- Sygnatura akt
- III AUa 513/25
- Sąd
- Sąd Apelacyjny w Lublinie
- Wydział
- III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
- Rodzaj
- Wyrok
- Data orzeczenia
- 15 stycznia 2026 r.
- Rozstrzygnięcie
- Apelacja oddalona
- Opublikowano w portalu
- 10 listopada 2026 r.
- W serwisie od
Zestawienie z tego dnia- Kategorie
- Praca i ZUS
© autorzy OpenStreetMap
Umowa zlecenia z 2023 r., praca pod nią od 2024 r. Apelacja kierowcy oddalona
Przejdź do orzeczenia, 17 min czytania
Spór
Ubezpieczony spierał się z Zakładem Ubezpieczeń Społecznych o wstrzymanie wypłaty przyznanej mu emerytury pomostowej. Według niego do umowy zlecenia z 13 października 2023 r. powinno się stosować dotychczasowe brzmienie art. 17 ust. 4 ustawy o emeryturach pomostowych.
Ustalenia sądu
Sąd ustalił, że ubezpieczony pracował jako kierowca autobusu na podstawie umowy o pracę do sierpnia 2024 r., a umowę zlecenia zaczął wykonywać po nabyciu prawa do emerytury pomostowej. Według ubezpieczonego umowa została zawarta przed zmianą przepisów, co sąd potraktował jako jego twierdzenie.
Rozstrzygnięcie
Sąd Apelacyjny w Lublinie oddalił apelację ubezpieczonego od wyroku Sądu Okręgowego w Siedlcach i zasądził od niego na rzecz ZUS 270 zł kosztów postępowania apelacyjnego z odsetkami.
Dlaczego
Sąd uznał, że przepis przejściowy odnosi się do umów wykonywanych przed 1 stycznia 2024 r., a samo zawarcie umowy w 2023 r. nie wywołuje skutku zawieszenia. Praca na podstawie umowy zlecenia rozpoczęła się w sierpniu 2024 r., więc zastosowanie ma nowe brzmienie przepisu.
Dla firm
Zawieszenie emerytury pomostowej przy umowie cywilnoprawnej zależy od tego, kiedy zleceniobiorca faktycznie zaczął pracę w szczególnych warunkach. Jeśli zaczął ją po 1 stycznia 2024 r., obowiązuje nowe brzmienie art. 17 ust. 4 ustawy o emeryturach pomostowych, nawet gdy umowa została zawarta wcześniej.
Więcej o sprawie
Przez lata ubezpieczony pracował jako kierowca autobusu i konduktor w jednej spółce w G., a z tą samą spółką podpisał umowę zlecenia w październiku 2023 r. Sąd uznał, że liczy się moment faktycznego podjęcia pracy, a nie data podpisania umowy.
Jednocześnie wnioskodawca zeznał, że mimo zawarcia umowy nie wykonywał zlecania, świadczył bowiem nadal pracę na podstawie umowy o pracę.
- Rozstrzygnięcie
- Apelacja oddalona
- Sąd
- Sąd Apelacyjny w Lublinie, III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
- Sygnatura
- III AUa 513/25
Treść orzeczenia około 17 minut czytania
Sygn. akt III AUa 513/25
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 15 stycznia 2026 r.
Sąd Apelacyjny w Lublinie III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych
w składzie:
Przewodniczący
sędzia Jacek Chaciński
Protokolant: starszy sekretarz sądowy Krzysztof Wiater
po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 grudnia 2025 r. w L.
sprawy R. R.
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w S.
o prawo do wypłaty emerytury pomostowej
na skutek apelacji R. R.
od wyroku Sądu Okręgowego w Siedlcach
z dnia 19 maja 2025 r. sygn. akt IV U 840/24
I. oddala apelację;
II. zasądza od R. R. na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w S. tytułem zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego kwotę 270 (dwieście siedemdziesiąt) złotych z odsetkami, w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego, za czas od dnia uprawomocnienia się orzeczenia o kosztach postępowania do dnia zapłaty.
Jacek Chaciński
Sygn. akt III AUa 513/25
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 19 maja 2025 r. Sąd Okręgowy w Lublinie w oddalił odwołanie R. R. od decyzji Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w L. z dnia 30 września 2024 r. w przedmiocie przyznania wnioskodawcy prawa do emerytury pomostowej i wstrzymania jej wypłaty.
