Sąd Okręgowy uniewinnił W. N. od zarzutu oszustwa przy zakupie zboża

Część wstępna

Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

Wyrok Sądu Rejonowego w Strzyżowie z dnia 21 stycznia 2026 r. w sprawie o sygn. akt II K 204/25 przeciwko W. T. o czyn z art. 286 § 1 kk

Podmiot wnoszący apelację

Obrońca

Kierunek i zakres zaskarżenia

Na korzyść

W całości

Podniesione zarzuty

Art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

Art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

Art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

Wnioski

Uchylenie

Zmiana a)

Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy

Fakty uznane za udowodnione

1. W. N.

Uprzednia niekaralność

2. W. N.

Wielość operacji podejmowanych w ramach prowadzonej przez oskarżonego działalności, warunki zawieranych umów

Dowody będące podstawą ustalenia faktów

Dotychczasowa niekaralność oskarżonego

Informacja z (...)

Dowód w postaci informacji z (...) w odniesieniu do oskarżonego W. N. nie budzi wątpliwości, ani w zakresie formy, ani treści. Została ona sporządzona przez uprawniony do tego podmiot w formie przewidzianej dla tej czynności. Żadna ze stron postępowania nie kwestionowała jej autentyczności i rzetelności.

Wielkość prowadzonej działalności, treść umowy

Dokumentacja dołączona do apelacji obrońcy oskarżonego

Dowód w postaci wydruków dokumentacji dołączonej do apelacji w odniesieniu do prowadzonej przez oskarżonego W. N. firmy nie budzi wątpliwości, ani w zakresie formy, ani treści. Została ona sporządzona przez uprawniony do tego podmiot w formie przewidzianej dla tej czynności. Żadna ze stron postępowania nie kwestionowała ich autentyczności i rzetelności.

Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów

.

STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków

Zarzut obrońcy oskarżonego adw. M. N. (2)

1) a)

b) c)

d) Ad 1a

Ad 1b

Ad 1c i d

Naruszenia przepisów postepowania, a w następstwie tego błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wydania rozstrzygnięcia, którym oskarżonego W. N. uznano za winnego popełnienia wyczerpującego dyspozycję art. 286 § 1 kk, a to obrazę:

art. 117 § 1 kpk w zw. z art. 117 § 2 kpk w zw. z art. 374 § 1 kpk w zw. z art. 6 kpk przez przeprowadzenie przez Sąd

a quo rozprawy mimo braku dowodu prawidłowego zawiadomienia oskarżonego o terminach rozprawy, co w konsekwencji doprowadziło do prowadzenia postępowania pod (usprawiedliwioną w/w okolicznością) nieobecność oskarżonego oraz w konsekwencji pozbawienia go przysługującego mu prawa do obrony w sytuacji, w której oskarżony nie wiedział nawet o fakcie toczącego się postępowania sądowego, podczas gdy przepis art. 117 § 2 kpk pozwala na prowadzenie rozprawy pod nieobecność oskarżonego, którego udział w rozprawie nie był obowiązkowy, tylko wówczas, gdy został on prawidłowo zawiadomiony o jej czasie i miejscu, natomiast nieprawidłowe powiadomienie zawsze rodzi konieczność zaniechania przeprowadzenia rozprawy i wyjaśnienia przyczyn skutkujących wadliwością owego powiadomienia (tak, zob. np. w. SN, I KK 480/23 z dn. 21.03.2024 r.);

art. 413 § 2 pkt. 1 kpk przez brak precyzyjnego określenia przypisanego oskarżonemu czynu i jego kwalifikacji prawnej, podczas gdy wyrok skazujący powinien zawierać dokładne określenie przypisanego oskarżonemu czynu oraz jego kwalifikację prawną, czyli jak przyjmuje się w orzecznictwie - zwerbalizowane przedstawienie zachowania oskarżonego, które w sposób niepozostawiający wątpliwości odpowiada treści poszczególnych znamion przypisanego mu przestępstwa, albo w drodze nieodpartego logicznego wnioskowania świadczy o wyczerpaniu konkretnego elementu składającego się na ustawowy obraz określonego czynu zabronionego (tak np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 5 maja 2021 r., V KK 91/21);

art. 7 kpk w zw. z art. 410 kpk, art. 4 kpk przez dowolną a nie swobodną ocenę materiału dowodowego zebranego w przedmiotowym postępowaniu, podczas gdy w oparciu o dostępny materiał dowodowy oceniony zgodnie z regułami określonymi w art. 7 kpk – w szczególności przy prawidłowej ocenie zeznań pokrzywdzonego O. M. oraz jego brata M. M. ~ w połączeniu z pozostałym nieosobowym materiałem dowodowym - brak było przesłanek do stwierdzenia, że oskarżony dopuścił się zarzuconego mu czynu, w szczególności przez:

a) uznanie, że sprawstwo i wina oskarżonego nie budzą wątpliwości i działał on z zamiarem bezpośrednim kierunkowym, wymaganym dla bytu przestępstwa oszustwa, podczas gdy okoliczność ta nie wynika z zeznań pokrzywdzonego i jego brata oraz niemożliwe pozostaje jej wyinterpretowanie li wyłącznie tylko w oparciu o w/w depozycje w połączeniu z nieosobowym materiałem dowodowym jakimi są: umowa „zakupu", faktura VAT i wezwanie do zapłaty;

