rachunek bankowy. Zgodnie z art. 184 ust. 1 u.f.p. wydatki związane z realizacją programów i projektów finansowanych ze środków, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 i 3, są dokonywane zgodnie z procedurami określonymi w umowie międzynarodowej lub innymi procedurami obowiązującymi przy ich wykorzystaniu. Procedury, o których mowa w art. 184 ust. 1 u.f.p. obejmują również procedury określone w dokumentach systemu realizacji danego programu, a także procedury określone w umowie o dofinansowanie realizacji projektu (por. wyrok NSA z dnia 12 września 2017 r., sygn. akt II GSK 3597/15, LEX nr 2389918, a także wyroki NSA z dnia 17 maja 2017 r., sygn. akt II GSK 2420/15, LEX nr 2345825, z dnia 12 kwietnia 2017 r., sygn. akt II GSK 2389/15, LEX nr 2301514, z dnia 22 marca 2017 r., sygn. akt II GSK 3026/15, LEX nr 2267348).
A zatem naruszenie przez beneficjenta warunków wynikających czy to z zasad i procedur programu operacyjnego, czy przepisów powszechnie obowiązujących, czy też z postanowień umowy o dofinansowanie i jej załączników skutkuje powstaniem po stronie beneficjenta obowiązku zwrotu tych środków na podstawie art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p.
W sprawie Beneficjent był zobowiązany do stosowania się do postanowień Wytycznych w zakresie kwalifikowalności wydatków w ramach Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności na lata 2014-2020 (co wynika wprost z Umowy). Zgodnie z treścią Podrozdziału 6.5.2. - Zasada konkurencyjności w ramach Wytycznych w zakresie kwalifikowalności wydatków w społecznego w ramach Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności na lata 2014-2020. Beneficjent - stosownie do § 4 ust. 6 pkt 2 umowy o dofinansowanie projektu - zobowiązany jest do stosowania Wytycznych horyzontalnych wydanych na podstawie art. 5 ustawy wdrożeniowej, tj. (..) Wytycznych w zakresie kwalifikowalności wydatków w ramach Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego ora Funduszu Spójności na lata 2014-2020. Zgodnie z § 21 umowy o dofinansowanie projektu, Beneficjent przygotowuje i przeprowadza postępowania o udzielenie zamówienia o wartości przekraczającej 50 tys. netto, tj. bez podatku od towarów i usług (VAT) w sposób zapewniający przejrzystość oraz zachowanie uczciwej konkurencji i równego traktowania wykonawców. Spełnienie powyższych wymogów następuje w drodze zastosowania przepisów ustawy Pzp lub zasady konkurencyjności.
W pełni uzasadnione jest stanowisko organu, że w sytuacji, gdy we wniosku o dofinansowanie projektu planowana kwota przekraczała 50.000 zł Beneficjent miał obowiązek wyłonienia wykonawcy do realizacji danego zadania zgodnie z treścią ww. podrozdziału 6.5.2 Wytycznych – Zasada Konkurencyjności. Wbrew twierdzeniom strony zapisy zatwierdzonego wniosku o dofinansowanie nie mogą być przez stronę dowolnie modyfikowane. Ocena Projektu dokonywana przez Komisję dotyczy złożonego wniosku i uwzględnia założenia wskazane we wniosku, co oznacza, że Beneficjent zobligowany jest do ich przestrzegania/realizacji i z tego jest rozliczany.
W sprawie bezsporne jest, że w złożonym pierwotnie wniosku Beneficjent znał rodzaj wsparcia, maksymalną planowaną liczbę uczestników oraz czas realizacji usługi określony w harmonogramie realizacji Projektu. A Komisja Oceny Projektów dokonywała oceny Projektu na podstawie zapisów wniosku o dofinansowanie Projektu, zgodnie z którymi: w ramach zadania 2 w poz. 5 Beneficjent przewidział realizację indywidualnych konsultacji z [...] dla 80 uczestników projektów wymiarze 10 h na uczestnika, w ramach zadania 2 w poz. 17 Beneficjent przewidział realizację wsparcia w postaci indywidualnych konsultacji z [...] dla 50 uczestników projektów wymiarze 10 h na uczestnika, w ramach zadania 5 w poz. 43 Beneficjent przewidział realizację wsparcia w postaci [...] dla osób [...] [...] dla 12 uczestników projektu, w wymiarze 60 godzin na uczestnika.
Z akt sprawy, co zasadnie wskazuje ZWD, z treści zatwierdzonego wniosku wynika, że w budżecie projektu wyłącznie przy zadaniu 2, poz. 13 - poradnictwo prawne dla uczestników projektu i ich rodzin oraz przy zadaniu 3, poz. 21 - szkolenia/kursy zawodowe, Beneficjent wprost wskazał, że wsparcie uzależnione jest od indywidualnych potrzeb uczestników projektu. Tym samym w ramach pozostałych usług, tam gdzie zaplanowana kwota przekraczała 50.000 zł Beneficjent był zobowiązany do stosowania zasady konkurencyjności.