Rozstrzygnięcie Sąd Okręgowy oparł na następujących ustaleniach faktycznych i ich ocenie prawnej.
Z ustaleń Sądu I instancji wynika, że R. R. w dniu (...) ukończył 60. rok życia. W dniu 19 sierpnia 2024 r. ubezpieczony wystąpił do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w S. z wnioskiem o emeryturę pomostową. Do wniosku ubezpieczony załączył świadectwo pracy z dnia 19 sierpnia 2024 r. wystawione przez (...) w G. Spółkę Akcyjną w G. potwierdzające okres zatrudnienia ubezpieczonego w powyższym przedsiębiorstwie od dnia 1 lipca 1983 r. do dnia 19 sierpnia 2024 r. oraz fakt wykonywania w okresie tego zatrudnienia do dnia 31 grudnia 2008 r. pracy w szczególnych warunkach w rozumieniu m.in. wykazu A Dział VIII poz.2 załącznika do rozporządzenia Rady Ministrów z 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze na stanowisku kierowcy samochodu ciężarowego i kierowcy autobusu, a także fakt wykonywania przez ubezpieczonego po dniu 31 grudnia 2008 r. pracy o szczególnym charakterze w rozumieniu art.3 ust.3 ustawy o emeryturach pomostowych określonej w załączniku nr 2 pod poz.8 do tej ustawy na stanowisku kierowcy autobusu w transporcie publicznym.
Sąd Okręgowy podniósł, że po rozpoznaniu powyższego wniosku zaskarżoną w niniejszym postępowaniu decyzją z 30 września 2024 r. organ rentowy przyznał ubezpieczonemu emeryturę pomostową od dnia (...), tj. od osiągnięcia wieku uprawniającego do emerytury pomostowej oraz obliczył jej wysokość zgodnie z zasadami określonymi w art.14 ust.1-3 w/w ustawy na kwotę 3 851,49 zł brutto miesięcznie. Jednocześnie organ rentowy działając na podstawie art.17 ustawy o emeryturach pomostowych wstrzymał wypłatę przyznanej emerytury pomostowej z związku z zawieszeniem prawa do świadczenia z powodu wykonywania przez ubezpieczonego po dniu 1 stycznia 2024 r. pracy o szczególnym charakterze na podstawie umowy zlecenia.
Sąd I instancji ustalił, że w okresie zatrudnienia jako pracownik w (...)w G. SA od dnia 9 sierpnia 1989 r. do dnia 19 sierpnia 2024 r. ubezpieczony stale i w pełnym wymiarze czasu pracy (nie licząc trzymiesięcznego okresu w 2020 r. w czasie pandemii (...), kiedy wymiar czasu pracy był zredukowany do 4/5 etatu) wykonywał pracę na stanowisku kierowcy autobusu - konduktora. Do jego obowiązków na tym stanowisku należało kierowanie autobusem na stałych trasach na liniach, które obsługiwało w/w Przedsiębiorstwo, a także sprzedaż biletów pasażerom.