b) uznanie, że następczo złożone pokrzywdzonemu zapewnienie co do zapłaty - tj. po wystawieniu faktury VAT i zawarciu umowy „zakupu" oraz zachowanie oskarżonego po transakcji - potwierdzało brak rzeczywistej woli wykonania zobowiązania przez oskarżonego w chwili zawarcia umowy sprzedaży i przekazania zboża, ti. dnia 1 sierpnia 2024 r., co miałoby stanowić o tym, że oskarżony „wprowadził w błąd", podczas gdy wprowadzenie w błąd musi poprzedzać rozporządzenie mieniem dokonane przez pokrzywdzonego, a nadto nie sposób jest wyinterpretować tak z treści aktu oskarżenia jak i pisemnego uzasadnienia wyroku oraz zeznań samego pokrzywdzonego, czy jego brata ,na czym konkretnie miało polegać wprowadzenie pokrzywdzonego w błąd w

chwili popełnienia czynu, podczas gdy niewystarczający pozostałe opis czynu, który nie zawiera sposobu działania sprawcy, stanowiącego konieczny element konstrukcyjny oszustwa - a pogląd ten pozostaje utrwalony orzecznictwem sądów powszechnych, jak również potwierdza go stosunkowo nowy wyrok SN - Izba Karna z 18.3.2026 r., I KK 491/25;

w konsekwencji:

Sąd

a quo dopuścił się błędu subsumpcji, polegającego na ustaleniu błędnej kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu, który to czyn został zakwalifikowany jako czyn z art. 286 § 1 kk, podczas gdy: opis czynu z części wstępnej zaskarżonego wyroku nie zawiera wszystkich znamion przestępstwa oszustwa.

Niezasadny

Częściowo zasadny

Zasadny

Zasadny

Dokładna lektura akt sprawy wskazuje, iż nie doszło do naprowadzanego w apelacji naruszenia przepisów postępowania, w szczególności art. 6 kpk. Sąd Rejonowy nie pozbawił oskarżonego prawa do obrony przez niezawiadomienie o terminie rozprawy i prowadzenie jej pod nieobecność oskarżonego. Nie jest zasadny zarzut naruszenia przepisów postępowania w szczególności wskazywanych w zarzucie art. 117 § 1 kpk w zw. z art. 117 § 2 kpk w zw. z art. 374 § 1 kpk w zw. z art. 6 kpk przez przeprowadzenie przez Sąd

a quo rozprawy mimo braku dowodu prawidłowego zawiadomienia oskarżonego o terminie rozprawy, co w konsekwencji doprowadziło do prowadzenia postępowania pod nieobecność oskarżonego. Dokładna lektura akt sprawy wskazuje, iż nie doszło do naprowadzanego w apelacji naruszenia przepisów postępowania, w szczególności art. 6 kpk. Sąd Rejonowy nie pozbawił oskarżonego prawa do obrony przez niezawiadomienie o terminie rozprawy i prowadzenie rozprawy pod nieobecność oskarżonego. W toku postępowania przygotowawczego W. N. w dniu 29 września 2025 r. został przesłuchany w charakterze podejrzanego. Wraz z ogłoszeniem zarzutów został pouczony o przysługujących mu uprawnieniach oraz spoczywających na nim obowiązkach w tej procesowej roli. W tym dniu potwierdził odbiór wykazu pouczeń (k. 60-61), w tym także o obowiązku informowania o każdej zmianie miejsca zamieszkania czy pobytu trwającego dłużej niż 7 dni (art. 75 kpk) oraz o konsekwencjach nieodbierania korespondencji wysyłanej na wskazany adres zamieszkania (wysłana na dotychczasowy adres zamieszkania uznane zostaną za doręczone – 139 kpk). W realiach niniejszej sprawy, zważywszy na zarzucany oskarżonemu czyn, oskarżony miał prawo, a nie obowiązek brania udziału w rozprawie (art. 374 § 1 kpk). Przeszkodą w prowadzeniu rozprawy byłby brak prawidłowego zawiadomienia o jej terminie i miejscu, co wynika z dyspozycji art. 117 § 2 kpk. W niniejszej sprawie Sąd Rejonowy rozprawę w dniu 21 stycznia 2026 r. faktycznie prowadził pod nieobecność oskarżonego, uznając iż W. N. został prawidłowo zawiadomiony o jej terminie i nie stawił się oraz nie usprawiedliwił swojej nieobecności – co wynika z zapisu protokołu rozprawy (k. 86). Doręczenie zastępcze, o którym stanowi art. 133 § 1 i 2 kpk, zostało uznane za skuteczne, a zatem nastąpiło prawidłowe zawiadomienie oskarżonego o terminie rozprawy (doręczenie zawiadomienia prawidłowe, przy podwójnej jego awizacji), gdyż zostało przesłane na poprawnie wskazane dane adresowe miejsca zamieszkania oskarżonego (wskazane podczas przesłuchania w charakterze podejrzanego – k. 60-61). Nie ulega wątpliwości, że w sytuacji gdy Sąd doręczył oskarżonemu zawiadomienie o terminie rozprawy (także odpis aktu oskarżenia wraz z pouczeniami) na dotychczasowy adres zamieszkania, było ono prawidłowe i skuteczne. Oskarżony, mimo pouczenia go na etapie postępowania przygotowawczego o obowiązku wynikającym z art. 75 § 1 kpk, nie powiadomił organu procesowego o zmianie miejsca zamieszkania czy pobytu trwającego dłużej, zaś przesłanej korespondencji nie odbierał. W. N. przesłuchiwany w dniu 29 września 2025 r. nie uprzedzał o trudnościach związanych z osobistym odbieraniem przesyłek z uwagi na działania syndyka. Przesłana korespondencja na wskazany przez oskarżonego adres nie została przez niego odebrana, mimo dwukrotnego awizowania (k. 85). Zatem zarówno doręczenie odpisu aktu oskarżenia, jak i zawiadomienia o terminie rozprawy (k. 84 i k. 83) dokonane zostało niewadliwie i skutecznie. Sąd miał pełne podstawy do prowadzenia rozprawy w dniu 21 stycznia 2026 r. pod nieobecność oskarżonego. Zarzut sformułowany w apelacji nie zasługiwał na uwzględnienie. Zgodnie bowiem z art. 374 § 1 kpk oskarżony ma prawo, a nie obowiązek do udziału w rozprawie. Zawiadomienie o terminie rozprawy (także zastępcze, o jakim mowa w art. 133 kpk) pozwala na prowadzenie rozprawy pod nieobecność oskarżonego, którego udział w rozprawie nie był obowiązkowy. Tylko nieprawidłowe powiadomienie rodziłoby po stronie Sądu konieczność zaniechania przeprowadzenia rozprawy – art. 117 § 2 kpk. Wszelkie zaniechania wskazywane przez Skarżącego w apelacji nie stanowiły zarzucalnych naruszeń przepisów postępowania przez Sąd Rejonowy i nie miały wpływu na treść wydanego – bez udziału oskarżonego w rozprawie – wyroku. Własnymi zaniechaniami i brakiem dbałości o własne interesy procesowe oskarżony nie może obciążać organów procesowych, w szczególności zaś skutecznie i zasadnie czynić zarzutu naruszenia wskazywanych w apelacji przepisów postępowania. Zaniechania ze strony oskarżonego w realizacji obowiązków procesowych, nie mogą być traktowane jako zarzucalne naruszenia przepisów postępowania przez Sąd Rejonowy, w tym prawa do obrony (art. 6 kpk), w sytuacji gdy organ procesowy wywodził niekorzystnie postrzegane dla oskarżonego konsekwencje (prawidłowe doręczenie zastępcze uprawniające do prowadzenia rozprawy pod nieobecność oskarżonego). Tym samym stosowanie przepisów, które pozwalają na określone zachowania względem uczestników postępowania, nie mogą obciążać organów procesowych, skoro są dopuszczone przez ustawę, to nie mogą być naruszeniami mającymi wpływ na treść wydanego w tych okolicznościach wyroku, stąd też tak poczyniony zarzut nie jest zasadny.