Słusznie stwierdził organ, że w zakresie wyłonienia wykonawców do realizacji indywidualnych konsultacji z [...] oraz indywidualnego wsparcia [...] skarżący pominął zasadę konkurencyjności. Akta potwierdzają, że Beneficjent znał rodzaj wsparcia, maksymalną planowaną liczbę uczestników oraz czas realizacji usługi określony w harmonogramie realizacji projektu, a zaplanowana kwota przekraczała 50.000,00 zł. Beneficjent przewidział we wniosku o dofinansowanie w zadaniu 2 poz. 17 realizację wsparcia w postaci indywidualnych konsultacji z [...] dla 50 uczestników projektu* 10 h *110 PLN na łączną kwotę 55.000 zł. W sprawie Beneficjent objął [...] indywidualnym 108 uczestników, a faktyczna wartość wydatku została zwiększona o 57.000,00 zł, co oznaczało, że zarówno pierwotnie planowana wartość zamówienia, jak i kwota zamówienia po zwiększeniu wydatku przekraczały próg, od którego występuje obowiązek zastosowania zasady konkurencyjności.
Podobnie wyłonienie wykonawców do realizacji [...] dla osób [...] nastąpiło z pominięciem zasady konkurencyjności. Na etapie aplikowania o dofinansowanie, na podstawie dokonanej analizy potrzeb potencjalnej grupy docelowej, Beneficjent przewidział we wniosku o dofinansowanie w zadaniu 5 poz. 43 realizację wsparcia w postaci [...] dla osób [...] [...] dla określonej liczby uczestników projektu (pierwotnie dla 12 uczestników projektu, w wymiarze średnio 60 godzin na uczestnika i szacowanym koszcie 120 zł za godzinę), a zatem znany był przedmiot zamówienia oraz czas w jakim wykonywana będzie usługa przewidzianą w harmonogramie realizacji projektu, a szacowana wartość zamówienia przekraczała 50.000,00 zł.
Jako uzasadnione ocenia Sąd również stanowisko organu odnośnie nieprawidłowości przy wykonaniu zadania przez innego członka konsorcjum. Z umowy wynika, że Beneficjent zobowiązuje się do realizacji Projektu w zakresie określonym i zatwierdzonym we Wniosku, § 4 ust. pkt 1 i Beneficjent zobowiązuje się do realizacji Projektu zgodnie z Wnioskiem oraz zgodnie z zamieszczonymi na stronie internetowej instytucji Pośredniczącej Programem, SzOOP, oraz Regulaminem konkursu obowiązującymi dla danego konkursu - § 4 ust. 5 i Beneficjent przekazuje odpowiednią część dofinansowania na pokrycie wydatków Partnerów, na warunkach określonych w porozumieniu/umowie o partnerstwie (..)- § 9 ust. 7. Jednocześnie z § 2 ust. 3 umowy o dofinansowanie wynika, że "W przypadku, gdy po podpisaniu umowy zmianie ulegnie kwota dofinansowania przypadająca na rzecz Partnera zgodnie z uregulowaniami porozumienia/umowy o partnerstwie, Beneficjent obowiązany jest o tym fakcie poinformować Instytucję Pośredniczącą w terminie 7 dni od dnia dokonania zmiany oraz przekazać Instytucji Pośredniczącej pisemne wyjaśnienie powodu jej dokonania wraz z kopią sporządzonego aneksu do porozumienia/umowy o partnerstwie". A jak ustalono w sprawie grupowe warsztaty motywacyjne zostały zrealizowane niezgodnie z wnioskiem dofinansowanie, umową o dofinansowanie oraz przekazaną IP w okresie realizacji projektu umową partnerstwa. Aneks nr 1 do umowy partnerskiej zawierający przeniesienie usług z Lidera na Partnera z 2 sierpnia 2019 r., został przesłany do IP prawie rok po zakończeniu realizacji Projektu w trakcie kontroli - 20 grudnia 2021 r., czyli po upływie 7-dniowego terminu określonego w umowie oraz po poniesieniu wydatku i wykazaniu go do rozliczenia we wniosku o płatność. Podobnie usługi pośrednictwa pracy oraz część usług z zakresu poradnictwa zawodowego zostały zrealizowane niezgodnie z wnioskiem o dofinansowanie, umową o dofinansowanie oraz umową partnerstwa. W tym zakresie również Aneks nr 1 do umowy partnerskiej z 2019 r. określający przeniesienia usług z Lidera na Partnera 1 został przesłany do IP w trakcie kontroli projektu w 2021 r. tj. po upływie 7-dniowego terminu określonego w umowie oraz po poniesieniu wydatku i wykazaniu we wniosku o płatność, niemal rok po zakończeniu realizacji projektu.
Zasadnie zatem stwierdził organ, że Fundacja informując IP RPO o przeniesieniu usług na rzecz Partnerów, po terminie wskazanym w umowie o dofinansowanie, dopuściła się naruszenia procedur. Słusznie wskazano w zaskarżonej decyzji, że poniesienie wydatku niezgodnie z postanowieniami umowy o dofinansowanie nie pozwala go uznać za kwalifikowany. Umowa obligowała Beneficjenta do realizowania Projektu zgodnie z zapisami wniosku o dofinansowanie i zapisy wniosku były podstawą jego oceny i podjęcia przez IP decyzji o przyznaniu dofinansowania dla Projektu.
