Spór o wpis lokalu w księdze wieczystej. SN odrzucił skargę, bo żądała zmiany wyroku

Wyrokiem z 23 kwietnia 2025 r. Sąd Okręgowy w Gdańsku w sprawie

z powództwa W.P. przeciwko R.S. o uzgodnienie treści księgi wieczystej z

rzeczywistym stanem prawnym na skutek apelacji powoda od wyroku Sądu

Rejonowego w Gdyni z 17 sierpnia 2023 r., zmienił wyrok Sądu pierwszej instancji

w ten sposób, że w punkcie 1. uzgodnił treść księgi wieczystej […] z rzeczywistym

stanem prawnym w ten sposób, że nakazał wykreślenie z działu I wpisu

dotyczącego typu księgi „lokal stanowiący odrębną nieruchomość” i wpisanie w to

miejsce „spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu” oraz nakazał wykreślenie w

I CSK 3675/25

2

dziale II księgi istniejącego wpisu i wpisanie w to miejsce powoda (pkt I. lit. a), a

ponadto rozstrzygnął o kosztach postępowania.

Pozwana wniosła skargę kasacyjną od wyroku Sądu drugiej instancji,

zaskarżając go w całości oraz wnosząc o zmianę w całości zaskarżonego wyroku

poprzez oddalenie powództwa i zasądzenie od powoda na rzecz pozwanej kosztów

postępowania za obie instancje oraz kosztów postępowania wszczętego skargą

kasacyjną.

Uzasadniając wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania

skarżąca powołała się na przyczyny kasacyjne wskazane w art. 3989 § 1 pkt 1 i 4

k.p.c.

Powód złożył odpowiedź na skargę kasacyjną pozwanej, w której wniósł

o odmowę przyjęcia skargi do rozpoznania, ewentualnie o jej oddalenie oraz

o zasądzenie od pozwanej na swoją rzecz kosztów procesu za postępowanie

wywołane wniesieniem skargi.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna podlegała odrzuceniu.

Poza spełnianiem ogólnych wymagań dla pisma procesowego, skarga

kasacyjna powinna również zawierać prawidłowo sformułowane elementy

konstrukcyjne określone w art. 3984 § 1 pkt 1-3 k.p.c. Jednym z tych elementów jest

wniosek o uchylenie lub uchylenie i zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu

żądanego uchylenia i zmiany. Braki w zakresie elementów konstrukcyjnych skargi,

a więc również w zakresie jej wniosków, skutkują odrzuceniem skargi a limine bez

uprzedniego wezwania o usunięcie dostrzeżonych braków (postanowienie SN

z 24 października 2022 r., I CSK 3656/22). Wniosek taki wynika z porównania

treści art. 3986 § 2 k.p.c. in medio oraz art. 3986 § 1 k.p.c. Tylko drugi z

przywołanych przepisów dopuszcza sanowanie określonych braków skargi

kasacyjnej; nie dotyczy to jednak wymienionych elementów konstrukcyjnych

określonych w art. 3984 § 1 pkt 1-3 k.p.c. (postanowienie SN z 24 czerwca 2022 r., I

CSK 2657/22).

I CSK 3675/25

3

Skarga kasacyjna wniesiona przez pozwaną nie zawiera wniosku o

uchylenie zaskarżonego orzeczenia. W skardze sformułowano natomiast wniosek o

zmianę zaskarżonego wyroku poprzez oddalenie powództwa.

Zgodnie z art. 39816 zd. pierwsze k.p.c., jeżeli podstawa naruszenia prawa

materialnego jest oczywiście uzasadniona, a skargi kasacyjnej nie oparto także na

podstawie naruszenia przepisów postępowania lub podstawa ta okazała się

nieuzasadniona, Sąd Najwyższy może na wniosek skarżącego uchylić zaskarżony

wyrok i orzec co do istoty sprawy. Oznacza to, że ewentualne orzeczenie co do

istoty sprawy zawsze musi być poprzedzone uchyleniem zaskarżonego orzeczenia

(postanowienie SN z 19 października 2022 r., I CSK 2703/22).

Pozwana w ramach wniosku o orzeczenie przez Sąd Najwyższy co do istoty

sprawy nie wniosła o uchylenie zaskarżonego orzeczenia ze wskazaniem zakresu

tego uchylenia, lecz wyłącznie o zmianę orzeczenia. Tak sformułowany wniosek nie

ma podstawy w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego. Wobec wystąpienia

do Sądu Najwyższego z wnioskiem o rozstrzygnięcie nieprzewidziane w zakresie

ustawowo zakreślonych kompetencji orzeczniczych, skarga podlegała odrzuceniu.

Z tych względów Sąd Najwyższy, na podstawie art. 3986 § 3 k.p.c., orzekł jak

w sentencji. Jednocześnie w niniejszej sprawie brak było podstaw do uwzględnienia

wniosku powoda o zasądzenie na jego rzecz kosztów zastępstwa procesowego

w postępowaniu kasacyjnym. Wniosek ten, zgłoszony w odpowiedzi na skargę,

został powiązany z wnioskiem o odmowę przyjęcia skargi do rozpoznania,

ewentualnie z wnioskiem o jej oddalenie. Takie rozstrzygnięcie

w sprawie nie zapadło, a podzielić należy prezentowany w orzecznictwie pogląd, że

nie ma podstaw do przyznania kosztów postępowania kasacyjnego stronie, która

w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniosek o przyznanie tych kosztów łączy ze

wskazanymi przez siebie - innymi - rozstrzygnięciami. Pełnomocnik powoda nie

wniósł o odrzucenie skargi kasacyjnej, a takie rozstrzygnięcie zapadło w niniejszej

sprawie (postanowienia SN: z 11 stycznia 2002 r., III CKN 563/01; z 8 sierpnia

2012 r., II CSK 112/12; z 14 kwietnia 2023 r., I CSK 3486/22).

I CSK 3675/25

4

Kamil Zaradkiewicz

[M.O.]

[SOP]