- Sygnatura akt
- III SAB/Po 222/26
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
- Rodzaj
- Wyrok
- Data orzeczenia
- 17 września 2026 r.
- Rozstrzygnięcie
- Stwierdzono, że organ dopuścił się bezczynności
- W serwisie od
Zestawienie z tego dnia- Kategorie
- Sądy administracyjne
© autorzy OpenStreetMap
Burmistrz był bezczynny przy wniosku o arkusz szkoły, bez rażącego naruszenia prawa
Przejdź do orzeczenia, 16 min czytania
Spór
J. O. domagał się od Burmistrza Miasta i Gminy udostępnienia pełnej kopii arkusza organizacji zespołu szkół wraz z aneksami 1-5. Organ udostępnił dokument częściowo, a w pozostałym zakresie wydał decyzję odmowną.
Ustalenia sądu
Sąd ustalił, że informacja nie została udostępniona w 14-dniowym terminie, a zawiadomienie o przedłużeniu terminu przyszło po interwencji wnioskodawcy. Decyzja odmowna została wydana 18 czerwca 2026 r., czyli po upływie przedłużonego terminu na 15 maja 2026 r.
Rozstrzygnięcie
Sąd umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania organu do załatwienia wniosku, stwierdził bezczynność organu bez rażącego naruszenia prawa, oddalił skargę w pozostałym zakresie i zasądził od organu 100 zł kosztów postępowania.
Dlaczego
Organ nie dochował terminów z ustawy o dostępie do informacji publicznej, co przesądziło o stwierdzeniu bezczynności. Sąd nie znalazł podstaw do uznania jej za rażące naruszenie prawa ani do grzywny lub sumy pieniężnej, bo skarga doprowadziła do wydania decyzji.
Dla firm
Załatwienie wniosku po wniesieniu skargi kończy spór o zobowiązanie, ale nie usuwa stwierdzenia wcześniejszej bezczynności.
Więcej o sprawie
Wniosek o pełną kopię arkusza organizacji zespołu szkół wpłynął 8 kwietnia 2026 roku. Sąd umorzył postępowanie w części dotyczącej zobowiązania organu do rozpoznania tego wniosku.
Pismem z dnia 5 maja 2026 roku skarżący został poinformowany o przedłużeniu terminu załatwienia wniosku do dnia 15 maja 2026 roku z uwagi na skomplikowany charakter sprawy.
- Rozstrzygnięcie
- Stwierdzono, że organ dopuścił się bezczynności
- Sąd
- Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
- Sygnatura
- III SAB/Po 222/26
Treść orzeczenia około 16 minut czytania
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Świerczak Sędzia WSA Wojciech Rowiński Sędzia WSA Sebastian Michalski (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 17 września 2026 r. sprawy ze skargi J. O. na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. umarza postępowanie w zakresie zobowiązania Burmistrza Miasta i Gminy do rozpoznania wniosku J. O. z dnia 8 kwietnia 2026 r. o udostępnienie informacji publicznej; 2. stwierdza, że Burmistrza Miasta i Gminy dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku skarżącego; 3. stwierdza, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 4. w pozostałym zakresie skargę oddala; 5. zasądza od Burmistrza Miasta i Gminy na rzecz skarżącego J. O. kwotę 100 zł (słownie: sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
J. O., pismem z dnia 18 maja 2026 roku, wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu ze skargą na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy w sprawie udostępnienia informacji publicznej.
Skarżący zażądał:
- stwierdzenia, że Burmistrza Miasta i Gminy dopuścił się bezczynności w zakresie pełnego rozpoznania wniosku skarżącego z dnia 8 kwietnia 2026 roku;
- stwierdzenia, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa;
- zobowiązania Burmistrza Miasta i Gminy do załatwienia wniosku w całości, poprzez udostępnienie pełnej, integralnej i niezmanipulowanej informacji publicznej w postaci kompletnego Arkusza Organizacji Zespołu Szkół w [...] na rok szkolny [...] wraz z aneksami 1-5 (odkrycie wszystkich wierszy i kolumn, w tym wag subwencyjnych P5/P6, pełnych przydziałów kadrowych oraz wakatów), w terminie 14 dni od dnia doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy;
- wymierzenia organowi rażąco wysokiej grzywny na podstawie art. 149 § 2 P.p.s.a. w celu zdyscyplinowania i przeciwdziałania systemowej obstrukcji informacyjnej w urzędzie;
- przyznanie od organu na rzecz skarżącego na podstawie art. 149 § 2 P.p.s.a. sumy pieniężnej w wysokości 5.000 zł z uwagi na rażące naruszenie prawa;
- zarządzenia połączenia niniejszej sprawy ze sprawą prowadzoną pod sygn. akt III SAB [...] (dotyczy wniosków z lutego 2026 roku) oraz ze skargą wniesiona w dniu 17 maja 2026 roku (dotyczy wniosków z 13 kwietnia 2026 roku), z uwagi na ich ścisły związek podmiotowy, przedmiotowy oraz tożsamość skarżonego organu;
- zasądzenie zwrotu kosztów postępowania sądowego.