W okresie zatrudnienia ubezpieczonego jako pracownika, w 2023 r. ubezpieczony otrzymał od pracodawcy ((...) w G.SA) propozycję zawarcia umowy zlecenia na czas po przejściu na emeryturę pomostową. Umowa miała być zawarta wcześniej - w 2023 r., tj. przed przejściem ubezpieczonego na emeryturę (w (...) r.), tak aby ubezpieczony mógł pracować dalej po uzyskaniu prawa do emerytury. Ubezpieczony zgodził się na jej zawarcie. W dniu 13 października 2023 r. jako zleceniobiorca zawarł z (...) w (...) SA jako zleceniodawcą umowę zlecenie, w której zobowiązał się do wykonywania na rzecz (...)w G. SA usług w zakresie bieżącej konserwacji i napraw autobusów oraz czynności w zakresie przewozów autokarowych pasażerów, w tym prowadzenia sprzedaży biletów. Czynności te ubezpieczony miał wykonywać według grafiku ustalanego przez (...) w G.. Zgodnie z zapisem §7 ust.1 powyższej umowy została ona zawarta na czas określony od dnia 1 listopada 2023 r. do dnia 31 sierpnia 2029 r. Faktycznie strony umówiły się, że początek realizacji umowy nastąpi w (...) po zakończeniu zatrudnienia wnioskodawcy na podstawie umowy o pracę. Ubezpieczony przystąpił do wykonywania czynności przewidzianych w umowie zlecenia po nabyciu prawa do emerytury pomostowej. W ramach tej umowy, analogicznie jak w czasie zatrudnienia na podstawie umowy o pracę, wykonuje jako kierowca przewozy pasażerów na trasach obsługiwanych przez (...) w G.. Jeździ na dwóch trasach, tydzień na jednej i tydzień na drugiej, na zmianę z innym kierowcą. Pracuje w dni powszednie w godzinach od 5.57 do 16.30 z przerwą w wymiarze 1 godziny 25 minut. Nie pracuje w soboty i niedziele. Dodatkowo zgodnie z zapisem w umowie zlecenia średnio dwa razy w miesiącu sprząta w autobusie, ponadto wykonuje takie czynności jak dolanie płynu, czy sprawdzenie oleju.
Stan faktyczny w sprawie Sąd Okręgowy ustalił na podstawie dokumentów zgromadzonych w aktach emerytalnych, tj. wniosku o emeryturę pomostową, świadectwa pracy z dnia 19 sierpnia 2024 r. i umowy zlecenia z 13 października 2023r. oraz w oparciu o zeznania R. R..
Powołując się na treść art. 17 ust. 4 ustawy z dnia 21 grudnia 2008 r.
o emeryturach pomostowych Sąd Okręgowy wskazał przesłanki uzasadniające zawieszenie prawa do emerytury pomostowej.
Sąd I instancji podniósł, że poza sporem jest, że ubezpieczony nabył od dnia (...) prawo do emerytury pomostowej z tytułu wykonywania pracy w szczególnych warunkach w rozumieniu przepisów obowiązujących do 31 grudnia 2008r. i pracy o szczególnym charakterze w rozumieniu przepisów art.3 ust.3 ustawy z 19 grudnia 2008r. o emeryturach pomostowych (Dz.U. z 2023r., poz.164). Jednocześnie w art.17 ust.4 ustawy o emeryturach pomostowych (w pierwotnym brzmieniu) przewidziano, że prawo do emerytury pomostowej ulega zawieszeniu bez względu na wysokość uzyskiwanego przychodu w razie podjęcia przez uprawnionego pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze w rozumieniu art.3 ust.1 i 3. Z uwagi na to, że pojęcie pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze odnoszone było wyłącznie do pracy świadczonej w ramach stosunku pracy powyższe uregulowanie znajdowało zastosowanie w sytuacji, w której osoba uprawniona do emerytury pomostowej podejmowała pracę w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze w ramach stosunku pracy (na podstawie umowy o pracę). Wobec obserwowanej z upływem czasu praktyki podejmowania przez uprawnionych do emerytury pomostowej zatrudnienia w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze na podstawie umów cywilnoprawnych (umów zlecenia), co miało na celu omijanie przepisu dotyczącego braku możliwości jednoczesnego pobierania emerytury pomostowej i kontynuowania zatrudniania w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, ustawodawca zdecydował o zmianie w/w przepisu art.17 ust.4 ustawy o emeryturach pomostowych.
I tak w myśl art.1 pkt 4 ustawy z 28 lipca 2023r. o zmianie ustawy o emeryturach pomostowych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2023 r., poz.1667), zwanej dalej ustawą zmieniającą, art.17 ust.4 ustawy o emeryturach pomostowych otrzymał brzmienie: „Prawo do emerytury pomostowej ulega zawieszeniu bez względu na wysokość uzyskiwanego przychodu w razie podjęcia przez uprawnionego pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, w rozumieniu art.3 ust.1 i 3, na podstawie stosunku pracy lub umowy cywilnoprawnej”. Zgodnie z art.12 w/w ustawy zmieniającej ustawa ta, a tym samym nowe brzmienie przepisu art.17 ust.4 ustawy o emeryturach pomostowych, weszła w życie z dniem 1 stycznia 2024 r. Jednocześnie w art.5 ust.2 ustawy zmieniającej ustawodawca przewidział, że do umów cywilnoprawnych zawartych przed dniem wejścia w życie ustawy zmieniającej, a zatem przed 1 stycznia 2024 r., stosuje się art.17 ust.4 ustawy zmienianej (ustawy o emeryturach pomostowych), w brzmieniu dotychczasowym.
