Wtorek Wydanie nr 31

Sygnatura akt
IV Ka 747/25
Sąd
Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim
Wydział
IV Wydział Karny Odwoławczy
Rodzaj
Wyrok
Data orzeczenia
15 maja 2026 r.
Rozstrzygnięcie
Orzeczenie uchylone
Opublikowano w portalu
27 sierpnia 2026 r.
W serwisie od

Zestawienie z tego dnia
Kategorie
Sprawy karne
Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim
© autorzy OpenStreetMap

Sprawy karne

Uniewinnienie za 9500 zł spornej pożyczki uchylone, sprawa wraca do sądu rejonowego

Przejdź do orzeczenia, 20 min czytania

Spór

Prokurator i pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego R. J. zarzucali, że oskarżony nie zwrócił pieniędzy otrzymanych jako pożyczka, a nie darowizna od matki, i że jego zachowanie wyczerpuje znamiona oszustwa albo przywłaszczenia. Oskarżony twierdził, że to darowizna.

Ustalenia sądu

Sąd uznał za udowodnione, że oskarżony nie zgłosił darowizny do urzędu skarbowego oraz że w postępowaniu upominawczym sądu cywilnego wydano nakaz zapłaty 9500 zł z odsetkami i 500 zł kosztów. Sąd uznał zeznania brata oskarżonego za wiarygodne i wskazał, że pieniądze miały zostać zwrócone.

Rozstrzygnięcie

Sąd okręgowy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Piotrkowie Trybunalskim.

Dlaczego

Sąd odwoławczy uznał, że przelew z konta męża matki oskarżonego nie mógł być darowizną, bo wymagałby zgody męża. Zeznania brata oskarżonego oraz postępowanie oskarżonego po śmierci matki uzasadniły, według sądu, zamiar niezwrócenia pożyczki.

Więcej o sprawie

Przelew z konta R. J. na konto oskarżonego w styczniu 2021 roku, a w lipcu 2022 roku sąd cywilny nakazał oskarżonemu zapłatę tej kwoty z odsetkami.

Przez ten czas była na utrzymaniu męża, który przeznaczył ich wspólne pieniądze w kwocie 15 000 złotych na prezent dla oskarżonego z okazji jego ślubu w 2017 roku.

Z uzasadnienia, Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim
Rozstrzygnięcie
Orzeczenie uchylone
Sąd
Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim, IV Wydział Karny Odwoławczy
Sygnatura
IV Ka 747/25

Treść orzeczenia około 20 minut czytania

Sygn. akt IV Ka 747/25

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 15 maja 2026 roku

Sąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim w IV Wydziale Karnym Odwoławczym w składzie:

PrzewodniczącySędzia Robert Sobczak

ProtokolantJakub Biernat, Bożena Sobczyk

przy udziale Prokuratora Prokuratury Rejonowej w Piotrkowie Trybunalskim Pawła Gintera i Piotra Grochulskiego oraz Prokuratora Prokuratury Rejonowej w Bełchatowie delegowanego do Prokuratury Rejonowej w Piotrkowie Trybunalskim Piotra Gębarowskiego

po rozpoznaniu w dniach 16 grudnia 2025 roku, 30 stycznia 2026 roku, 24 marca 2026 roku i 5 maja 2026 roku

sprawy B. C.

oskarżonego o czyn z art. 286 § 1 kk w zb. z art. 284 § 1 kk w zw. z art. 11 § 2 kk

na skutek apelacji wniesionych przez prokuratora i pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego

od wyroku Sądu Rejonowego w Piotrkowie Trybunalskim

z dnia 16 września 2025 roku sygn. akt II K 663/25

uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Piotrkowie Trybunalskim.

Uzasadnienie

Część wstępna

Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

Wyrok Sądu Rejonowego w Piotrkowie Trybunalskim wydany w dniu 16 września 2025 roku w sprawie o sygn. akt II K 663/25.

