Sąd obniżył karę za jazdę po alkoholu z roku do 9 miesięcy pozbawienia wolności

Część wstępna

Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

Wyrok Sądu Rejonowego w Siedlcach z dnia 6 lutego 2026 r. w sprawie II K 1249/25

Podmiot wnoszący apelację

Obrońca

Kierunek i zakres zaskarżenia

Na korzyść

W całości

Podniesione zarzuty

Art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

Art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

Art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

Wnioski

Zmiana

Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy

Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów

.

STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków

Zarzuty

1. 1. błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wyroku i polegającego na błędnej ocenie właściwości i warunków osobistych sprawcy i sposobu życia przed popełnieniem przestępstwa i zachowania się sprawcy po jego popełnieniu, co skutkowało niezastosowaniem wobec oskarżonego instytucji nadzwyczajnego złagodzenia kary i wymierzeniem kary innego rodzaju, chociażby w postaci kary ograniczenia wolności - podczas gdy ze zgromadzonego materiału dowodowego wynikało, że oskarżony odbył leczenie w całodobowym oddziale leczenia uzależnień oraz posiada małoletnie dzieci nad którymi sprawuje wyłączną opiekę, co w konsekwencji doprowadziło do orzeczenia kary pozbawienia wolności w wymiarze 1 roku, a także dożywotni zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych, zamiast orzeczenia wobec oskarżonego kary ograniczenia wolności polegającej na obowiązku wykonywania nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 2 lat w stosunku 20 godzin na miesiąc;

Z ostrożności procesowej, na podstawie art. 438 pkt 2 k.p.k. wyrokowi zarzucam:

2. art. 7 k.p.k., art. 410 k.p.k. 440 k.pk. oraz art. 2 § 2 k.p.k. poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów i dokonanie jej w sposób dowolny, w opozycji do zasad prawidłowego rozumowania, wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego oraz niedostrzeganie przez Sąd istotnych sprzeczności w dowodach uznanych za wiarygodne (tj. przyznanie się do winy oskarżonego, wypełnienie wszystkich obowiązków z poprzednich orzeczonych wyroków) oraz pomijanie szeregu dowodów i okoliczności w sprawie (tj. warunki osobiste oskarżonego - odbycie leczenia w całodobowym oddziale leczenia uzależnień oraz posiadanie małoletnich dzieci i wyłącznie opiekowanie się nimi), co w konsekwencji doprowadziło do orzeczenia kary pozbawienia wolności w wymiarze 1 roku, a także dożywotni zakaz prowadzenia pojazdów - mechanicznych, zamiast orzeczenia wobec oskarżonego kary ograniczenia wolności polegającej na obowiązku wykonywania nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 2 lat w stosunku 20 godzin na miesiąc;

Częściowo zasadny

Analiza akt postępowania w świetle złożonego środka odwoławczego skutkowała uznaniem podniesionego przez obrońcę oskarżonego zarzutu za zasadny, ale wniosek zasługiwał na uwzględnienie w części i spowodował jedynie obniżeniem kary pozbawienia wolności.

Sąd Okręgowy w całości podziela stanowisko zawarte w wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 30 września 2024 r. II AKa 372/23 iż, sfera sędziowskiego wymiaru kary w pierwszej kolejności zarezerwowana jest dla sądu pierwszej instancji, który w tym zakresie orzeka biorąc przede wszystkim pod uwagę wskazania wynikające z art. 53 § 1 i 2 k.k. Podważanie ocen dokonywanych w tej sferze możliwe jest jedynie w ramach zarzutu rażącej niewspółmierności kary z art. 438 pkt 4 k.p.k. Z tego względu kontrola instancyjna wyroku sądu pierwszej instancji w zakresie wymiaru kary powinna być dokonywana z uwzględnieniem szerokiego zakresu swobodnej oceny sądu co do tego, jaka kara będzie stanowiła trafną reakcję karną na przestępstwo. Ingerencja w płaszczyznę wymiaru kary wymaga zatem wykazania, że sąd meriti naruszył dyrektywy wymiaru kary w taki sposób, że orzeczona kara jest nie tylko nieproporcjonalna, ale rażąco niewspółmierna w świetle prawidłowo zastosowanych dyrektyw wymiaru kary w danej sprawie. Nie wystarczy zatem wskazanie przez skarżącego, że sąd orzekający nie uwzględnił danej okoliczności istotnej z perspektywy zastosowania się do jednej z dyrektyw. Należy wykazać uchybienie na tyle doniosłe, że uwzględnienie prawidłowego znaczenia określonej dyrektywy wymiaru kary nakazywałoby orzec karę znacząco odbiegającą od tej, która została wymierzona w zaskarżonym wyroku (co do wysokości lub jej rodzaju).