Zarzut obrazy prawa procesowego może zostać uznany przez sąd odwoławczy za zasadny i skuteczny tylko wówczas, gdy spełnione są łącznie dwa warunki. Pierwszy z nich to rzeczywiste naruszenie przez sąd

meriti określonego przepisu prawa procesowego oraz wskazanie przez skarżącego sposobu jego naruszenia przez sąd orzekający w I instancji. Drugi warunek to wynikający z treści art. 438 pkt 2 kpk obowiązek wykazania przez autora apelacji wpływu obrazy danego przepisu prawa procesowego na treść wyroku. Jeżeli naruszenie ma dotyczyć przepisów kodeksu postępowania karnego ze sfery gromadzenia i oceny dowodów, to wpływ na treść wyroku przejawiać się powinien w dokonaniu przez sąd błędnych ustaleń faktycznych. Jednak ten zarzut nie może sprowadzać się do samej tylko polemiki z ustaleniami sądu I instancji, wyrażonymi w uzasadnieniu wyroku, lecz musi zmierzać do wykazania, jakich mianowicie konkretnych uchybień w zakresie logicznego rozumowania i doświadczenia życiowego dopuścił się ten sąd w ocenie zebranego materiału dowodowego.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 413 § 2 pkt 1 kpk poprzez brak precyzyjnego określenia przypisanego oskarżonemu czynu i jego kwalifikacji prawnej, podczas gdy wyrok skazujący powinien zawierać dokładne określenie przypisanego oskarżonemu czynu oraz jego kwalifikację prawną, zauważyć na wstępie należy, ze zgodnie z art. 413 § 2 kpk wyrok skazujący winien zawierać „dokładne określenie przypisanego oskarżonemu czynu”, nie wyjaśniając zarazem jak ten zwrot rozumieć. Z kolei w art. 413 § 1 pkt 4 kpk wskazano na wymóg, aby w części wstępnej wyroku zostało zawarte „przytoczenie opisu (…) czynu, którego popełnienie oskarżyciel zarzucił oskarżonemu”, a co z kolei winno odpowiadać wymogom z art. 332 § 1 pkt 2 kpk. Porównanie tych regulacji prowadzi do wniosku, że zarówno czyn zarzucany, jak i czyn przypisany oskarżonemu musi zostać dokładnie określony, co dotyczy nie tylko czasu i miejsca ale także sposobu i okoliczności popełnienia przypisanego sprawcy przestępstwa oraz jego skutków, a zwłaszcza wysokości powstałej szkody. Z punktu widzenia znamion strony przedmiotowej przestępstwa dokładne określenie sposobu i okoliczności popełnienia wymaga jednoczesnego wskazania w opisie czynu tych elementów przebiegu zdarzenia które te znamiona wyczerpują. Opis czynu powinien zatem zawierać komplet znamion, które zostały wypełnione ustalonymi okolicznościami faktycznymi zachowania sprawcy. Sprostanie temu obowiązkowi nie wymaga użycia języka prawniczego, wystarczy bowiem użycie sformułowań języka ogólnego, byle tylko opis przypisywanego przestępstwa w sposób niebudzący wątpliwości odpowiadała pełnemu zespołowi znamion strony podmiotowej i przedmiotowej danego typu czynu zabronionego, a zatem określał sposób i okoliczności popełnienia przestępstwa oraz jego skutki, a zwłaszcza wysokość powstałej szkody, czego wprost wymagają przepisy art. 332 § 1 pkt 2 kpk w zw. z art. 413 § 1 pkt 4 i § 2 pkt 1 kpk. Niewątpliwie też wyrok powinien być zrozumiały nie tylko dla prawnika, ale przede wszystkim dla oskarżonego i pokrzywdzonego, jak również każdego obiektywnego obserwatora, a zatem musi być jasny i czytelny a nade wszystko nie nastręczać wątpliwości co do tego, jaki czyn został oskarżonemu przypisany. Oczywiste jest przy tym, że w świetle art. 413 § 2 pkt 1 kpk dopuszczalne jest takie zwerbalizowane przedstawienie zachowania oskarżonego, które w sposób niepozostawiający wątpliwości odpowiada treści poszczególnym znamionom przypisanego przestępstwa albo w drodze niedopartego logicznego wnioskowania świadczy o wyczerpaniu konkretnego elementu składającego się na ustawowy obraz określonego czynu zabronionego. W realiach sprawy Sąd Rejonowy dokonał „skróconego” przypisania, gdyż odwołał się do „czynu wyżej w wyroku opisanego”. Opis zaś czynu zarzucanego zawiera komplet znamion typu czynu zabronionego z art. 286 § 1 kk. Takie postąpienie jest dopuszczone w orzecznictwie i akceptowane w doktrynie. Zatem nie można mówić o naruszeniu art. 413 § 2 pkt 1 kpk – oczywiście pod warunkiem, że doszło do udowodnienia sprawstwa i zawinienia zarzucanego oskarżonemu czynu, tj. gdy w toku postępowania na podstawie zgormadzonego materiału dowodowego doszło do takich ustaleń faktycznym i ich subsumpcji pod przepis art. 286 § 1 kk, które pozwalały w sposób niebudzący wątpliwości na stwierdzenie, że oskarżony był sprawcą zarzucanego mu aktem oskarżenia czynu. Z akcentem na tą uwagę zarzut naruszenia wskazanego przepisu nie jest zasadny.

