Skazany sam napisał kasację bez adwokata. SN utrzymał odmowę jej przyjęcia

Zarządzeniem z dnia 16 grudnia 2025 r., sygn. akt VI Ka 189/25,

Przewodnicząca VI Wydziału Karnego Odwoławczego Sądu Okręgowego w

Jeleniej Górze odmówiła przyjęcia osobistej kasacji skazanego K. K., wskazując w

uzasadnieniu na jej wniesienie z pominięciem wymogu sporządzenia i podpisania

przez adwokata lub radcę prawnego.

Zażalenie na powyższe zarządzenie wniósł skazany K. K., podnosząc:

I KZ 1/26

2

„I. Rażące naruszenie prawa procesowego - art. 439 § 1 pkt 10 k.p.k.

Polegające na odmowie przyjęcia kasacji pomimo istnienia co najmniej

potencjalnych bezwzględnych przyczyn odwoławczych w postaci pozbawienia

oskarżonego realnej możności obrony, co czyniło kasację dopuszczalną z mocy art.

523 § 4 pkt 1 k.p.k.

II. Rażące naruszenie prawa procesowego - art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k.

Polegające na pozornej kontroli instancyjnej, skutkującej brakiem rzeczywistego

rozpoznania zarzutów dotyczących naruszenia prawa do obrony.

III. Naruszenie art. 530 § 2 k.p.k. Polegające na przekroczeniu zakresu

kognicji sądu odwoławczego poprzez dokonanie merytorycznej oceny istnienia

bezwzględnych przyczyn odwoławczych na etapie badania dopuszczalności kasacji,

podczas gdy ocena ta jest zastrzeżona wyłącznie dla Sądu Najwyższego.

IV. Rażące naruszenie art. 6 k.p.k. oraz art. 42 ust. 2 Konstytucji RP

Polegające na pozbawieniu skarżącego realnego prawa do obrony na etapie

kasacyjnym, mimo formalnego ustanowienia obrońcy z urzędu.

V. Naruszenie art. 81 § 2 k.p.k. Poprzez dwukrotną odmowę zmiany obrońcy

z urzędu mimo wykazania, że obrońca ten nie wykonał powierzonych mu

obowiązków obrończych.

VI. Błędne zastosowanie art. 530 § 2 k.p.k. w zw. z art. 526 § 2 k.p.k.

Polegające na formalnym uznaniu braku spełnienia wymogu podpisania kasacji

przez adwokata, mimo że brak ten wynikał z niewykonania obowiązków przez

obrońcę z urzędu, a nie z winy skarżącego”.

Podnosząc powyższe, skazany wniósł o uchylenie zaskarżonego

zarządzenia, przyjęcie kasacji do rozpoznania, ewentualnie o przekazanie sprawy

do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu z obowiązkiem usunięcia

naruszeń prawa do obrony.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zażalenie jest niezasadne.

I KZ 1/26

3

Nie ulega wątpliwości, że kasacja osobista K. K. nie mogła zostać przyjęta

przez Sąd II instancji, który był uprawniony do dokonania kontroli formalnej tego

środka zaskarżenia. Podkreślenia ponownie wymaga, że Sąd Okręgowy wyznaczył

skazanemu w tej sprawie obrońcę z urzędu, który poinformował o braku podstaw

do wniesienia kasacji. Wyraz niezadowolenia skarżącego ze stanowiska obrońcy i

jakości wykonanej przez niego pracy nie może prowadzić do wyznaczania

kolejnych obrońców z urzędu aż do uzyskania poziomu satysfakcji w tym zakresie

przez skazanego. Sąd odwoławczy pouczył skazanego o możliwości złożenia

kasacji w terminie 30 dni przez obrońcę z wyboru, ale z szansy tej nie skorzystał.

Wniesione przez skazanego zażalenie ma charakter wyłącznie polemiczny,

ponieważ próbuje w nim przekonać o zasadności wnoszonej przez siebie osobiście

kasacji. Bewzględne przyczyny odwoławcze, na które powołuje się skarżący,

wskazując na art. 523 § 4 pkt 1 k.p.k., nie mogą zostać rozpoznane na skutek

kasacji sporządzonej i podpisanej przez skazanego. Powoływany przepis stanowi

wyjątek od ograniczeń przewidzianych w art. 523 § 2 k.p.k., które nie dotyczą tzw.

przymusu adwokacko-radcowskiego.

Z uwagi na powyższe, Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu.

[J.J.]

[r.g.]