Słusznie skarżący wskazał, że Sąd I instancji nie nadał właściwego znaczenie właściwościom i warunkom osobistym oskarżonego, a w szczególności jego postawie po popełnieniu przestępstwa. Okoliczności te wynikają z przedstawionych zaświadczeń o podjęciu terapii z dnia 6 lipca 2026 roku i 20 października 2025 roku (k.78) oraz wywiadu kuratora sądowego z dnia 15 lipca 2026 roku sporządzonego na etapie postępowania apelacyjnego (k.83), a wskazują, że sytuacja osobista i rodzinna oskarżonego zasadniczo zmieniła się, co wpłynęło również na jego postawę. Sąd miał na uwadze, że nieobecność oskarżonego w domu w związku z odbywaniem kary pozbawienia będzie miała bezpośredni wpływ na jego rodzinę, która znajduje się obecnie w szczególnie trudnej sytuacji. Oczywiście oskarżony kierując pojazdem w stanie nietrzeźwości powinien mieć świadomość swojej odpowiedzialności za rodzinę, natomiast w przedmiotowej sprawie córki oskarżonego, wobec opuszczenia ich przez matkę znalazły się w krytycznej sytuacji i spowodowało to również zmianę sytuacji życiowej oskarżonego. Oskarżony jest obecnie jedynym żywicielem rodziny, zaś jego córki pozostają pod jego opieką. Taki wymiar kary, tj. 9 miesięcy pozbawienia wolności, zmniejszony z uwagi na postawę oskarżonego po wydaniu wyroku będzie karą sprawiedliwą i jak najmniej dolegliwą. Również gradacja kary w odniesieniu do poprzedniego wyroku skazującego (wyrok Sądu Rejonowego w Siedlcach II K 930/17 z dnia 27 września 2017 roku) przemawiała za orzeczeniem kary w niższym rozmiarze, tj. kary 9 miesięcy pozbawienia wolności. Wydaje się, że dotychczasowa postawa oskarżonego, wynikająca z przebiegu rozprawy, złożonych wyjaśnień wskazują, że cele wychowawcze kary zostaną osiągnięte poprzez wymierzenie kary 9 miesięcy pozbawienia wolności. Kara ta jest zasadniczo powyżej dolnego ustawowego zagrożenia, a więc spełni cele oddziaływania społecznego, gdyż nie jest to kara symboliczna. Nie było natomiast podstaw do orzeczenia kary ograniczenia wolności. Skarżący nie wykazał, aby zaistniały szczególne okoliczności o jakich mowa w art. 60§ 2 kpk, które by przemawiały za nadzwyczajnym złagodzeniem kary. Okoliczności dotyczące oskarżonego o charakterze osobistym i rodzinnym zostały uwzględnione w ramach zasad wymiaru kary. Środek karny w postaci świadczenia na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej w wysokości 10.000 zł orzeczony został w jego minimalnym wymiarze, a przesłanki orzeczenia dożywotniego zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych wynikają z uzasadnienia Sądu I instancji. Zgodnie z art. 44b § 1a kk razie skazania sprawcy za przestępstwo określone w art. 178a § 1 lub 4, art. 178c § 1 pkt 2 lub art. 178d, a także wobec sprawcy określonego w art. 178 § 1 lub 1a, jeśli zawartość alkoholu w organizmie sprawcy przestępstwa wynosiła co najmniej 1,5 promila we krwi lub 0,75 mg/dm3 w wydychanym powietrzu albo prowadziła do takiego stężenia, sąd orzeka przepadek pojazdu mechanicznego prowadzonego przez sprawcę w ruchu lądowym, wodnym lub powietrznym, chyba że zachodzi wyjątkowy wypadek, uzasadniony szczególnymi okolicznościami. Wskazano poprzednio obowiązującą podstawę prawną orzeczenia przepadku równowartości pojazdu jako względniejszą dla sprawcy. Należy podkreślić, że orzeczona kara może być odbywana w systemie dozoru elektronicznego.

Wnioski

zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uchylenie go w pkt I i orzeczenie w jego miejsce kary ograniczenia wolności polegającej na obowiązku wykonywania nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 2 lat w stosunku 20 godzin na miesiąc

Częściowo zasadny

Zarzut apelacyjny obrońcy oskarżonego okazał się częściowo zasadny i skutkował obniżeniem kary pozbawienia wolności.

Okoliczności podlegające uwzględnieniu z urzędu

1.

Rozstrzygnięcie sądu odwoławczego

Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji

1. Przedmiot utrzymania w mocy

Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji

1. Przedmiot i zakres zmiany

Zaskarżony wyrok w części – obniżono karę pozbawienia wolności

Podniesiony w apelacji zarzut okazały się zasadny i tym samym środek odwoławczy podlegał uwzględnieniu.

Koszty procesu

III. O kosztach procesu orzeczono na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 3 i art. 10 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 r. o opłatach w sprawach karnych w zw. § 1 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 18 czerwca 2003 r. w sprawie wysokości i sposobu obliczania wydatków Skarbu Państwa w postępowaniu karnym w zw. z art. 636 § 1 kpk w zw. z art. 627 kpk i art.634 kpk mając na uwadze, że oskarżony osiąga miesięcznych dochód i jest w stanie uregulować należności sądowe.

Granice zaskarżenia

Podmiot wnoszący apelację

obrońca

Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja

wyrok w całości

Kierunek i zakres zaskarżenia

Na korzyść

W całości

Co do winy

Podniesione zarzuty

Art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

Art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

Art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

Wnioski

Zmiana