Piątek Wydanie nr 41

Sygnatura akt
I KK 460/25
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Karna Wydział I
Rodzaj
Postanowienie
Data orzeczenia
5 listopada 2026 r.
W serwisie od

Zestawienie z tego dnia
Kategorie
Sąd Najwyższy
Sąd Najwyższy
© autorzy OpenStreetMap

Sąd Najwyższy

Sędzia SN, który wcześniej odniósł się do okoliczności kasacji, wyłączony od sprawy

Przejdź do orzeczenia, 3 min czytania

Spór

Obrońca J.S. domagał się wyłączenia SSN T.A. od rozpoznania kasacji Rzecznika Praw Obywatelskich od wyroku Sądu Apelacyjnego w Poznaniu.

Ustalenia sądu

Sędzia brał udział jako przewodniczący i sprawozdawca w postanowieniu o wznowieniu postępowania w sprawie V KO 102/19, w którym odniósł się do okoliczności objętych kasacją. Wcześniej z tej samej sprawy wyłączono dwóch innych sędziów.

Rozstrzygnięcie

Sąd Najwyższy wyłączył SSN T.A. od udziału w rozpoznaniu sprawy I KK 460/25.

Dlaczego

Sąd uznał, że wcześniejsze wyrażenie poglądu co do tych samych okoliczności rodzi uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności sędziego przy rozpoznaniu kasacji.

Dla firm

Wyrażenie przez sędziego poglądu, który może bezpośrednio rzutować na wynik sprawy, może budzić uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności, nawet gdy nie zachodzi przyczyna z art. 40 k.p.k.

Więcej o sprawie

Obrońca J.S. wskazał, że sędzia był przewodniczącym składu w postanowieniu o wznowieniu w sprawie V KO 102/19. Sąd uznał, że wyraził tam pogląd co do okoliczności objętych kasacją RPO.

W uzasadnieniu postanowienia z 23 stycznia 2019 r. sygn. akt V KO 102/19, oddalając wniosek o wznowienie postępowania, Sąd Najwyższy odniósł się bowiem do przeprowadzonych w postępowaniu dowodów, wyrażając swój pogląd co do okoliczności objętych aktualnie kasacją.

Z uzasadnienia, Sąd Najwyższy
Sąd
Sąd Najwyższy, Izba Karna Wydział I
Sygnatura
I KK 460/25

Treść orzeczenia

I KK 460/25

POSTANOWIENIE

Dnia 5 listopada 2026 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Ryszard Witkowski

w sprawie J.S.

po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu

w dniu 5 listopada 2026 r.,

wniosku obrońcy o wyłączenie SSN T.A.

od udziału w rozpoznaniu kasacji Rzecznika Praw Obywatelskich w sprawie o sygn.

akt I KK 460/25,

na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. w zw. z art. 42 § 1 i 4 k.p.k.

p o s t a n o w i ł:

wyłączyć SSN T.A. od udziału w rozpoznaniu sprawy I KK 460/25.

Uzasadnienie

Rzecznik Praw Obywatelskich wniósł do Sądu Najwyższego kasację od

wyroku Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z 20 czerwca 2006 r., sygn. akt II AKa

108/06, utrzymującego w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Koninie z 21 marca

2006 r., sygn. akt II K 23/05. Sprawę zarejestrowano pod sygn. akt I KK 460/25.

Zarządzeniem z 21 listopada 2025 r. do rozpoznania kasacji został

wyznaczony SSN J.G., następnie zarządzeniem z 13 stycznia 2026 r., wyznaczono

do składu orzekającego SSN T.A. oraz M.P.

SSN J.G. i SSN M.P. z inicjatywy obrońcy J.S. zostali wyłączeni od udziału w

sprawie I KK 460/25 na mocy postanowienia Sądu Najwyższego z 23 marca 2026 r.

I KK 460/25

2

Wskazany obrońca kolejnym wnioskiem z 19 maja 2026 r. wniósł

o wyłączenie także SSN T.A. od rozpoznania sprawy I KK 460/25. Uzasadniając

ten wniosek jego autor wskazał, że brał on udział jako przewodniczący i sędzia

sprawozdawca w wydaniu postanowienia z 23 stycznia 2020 r. w sprawie o sygn.

akt V KO 102/19, rozstrzygającego wniosek o wznowienie postępowania objętego

kasacją. Jak wskazał obrońca, w uzasadnieniu postanowienia oddalającego

wniosek o wznowienie postpowania, Sąd wyraził pogląd, co do istoty sprawy, a

więc co do okoliczności, które są przedmiotem analizy w sprawie I KK 460/25.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Na podstawie art. 41 k.p.k., niezależnie od przyczyn określonych w art. 40

k.p.k. sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje

okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do

bezstronności sędziego w danej sprawie. Instytucja wyłączenia sędziego

unormowana w art. 41 § 1 k.p.k. umożliwia rozpatrywanie sytuacji wykraczających

poza taksatywnie określone w art. 40 k.p.k. zdarzenia powodujące wyłączenie

sędziego od rozpoznania sprawy z mocy prawa. Przepis ten ma charakter

gwarancyjny, zabezpieczający przebieg rzetelnego procesu. W orzecznictwie Sądu

Najwyższego trafnie zwraca się uwagę, że zobiektywizowaniu oceny bezstronności

sędziego w danej sprawie pomaga odwołanie się do przeciętnego, rozsądnie

myślącego, zewnętrznego obserwatora procesu (tak: wyrok SN z 25 lutego

2009 r. sygn. akt II KK 249/08).

Przenosząc powyższe na grunt przedmiotowej sprawy, uznać należało,

że mamy do czynienia z sytuacją, w której może powstać wątpliwość co do

bezstronności sędziego SN T.A., z uwagi na wyrażenie przez sędziego poglądu

prawnego, który może rzutować bezpośrednio na wynik sprawy, a zatem powstała

uzasadniona wątpliwość co do jego bezstronności przy rozpoznawaniu sprawy

dotyczącej tych samych okoliczności. W uzasadnieniu postanowienia z 23 stycznia

2019 r. sygn. akt V KO 102/19, oddalając wniosek o wznowienie postępowania,

Sąd Najwyższy odniósł się bowiem do przeprowadzonych w postępowaniu

dowodów, wyrażając swój pogląd co do okoliczności objętych aktualnie kasacją.

Innymi słowy, wobec tego sędziego SN zachodzą tożsame okoliczności, co

I KK 460/25

3

względem SSN M.P. (zob. postanowienie SN z 28 czerwca 2021 r. sygn. akt V KO

50/20).

Z tych powodów postanowiono jak w sentencji.

[WB]

[r.g.]

Pełny tekst i metryka orzeczenia: Sąd Najwyższy, repozytorium2.sn.pl. Tytuł i streszczenie przygotował model językowy na podstawie treści orzeczenia. Orzeczenie może być nieprawomocne.