W uzasadnieniu zgłoszonych żądań wskazano, że organ dopuścił się świadomego poświadczenia nieprawdy udostępniając dokument w ograniczonym zakresie oraz naruszył zasadę lojalności poprzez złamanie ustalonego przez siebie dodatkowego terminu załatwienia wniosku. W ocenie strony organ celowo ukrywa wakaty oraz marnotrawstwo środków publicznych. Zachowanie organu skarżący rozpoznaje jako kwalifikowaną recydywę i rażące lekceważenie sądów administracyjnych, gdyż jest to już trzecia skarga na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy wnoszona w niezwykle krótkim odstępie czasu. Skarżący "uroczyście oświadczył", że środki przyznane tytułem zasądzonej sumy pieniężnej zostaną przekazane na cele statutowe Stowarzyszenia "[...]" z siedzibą w [...]. Wskazał przy tym, że żądanie przyznania sumy pieniężnej ma na celu finansowe ukaranie organu za ostentacyjne lekceważenie prawa i terminów.
W odpowiedzi na skargę Burmistrza Miasta i Gminy wniósł o:
- umorzenie postępowania w zakresie bezczynności jako bezprzedmiotowego na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 P.p.s.a., z uwagi na fakt, iż przed przekazaniem skargi do Sądu organ załatwił wniosek skarżącego w całości, zasadniczo poprzez udostępnienie informacji w dniu 23 kwietnia 2026 roku, a w pozostałym zakresie poprzez wydanie decyzji odmownej (decyzja z dnia 18 czerwca 2026 roku);
- oddalenie skargi w zakresie wniosku o stwierdzenie, że bezczynność miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa;
- oddalenie wniosku o wymierzenie organowi grzywny oraz oddalenie wniosku o zasądzenie sumy pieniężnej, jako żądań całkowicie bezpodstawnych w świetle okoliczności sprawy.
W uzasadnieniu zgłoszonych żądań organ wyjaśnił, że udostępnił skarżącemu żądany dokument w zakresie, w jakim stanowił on "informację publiczną podlegającą upublicznieniu". Pismem z dnia 5 maja 2026 roku skarżący został poinformowany o przedłużeniu terminu załatwienia wniosku do dnia 15 maja 2026 roku z uwagi na skomplikowany charakter sprawy. Organ podkreślił, że stan bezczynności ustał, a zwłoka w załatwieniu wniosku, była usprawiedliwiona koniecznością ochrony konstytucyjnych praw małoletniego obywatela przed naruszeniem przepisów o ochronie danych osobowych.
W piśmie procesowym z dnia 2 lipca 2026 roku (replika do odpowiedź na skargę) skarżący wskazał, że argumentacja organu zmierza do sprywatyzowania sfery jawności finansów publicznych. Przedmiotem wniosku jest dokument Arkusz Organizacyjny Publicznej Placówki Oświatowej wraz z aneksami. Dokument odzwierciedla gospodarkę etatowo-finansową podmiotu publicznego i stanowi podręcznikowy przykład informacji publicznej jawnej erga omnes. Absurdem jest twierdzenie, że wolne, nieobsadzone i czysto planistyczne pozycje budżetowe o statusie "VACAT" w publicznej szkole są objęte ochroną prywatności małoletniego na gruncie RODO. Organ przyznaje, że wyznaczył ostateczny termin załatwienia sprawy na dzień 15 maja 2026 roku, a formalną decyzję "wydał dopiero 22 czerwca 2026 roku". Fakt pozostawania w stanie całkowitego, głuchego milczenia przez 38 dni po upływie wyznaczonego dodatkowego terminu maksymalnego jest bezsporny i wyczerpuje znamiona bezczynności kwalifikowanej. Odesłanie skarżącego do reżimu Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego oraz art. 15 RODO w celu uzyskania danych o wakatach i ogólnych wagach oświatowych w gminie stanowi cyniczny unik procesowy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje.
Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej; kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2024, poz. 1267).
Sądowoadministracyjna kontrola działalności administracji obejmuje także brak efektywnych działań administracji w sytuacji, gdy obowiązujące przepisy nakładają na jej organy obowiązek załatwienia sprawy administracyjnej w określonym czasie i w określonej formie - art. 3 § 2 pkt 8 i 9 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej w skrócie "P.p.s.a.").
Realizując zadania wymiaru sprawiedliwości sądy administracyjne stosują środki określone w ustawie (art. 3 § 1 P.p.s.a.).
W świetle art. 149 § 1 pkt 1-3 P.p.s.a. uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania sąd:
1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności;
2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa;
3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania.
W przypadku uwzględnienia skargi sąd stwierdza także, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a P.p.s.a.). Ponadto sąd może orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 (art. 149 § 2 P.p.s.a.).
W myśl art. 21 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902; w skrócie "u.d.i.p.") do skarg rozpatrywanych w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej stosuje się przepisy ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sprawy ze skarg w przedmiocie bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania, zgodnie z art. 119 pkt 4 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, mogą być rozpoznawane przez sąd administracyjny w trybie uproszczonym - co miało miejsce w niniejszej sprawie.
Zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p. każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w ustawie.
Podmiotami obowiązanymi do udostępniania informacji publicznej są w szczególności organy władzy publicznej (art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.).
Zgodnie z treścią art. 10 ust. 1 u.d.i.p., w brzmieniu obowiązujący na dzień załatwienia wniosku, informacja publiczna, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej lub portalu danych, jest udostępniana na wniosek.
Udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.). Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w tym terminie, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 2 u.d.i.p.).
Odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 przez organ władzy publicznej następują w drodze decyzji (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.).
Na podstawie dokumentów przekazanych/włączonych do akt sprawy oraz zgodnych stanowisk stron postępowania Sąd przyjmuje następujące okoliczności faktyczne kontrolowanej sprawy.
J. O., podaniem z dnia 8 kwietnia 2026 roku (k. 30-31 akt sądowych), wystąpił do Burmistrza Miasta i Gminy z wnioskiem o udostępnienie "pełnej kopii tzw. "płachty" arkusza organizacji Zespołu Szkół w [...] na rok szkolny [...] wraz ze wszystkim aneksami (1-5)". Wnioskodawca wskazał, że żąda udostępnienia dokumentu w formie "skanu/wyciągu z zachowaniem następujących zasad:
1. Pełna struktura: Wniosek dotyczy całego dokumentu (wszystkich wierszy i kolumn), a nie tylko podsumowania;
2. Anonimizację danych osób trzecich: Wnoszę o trwałe zakrycie (zamazanie) imion, nazwisk oraz numerów PESEL, wszystkich uczniów z wyjątkiem mojego syna, K. O. (PESEL: [...]);
3. Jawności danych merytorycznych: Pozostałe dane zawarte w tabelach muszą pozostać widoczne i czytelne, w szczególności: przypisane wagi subwencyjne (P5, P6), liczba godzin wsparcia przydzielona do poszczególnych (zanonimizowanych) pozycji, przydziały godzin dla poszczególnych nauczycieli (dane nauczycieli jako funkcjonariuszy publicznych są jawne), informacje o wakatach (godzinach nieobsadzonych)".
Burmistrz Miasta i Gminy, w załączeniu do pisma z dnia 23 kwietnia 2026 roku, przesłał wnioskodawcy tzw. "Płachtę" do arkusza organizacji oraz aneksów do arkusza organizacji na rok szkolny [...] Zespołu Szkół w [...]. Organ powiadomił jednocześnie wnioskodawcę, że przekazany dokument nie zawiera wag przypisanych do rodzaju orzeczeń w zakresie niepełnosprawności uczniów (k. 43 akt sądowych).
Skarżący, w nawiązaniu do otrzymanej odpowiedzi, pismem z dnia 24 kwietnia 2026 roku, wezwał Burmistrza Miasta i Gminy do niezwłocznego usunięcia, w terminie 3 dni roboczych, stanu częściowej bezczynności wskazując na zakres wniosku złożonego 8 kwietnia 2026 roku (k. 41-42 akt sadowych).