Podmiot wnoszący apelację

Oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego

Oskarżyciel posiłkowy

Kierunek i zakres zaskarżenia

Na korzyść

W całości

Co do winy

Podniesione zarzuty

Art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

Art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

Art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

Wnioski

Uchylenie

Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy

Ł. J. (1)

Oskarżony nie zgłosił, do właściwego Urzędu Skarbowego, że otrzymał pieniądze w formie darowizny od swojej matki. Wcześniej także dostawał od niej pieniądze np. na swój ślub. Aktualnie spłaca w ratach zasądzaną kwotę na rzecz R. J. przez Sąd Rejonowy w Gdańsku.

wyjaśnienia oskarżonego

k-321v-322

Ł. J. (1)

Ł. J. (1) z bratem Ł. J. (1) nie utrzymuje bliższych kontaktów od 10 lat. Od swojej mamy nie dostawał żadnych pieniędzy, gdy była w związku małżeńskim ze R. J.. Jedyne pieniądze jakie dostał w formie prezentu były z okazji jego ślubu. Z rozmowy z mamą wie, że jej intencją było, aby oskarżony zwrócił pieniądze w kwocie 9500 złotych, które na jej prośbę przesłał oskarżonemu jej mąż R. J.. Świadek z rozmowy ze R. J. wywnioskował, że udzielił jego bratu pożyczki. Mógł wówczas powiedzieć pokrzywdzonemu, że oskarżony mu nie zwróci tych pieniędzy.

zeznania świadka I. J.

k-348v-349

Ł. J. (1)

Sąd Rejonowy (...) wydał nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym w dniu 15 lipca 2022 roku w sprawie IX C (...). Sąd nakazał pozwanemu Ł. J. (2), aby zapłacił na rzecz powoda R. J. kwotę 9500 złotych wraz z odsetkami ustawowymi od 09 listopada 2021 roku do dnia zapłaty oraz koszty procesu w kwocie 500 złotych. Tytuł wykonawczy wydano powodowi w dniu 20 października 2025 roku.

kserokopie dokumentów z akt sprawy IX (...) Sądu Rejonowego (...) dołączone przez prokuratora po dokonaniu oględzin ww. akt

k- 73-114

Ł. J. (1)

Oskarżony dostał od matki w formie darowizny kwotę 9500 złotych, którą przelał mu ze swojego konta jej mąż R. J..

wyjaśnienia oskarżonego

k-321v-322

Wyjaśnienia oskarżonego

Sąd dał wiarę wyjaśnieniom oskarżanego, że nie zgłaszał otrzymanych pieniędzy jako darowizny do Urzędu Skarbowego oraz, że wie, iż Sąd Rejonowy w (...) zasądził od niego na rzecz R. J. kwotę 9500 złotych do zapłaty. W tej części wyjaśnienia oskarżonego nie budzą wątpliwości.

Zeznania świadka I. J.

Zeznania świadka są wiarygodne. I. J. zaznaczył, że nie utrzymuje z oskarżonym bliższych kontaktów i w sposób logiczny opisał co wywnioskował z rozmów z matką, a także z rozmów ze R. J. (po śmierci mamy) odnośnie pieniędzy w kwocie 9500 złotych, które przekazał oskarżonemu. Pieniądze te miały być oddane przez Ł. J. (1).

Kserokopie dokumentów z akt sprawy IX (...)22 Sądu Rejonowego (...) dołączone przez prokuratora po dokonaniu oględzin ww. akt.

Dokumenty wiarygodne skserowane z akt sprawy IX C (...)/22 Sądu Rejonowego (...) w ramach oględzin akt dokonanych przez prokuratora.

Oskarżony potwierdził w złożonych wyjaśnieniach, że wie o wydanym nakazie zapłaty w postępowaniu upominawczym i stara się spłacić w ratach zasądzoną kwotę na rzecz R. J..

Wyjaśnienia oskarżonego

Wyjaśnienia oskarżonego, w których twierdzi, że otrzymał od swojej mamy darowiznę w kwocie 9500 złotych, której nie musiał zwracać w ocenie sądu okręgowego nie zasługują na wiarę. Są one sprzeczne z zeznaniami R. J., a także z zeznaniami I. J., które sąd okręgowy ocenił jako zasługujące na wiarę.