Trafne są natomiast zarzuty wskazujące na naruszenie przepisów postępowania związanych z oceną materiału dowodowego oraz oparciem się na wszystkich dowodach zgromadzonych w sprawie, zarówno na korzyść jak i na niekorzyść oskarżonego, prowadzących do błędnych ustaleń faktycznych i wniosków co do podstaw faktycznych i dowodowych przypisania zarzucanego aktem oskarżenia czynu oskarżonemu W. N.. W szczególności wskazywane w zarzucie zeznania O. M. i jego brata M. M., przy przyjęciu ich wiarygodności, nie stanowią wystarczającej podstawy dowodowej pozwalającej na obalenie domniemania niewinności oskarżonego, w szczególności zaś przypisania mu świadomego doprowadzenia pokrzywdzonego do rozporządzenia mieniem w sposób objęty zarzutem aktu oskarżenia. Nie budzi bowiem wątpliwości fakt telefonicznego uzgodnienia warunków sprzedaży zboża z pracownikiem firmy prowadzonej przez oskarżonego (rozmowa z prowadzona była z kobietą). Realizacja samego przekazania pszenicy nastąpiła z udziałem kierowcy, który przyjechał po odbiór zboża i pokrzywdzony wraz z nim pojechał do miejsca, w którym zważono sprzedawane przez niego zboże, na co uzyskał wystawiony dokument potwierdzający ilość sprzedanej pszenicy. Pokrzywdzony pocztą otrzymał fakturę potwierdzającą dokonaną sprzedaż. Numer telefonu, na który przesyłał wiadomości przypominające, że jeszcze nie otrzymał zapłaty za sprzedane zboże, był numerem z „pieczątki” nabitej właśnie na otrzymaną fakturę. Te okoliczności wskazują, że w ustalaniu i realizacji warunków sprzedaży zboża oskarżony osobiście mógł nie uczestniczyć. Dołączone zaś do apelacji obrońcy oskarżonego – adw. R. U. – dokumenty jedynie potwierdzają wielość zawieranych umów podobnego rodzaju i obroty firmy związane z ich realizacją, co przemawia za zasadnością zarzutów w kierunku braku wystarczających podstaw wykazania osobistego świadomego wprowadzenia w błąd pokrzywdzonego co do zamiaru niewywiązania się z umowy zawieranej z pokrzywdzonym. Jednocześnie nie wykluczono, że zamiarem było niewywiązanie się z zapłaty za odebrane od pokrzywdzonego zboże, skoro tego rodzaju umów firma oskarżonego w tym samym czasie zawierała wiele i też wiele z nich realizowała w różnych terminach. Stąd zasadność podniesionych w tej mierze zarzutów.

o uniewinnienie oskarżonego

ewentualnie

o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, w przypadku uznania, że zachodzą ku temu ustawowe przesłanki

Zasadny

Niezasadność zarzutów w zakresie zarzutu naruszenia przepisów postępowania dotyczących prowadzenia rozprawy pod nieobecność oskarżonego i tym samym naruszenia prawa oskarżonego do obrony otwierała drogę do oceny zarzutów kwestionujących merytoryczną ocenę zaskarżonego wyroku co do istoty wydanego przez Sąd Rejonowy rozstrzygnięcia. Wobec zasadności podniesionych zarzutów odnoszących się do naruszenia przepisów postępowania w zakresie gromadzenia i oceny dowodów prowadzących do błędnej subsumpcji stanu faktycznego pod przepis ustawy, postulat uniewinnienia oskarżonego zasługuje na uwzględnienie.