W odrębnym piśmie z tej samej daty (24 kwietnia 2026 roku) wnioskodawca podniósł, że 14-dniowy termin na załatwienie wniosku upłynął. Wskazał jednocześnie, że zachowanie organu odbiera jako celową próbę tuszowania nieprawidłowości w wydatkowaniu środków z subwencji oświatowej. Wnioskodawca wezwał organ do przesłania żądanego dokumentu w terminie 24 godzin oraz zaznaczył, że uchybienie temu terminowi będzie skutkować złożeniem skargi do sądu administracyjnego (k. 47 akt sądowych) .
Burmistrz Miasta i Gminy, w odpowiedzi na wezwanie do usunięcia stanu częściowej bezczynności, wskazał w piśmie z dnia 5 maja 2026 roku, że żądana informacja publiczna nie może zostać udostępniona w terminie określonym w art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznej, z powodu problemów natury techniczno-organizacyjnej. Jednocześnie organ poinformował wnioskodawcę, że sprawa zostanie załatwiona najpóźniej do dnia 15 maja 2026 roku (k. 35 akt sądowych).
Pismem z dnia 18 maja 2026 roku J. O. skorzystał z prawa skargi do sądu administracyjnego na bezczynność Burmistrza Miasta i Gminy w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej (k. 23 akt sądowych).
Burmistrz Miasta i Gminy, udzielił odpowiedzi na skargę pismem z dnia 18 czerwca 2026 roku (k. 9 akt sądowych) oraz przekazał Sądowi decyzję z dnia 18 czerwca 2026 roku (znak: [...]) o odmowie udostępnienia informacji publicznej w części obejmującej dane techniczne, wiersze oraz kolumny Arkusza Organizacji Zespołu Szkół w [...] na rok szkolny [...] wraz z aneksami 1-5, które zawierają informacje o wagach subwencyjnych (w tym wagach P5 i P6), szczegółowych i zindywidualizowanych przydziałach kadrowych nauczycieli wspomagających oraz powiązanych z nimi etatach o statusie "vacat" (k. 151-152 akt sądowych).
Sąd nie ujawnił podstaw do kwestionowana zgodnego stanowiska stron postępowania, co do tego, że informacje objęte żądaniem wniosku dotyczą informacji publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p., a Burmistrza Miasta i Gminy jest organem władzy publicznej w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.
Rozpoznając skargę na bezczynność lub przewlekłość sąd administracyjny zobowiązany jest ustalić rzeczywistą postać opieszałości organu administracji w załatwieniu sprawy, bez względu na to, jak zostały sformułowane żądania skargi. Przy czym bezczynność i przewlekłość są pojęciami rozłącznymi. W tej samej sprawnie nie może występować zarówno bezczynność, jak i przewlekłość (wyrok NSA z 7.09.2022 r., II OSK 871/22, LEX nr 3420881).
Sąd podziela zapatrywanie, że pojęcie "bezczynności" sprowadza się do badania kwestii ewentualnego naruszenia "terminowości" działania organów administracyjnych - niezałatwienia sprawy w terminie (por. R. Suwaj, Sądowa ochrona przed bezczynnością administracji publicznej, Warszawa 2014, s. 57).
Na gruncie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej bezczynność podmiotu zobowiązanego do rozpoznania wniosku dostępowego ma miejsce wówczas, gdy organ: "milczy" wobec tego wniosku, tj. nie udostępnił informacji publicznej (art. 4 ust. 3 i art. 13 ust. 1 u.d.i.p.), nie wydał decyzji o odmowie jej udostępnienia (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.), nie powiadomił wnioskodawcy o niemożliwości udzielenia informacji publicznej w wyznaczonym terminie i o przyczynach opóźnienia i nowym terminie wydania informacji, nie dłuższym niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku w tej sprawie (art. 13 ust. 2 u.d.i.p.), nie poinformował o przeszkodach technicznych w udzieleniu informacji w żądanej formie (art. 14 ust. 2 u.d.i.p.), ewentualnie, że danej informacji nie posiada, bądź że istnieje odrębny tryb dostępu do tej informacji (art. 1 ust. 2 u.d.i.p.), nie poinformował wnioskodawcy w formie pisemnej, że żądana informacja nie ma charakteru informacji publicznej (art. 1 ust. 1 u.d.i.p.).
Przez pryzmat takich okoliczności należy oceniać zasadność nałożenia na organ obowiązku załatwienia wniosku dostępowego w określonym terminie oraz w prawem przewidzianej formie.