Stanowisko sądu odwoławczego wobec zgłoszonych zarzutów i wniosków

Prokurator w punkcie pierwszym (1) wniesionej apelacji zaskarżonemu wyrokowi zarzucił obrazę prawa procesowego;

a) art. 424 § 1 kpk poprzez sporządzenie uzasadnienia wyroku w przedmiotowej sprawie w sposób, który nie spełnia wymagań określonych w tym przepisie, a polegający na braku dokładnego wyjaśnienia, jakie okoliczności sąd uznał za udowodnione, a jakim nie dał wiary oraz na jakich w tej materii oparł się dowodach, czego dobitnym przykładem są twierdzenia sądu, zaprezentowane w treści uzasadnienia wyroku, jakoby wyjaśnienia oskarżonego, który konsekwentnie nie przyznawał się do popełnienia zarzuconego mu czynu, twierdząc, że pieniądze otrzymane od pokrzywdzonego były tak naprawdę kolejna zapomogą (darowizną) od jej matki, zasługiwały na uwzględnienie, przy wykluczających się wyjaśnieniach oskarżonego, że cyt. ,,mama mówiła, że jak będę miał pieniądze, to jej oddam”, ,,ja ani jednego słowa nie zamieniłem ze R. J. na temat tych pieniędzy”, ,,ja mu podziękowałem faktycznie”, a także braku ustalenia, dlaczego w przypadku uznania, że pieniądze są zapomogą dla najbliższych, zaniechał on zgłoszenia do Urzędu Skarbowego kolejnej darowizny (przekraczającej kwotę nie wymagającą deklarowania) i naraził się nie tylko na aktualnie stawiane mu zarzuty karne, ale i kary finansowe w wysokości 70% nieujawnionego źródła dochodu, a więc braku logicznego i przekonującego wywodu, jakie to okoliczności sprawiły, że sąd akurat cynicznym wyjaśnieniom oskarżonego przyznał walor wiarygodności, odejmując tego waloru konsekwentnym, spójnym i logicznym zeznaniom pokrzywdzonego, co w obliczu treści zarzutu, jawi się jako uchybienie procesowe uniemożliwiające pełną ocenę prawidłowości zapadłego w sprawie orzeczenia,

b) art. 7 kpk poprzez ukształtowanie przez organ orzekający w sprawie swojego przekonania w sposób dowolny, bez poszanowania zasad prawidłowego rozumowania oraz wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego, czego namacalnym dowodem jest nietrafne i pochopne uznanie sądu, iż oskarżony nie popełnił zarzucanego m czynu, gdyż prosząc o kolejną zapomogę, nie miał zamiaru oszukać pokrzywdzonego w kwestii wywiązania się z warunków ustnej umowy, co w ocenie sądu wskazywać miałoby przede wszystkim na cywilny charakter zajścia, które to stwierdzenie musi jednak budzić sprzeciw o tyle, że w sprawie nie wyjaśniono, co stało się z pieniędzmi, które oskarżony otrzymał od pokrzywdzonego, a których to pieniędzy, pomimo oczywiście powstałego sporu, a także twierdzeń oskarżonego, jakoby pokrzywdzony był pazerny na wszystko, oskarżony nie zwrócił, ani w ogóle nie wyjaśnił charakteru przelewu z konta pokrzywdzonego, unikając z nim kontaktu, co z kolei nakazywałoby ocenić zachowanie oskarżonego wciąż w ramach aktualnie zarzucanego mu czynu, jako co najmniej przestępstwo przywłaszczenia,

c) art. 92 kpk i 410 kpk polegające na zaniechaniu poczynienia ustaleń w zakresie wiedzy na temat losów pieniędzy przekazanych oskarżonemu przez pokrzywdzonego raz charakteru przelewu w ogóle (pożyczka, kolejna darowizna) i niezasadnego odstąpienia od przesłuchania na tą okoliczność ujawnionego w sprawie potencjalnie cennego świadka w osobie brata oskarżonego-I. J., co stoi w sprzeczności z wymogiem wynikającym z art. 410 kpk oznaczającym że ,,wyroku nie wolno wydawać na podstawie części ujawnionego materiału dowodowego, a musi on być wynikiem analizy całokształtu ujawnionych okoliczności, a więc i tych, które go podważają”.

