Telefon na brata w sprawie oszustw na jacuzzi. Sąd utrzymał wyrok wobec oskarżonego

Część wstępna

Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

Wyrok Sądu Rejonowego w Starachowicach z dnia 18.11.2025r. w sprawie II K 765/25

Podmiot wnoszący apelację

Obrońca

Kierunek i zakres zaskarżenia

Na korzyść

W całości

W części

Co do winy

Co do kary

Podniesione zarzuty

Art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

Art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

Art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

Wnioski

Uchylenie

Zmiana

Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy

Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów

.

STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków

1. Zarzut obrazy przepisów postępowania, mającą wpływ na treść wyroku, tj.

- art. 5 § 2 k.p.k., polegającą na nierozstrzygnięciu na korzyść oskarżonego H. L. niedających się usunąć wątpliwości co do przebiegu zdarzenia oraz strony podmiotowej czynu, w szczególności wątpliwości co do tego, czy oskarżony faktycznie brał udział w popełnieniu przypisanych mu przestępstw, czy posługiwał się telefonem wykorzystywanym do kontaktu oraz czy działał z zamiarem bezpośrednim, które to wątpliwości Sąd I instancji rozstrzygnął na niekorzyść oskarżonego, przyjmując jego sprawstwo na podstawie domniemań i ocen pozbawionych jednoznacznego oparcia w zgromadzonym materiale dowodowym;

- art. 7 k.p.k., polegającą na przekroczeniu granic swobodnej oceny dowodów poprzez dokonanie dowolnej, a nie wszechstronnej i logicznej oceny zgromadzonego materiału dowodowego, w szczególności przez przyjęcie sprawstwa oskarżonego H. L. na podstawie pośrednich przesłanek i domniemań, bez jednoznacznego wykazania, że to on faktycznie posługiwał się telefonem wykorzystywanym do popełnienia zarzucanych czynów, przy jednoczesnym pominięciu znaczenia wyjaśnień współoskarżonego Ł. L., który konsekwentnie wskazywał, iż ujawnione przy zatrzymaniu telefony stanowiły jego własność, a także przez odmowę dania wiary wyjaśnieniom oskarżonego H. L. wyłącznie na podstawie teoretycznych założeń co do jego postawy procesowej i u uprzedniej karalności, co doprowadziło do wniosków sprzecznych z zasadami logiki i doświadczenia życiowego;

- art. 7 k.p.k. polegającą na przekroczeniu granic swobodnej oceny dowodów poprzez nieuwzględnienie wyjaśnień oskarżonego H. L., w których wskazał, że dniu zatrzymania (31 maja 2024 r.) przebywał w domu jako osoba poszukiwana, a zabranie przez niego saszetki z telefonami było wynikiem reakcji na interwencję Policji i nie wiązało się w żadnym stopniu z spełnionymi przestępstwami, że nie posiadał wiedzy o ogłoszeniach ani o prowadzonych transakcjach, co oznacza, że Sąd I instancji oparł swoje ustalenia o sprawstwo oskarżonego na domniemaniach i pośrednich zesłankach, nie badając realnej strony podmiotowej czynu i nie uwzględniając okoliczności, które mogły całkowicie wykluczyć jego odpowiedzialność;

- art. 7 k.p.k., polegającą na przekroczeniu granic swobodnej oceny dowodów poprzez nieuwzględnienie zeznań współoskarżonego Ł. L., który jednoznacznie wskazał, że telefony ujawnione przy oskarżonym H. L. należały do Ł. L., a oskarżony H. L. jedynie próbował oddać je bratu, co uniemożliwiła interwencja Policji, przy czym Sąd I instancji przyjął sprawstwo H. L. wyłącznie na podstawie samego faktu posiadania przy nim telefonów, nie badając rzeczywistego ich użytkowania ani kontekstu zdarzenia, co doprowadziło do wniosków sprzecznych z zasadami logiki, doświadczenia życiowego i wszechstronnej oceny dowodów,