Sąd przeprowadził kompletny materiał dowodowy, który uzupełniony dokumentacją dołączoną do apelacji wniesionej na korzyść oskarżonego, sprawia iż brak jest faktycznych i dowodowych podstaw do przypisania oskarżonemu sprawstwa i zawinienia zarzucanego mu aktem oskarżenia czynu już na tym etapie postępowania. To bowiem umożliwia reformatoryjne wydanie orzeczenia w postępowaniu odwoławczym – postulowane przez Skarżącego w pierwszym rzędzie – bez konieczności uchylania zaskarżonego wyroku i przekazywania sprawy do ponownego jej rozpoznania (postulat akcesoryjny apelacji).

2. Zarzut obrońcy oskarżonego adw. R. U.

2) a)

b) c)

d) e)

f) g)

h) i)

j) k)

l) Ad 2

a-c

Ad 2 d, e, f

Ad 2j

Ad

2k i l

Ad 2i

naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na treść orzeczenia, tj. art. 133 § 2 kpk poprzez jego błędne zastosowanie i przyjęcie przez Sąd I instancji tzw. „fikcji doręczenia" oskarżonemu przesyłki zawierającej akt oskarżenia wraz z pouczeniami oraz przesyłki zawierającej zawiadomienie o rozprawie wyznaczonej na dzień 21 stycznia 2026 r. wskutek dwukrotnego awizowania przesyłek, podczas gdy przedmiotowe przesyłki nie zostały skutecznie doręczone do domu W. N. znajdującego się pod adresem (...), (...)-(...) K., czy też do znajdującej się pod tożsamym adresem (...) K. siedziby Firmy Handlowej (...), jak również do Kancelarii syndyka masy upadłości Firmy Handlowej (...), a nadto w we wskazanych powyżej miejscach nie pozostawiono nawet żadnego awiza (nieskuteczność doręczenia oskarżonemu w.w. przesyłek została potwierdzona w uzasadnieniu postanowienia Sądu Okręgowego w Rzeszowie z dnia 22 kwietnia 2026 r., wydanego w sprawie prowadzonej pod sygn. akt III Kz 223/26, który przywrócił termin do złożenia wniosku o uzasadnienie zaskarżonego wyroku Sądu Rejonowego w Strzyżowie z dnia 21 stycznia 2026 r. wydanego w sprawie prowadzonej pod sygn. akt II K 204/25);

które dorowadziło do

naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na treść orzeczenia, tj. art. 117 § 2 kpk poprzez przeprowadzenie przez Sąd I instancji pod nieobecność oskarżonego w dniu 21 stycznia 2026 r. rozprawy i wydanie wyroku skazującego na karę 1 roku i 6 miesięcy bezwzględnego pozbawienia wolności, pomimo, iż oskarżonemu nie został doręczony akt oskarżenia wraz z pouczeniami, jak i zawiadomienie o rozprawie wyznaczonej na dzień 21 stycznia 2026 r., w związku z czym z przyczyn niezależnych od niego nie miał on wiedzy o wyznaczonym terminie rozprawy oraz o możliwości wydania orzeczenia pod jego nieobecność, a nawet w ogóle nie miał wiedzy o skierowaniu przeciwko niemu aktu oskarżenia, co winno spowodować nieprzeprowadzanie (odroczenie) rozprawy w dniu 21 stycznia 2026 r., albowiem w istocie brak było dowodu o prawidłowym zawiadomieniu oskarżonego o wyznaczeniu i terminie przedmiotowej rozprawy;

które doprowadziło do:

naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na treść orzeczenia, tj. art. 6 kpk w zw. z art. 42 ust. 2 Konstytucji RP w zw. z art. 45 ust. 1 Konstytucji RP w zw. z art. 6 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, poprzez pozbawienie oskarżonego przysługującego mu prawa do obrony, w tym prawa do korzystania z pomocy obrońcy oraz prawa do sprawiedliwego rozpatrzenia jego sprawy, bowiem na rozprawie przeprowadzonej pod jego nieobecność w dniu 21 stycznia 2026 r. wydany został wyrok skazujący na karę 1 roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności bezwzględnego pozbawienia wolności, pomimo, iż ów oskarżonemu (który nie posiadał obrońcy) nie został doręczony akt oskarżenia wraz z pouczeniami, ani zawiadomienie o rozprawie wyznaczonej na dzień 21 stycznia 2026 roku, w związku z czym z przyczyn niezależnych od niego oskarżony nie miał wiedzy o wyznaczonym terminie rozprawy, ani o możliwości wydania orzeczenia pod jego nieobecność, ani nawet w ogóle o fakcie skierowania przeciwko niemu aktu oskarżenia, co uniemożliwiło mu skuteczne podjęcie prawa do obrony, a w tym chociażby wzięcia udziału w rozprawie, złożenia wyjaśnień i wniosków dowodowych;

naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na treść orzeczenia, tj. art. 167 kpk w zw. z art. 2 § 2 kpk w zw. z art. 4 kpk w zw. z art. 9 § 1 kpk oraz art. 366 § 1 kpk poprzez brak przeprowadzenia czynności zmierzających do wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy, brak zbadania i uwzględnienia okoliczności przemawiających na korzyść oskarżonego, brak dążenia do ustalenia prawdy obiektywnej w szczególności poprzez zaniechanie przeprowadzenia przez Sąd I instancji istotnych czynności dowodowych z urzędu lub na wniosek, a w szczególności zaniechanie przeprowadzenia dowodu z:

a) wyjaśnień oskarżonego - na okoliczność prowadzenia negocjacji, zawarcia i realizacji umowy przez pokrzywdzonego z pracownikami i kierowcą Firmy Handlowej (...), tj. O. V., K. N. (1), Z. N. oraz M. F., a w tym samym braku działania przez oskarżonego umyślnie z zamiarem bezpośrednim kierunkowym w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, braku wprowadzenia pokrzywdzonego przez oskarżonego w błąd co do zamiaru zapłaty za zakupione zboże, braku udziału oskarżonego w negocjacjach i zawarciu umowy zakupu zboża z pokrzywdzonym, zaistniałego po zawarciu umowy zakupu zboża z pokrzywdzonym stanu niewypłacalności oskarżonego, a tym samym braku zamiaru bezpośredniego kierunkowego wprowadzenia pokrzywdzonego przez oskarżonego w błąd co do zamiaru zapłaty za zboże;

b) uzupełniającego przesłuchania pokrzywdzonego oraz jego brata M. M., albowiem z ich dotychczasowych zeznań złożonych w trakcie postępowania przygotowawczego, jak i trakcie rozprawy głównej jasno wynika, iż ustalenia dotyczące umowy były przeprowadzane z „kobietą z biura” (a nie z oskarżonym) a zatem nie wiadomo, w jaki sposób oskarżony miałby wprowadzić pokrzywdzonego lub jego brata w błąd - na okoliczność prowadzenia negocjacji, zawarcia i realizacji umowy przez pokrzywdzonego z pracownikami i kierowcą Firmy Handlowej (...), tj. O. V., K. N. (1), Z. N. oraz M. F., a w tym samym braku działania przez oskarżonego umyślnie z zamiarem bezpośrednim kierunkowym w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, braku wprowadzenia pokrzywdzonego przez oskarżonego w błąd co do zamiaru zapłaty za zakupione zboże, braku udziału oskarżonego w negocjacjach i zawarciu umowy zakupu zboża z pokrzywdzonym, zaistniałego po zawarciu umowy zakupu zboża z pokrzywdzonym stanu niewypłacalności oskarżonego, a tym samym braku zamiaru bezpośredniego kierunkowego wprowadzenia pokrzywdzonego w błąd co do zamiaru zapłaty za zboże;

c) przesłuchania świadków, a w szczególności pracowników Firmy Handlowej (...) zajmujących się negocjacjami i zawarciem umowy z pokrzywdzonym, przygotowywaniem dokumentu umowy oraz faktury VAT RR, tj. O. V., K. N. (3) (pracownic oskarżonego) oraz M. F. (kierowcy Firmy Handlowej (...), który odebrał zboże oraz wystawił dokument WZ nr RR-1/08) - na okoliczność prowadzenia negocjacji, zawarcia i realizacji umowy przez pokrzywdzonego z pracownikami i kierowcą Firmy Handlowej (...), tj. O. V., K. N. (1), Z. N. oraz M. F., a tym samym braku działania przez oskarżonego umyślnie z zamiarem bezpośrednim kierunkowym w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, braku wprowadzenia pokrzywdzonego przez oskarżonego w błąd co do zamiaru zapłaty za zakupione zboże, braku udziału oskarżonego w negocjacjach i zawarciu umowy zakupu zboża z pokrzywdzonym, zaistniałego po zawarciu umowy zakupu zboża z pokrzywdzonym stanu niewypłacalności oskarżonego, a tym samym braku zamiaru bezpośredniego kierunkowego wprowadzenia pokrzywdzonego w błąd co do zamiaru zapłaty za zboże;

d) dokumentów w postaci:



listy faktur zakupu Firmy Handlowej (...) z 2024 r.;



listy faktur sprzedaży Firmy (...) z 2024 r.;



listy faktur VAT RR Firmy Handlowej (...) z 2024 r.;

wszystkie powyższe - na okoliczność skali działalności gospodarczej prowadzonej przez oskarżonego, uzasadniającej brak jego udziału w negocjacjach, zawarciu i realizacji umowy zakupu zboża, a tym samym braku zamiaru bezpośredniego kierunkowego wprowadzenia pokrzywdzonego w błąd co do zamiaru zapłaty za zboże;



dokumentu WZ Nr RR-1/08 z dnia 1 sierpnia 2024 roku - na okoliczność braku udziału oskarżonego w negocjacjach, zawarciu i realizacji umowy zakupu zboża, a tym samym braku zamiaru bezpośredniego kierunkowego wprowadzenia pokrzywdzonego w błąd;



Ogólnych Warunków Umowy Zakupu (...) zawartej pomiędzy Firmą (...) a pokrzywdzonym — na okoliczność możliwości wstrzymania płatności przez oskarżonego, a tym samym braku zamiaru bezpośredniego kierunkowego wprowadzenia pokrzywdzonego przez oskarżonego w błąd co do zamiaru zapłaty za zboże;

naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na treść orzeczenia, tj. art. 410 kpk poprzez nieujawnienie istotnego dowodu w postaci Umowy (...) z dnia 1 sierpnia 2024 r., podczas gdy z tego dowodu jednoznacznie wynika, iż umowę z pokrzywdzonym zawierała Z. N. (jako osoba uprawniona do reprezentacji w Firmie Handlowej (...)) a nie sam oskarżony, co jest kolejnym dowodem (poza zeznaniami samego pokrzywdzonego i jego brata M. M.) na to, iż oskarżony nie brał udziału w negocjacjach, zawieraniu i realizacji umowy zakupu zboża z pokrzywdzonym;

naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na treść orzeczenia, tj. art. 7 kpk poprzez dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny zgromadzonych w sprawie dowodów, polegającej na błędnej, niezgodnej z zasadami prawidłowego rozumowania i doświadczenia życiowego ocenie zeznań pokrzywdzonego i jego brata M. M. złożonych w trakcie postępowania przygotowawczego, poprzez uznanie jakoby z tych zeznań wynikało, iż oskarżony brał udział w negocjacjach, zawieraniu i realizacji umowy z pokrzywdzonym, podczas gdy z zeznań w.w. świadków jednoznacznie wynika, iż negocjacjami, zawarciem i realizacją umowy zajmowali się pracownicy Firmy Handlowej (...) (w.w. świadkowie twierdzą, że rozmawiali z kobietą/kobietami), a co dodatkowo wykazałyby nadto nieprzeprowadzone dowody z wyjaśnień oskarżonego oraz zeznań świadków, tj. O. V., K. N. (1), Z. N. oraz M. F.;

naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na treść orzeczenia, tj. art. 7 kpk poprzez dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny zgromadzonych w sprawie dowodów, polegającej na błędnej, niezgodnej z zasadami prawidłowego rozumowania i doświadczenia życiowego ocenie brata pokrzywdzonego M. M., złożonych w trakcie rozprawy głównej, poprzez uznanie jakoby z tych zeznań wynikało, iż oskarżony działał z zamiarem wprowadzenia pokrzywdzonego w błąd co do zamiaru zapłaty za zboże, podczas gdy z zeznań w.w. świadka, iż około dwa lata przed rzekomo inkryminowanym czynem, oskarżony zapłacił za zboże zakupione od pokrzywdzonego, a fakt uprzedniego wywiązania się niegdyś z umowy przez oskarżonego, wydaje się uzasadniać twierdzenie, iż brak opłacenia faktury VAT RR nr (S)(...) z dnia 8 sierpnia 2024 roku przez oskarżonego wynikał jedynie ze złej sytuacji finansowej Firmy Handlowej (...), która stała się później niewypłacalna;

naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na treść orzeczenia, tj. art. 7 kpk poprzez dokonanie dowolnej, a nie swobodnej oceny zgromadzonych w sprawie dowodów, polegającej na błędnej, niezgodnej z zasadami prawidłowego rozumowania i doświadczenia życiowego ocenie faktury VAT RR nr (S)(...) z dnia 8 sierpnia 2024 roku poprzez uznanie, iż świadczy ona o działania przez oskarżonego umyślnie z zamiarem bezpośrednim kierunkowym w celu osiągnięcia korzyści majątkowej i o wprowadzeniu pokrzywdzonego przez oskarżonego w błąd co do zamiaru zapłaty za zakupione zboże, podczas gdy:

a) pracownicy Firmy Handlowej (...) firmy oskarżonego wystawili dokument WZ nr RR-1/08 z dnia 1 sierpnia 2024 r. oraz fakturę VAT RR nr (S)(...) z dnia 8 sierpnia 2024 r., zaś gdyby oskarżony lub jego pracownicy chcieli oszukać pokrzywdzonego to żaden z tych dokumentów nie zostałby wystawiony i wydany pokrzywdzonemu;

b) faktura VAT (...) nr ((...))(...) z dnia 8 sierpnia 2024 r. stanowi de facto uznanie długu przez oskarżonego, a zatem świadczy o braku istnienia zamiaru pokrzywdzonego w błąd;

naruszenie przepisu art. 424 § 1 kpk poprzez sporządzenie wadliwego (niepoddającego się kontroli instancyjnej) uzasadnienia zaskarżonego wyroku, niespełniającego wymagań tego przepisu poprzez sporządzenie lakonicznego i ogólnego uzasadnienia wyroku:

a) organicznego de facto do przywołania dowodów uznanych przez siebie za wiarygodne i wysnucia z nich bezpodstawnej tezy o rzekomym działaniu oskarżonego z zamiarem bezpośrednim kierunkowym;

b) w którym Sąd nie wyjaśnia dlaczego o rzekomym istnieniu zamiaru bezpośredniego kierunkowego w inkryminowanym czasie, miałyby świadczyć późniejsze „zapewnienia o zapłacie”;

c) które jest wewnętrznie sprzeczne, bowiem Sąd m.in. wskazuje najpierw, iż pokrzywdzony uzgadniał warunki umowy z pracownikami Firmy Handlowej (...), zaś towar od pokrzywdzonego odebrał kierowca Firmy Handlowej (...), a następnie, iż to oskarżony zawarł umowę z pokrzywdzonym i odebrał towar;

które spowodowały:

błąd w ustaleniu stanu faktycznego, przyjętego za podstawę orzeczenia, który mogło mieć wpływ na treść tego orzeczenia, polegający na uznaniu, iż oskarżony działał umyślnie z zamiarem bezpośrednim kierunkowym w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, wprowadzając pokrzywdzonego w błąd co do zamiaru zapłaty za zakupione zboże, podczas gdy:

a) oskarżony nie brał bezpośredniego udziału ani w negocjowaniu, ani w zawieraniu umowy jak i realizacji transakcji zakupu zboża, czy też wystawieniu faktury VAT RR z dnia 8 sierpnia 2024 r., bowiem negocjacjami, zawarciem i realizacją umowy z pokrzywdzonym, a także odbiorem towaru oraz sprawami księgowymi (w tym przygotowywaniem faktur) zajmowali się pracownicy Firmy Handlowej (...) (co jest w pełni zrozumiałe mając na uwadze ówczesną skalę działalności oskarżonego) tj. O. V., K. N. (2) i Z. N., zaś zboże odebrał oraz wystawił dokument WZ nr RR-1/08 kierowca Firmy Handlowej (...), tj. M. F.;