Zasadny

Zarzut podniesiony w punkcie pierwszym wniesionej apelacji pisemnej na niekorzyść oskarżonego przez prokuratora zasługuje na uwzględnienie. Sąd okręgowy uzupełnił postępowanie dowodowe i dopuścił dowód z zenań świadka I. J. - brata oskarżonego, który potwierdził, że z rozmów przeprowadzonych z mamą B. oraz po jej śmierci z jej mężem R. J. wywnioskował, że pieniądze, które otrzymał jego brat Ł. J. (2) miał zwrócić. Nie zasługują zatem na wiarę wyjaśnienia oskarżonego, że otrzymał darowiznę od matki w kwocie 9500 złotych i pieniędzy tych nie musiał zwracać. Sąd rejonowy nie podjął żadnych czynności zmierzających do przesłuchania w charakterze świadka I. J., ale nawet bez przeprowadzenia dowodu z zeznań ww. świadka, zgodnie z zasadami wynikającymi z treści art. 7 kpk w realiach przedmiotowej sprawy nie ma wątpliwości, że pieniądze przelane z konta R. J. na rachunek oskarżonego nie były darowizną. Przede wszystkim oskarżony nie jest synem biologicznym R. J., który był mężem jego matki. Z doświadczenia życiowego wynika, że w takiej sytuacji matka oskarżonego bez wyraźnej zgody R. J. nie mogła mu darować tak dużej kwoty pieniężnej (dla emerytów) ze wspólnych pieniędzy jej i męża. W ich małżeństwie główne ciężar finansowy funkcjonowania tego związku ponosił pokrzywdzony. Jego żona B. J. (1) po ślubie od 2009 roku do listopada 2017 roku nie pracowała i otrzymywała zapomogę z ZUS. Przez ten czas była na utrzymaniu męża, który przeznaczył ich wspólne pieniądze w kwocie 15 000 złotych na prezent dla oskarżonego z okazji jego ślubu w 2017 roku. Podobny prezent w kwocie 15 000 złotych dostał drugi syn B. J. (2) z okazji ślubu. Były to bardzo duże kwoty pieniężne, biorąc pod uwagę możliwości finansowe pokrzywdzonego i jego żony, przy czym B. J. (1) nie dysponowała wówczas swoimi większymi środkami finansowymi. Z zenań świadka I. J. wynika, że poza pieniędzmi z okazji ślubu od mamy nie dostawał żadnych innych pieniędzy. Oskarżony twierdził, że dostawał od mamy pieniądze w formie darowizny, tylko nie pamięta w jakich to kwotach. Jest rzeczą oczywistą, że nawet jeżeli tak było, to były to drobne kwoty, które rodzic daje dziecku ,,po cichu”, aby drugi małżonek o tym nie wiedział. W tym miejscu podnieść należy, że R. J., który nie był biologicznym ojcem oskarżonego w sposób naturalny nie przeznaczał pieniędzy w formie darowizny na rzecz dorosłego syna swojej żony. Tym bardziej nie można przyjąć, że B. J. (1) zrobiła darowiznę na rzecz swojego syna w bardzo dużej kwocie 9500 złotych (jak na możliwości finansowe emerytki), angażując do tego swojego męża, który przelał te pieniądze ze swojego rachunku na rachunek oskarżanego w dniu 08 stycznia 2021 roku. Wiarygodne są zeznania pokrzywdzonego, że była to pożyczka, którą miał, jak najszybciej oddać oskarżony. Nie ma przy tym dla oceny zeznań pokrzywdzonego znaczenia, że na przelewie pokrzywdzony nie zaznaczył, że dotyczy on pożyczki, gdyż była to umowa ustna zawarta wewnątrz najbliższej rodziny i właśnie taką formę zaproponowała B. J. (1), gdyż syn Ł. już wcześniej nie zwrócił jej pożyczonych mu mniejszych kwot pieniędzy i dlatego pieniądze zostały przelane z konta pokrzywdzonego i przelew był dowodem na to, że oskarżony otrzymał te pieniądze. Nikt wówczas nie przewidywał, że w dniu 24 kwietnia 2021 roku nastąpi zgon B. J. (1), a oskarżony pozostanie z długiem wobec ,,obcej osoby”- pokrzywdzonego. Zdaniem sądu okręgowego oskarżony zaciągając umowę pożyczki był w trudnej sytuacji finansowej (pożyczka była udzielona z powodu innych długów) i nie miał zamiaru jej oddawać. B. J. (1) chciała, aby pieniądze były przelane z konta jej męża, aby oskarżony poczuwał się do ich zwrotu. Postępowanie oskarżonego po śmierci matki potwierdza jego zamiar oszukania pokrzywdzonego. Nie chciał dojść do porozumienia ze R. J. odnośnie tego długu i unikał jakiegokolwiek przedstawienia argumentów za swoimi twierdzeniami o otrzymanej darowiźnie od matki, unikając udziału w procesie cywilnym z powództwa R. J..

O uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Piotrkowie Trybunalskim.

Zasadny

Skoro zarzut podniesiony w punkcie pierwszym apelacji wniesionej na niekorzyść oskarżonego przez prokuratora okazał się zasadny, to sąd okręgowy orzekł zgodnie z wnioskiem apelanta.

Prokurator w punkcie drugim (2) wniesionej apelacji zaskarżonemu wyrokowi zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, mających wpływ na jego treść, który był namacalnym następstwem opisanych powyżej uchybień procesowych, a który miał wpływ na treść orzeczenia, polegający na niezasadnym przyjęciu przez sąd, iż oskarżonemu nie sposób przypisać sprawstwa przestępstwa z art. 286 § 1 kk, ani też art. 284 § 1 kk, podczas gdy prawidłowo ustalony stan faktyczny powinien skutkować stwierdzeniem, iż oskarżony, który składał oczywiście cyniczne i wewnętrznie sprzeczne wyjaśnienia w sprawie i który bez wątpienia po otrzymaniu kwoty 9500 złotych z konta skonfliktowanego nim pokrzywdzonego nie zrealizował warunków ustnej umowy, uznając, że takowej w ogóle nie było, a jednocześnie nie zgłosił kolejnej darowizny do Urzędu Skarbowego, nie odbierał korespondencji od pokrzywdzonego, a pieniądze przeznaczył na nie do końca ustalone w procesie cele, winien jest jeśli nie przestępstwa oszustwa, to popełnionego w tożsamym z treścią zarzutu czasookresie przestępstwa przywłaszczenia.

Zasadny

Zarzut podniesiony w punkcie drugim (2) zasługuje na uwzględnienie. Aktualne są rozważania sądu okręgowego zawarte w punkcie 3.1 uzasadnienia.

O uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Piotrkowie Trybunalskim.

Zasadny

Skoro zarzut podniesiony w punkcie drugim apelacji wniesionej na niekorzyść oskarżonego przez prokuratora okazał się zasadny, to sąd okręgowy orzekł zgodnie z wnioskiem apelanta.

Pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego R. J. w punkcie pierwszym (1) wniesionej apelacji zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie przepisów postepowania, które miało istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia, a mianowicie:

a) art. 7 kpk w zw. z art. 410 kpk przekroczenie zasady swobodnej oceny dowodów i dokonanie oceny dowolnej, niezgodnej ze wskazaniami wiedzy i doświadczenia życiowego, dowodu z wyjaśnień Ł. J. (1) oraz zeznań R. J. skutkujących uznaniem, że wypłacona przez R. J. kwota 9500 złotych nie stanowiła pożyczki, a bliżej nieokreśloną pomoc finansowa o charakterze bezzwrotnym,

b) art. 7 kpk w zw. z art. 167 kpk przez zaniechanie dokonania z urzędu skonfrontowania wersji przedstawionej przez oskarżonego z informacjami będącymi w posiadaniu Naczelnika Urzędu Skarbowego w zakresie zgłoszenia lub braku zgłoszenia rzekomo bezzwrotnej pomocy finansowej od R. J. (darowizny).