W ocenie Sądu Okręgowego okoliczność, że pracę w ramach umowy cywilnoprawnej ubezpieczony zaczął wykonywać po dniu 1 stycznia 2024 r. (po zmianie art.17 ust.4 ustawy o emeryturach pomostowych) powoduje, że zaskarżona decyzja, wstrzymująca wypłatę przyznanej ubezpieczonemu emerytury pomostowej jest prawidłowa.
W złożonym odwołaniu ubezpieczony zakwestionował wstrzymanie wypłaty emerytury wskazując, że umowa zlecenie między nim a (...) w G. została zawarta w dniu 13 października 2023r., a zatem przed zmianą przepisu art.17 ust.4 ustawy o emeryturach pomostowych i w związku z tym powinien mieć do niego zastosowanie przepis art.17 ust.4 ustawy o emeryturach pomostowych w brzmieniu przed tą zmianą.
W zaistniałym sporze Sąd I instancji przyznał rację organowi rentowemu. Przepis art.5 ust.2 ustawy z 28 lipca 2023r. zmieniającej od 1 stycznia 2024r. brzmienie przepisu art.17 ust.4 ustawy o emeryturach pomostowych ma charakter przepisu przejściowego, a zatem porządkującego sytuacje, w których uprawnieni do emerytur pomostowych wykonują pracę w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze po 31 grudnia 2023r. w oparciu o umowy cywilnoprawne zawarte i wykonywane również przed 1 stycznia 2024r. Wówczas do takich umów nadal stosuje się art.17 ust.4 ustawy o emeryturach pomostowych w brzmieniu przed zmianą. Nie można zgodzić się z ubezpieczonym, że powyższa regulacja ma zastosowanie również wówczas, gdy strony zawierają umowę cywilnoprawną w 2023 r. - w obliczu zmiany przepisów (zmiana ta została opublikowana w Dzienniku Ustaw nr 1667 z 22 sierpnia 2023r.) -ale czas realizacji takiej umowy przewidują dopiero na 2024 r., a zatem już po zmianie przepisów. Nie taki był cel nowelizacji art.17 ust.4 ustawy o emeryturach pomostowych, która miała na celu zrównanie sytuacji osób uprawnionych do emerytury pomostowej wykonujących po przyznaniu emerytury pomostowej pracę w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze na podstawie stosunku pracy z osobami uprawnionymi do takiej emerytury wykonującymi pracę w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze na podstawie umowy cywilnoprawnej. Z zeznań ubezpieczonego wynika, że umowa zlecenie została zawarta wcześniej, tj. jeszcze w 2023 r. - dokładnie w dniu 13 października 2023r. aby umożliwić mu dalsze wykonywanie pracy kierowcy autobusu w transporcie publicznym po przejściu na emeryturę pomostową, co najwcześniej mogło nastąpić dopiero z chwilą ukończenia przez ubezpieczonego 60. roku życia. Zawarta umowa zlecenia - na mocy porozumienia stron, które nie znalazło się w treści umowy - nie była przez strony realizowana aż do rozwiązania stosunku pracy i nabycia przez ubezpieczonego prawa do emerytury pomostowej, do tego bowiem momentu ubezpieczony wykonywał pracę kierowcy autobusu w transporcie publicznym na podstawie umowy o pracę. Fakt rozpoczęcia wykonywania umowy zlecenie po nabyciu prawa do emerytury pomostowej przyznał ubezpieczony w złożonych zeznaniach. Na taki moment rozpoczęcia świadczenia usług przez ubezpieczonego jako zleceniobiorcę wskazało również (...) G. w piśmie z dnia 8 września 2024 r. skierowanym do organu rentowego. W tych okolicznościach brak jest podstaw do przyjęcia, iż do przedmiotowej umowy zlecenie stosować należy przepis art.17 ust.4 ustawy o emeryturach pomostowych w brzmieniu obowiązującym do 31 grudnia 2023r. Na marginesie dodać należy, że w §7 ust.1 umowy zlecenie z 13 października 2023r. znalazło się niezgodne z prawdą stwierdzenie stron, że umowa zostaje zawarta na czas określony od 1 listopada 2023r. (kopia umowy zlecenie k.10 akt emerytalnych).