Jako uzasadnione ocenia tym samym Sąd stanowisko ZWD, że w okolicznościach sprawy doszło do powstania nieprawidłowości. Na mocy rozporządzenia nr 1303/2013 państwa członkowskie zobowiązane są do zapobiegania nieprawidłowościom oraz ich wykrywania i korygowania, a także odzyskiwania kwot nienależnie wypłaconych wraz z odsetkami i powiadamiania Komisji o nieprawidłowościach Zgodnie z art. 125 ust. 1 i ust. 4a) Instytucja Zarządzająca odpowiada za zarządzanie programem operacyjnym zgodnie z zasadą należytego zarządzania finansami i m.in. weryfikuje czy współfinansowane produkty i usługi zostały dostarczone, czy operacja spełnia obowiązujące przepisy prawa, wymagania programu operacyjnego i warunki wsparcia operacji. Ponadto w art. 143 ust. 2 ww. rozporządzenia wskazano również, że: "Państwa członkowskie dokonują korekt finansowych wymaganych w związku z pojedynczymi lub systemowymi nieprawidłowościami stwierdzonymi w operacjach lub programach operacyjnych. Korekty finansowe polegają na anulowaniu całości lub części wkładu publicznego w ramach operacji lub programu operacyjnego. Państwa członkowskie biorą pod uwagę charakter i wagę nieprawidłowości oraz straty finansowe poniesione przez fundusze polityki spójności lub EFMR i stosują proporcjonalną korektę (...)".
Zgodnie z art. 2 pkt 36 rozporządzenia nr 1303/2013 nieprawidłowość oznacza każde naruszenie prawa unijnego lub prawa krajowego dotyczącego stosowania prawa unijnego, wynikające z działania lub zaniechania podmiotu gospodarczego zaangażowanego we wdrażanie EFSI, które ma lub może mieć szkodliwy wpływ na budżet Unii poprzez obciążenie budżetu Unii nieuzasadnionym wydatkiem. Naruszenie prawa Unii stanowi nieprawidłowość w rozumieniu tego przepisu jedynie wtedy, gdy powoduje ono lub mogłoby spowodować szkodę w budżecie ogólnym Unii w drodze finansowania nieuzasadnionego wydatku. Naruszenie takie należy zatem uznać za nieprawidłowość, o ile może ono jako takie mieć skutki budżetowe. Natomiast nie trzeba udowadniać wystąpienia konkretnych skutków finansowych (zob. analogicznie wyrok z dnia 21 grudnia 2011 r., Chambre de commerce et d’industrie de l’Indre, C-465/10, EU:C:2011:867, pkt 47). Ponadto, jak wskazał TSUE w wyroku z dnia 1 października 2020 r. w sprawie C-743/18, LSEZ SIA "Elme Messer Metalurgs" przeciwko Latvijas Investīciju un attīstības aģentūra, ECLI:EU:C:2020:767, pkt 65) wykazanie istnienia po stronie beneficjenta jakiegokolwiek zamiaru czy niedbalstwa nie jest konieczne do zaistnienia nieprawidłowości.
Nie ulega również wątpliwości, co Sąd już wskazywał, że strona występując o dofinansowanie zobligowana była do zachowania przewidzianych procedur, o czym wiedziała i co wynika z przepisów normujących działanie w ramach Projektu i z umowy.
W sprawie organ prawidłowo stwierdził, że doszło do powstania nieprawidłowości – strona wydatkowała środki z budżetu UE niezgodnie z procedurami obowiązującymi przy ich wykorzystaniu, przez co budżet UE został narażony na stratę poprzez wypłacenie nienależnej kwoty (szkoda rzeczywista).
Jako uzasadnione ocenia Sąd stanowisko organów w zakresie kosztów pośrednich, które zostały wyliczone proporcjonalnie od stwierdzonych wydatków niekwalifikowalnych. W projekcie kwalifikowalne były koszty pośrednie wyliczane stawką ryczałtową 15% kwalifikowalnych kosztów bezpośrednich, a zatem koszty pośrednie od uznanych za niekwalifikowalne kosztów bezpośrednich są również niekwalifikowalne i podlegały zwrotowi.
Zasadnie, w ocenie Sądu, wobec stwierdzonych nieprawidłowości, ZWD wskazał na konieczność dochodzenia zwrotu środków i określił wysokość korekty w prawidłowej wysokości. Sąd kontrolując legalność zaskarżonej decyzji nie stwierdził zarzucanych przez stronę naruszeń.
Z tych względów Sąd działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę w całości.
Podstawa prawna: Dz.U. 2020 poz 818 art. 9, art. 2; Ustawa z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014- 2020 - t.j.
Hasła tematyczne: Środki unijne
Pełny tekst i metryka orzeczenia: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (CBOSA). Tytuł i streszczenie przygotował model językowy na podstawie treści orzeczenia. Orzeczenie może być nieprawomocne.