Zasadny

Zarzut podniesiony w punkcie pierwszym apelacji wniesionej przez pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego R. J. odnośnie charakteru przekazanych pieniędzy przez R. J. oskarżonemu jest zasadny. Oskarżony potwierdził w złożonych wyjaśnieniach, że nie składał do właściwego Urzędu Skarbowego deklaracji o otrzymanej darowiźnie kwocie 9500 złotych, ale podniósł, że uważał, że nie musi takiego zgłoszenia uczynić. Aktualne są rozważania sądu okręgowego zawarte w punkcie 3.1 uzasadnienia.

O uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Piotrkowie Trybunalskim.

Zasadny

Skoro zarzut podniesiony w punkcie pierwszym apelacji wniesionej przez pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego okazał się zasadny, to sąd okręgowy orzekł zgodnie z wnioskiem apelanta.

Pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego R. J. w punkcie drugim (2) wniesionej apelacji zaskarżonemu wyrokowi zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia , który miał istotny wpływ na treść zaskarżonego wyroku, a polegający na bezzasadnym przyjęciu, że wpłacona przez R. J. kwota 9500 złotych nie stanowiła pożyczki, a bliżej nieokreśloną pomoc finansową o charakterze bezzwrotnym, co w konsekwencji spowodowało, że brak jest realizacji znamion typu czynu zabronionego w/w przypisanym zakresie.

Zasadny

Zarzut podniesiony w punkcie drugim apelacji wniesionej przez pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego R. J. zasługuje na uwzględnienie.

O uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Piotrkowie Trybunalskim.

Zasadny

Skoro zarzut podniesiony w punkcie drugim apelacji wniesionej przez pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego okazał się zasadny, to sąd okręgowy orzekł zgodnie z wnioskiem apelanta.

Pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego R. J. w punkcie trzecim (3) wniesionej apelacji zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, a to art. 286 § 1 kk w zw. z art. 284 § 1 kk poprzez ich nieprawidłowe niezastosowanie w niniejszej sprawie i uznanie, że oskarżony Ł. J. (1) nie dopuścił się zarzuconego mu czynu.

Zasadny

Zarzut podniesiony w punkcie trzecim (3) zasługuje na uwzględnienie. Aktualne są rozważania sądu okręgowego zawarte w punkcie 3.1 uzasadnienia.

O uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Piotrkowie Trybunalskim.

Skoro zarzut podniesiony w punkcie trzecim apelacji wniesionej przez pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego okazał się zasadny, to sąd okręgowy orzekł zgodnie z wnioskiem apelanta.

Rozstrzygnięcie sądu odwoławczego

Sąd okręgowy uchylił zaskarżony wyrok i sprawę przekazał do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Piotrkowie Trybunalskim.

Art. 454 § 1 k.p.k.

