Oskarżony zarzucił wadliwe powołanie sędziego SN. Wniosek pozostawiony bez rozpoznania

Do Sądu Najwyższego 7 listopada 2025 r. (data prezentaty) wpłynął wniosek

oskarżonego D.G. (dalej: „wnioskodawca”) o wyłączenie – z powołaniem m.in. art.

42 § 1 k.p.k. w zw. z art. 41 § 1 k.p.k. – SSN Janusza Niczyporuka od rozpoznania

sprawy zawisłej przed Sądem Najwyższym pod sygn. akt I NWW 148/25.

W uzasadnieniu wniosku o wyłączenie wnioskodawca podniósł okoliczności

dotyczące, w jego ocenie, wadliwej procedury powołania sędziego objętego

wnioskiem

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

I NWW 148/25

2

W przedmiotowej sprawie wnioskodawca nie sformułował konkretnych

zarzutów podnoszących okoliczności wskazujące na brak niezawisłości

lub bezstronności sędziego lub niezależności sądu. Rozpatrywany wniosek wiąże

się z ogólnym stwierdzeniem, że wskazany w nim sędzia został wyłoniony

w procedurze konkursowej prowadzonej przez Krajową Radę Sądownictwa

ukształtowaną w myśl obowiązujących regulacji ustawowych.

Ustawa o Sądzie Najwyższym przesądza jednoznacznie,

że niedopuszczalne jest ustalanie lub ocena przez Sąd Najwyższy lub inny organ

władzy, zgodności z prawem powołania sędziego lub wynikającego

z tego powołania uprawnienia do wykonywania zadań z zakresu wymiaru

sprawiedliwości (art. 29 § 3 u.SN). W konsekwencji wniosek narusza art. 29 § 3

u.SN, jak również art. 29 § 4 u.SN, który przesądza, że okoliczności towarzyszące

powołaniu sędziego nie mogą stanowić wyłącznej podstawy podawania

w wątpliwość niezawisłości lub bezstronności sędziego.

Te regulacje ustawowe stanowią normatywną konsekwencję

art. 179 w związku z art. 144 ust. 3 pkt 17 Konstytucji RP, co wynika wprost

z wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 4 marca 2020 r., P 22/19, który przesądził,

że art. 41 § 1 w związku z art. 42 § 1 k.p.k., w zakresie, w jakim dopuszcza

rozpoznanie wniosku o wyłączenie sędziego z powodu wadliwości powołania

sędziego przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej na wniosek Krajowej Rady

Sądownictwa, w skład której wchodzą sędziowie wybrani na podstawie

art. 9a ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o Krajowej Radzie Sądownictwa,

jest niezgodny z art. 179 w związku z art. 144 ust. 3 pkt 17 Konstytucji RP.

Zgodnie z treścią art. 190 ust. 1 Konstytucji RP, orzeczenia Trybunału

Konstytucyjnego mają moc powszechnie obowiązującą i są ostateczne. Oznacza

to, że wiążą wszystkie podmioty występujące w obrocie prawnym, a więc zarówno

strony i uczestników postępowania, jak również organy stosujące prawo

(zob. wyrok Sądu Najwyższego z 12 maja 2021 r., I NKRS 34/21, pkt 5).

Instytucja wyłączenia sędziego ze względu na okoliczności mogące

wywoływać wątpliwości co do sposobu realizowania przez sędziego przyznanej

mu władzy sądzenia, ma charakter gwarancji procesowej dotyczącej rozpatrywania

konkretnej sprawy i odnoszącej się do konkretnego postępowania. Jest ona zatem

I NWW 148/25

3

każdorazowo uzależniona od istnienia i oceny okoliczności faktycznych,

które w danych warunkach mogą mieć wpływ na sposób prowadzenia

postępowania przez danego sędziego. W konsekwencji niedopuszczalne

jest formułowanie zastrzeżeń o generalnym braku niezawisłości danego sędziego,

jeżeli są one oderwane od specyfiki i okoliczności konkretnej sprawy.

Rozpatrywany wniosek o wyłączenie sędziego nie wiąże się ani z okolicznościami

postępowania, w ramach którego został sformułowany, ani, tym bardziej, z postawą

czy działaniem sędziego, którego dotyczy.

Tym samym, na podstawie art. 26 ust. 3 u.SN, oraz art. 42 § 1 k.p.k.

w zw. z art. 41 § 1 k.p.k. a contrario wykładanego zgodnie z art. 179 w związku

z art. 144 ust. 3 pkt 17 Konstytucji RP wniosek należało pozostawić

bez rozpoznania.

[K.O.]

[a.ł]