- art. 366 k.p.k. wynikającą z nie baczenia by zostały wyjaśnione wszystkie istotne okoliczności sprawy;

- art. 424 § 1 pkt 1 i 2 k.p.k., polegającą na tym, że Sąd I instancji sporządził uzasadnienie w sposób uniemożliwiający kontrolę instancyjną, poprzez zastąpienie rzeczowej analizy dowodów ogólnikowymi ocenami i uogólnieniami, w tym przyjmowanie sprawstwa oskarżonego H. L. wyłącznie w oparciu o fakt ujawnienia przy nim telefonu, bez wykazania jego faktycznego posługiwania się tym urządzeniem w czasie popełnienia zarzucanych czynów, a nadto przerzucenie ciężaru dowodu na oskarżonego, poprzez stwierdzenie, że „oskarżony nie udowodnił tego, że nie brał udziału w tych przestępstwach”, zamiast wskazania, które dowody i w jaki sposób miałyby potwierdzić jego winę, co w konsekwencji narusza zasadę domniemania niewinności i uniemożliwia rzetelną kontrolę przez Sąd odwoławczy,

2. błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wyroku, który miał wpływ na jego treść, a polegający na przyjęciu, że oskarżony H. L. w dniu 27 maja 2024 roku za pośrednictwem sieci Internet ze skutkiem w miejscowości C. działając wspólnie i w porozumieniu oraz z innymi nieustalonymi co do których wyłączono materiały do odrębnego prowadzenia w celu osiągnięcia korzyści majątkowej doprowadzili C. C. do niekorzystnego rozporządzenia własnym mieniem pieniędzmi w kwocie 1500 złotych wprowadzając go w błąd co do zamiaru wywiązania się z transakcji zakupu jacuzzi ogrodowego oferowanego na portalu (...), na poczet którego pokrzywdzony wpłacił zaliczkę na podany mu numer rachunku prowadzony na rzecz H. T., gdzie ogłoszeniu dotyczącym sprzedaży jacuzzi znajdował się numer (...) zarejestrowany na Ł. L. za pośrednictwem, którego kontaktowano się w sprawie sprzedaży jacuzzi z C. C., a z danych telekomunikacyjnych wynika, że powyższy numer współpracował z urządzeniem o nr IMEI (...) ujawnionym w trakcie jego zatrzymania w dniu 31 maja 2024 roku. Nadto, że w dniu 27 maja 2024 roku za pośrednictwem sieci Internet ze skutkiem w miejscowości Ł. działając wspólnie i w porozumieniu oraz z innymi nieustalonymi dotąd osobami, co do których wyłączono materiały do odrębnego prowadzenia, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej doprowadzili G. B. do niekorzystnego rozporządzenia własnym mieniem, pieniędzmi w kwocie 2500 złotych wprowadzając go w błąd co do zamiaru wywiązania się z transakcji sprzedaży jacuzzi oferowanego portalu Z. na poczet, którego pokrzywdzony wpłacił zaliczkę na podany mu rachunek bankowy prowadzony na rzecz H. T., gdzie w ogłoszeniu dotyczącym sprzedaży jacuzzi znajdował się numer (...) zarejestrowany na Ł. L., za pośrednictwem którego kontaktowano się w sprawie sprzedaży z G. B., a z danych telekomunikacyjnych wynika, że powyższy numer współpracował z urządzeniem o nr IMEI (...) ujawnionym w trakcie jego zatrzymania w dniu 31 maja 2024 roku, pomimo iż dowody zebrane w sprawie nie dają podstawy do czynienia ustaleń, iż oskarżony dopuścił się opisanych czynów;

3. rażącą niewspółmierność orzeczonej wobec H. L. kary w wymiarze 1 roku pozbawienia wolności w stosunku do stopnia społecznej szkodliwości czynów, wartości wyrządzonej szkody, okoliczności popełnienia czynów oraz braku jednoznacznych dowodów jego aktywnego udziału, przy czym kara ta jest wyraźnie surowsza niż kara współoskarżonego Ł. L..