Możliwość uchylenia wyroku uniewinniającego lub umarzającego postępowanie i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania związana z regułą ne peius określoną w art. 454 § 1 KPK (art. 437 § 2 zd. drugie KPK) zachodzi dopiero wtedy, gdy sąd odwoławczy - w wyniku usunięcia stwierdzonych uchybień stanowiących jedną z podstaw odwoławczych określonych w art. 438 pkt 1-3 KPK (czyli np. po uzupełnieniu postępowania dowodowego, dokonaniu prawidłowej oceny dowodów, poczynieniu prawidłowych ustaleń faktycznych) - stwierdza, że zachodzą podstawy do wydania wyroku skazującego, czemu stoi na przeszkodzie zakaz określony w art. 454 § 1 KPK. Sama tylko możliwość wydania takiego wyroku w ponownym postępowaniu przed sądem pierwszej instancji jest niewystarczająca dla przyjęcia wystąpienia reguły ne peius określonej w art. 454 § 1 KPK. Jednocześnie w wypadku reguły ne peius z art. 454 § 1 KPK kontrola skargowa obejmuje ocenę prawidłowości zastosowania tego przepisu pod kątem spełnienia warunku, zgodnie z którym sąd odwoławczy „nie może skazać oskarżonego”. Wymaga to wykazania przez ten sąd, że gdyby nie stwierdzone uchybienie, to mógłby zapaść wyrok skazujący, ale jego wydanie nie jest dopuszczalne w instancji odwoławczej z uwagi na zakaz takiego orzekania. (Wyrok Sądu Najwyższego-Izba Karna z dnia 29 stycznia 2025 r., I KS 38/24). Sąd okręgowy uzupełnił postępowanie dowodowe w przedmiotowej sprawie i w ocenie sądu okręgowego oskarżony działaniem swoim wypełnił dyspozycję czynu z art. 286 §1 kk. Z uwagi na wyrok uniewinniający Ł. J. (2) od popełnienia zarzuconego mu czynu zasadne było uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi I instancji.

Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania

Sąd rejonowy przy ponownym rozpoznaniu sprawy przesłucha w charakterze świadków R. J. i I. J.. Sąd rejonowy dołączy akta sprawy IX (...) Sądu Rejonowego (...)w celu oceny zachowania oskarżonego ( pozwanego) w procesie cywilnym z powództwa R. J.. Zasadne jest również ustalenie jaka była sytuacja materialna oskarżonego w 2021 roku, a w szczególności czy toczyły się przeciwko niemu jako dłużnikowi postępowania egzekucyjne. Zgodnie z orzecznictwem Sądu Najwyższego,,sąd odwoławczy, nawet odwołując się do art. 454 § 1 KPK jako powodu wydania wyroku kasatoryjnego, nie może wprost nakazywać sądowi pierwszej instancji skazania oskarżonego. Sprzeciwia się temu poszanowanie samodzielności jurysdykcyjnej sądu meriti wyrażonej w art. 8 § 1 KPK, zatem jako przejaw tego poszanowania wypada traktować tę część uzasadnienia zaskarżonego wyroku, w której zgodnie z art. 442 § 3 KPK zamieszczono wskazania co do dalszego postępowania (postanowienie Sądu Najwyższego – Izba Karna z dnia 30 września 2025 r., IV KS 33/25).

Koszty procesu

Granice zaskarżenia

Dowód: Kolejny numer załącznika
  • Kolejny numer załącznika, k. 1

Podmiot wnoszący apelację

Prokurator

Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja

Skarżone jest rozstrzygniecie dotyczące uniewinnienia oskarżonego od zarzuconego mu czynu.

Kierunek i zakres zaskarżenia

Na niekorzyść

W całości

Co do winy

Podniesione zarzuty

Art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

Art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

Wnioski

Uchylenie

Granice zaskarżenia

Dowód: Kolejny numer załącznika
  • Kolejny numer załącznika, k. 2

Podmiot wnoszący apelację

Pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego R. J.

Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja

Skarżone jest rozstrzygniecie dotyczące uniewinnienia oskarżonego od zarzuconego mu czynu.

Kierunek i zakres zaskarżenia

Na niekorzyść

W całości

Co do winy

Podniesione zarzuty

Art. 438 pkt 1 k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w zakresie kwalifikacji prawnej czynu przypisanego oskarżonemu

Art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

Art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

Wnioski

Uchylenie

Hasła tematyczne: Oszustwo

104 dni od wyroku do publikacji

  1. Wyrok 15 maja 2026 r.
  2. Portal: 27 sierpnia 2026 r.

Pełny tekst i metryka orzeczenia: Portal Orzeczeń Sądów Powszechnych. Tytuł i streszczenie przygotował model językowy na podstawie treści orzeczenia. Orzeczenie może być nieprawomocne.