b) skala działalności gospodarczej oskarżonego była tak duża (w 2024 r. Firma Handlowa (...) wystawiła 824 faktury VAT RR na łączna kwotę 10.149.884,28 zł brutto), iż oskarżony (zgodnie z doświadczeniem życiowym i zasadami logicznej rozumowania) nie decydował, ani nawet nie miał wiedzy o każdej transakcji zakupu zboża, w tym objętej fakturą VAT RR z dnia 8 sierpnia 2024 r., której wartość wynosiła zaledwie 0,19 % wartości wszystkich faktur (...) Firmy Handlowej (...) w 2024 r.;

c) pracownicy Firmy Handlowej (...) wystawili dokument WZ nr (...)-(...) w dniu 1 sierpnia 2024 roku oraz fakturę VAT RR nr ((...))(...) z dnia 8 sierpnia 2024 r. - gdyby oskarżony lub jego pracownicy (z własnej inicjatywy lub na polecenie oskarżonego) chcieli oszukać pokrzywdzonego to żaden z tych dokumentów nie zostałby wystawiony i wydany pokrzywdzonemu;

d) niezależnie faktu, że pokrzywdzony nie dostarczył towaru, tj. zboża w całości (a notabene nie podpisał też jako rolnik ryczałtowy faktury VAT RR nr ((...))(...) z dnia 8 sierpnia 2024 r., co stanowi jej brak formalny), co zgodnie z zapisami § 4 Ogólnych Warunków Umowy (...) zawartej pomiędzy Firmą Handlową (...) a pokrzywdzonym mogłoby stanowić podstawę do wstrzymania płatności, Firma Handlowa (...) i tak wystawiła fakturę VAT (...), która stanowi

de facto uznanie długu przez oskarżonego, a okoliczności te świadczą o braku zamiaru oszukania pokrzywdzonego przez oskarżonego lub jego pracowników; brak opłacenia faktury VAT RR nr ((...))(...) z dnia 8 sierpnia 2024 r. spowodowany był jedynie później powstałym stanem niewypłacalności oskarżonego;

a z daleko idącej ostrożności, w przypadku nie podzielenia przez Sąd zarzutów

błąd w ustaleniu stanu faktycznego, przyjętego za podstawę orzeczenia, który mogło mieć wpływ na treść tego orzeczenia, polegający na błędnym przyjęciu, iż biorąc pod uwagę charakter naruszonego dobra, stopień winy oraz wartość towaru, czyn oskarżonego charakteryzował się znacznym stopniem szkodliwości społecznej, podczas gdy odmiennie świadczy fakt, iż rzekomo inkryminowany czyn polegał

de facto na nieopłaceniu zaledwie jednej faktury, opiewającej na kwotę, która nie tylko nie stanowi mienia znacznej wartości w rozumieniu art. 115 § 5 kk, ale przedstawia wartość ponad 10-krotnie mniejszą, co świadczy o tym, iż zarzucony czyn (w przypadku ewentualnego przypisania oskarżonemu popełnienia tego czynu) należałoby traktować jako tzw. „wypadek mniejszej wagi” w rozumieniu art. 286 § 3 kk;

a z ostrożności, niezależnie od zarzutów dotyczących naruszenia przepisów postępowania i wynikających z nich błędów w

ustaleniu stanu faktycznego zarzucam:

orzeczenie rażąco niewspółmiernie surowej kary 1 roku i 6 miesięcy bezwzględnego pozbawienia wolności, z naruszeniem zasad prewencji ogólnej, jak i szczególnej, bez uwzględnienia okoliczności sprawy, a w tym w szczególności:

a) uprzedniej niekaralności oskarżonego;

b) faktu, iż czyn oskarżonego-stanowi

de facto nieopłacenie zaledwie jednej faktury w relacjach pomiędzy przedsiębiorcami;

c) niskiego stopnia winy, zwłaszcza mając na uwadze ówczesną skalę działalności oskarżonego, bowiem wartość nieopłaconej przez oskarżonego faktury VAT RR stanowiła zaledwie 0,19% wartości wszystkich faktur VAT RR Firmy Handlowej (...) w 2024 r.;

d) relatywnie niskiej wartości wyrządzonej szkody, przedstawiającej wartość ponad 10- krotnie mniejszą, aniżeli choćby mienie znacznej wartości w rozumieniu art. 115 § 5 kk;

Niezasadny

Niezasadny

Niezasadny

Częściowo zasadny

Zasadny

Zasadny

Zasadny

Zasadny

Zasadny

Zasadny

Niezasadny

Niezasadny

Z przyczyn wskazanych w uwagach dotyczących zarzutu z pkt 1 powyżej, nie są zasadne zarzuty z pkt 2a-c odnoszące się do naruszenia art. 133 § 2 kpk, art. 117 § 2 kpk oraz w konsekwencji art. 6 kpk w zw. z art. 42 ust. 2 i 45 ust. 1 Konstytucji RP. Już na etapie postepowania przygotowawczego były trudności ze skutecznym doręczeniem przesyłek W. N. oraz jego stawiennictwem celem przeprowadzenia czynności procesowych z jego udziałem. Zatem Sądowi Rejonowemu nie można czynić zarzutu, że uzyskując informację do podwójnym awizowaniu przesyłek przesłanych na adres zamieszkania oskarżonego, zastosował przepisy art. 133 § 2