Niezasadny

Zarzuty apelacyjne oscylowały wokół nieprawidłowej oceny dowodów, poprzez nieuwzględnienie wyjaśnień oskarżonego H. L. i w konsekwencji dokonania ustaleń faktycznych przez Sąd I instancji głównie w oparciu o fakt ujawnienia przy oskarżonym H. L. telefonu komórkowego, że oskarżony H. L. brał udział w popełnieniu przestępstwa razem z pozostałymi oskarżonymi.

W pierwszym rzędzie należy wskazać, że nie zasługuje na akceptację zarzut naruszenia przez Sąd Rejonowy przepisu art. 5 § 2 k.p.k.

Jak to wskazał Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 20 listopada 2025 r. V KK 447/25 o naruszeniu zasady in dubio pro reo można mówić jedynie wówczas, gdyby sąd rozstrzygający sprawę ustalił, że zachodzą niedające się usunąć wątpliwości, przy czym nie rozstrzygnął ich na korzyść oskarżonego.

Podkreślić ponadto należy, że zarzut tego rodzaju ma charakter konkurencyjny wobec zarzutu naruszenia przepisów art. 7 k.p.k. i art. 410 k.p.k. Może bowiem zostać postawiony jedynie w wypadku, gdy ocena dowodów nie jest wadliwa, a jedynie nie może doprowadzić do rozstrzygnięcia wątpliwości.

Ocena postawionego zarzutu naruszenia zasady in dubio pro reo z art. 5 § 2 k.p.k. wymaga przede wszystkim wskazania, jakie znaczenie ma ta reguła dowodowa i w jakich okolicznościach może mieć zastosowanie. Nie jest to oczywiście reguła, która pozwala na zastąpienie dowodzenia w oparciu o dowody i fakty nimi stwierdzone. W pierwszym bowiem rzędzie, to dowody, gromadzone i oceniane na gruncie art. 7 k.p.k., mogą stanowić podstawę ustaleń faktycznych. Zarzuty w zakresie oceny dowodów na podstawie art. 4 k.p.k. lub 7 k.p.k., a taki zarzut skarżący stawia, mają charakter jednoznacznie konkurencyjny. " Naruszenie reguły in dubio pro reo możliwe jest jedynie w sytuacji, gdy po przeprowadzonym prawidłowo postępowaniu dowodowym i odpowiadającej standardom wynikającym z art. 7 k.p.k. ocenie materiału dowodowego, nadal istnieją niedające się usunąć wątpliwości, które sąd rozstrzyga niezgodnie z kierunkiem określonym w przepisie art. 5 § 2 k.p.k. Oznacza to, że w przypadkach, w których skarżący kwestionuje ocenę poszczególnych dowodów, nie może być mowy o naruszeniu art. 5 § 2 k.p.k. Zarzuty obrazy art. 7 k.p.k. i art. 5 § 2 k.p.k. mają bowiem charakter rozłączny" (tak: postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 18 lutego 2021 r., V KK 5/21, LEX nr 3268035). Konieczne jest przy tym wykazanie, że orzekający Sąd rzeczywiście powziął nie dające się usunąć wątpliwości, jednak nie rozstrzygnął ich na korzyść oskarżonego. "Dla zasadności tego zarzutu (naruszenia art. 5 § 2 k.p.k - przypis autora) nie wystarczy zaprezentowanie przez stronę własnych wątpliwości co do zgromadzonego materiału dowodowego i wymowy poszczególnych dowodów. Jeżeli poczynione ustalenia faktyczne uzależnione są od obdarzenia wiarą tej, czy innej grupy dowodów, nie wchodzi w rachubę naruszenie reguły in dubio pro reo, albowiem jednym z podstawowych obowiązków sądu orzekającego jest swobodna ocena dowodów (art. 7 k.p.k.)" (tak: postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 2 czerwca 2021 r., V KK 233/21, LEX nr 3219932).