Jeśli przed wydaniem wyroku żądana informacja publiczna zostanie udzielona, czy też w tym czasie wydana zostanie decyzja o odmowie udzielania takiej informacji, to skarga staje się bezprzedmiotowa w zakresie żądania zobowiązania organu do załatwienia wniosku o udzielenie informacji publicznej, ale wciąż aktualny pozostaje obowiązek Sądu dotyczący stwierdzenia, czy podmiot obowiązany do udzielenia informacji dopuścił się bezczynność oraz czy miała ona miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Skoro w kontrolowanej sprawie przedłożone zostały dowody/dokumenty potwierdzające ustanie stanu bezczynności na datę wyrokowania (pomiędzy stronami bezsporne pozostaje częściowe udzielenie informacji publicznej 23 kwietnia 2026 roku oraz wydanie decyzji z 18 czerwca 2026 roku o odmowie udostępnienia informacji w pozostałym zakresie), to konieczne stało się umorzenie postępowania sądowego w zakresie zobowiązania organu do załatwienia wniosku skarżącego, o czym orzeczono w punkcie pierwszym wyroku na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w związku z art. 149 § 1 pkt 1 P.p.s.a.
Analiza treści decyzji z dnia 18 czerwca 2026 roku o odmowie udzielenia informacji publicznej nakazuje przyjmować, że organ nie wykonał obowiązku pouczenia wnioskodawcy o administracyjnych lub sądowoadministracyjnych środkach zaskarżenia rozstrzygnięcia w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej.
Wyjaśnić zatem należy, że ocena legalności decyzji o odmowie udzielenia informacji publicznej wykracza poza granice sprawy sądowoadministracyjnej ze skargi na bezczynność organu w załatwieniu wniosku o udzielenie informacji publicznej.
Argumentacja wskazująca na niezasadność rozstrzygnięcia o odmowie udzielenia żądanej informacji publicznej nie stanowi właściwej podstawy dla uwzględnienia skargi na bezczynność w zakresie zobowiązania organu do udzielenia informacji, co do której orzeczono o odmowie jej udostępnienia. Kwestie dotyczące legalności decyzji o odmowie udzielenia informacji publicznej badane są w postępowaniu ze skargi na tę decyzję (art. 3 § 2 pkt 1 P.p.s.a. w związku z art. 21 u.d.i.p.).
Uwzględniając okoliczności faktyczne kontrolowanej sprawy przyjąć należało, że Burmistrz Miasta i Gminy dopuścił się bezczynność w załatwieniu wniosku z dnia 8 kwietnia 2026 roku.
Żądana informacja publiczna nie została bowiem udostępniona w terminie 14 dni od daty złożenia wniosku (22 kwietnia 2026 roku), co jednoznacznie potwierdza pismo organu z 23 kwietnia 2026 roku. W ustawowym terminie na załatwienie wniosku o udzielenie informacji publicznej organ nie zawiadomił wnioskodawcy o przedłużeniu terminu na załatwienie sprawy w zakresie informacji nieprzekazanej skarżącemu wraz z pismem z 23 kwietnia 2026 roku. Organ uczynił to dopiero 5 maja 2026 roku po interwencji wnioskodawcy (pismo wnioskodawcy z 24 kwietnia 2026 roku). Ponadto organ nie dochował przedłużonego terminu na załatwienie wniosku, który oznaczył na dzień 15 maja 2026 roku. Decyzja o odmowie udzielenia informacji publicznej został wydana dopiero po wniesieniu skargi i przekazana do sądu wraz ze skargą i odpowiedzią na nią (18 czerwca 2026 roku).
Przyjmuje się, że rażące naruszenie prawa oznacza wadliwość o szczególnie dużym ciężarze gatunkowym i ma miejsce w razie oczywistego braku podejmowania przez organ jakichkolwiek czynności, oczywistego lekceważenia wniosku i jawnego natężenia braku woli do załatwienia sprawy, jak i w razie ewidentnego niestosowania przepisów prawa (wyrok NSA: z dnia 4 czerwca 2019 r., sygn. akt II OSK 3374/18; z dnia 6 sierpnia 2019 r., sygn. akt II OSK 1802/19; publ. CBOSA).
Sąd nie dopatrzył się podstaw do tego, aby okoliczność uchybienia terminowi załatwienia wniosku z dnia 8 kwietnia 2026 roku rozpoznawać jako zachowanie organu nakierowane na pokrzywdzenie wnioskodawcy, czy złośliwe odwlekanie załatwienia sprawy.