Z tych przyczyn Sąd Okręgowy na podstawie art. 477
14 § 1 k.p.c. oddalił odwołanie, orzekając o kosztach procesu na podstawie art. 98 § 1, 1
1 i 3 k.p.c. i art. 99 k.p.c., w zw. z § 9 ust.2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych.
Od powyższego wyroku apelację złożył wnioskodawca zaskarżając orzeczenie w całości.
Zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego tj.: art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 28 lipca 2023 r. o zmianie ustawy o emeryturach pomostowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2023 r. poz. 1667) poprzez dokonanie niewłaściwej wykładni ww. normy prawnej w przedmiotowej sprawie, a w konsekwencji także naruszenie art. 17 ust. 4 ustawy z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych (Dz. U. z 2023 r. poz. 164 z późn. zm.) poprzez jego zastosowanie w brzmieniu przyjętym ustawą zmieniająca, a nie tak jak powinno to zostać uczynione w brzmieniu sprzed nowelizacji.
Wskazując na powyższe zarzuty skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku w całości poprzez uwzględnienie odwołania i tym samym zmianę decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. z dnia 30 września 2024 r., r. oraz zasądzenie od organu rentowego na rzecz ubezpieczonego kosztów postępowania za obie instancje, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
W uzasadnieniu apelacji skarżący podniósł, że organowi rentowemu w przedmiotowej sprawie zniknął z pola widzenia art. 5 ust 2 ustawy z dnia 28 lipca 2023 r. o zmianie ustawy o emeryturach pomostowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U., poz. 1667), który stanowi, że „Do umów cywilnoprawnych zawartych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się art. 17 ust 4 ustawy zmienianej w art 1, w brzmieniu dotychczasowym.” Natomiast zgodnie z art 12 ww. ustawy „Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2024 r.” Umowa, która zdaniem organu rentowego powoduje wstrzymanie emerytury pomostowej została zawarta w dniu 13 października 2023 r., czyli ponad dwa miesiące przed wejściem w życie zmienionego brzmienia art 17 ust. 4 ustawy z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych. Organ rentowy nie może dokonywać wykładni rozszerzającej przepisu i wiązać kwestie wykonywania bądź niewykonywania przez jakiś czas umowy zlecenia, czy też momentu zgłoszenia jej do organu rentowego. Termin zawarcia umowy jest oczywisty i niekwestionowany przez pozwanego. W polskim porządku prawnym obowiązuje zasada pierwszeństwa wykładni językowej w procesie wykładni prawa, według której należy w pierwszej kolejności zastosować dyrektywy wykładni językowej, a dopiero w przypadku dalszych wątpliwości lub w celu wzmocnienia wyniku wykładni językowej, sięgać kolejno po wykładnie systemową lub funkcjonalną.
W odpowiedzi na apelację Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. domagał się oddalenia apelacji jako bezzasadnej, zasądzenia od ubezpieczonego na rzecz organu rentowego kosztów zastępstwa procesowego wg norm prawem przepisanych.
Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:
Apelacja jest bezzasadna i podlega oddaleniu.
Sąd Okręgowy dokonał prawidłowych ustaleń faktycznych i wydał trafne, odpowiadające prawu rozstrzygnięcie przedstawiając logiczną argumentację prawną. Sąd Apelacyjny w pełni podziela i przyjmuje za własne, zarówno poczynione przez Sąd I instancji ustalenia faktyczne, jak i rozważania prawne zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, czyniąc je stosownie do art. 387 § 2
1 k.p.c., podstawą własnego rozstrzygnięcia, wobec czego zbędne jest ponowne ich przedstawianie.
Odnosząc się bezpośrednio do zarzutów apelacji należy uznać je za bezzasadne.