Zdaniem Sądu Okręgowego nie zachodziły wątpliwości co do zgromadzonego materiału dowodowego, które miałyby być rozstrzygane wbrew wyrażonej w art. 5 §2 k.p.k. zasadzie. Sąd I instancji na podstawie zgromadzonych i ocenionych zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 7 k.p.k. dowodów, ustalił, że można oskarżonemu H. L. przypisać udział w przestępstwie popełnionym wspólnie i w porozumieniu z Ł. L. i H. T.. Wbrew temu co podnosi obrońca oskarżonego w apelacji takim dowodem świadczącym o udziale oskarżonego w przestępstwie nie był tylko fakt zatrzymania przy nim w dniu 31 maja 2024 roku saszetki z telefonami komórkowymi i kartami SIM. Takim dowodem są również wyjaśnienia oskarżonego Ł. L. złożone na rozprawie w dniu 18 listopada 2025 roku, w których przyznał się do popełnienia zarzucanego mu czynu, oświadczając, że nie kwestionuje treści zarzutów (k. 1180). Jak wiadomo Ł. L. postawiono zarzutu działania wspólnie i w porozumieniu m.in. z bratem H. L. i tym samym oskarżony Ł. L. tymi wyjaśnieniami potwierdził, że współdziałał w popełnionym przestępstwie razem z H. L.. Zdaniem Sądu Okręgowego wbrew temu co podnosił obrońca w apelacji Sąd I instancji zasadnie odmówił wiarygodności wyjaśnieniom oskarżonego H. L., w których nie przyznawał się on do zarzucanego mu czynu. Sąd I instancji dokonał oceny wyjaśnień oskarżonego H. L. wskazując, z jakich powodów uznał jego wyjaśnienia, w których zaprzeczał on udziałowi w popełnieniu zarzuconego mu czynu za niewiarygodne i te wnioski Sąd Okręgowy w całości podziela. Wskazać należy, że nie jest logiczne tłumaczenie oskarżonego H. L. dlaczego w momencie zatrzymania przez policję próbował ukryć saszetkę, w której znajdował się m.in. telefon należący do jego brata Ł. L., a który służył do popełnienia przestępstwa zaledwie kilka dni wcześniej. Pokreślić należy, że telefon komórkowy jest to urządzenie, z którym osoba go użytkująca praktycznie się nie rozstaje. Jeżeli oskarżony H. L. nie użytkował tego telefonu to pozbawione logiki jest jego zachowanie w momencie zatrzymania go przez policję w dniu 31 maja 2024 roku, a mianowicie, zabranie tej saszetki w której znajdowały się telefony, karty SIM i wybiegnięcie z domu. Nie tłumaczy tego fakt, że w tym czasie był on osobą poszukiwaną. Znamienne jest to, że oskarżony H. L. widząc zbliżających się funkcjonariuszy policji chciał uniemożliwić im zatrzymanie przedmiotu, które kilka dni wcześniej ( w dniu 27 maja 2024 roku) służyło do popełnienia przestępstw. Również niekwestionowana w toku postępowania okoliczność, że przedmiotowy telefon był zarejestrowany na jego brata Ł. L. nie przesądza tego, że to nie on za jego pomocą dokonał przestępstwa na szkodę C. C. i G. B.. Narzędzie służące do popełnienia przestępstwa nie musi być własnością sprawcy.

Z tych względów choć uzasadnienie jest lakoniczne to zdaniem Sądu Okręgowego Sąd Rejonowy trafnie ocenił wyjaśnienia oskarżonych, pozostały zgromadzony w sprawie materiał dowodowy. Zarzut obrazy przepisów postępowania, a to art. 7 kpk poprzez rzekomą dowolną ocenę wyjaśnień oskarżonego i bezzasadne odmówienie im wiary w istotny nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd w sposób zgodny z zasadą swobodnej oceny dowodów, a więc z poszanowaniem reguł logicznego rozumowania, wiedzy i doświadczenia życiowego, nie dał im waloru prawdziwości, w zakresie w jakim pozostawały one w oczywistej sprzeczności z pozostałym materiałem dowodowym a tyczące się nieprzyznania się do winy przez oskarżonego.