Oceny skarżącego, że organ świadomie poświadczył nieprawdę, czy też celowo ukrywa wakaty oraz marnotrawstwo środków publicznych, nie znajdują potwierdzenia w okolicznościach sprawy.
Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 oraz § 1a P.p.s.a., Sąd stwierdził, że organ dopuścił się bezczynności (punkt drugi wyroku) oraz uznał, że bezczynność nie miała charakter rażącego naruszenia prawa (punkt trzeci wyroku).
Z użytej w art. 149 § 2 P.p.s.a. formuły "może orzec" wynika, że sąd administracyjny jest uprawniony, a nie zobowiązany do przyznania stronie skarżącej sumy pieniężnej bądź wymierzenia organowi grzywny. Rozważając zastosowanie środków przewidzianych w art. 149 § 2 P.p.s.a. w konkretnej sprawie, sąd administracyjny powinien uwzględnić funkcje, jakie one pełnią. Grzywnie przypisuje się funkcję represyjną i prewencyjną - ma ona na celu zdyscyplinowanie organu. Natomiast suma pieniężna stanowi środek o charakterze kompensacyjnym w tym sensie, że ma zrekompensować stronie dolegliwości, niedogodności, negatywne przeżycia, na jakie została ona narażona wskutek bezczynności organu lub przewlekłego prowadzenia postępowania (por. wyrok NSA z 2.06.2026 r., III OSK 1577/25, LEX nr 4104995).
Za ich orzeczeniem przemawia w szczególności sytuacja, gdy stwierdzona bezczynność lub przewlekłość ma kwalifikowany charakter, tj. wystąpiła z rażącym naruszeniem prawa. Sąd winien wziąć pod uwagę możliwość zastosowania tych środków także wówczas, gdy okoliczności danej sprawy są niemożliwe do zaakceptowania w kontekście ochrony praw strony (por. wyrok NSA z 19.05.2026 r., III OSK 1440/25, LEX nr 4094938).
Zasadność zasądzenia określonej sumy pieniężnej, z uwagi na brak charakteru odszkodowawczego zależy od rodzaju naruszenia prawa przez organ oraz czasu trwania przewlekłości (por. wyrok NSA z 14.04.2026 r., II OSK 217/26, LEX nr 4083737). Jej przyznanie stanowi swoistą rekompensatę za doznane negatywne przeżycia psychiczne i moralne związane z przewlekłością postępowania administracyjnego (por. wyrok NSA z 24.03.2026 r., I OSK 1669/25, LEX nr 4087206).
Sąd nie doszukał się w okolicznościach niniejszej sprawy obiektywnych podstaw dla stwierdzenia rażącego naruszenia prawa. Środki prawne przynależne skarżącemu (skarga do sądu) doprowadziły do uchylenia stanu bezczynności, tj. wydania decyzji o odmowie udzielenia informacji publicznej. Decyzja została wydana z jedenastodniowym przekroczeniem maksymalnego dwumiesięcznego terminu na załatwienie wniosku o udzielenie informacji publicznej, liczonego od daty wpływu wniosku (art. 13 ust. 2 u.d.i.p.).
Żądanie zasądzenia sumy pieniężnej skarżący uzasadnił dążeniem do finansowego ukarania organu oraz potrzebą wspierania dzieci niepełnosprawnych borykających się z systemowymi barierami w polskiej edukacji.
W tej sytuacji za zbędne i nieuzasadnione uznano stosowanie dalszych oraz dolegliwszych środków służących zwalczaniu bezczynności organu administracji publicznej (grzywna).
Sąd uznał ponadto, że żądanie przyznania sumy pieniężnej nie zostało poparte okolicznościami, które warunkują kompensację dolegliwości, niedogodności, czy negatywnych przeżyć powodowanych bezczynnością organu.
W konsekwencji w tym zakresie skarga została oddalona na podstawie art. 151 P.p.s.a. (punkt czwarty wyroku).
O należnych stronie skarżącej kosztach postępowania sądowego orzeczono w punkcie piątym wyroku na podstawie art. 200 P.p.s.a. Zasądzona kwota obejmuje opłatę uiszczoną tytułem wpisu od skargi (100 zł).
Pełny tekst i metryka orzeczenia: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (CBOSA). Tytuł i streszczenie przygotował model językowy na podstawie treści orzeczenia. Orzeczenie może być nieprawomocne.