Podnoszony w apelacji zarzut odnośnie nieprawidłowej wykładni i zastosowania art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 28 lipca 2023 r. o zmianie ustawy o emeryturach pomostowych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2023 r. poz. 1667) i art. 17 ust. 4 ustawy z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych jest chybiony.
Art.17 ust. 1 ustawy z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych (Dz. U. z 2023 r., poz. 164 tekst jedn. ze zm.) stanowi, że prawo do emerytury pomostowej ulega zawieszeniu lub emerytura ta ulega zmniejszeniu na zasadach określonych w art. 103 ust. 3 i art. 103a-106 ustawy o emeryturach i rentach z FUS. Zgodnie z treścią art. 17 ust. 4 w brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą z dnia 28 lipca 2023 r. (Dz. U. z 2023 r., poz. 1667) prawo do emerytury pomostowej ulega zawieszeniu bez względu na wysokość uzyskiwanego przychodu w razie podjęcia przez uprawnionego pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3, na podstawie stosunku pracy lub umowy cywilnoprawnej.
Wskazana regulacja jest konsekwencją ogólnego założenia przyjętego przy uchwaleniu komentowanej ustawy, zgodnie z którym emerytura pomostowa - będąca świadczeniem „osłonowym”, przysługującym tylko osobom, które nie nabyły jeszcze uprawnień do emerytury, ale wykonywały przez określony czas prace w szczególnych warunkach lub szczególnym charakterze - należy się uprawnionemu w sytuacjach wyjątkowych, po całkowitym i trwałym ustaniu zatrudnienia w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze. Osoba pobierająca emeryturę pomostową jest oczywiście uprawniona do podjęcia równoległego zatrudnienia, ale nie może podjąć pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, w rozumieniu art. 3 ust. 1 i 3, bo takie zatrudnienie oczywiście niweczy cel ustawy o emeryturach pomostowych.
W sprawie bezsporne jest, że wobec spełnienia ustawowych warunków niezbędnych do przyznania świadczenia ubezpieczony w dniu ukończenia 60 lat tj. (...) uzyskał prawo do emerytury pomostowej. Wnioskodawca jako pracownik w(...) w G. SA od dnia 9 sierpnia 1989 r. do dnia 19 sierpnia 2024 r. stale i w pełnym wymiarze czasu pracy (za wyjątkiem okresu reedukacji czasu pracy od 1 maja 2020 r. do 31 lipca 2020 r. z powodu pandemii (...)) wykonywał pracę na stanowisku kierowcy autobusu – konduktora polegająca na kierowaniu autobusem na stałych trasach oraz sprzedawał bilety pasażerom. Okres tego zatrudnienia został uznany za okres pracy w warunkach szczególnych w rozumieniu punktu 8 załącznika nr 2 do ustawy z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych.
Następnie, po rozwiązaniu z dniem 19 sierpnia 2024 r. stosunku pracy, wnioskodawca na podstawie umowy zlecenia zawartej w dniu 13 października 2023 r., rozpoczął świadczenie takiej samej pracy na rzecz dotychczasowego pracodawcy (...) w G. SA. Tak jak dotychczas wykonywał przewozy autokarowe pasażerów w transporcie publicznym na dwóch trasach oraz sprzedawał pasażerom bilety. Umowa ta została zawarta na okres od dnia 1 listopada 2023 r. do dnia 31 sierpnia 2029 r. Jednocześnie wnioskodawca zeznał, że mimo zawarcia umowy nie wykonywał zlecania, świadczył bowiem nadal pracę na podstawie umowy o pracę. Umówił się z pracodawcą zacznie wykonywać umowę zlecenia dopiero w 2024 r. po nabyciu prawa do emerytury pomostowej, co nastąpiło z dniem 18 sierpnia 2024 r. Okoliczność ta znajduje również potwierdzenie w treści pisma (...) w G. SA z dnia 8 września 2024 r. w którym wskazano, że R. R. nie świadczył usług na podstawie umowy cywilnoprawnej. Umowa zlecenia nie została więc, jak wskazano w §7 ust.1 tej umowy zawarta od dnia 1 listopada 2023 r. Wnioskodawca został zgłoszony przez zleceniodawcę do ubezpieczenia społecznego od dnia 20 sierpnia 2024 r. Do dnia rozwiązania stosunku pracy pozostawał w ubezpieczeniu jako pracownik.