Zdaniem Sądu Okręgowego nie jest zasadny zarzut obrazy art. 366 k.p.k. Zdaniem Sądu Okręgowego wbrew twierdzeniom wyjaśnione zostały wszystkie istotne okoliczności sprawy. Zdaniem Sądu Okręgowego nie było potrzeby przeprowadzanie dodatkowych czynności dowodowych, w tym przesłuchania zatrzymujących H. L. w dniu 31 maja 2024 roku funkcjonariuszy policji, gdyż fakt zatrzymania przy nim telefonów, kart SIM wynikał ze zgormadzonej w sprawie dokumentacji i z wyjaśnień samego H. L.. Bezsporny był także fakt, że przedmiotowy telefon był zrejestrowany na jego brata Ł. L..

Wbrew podnoszonemu przez obrońcę w apelacji zarzutowi uzasadnienie sporządzone przez Sąd I instancji, choć zbyt lakoniczne, umożliwiało jednak dokonanie kontroli instancyjnej przez Sąd Okręgowy.

Sąd Okręgowy dostrzega niefortunność pewnych sformułowań zawartych w uzasadnieniu Sądu I instancji, które nie powinny się tam znaleźć, przede wszystkim stwierdzenie, że „oskarżony nie udowodnił tego, że nie brał udziału w tych przestępstwach”. Zdaniem Sądu Okręgowego nie dyskredytuje to jednak całości uzasadnienia przedmiotowego wyroku. Jak to podkreślił Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 3 czerwca 2025 r. w sprawie I KA 3/25 zarzut naruszenia art. 424 § 1 k.p.k. może być skuteczny, ale tylko wyjątkowo, o ile motywy rozstrzygnięcia Sądu I instancji są zupełnie nieprzejrzyste, wewnętrznie sprzeczne, nieodnoszące się do rzeczywistej treści dowodów, nie wyjaśniając żadnych kluczowych kwestii. Zdaniem Sądu Okręgowego dokonano analizy zgromadzonych dowodów, w tym wyjaśnień samego oskarżonego H. L. i analiza ta doprowadziła Sąd I instancji do prawidłowych wniosków, a mianowicie uznania, że oskarżony H. L. wraz z pozostałymi sprawcami dopuścił się zarzucanego mu czynu.

Nie jest także zasadny zarzut rażącej niewspółmierności kary wymierzonej oskarżonemu H. L..

Rażąca niewspółmierność kary, o jakiej mowa w art. 438 pkt 4 k.p.k. ma miejsce wówczas, gdy na podstawie ujawnionych okoliczności, które powinny mieć zasadniczy wpływ na wymiar kary, można przyjąć, iż zachodzi wyraźna różnica (dysproporcja) pomiędzy sumą kar zasadniczych i środków karnych orzeczonych przez sąd I instancji, a karą jaką należałoby sprawcy wymierzyć w następstwie prawidłowego zastosowania w sprawie dyrektyw sądowego wymiaru kary określonych w art. 53 k.k. Ma to miejsce zatem wówczas, gdy kara nie uwzględnia należycie stopnia społecznej szkodliwości czynu oraz nie realizuje w wystarczającej mierze celów kary w zakresie jej społecznego oddziaływania i celów zapobiegawczych i wychowawczych, jakie ma osiągnąć w stosunku do skazanego. Praktycznie, gdy nie uwzględnia w sposób właściwy zarówno okoliczności popełnienia przestępstwa, jak i osobowości sprawcy – innymi słowy, gdy w społecznym odczuciu jest karą niesprawiedliwą.

Sąd Rejonowy przytoczył i ocenił dyrektywy wymiaru kary określone w art. 53 k.k., biorąc między innymi pod uwagę sposób działania - z wykorzystaniem nowoczesnych technologii i wysokość poniesionej przez pokrzywdzonych szkody. Sąd I instancji wziął także pod uwagę wielokrotną karalność H. L., która świadczy o tym, że oskarżony jest osobą zdemoralizowaną. Zdaniem Sądu Okręgowego wymierzenie oskarżonemu H. L. kary 1 roku pozbawienia wolności nie jest karą nadmiernie surową, mając przede wszystkim na uwadze to, że czynu tego dopuścił się w warunkach recydywy, o której mowa w art. 64 §1 k.k. Nie jest zasadny podnoszony przez obrońcę oskarżonego zarzut, że jego brat Ł. L. będąc skazanym za to samo przestępstwo otrzymał karę znacznie łagodniejszą, a mianowicie karę 7 miesięcy pozbawienia walności. Wskazać przede wszystkim należy na art. 55 k.k. wyrażający zasadę indywidualizacji kary, z której wynika, że zakres odpowiedzialności karnej m.in. współsprawcy jest oceniany przez sąd odrębnie w stosunku do każdego z nich, przy uwzględnieniu dyrektyw wymiaru kary. Okolicznościami wpływającymi na wymiar kary, mającymi charakter ściśle osobisty, są np. popełnienie czynu w warunkach powrotności do przestępstwa (art. 64), zmniejszona poczytalność, wiek czy stan zdrowia. (M. [w:] M., K. I/2, s. 92).

Z uwagi zatem na to, że w przeciwieństwie do H. L. współoskarżony Ł. L. nie został skazany za czyn popełniony w warunkach recydywy, zasadne było zatem rozróżnienie wysokości kar pozbawienia wolności orzekanych wobec Ł. L. i H. L..

Zdaniem Sądu Okręgowego wymierzona oskarżonemu H. L. kara nie jest nadmiernie surowa, lecz pozostaje w rozsądnej proporcji do stopnia społecznej szkodliwości czynu oraz postawy oskarżonego.

Uchylenie wyroku

Niezasadny

Sąd odwoławczy nie znalazł podstaw, aby uznać zasadność zarzutów apelacyjnych, jak i nie stwierdził uchybień podlegających uwzględnieniu z urzędu, z uwagi na powyższe zaskarżony wyrok utrzymał w mocy.

Okoliczności podlegające uwzględnieniu z urzędu

1.

Rozstrzygnięcie sądu odwoławczego

Utrzymanie w mocy wyroku Sądu Rejonowego w Starachowicach

Mając na uwadze nie uwzględnienie zarzutów apelacyjnych, jak i nie stwierdzenie uchybień, które Sąd Odwoławczy bierze pod uwagę z urzędu.

Koszty procesu

P unkt rozstrzygnięcia z wyroku

Punkt II wyroku

W przedmiocie rozstrzygnięcia o kosztach postępowania odwoławczego Sąd Odwoławczy orzekł na podstawie art. 634 k.p.k. w zw. z art. 624 §1 k.p.k. i zwolnił oskarżonego H. L. od zapłaty na rzecz Skarbu Państwa kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze. Sąd Odwoławczy mając na uwadze sytuację majątkową i rodzinną oskarżonego, który jest osadzony, któremu została wymierzona kara pozbawienia wolności oraz jest zobowiązany do naprawienia szkody, uznał, że uiszczenie kosztów postępowania odwoławczego byłoby dla niego zbyt uciążliwe.

Punkt III wyroku

Oskarżony H. L. w toku postępowania odwoławczego był reprezentowany przez obrońcę wyznaczonego z urzędu, którego wynagrodzenie, jak to wynikało z oświadczenia obrońcy, nie zostało w żadnej części uiszczone. Z uwagi na powyższe biorąc pod uwagę § 17 ust. 2 pkt 4 i §4 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 14 maja 2024 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz.U.2024.763) Sąd Odwoławczy zasądził od Skarbu Państwa na rzecz adw. H. M. kwotę 1033,20 zł tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej oskarżonemu H. L. w postępowaniu odwoławczym.

SSR del. Justyna Kabzińska