Art.5 ust.2 ustawy zmieniającej z 28 lipca 2023 r.( Dz.U. z 2023 r., poz. 1667) stanowi, że do umów cywilnoprawnych zawartych przed dniem wejścia w życie ustawy zmieniającej (tj. przed 1 stycznia 2024 r.), stosuje się art.17 ust.4 ustawy o emeryturach pomostowych w brzmieniu dotychczasowym,
Zgodnie z par 30 ust.1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 20 czerwca 2002 r
w sprawie „zasad techniki prawodawczej, w przepisach przejściowych reguluje się wpływ nowej albo znowelizowanej ustawy na stosunki powstałe pod działaniem ustawy albo ustaw dotychczasowych bez względu na to, czy do tych stosunków zamierza się stosować przepisy dotychczasowe, przepisy nowe czy przepisy regulujące ten wpływ w sposób odmienny od przepisów dotychczasowych i przepisów nowych.
Analizowany przepis jako przepis przejściowy należy odczytywać i wykładać łącznie z przepisem ustawy regulującej dane stosunki społeczne. Podkreślenia przy tym wymaga, że określony przepis ustawy rozumiany jako określona jednostka redakcyjna może zawierać kilka, jedną lub tylko część określonej normy prawnej rozumianej jako nakaz lub zakaz określonego postępowania. W odniesieniu do skarżącego i jego sytuacji, dopiero uwzględnienie zarówno przepisu art. 17 ust.4 ustawy o emeryturach pomostowych jak i art. 5 ust. 2 ustawy zmieniającej pozwoliło na dekodowanie normy prawej mającej w stosunku do niego zastosowanie. Uważna analiza art. 17 ust. 4 ustawy o emeryturach pomostowych prowadzi do wyciągnięcia wniosku, że samo zawarcie umowy o pracę czy umowy cywilno prawnej nie prowadzi do zawieszenia prawa do emerytury pomostowej. Z przepisu tego jasno wynika, że dopiero podjęcie przez uprawnionego pracy w szczególnych warunkach na podstawie w/w umów prowadzi do takiego skutku. Jeżeli zatem przepis art. 5 ust.2 ustawy zmieniającej używa zawrotu „zawartych” to należy przez to rozumieć takie ukształtowanie stosunku prawnego na podstawie umowy cywilnoprawnej, które polega na podjęciu pracy w szczególnych warunkach, gdyż przepis art. 17 ust.4 ustawy tyczy się tej właśnie materii. Moment podjęcia pracy w szczególnych warunkach na podstawie art. 17 ust.4 jest zatem prawnie relewantny dla ustalenia skutku w postaci zawieszenia emerytury pomostowej. Z kolei samo zawarcie umowy takiego skutku jeszcze nie wywołuje.
Reasumując nie tylko wykładnia celowościowa, ale także i językowa normy prawnej zawartej w art. 17 ust.4 i art. 5 ust.2 ustawy zmieniającej prowadzi do wniosku, że w stosunku do skarżącego, który podjął pracę w szczególnych warunkach w sierpniu 2024 r. na podstawie umowy cywilnoprawej zawartej 13 października 2023 r., lecz nie wykonywanej, ma zastosowanie art. 17 ust.4 w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2024 r.
Mając na względzie powyższe rozważania Sąd Apelacyjny na podstawie art. 385 k.p.c. orzekł jak pkt I w sentencji. Orzeczenie o kosztach instancji odwoławczej zostało oparte na podstawie art. 98 § 1, 1
1, i 3 k.p.c. w związku z art. 99 k.p.c., art. 108 § 1 k.p.c. i art. 391 § 1 k.p.c. oraz § 10 ust. 1 pkt 2 w związku z § 9 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2023 r., poz. 1935 tekst jedn. ze zm.).
AS
Hasła tematyczne: Emerytura pomostowa
299 dni od wyroku do publikacji
- Wyrok 15 stycznia 2026 r.
- Portal: 10 listopada 2026 r.
Pełny tekst i metryka orzeczenia: Portal Orzeczeń Sądów Powszechnych. Tytuł i streszczenie przygotował model językowy na podstawie treści orzeczenia. Orzeczenie może być nieprawomocne.