Sygnatura akt: I ZO 133/25
Sąd: Sąd Najwyższy
Wydział: Izba Odpowiedzialności Zawodowej Wydział I
Rodzaj: Postanowienie
Data orzeczenia: 3 lutego 2026 r.
W serwisie od: 30 października 2026 r.
Zestawienie z tego dnia
Kategorie: Sąd Najwyższy

Biegli nie stwierdzili choroby psychicznej prokuratora, obrońca z urzędu zwolniony

Spór

Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego Prokuratora Generalnego wniósł o cofnięcie wyznaczenia obrońcy z urzędu prokuratorowi Prokuratury Rejonowej w [...] X. Y., wobec którego toczy się postępowanie dyscyplinarne o dwa przewinienia z art. 137 § 1 pkt 5 p.p.

Ustalenia sądu

Biegli psychiatrzy stwierdzili, że obwiniony nie wykazuje objawów choroby psychicznej ani upośledzenia umysłowego, rozpoznawał znaczenie zarzucanych czynów i może brać udział w czynnościach oraz samodzielnie się bronić.

Rozstrzygnięcie

Sąd Najwyższy orzekł, że udział obrońcy nie jest obowiązkowy, i zwolnił z obowiązków obrońcę z urzędu, adwokat A. C.

Dlaczego

Opinia biegłych uznała stan zdrowia obwinionego za pozwalający na samodzielną i rozsądną obronę, a nie stwierdzono innych okoliczności przemawiających za obrońcą z urzędu.

Dla firm

Obrońca z urzędu zostaje zwolniony, gdy biegli uznają, że obwiniony może sam prowadzić obronę, a nie zachodzą inne okoliczności przemawiające za wyznaczeniem obrońcy.

Więcej o sprawie

Wniosek o cofnięcie obrońcy złożył Zastępca Rzecznika Dyscyplinarnego Prokuratora Generalnego, a zarzuty dotyczą dwóch przewinień dyscyplinarnych z art. 137 § 1 pkt 5 p.p.

Powołani biegli z zakresu psychiatrii w sporządzonej opinii stwierdzili, że obwiniony prokurator X. Y. nie wykazuje objawów choroby psychicznej ani cech upośledzenia umysłowego,
Z uzasadnienia, Sąd Najwyższy

Sąd: Sąd Najwyższy, Izba Odpowiedzialności Zawodowej Wydział I
Sygnatura: I ZO 133/25

Treść orzeczenia

I ZO 133/25

POSTANOWIENIE

Dnia 3 lutego 2026 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Paweł Wojciechowski

na posiedzeniu w dniu 3 lutego 2026 r. w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej

w związku z wnioskiem Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego Prokuratora

Generalnego dla […] okręgu regionalnego z dnia 16 stycznia 2026 r. o cofnięcie

wyznaczenia obrońcy z urzędu obwinionemu X. Y. – prokuratorowi Prokuratury

Rejonowej w [...]

postanowił:

na podstawie art. 79 § 4 k.p.k. w zw. z art. 171 ust. 1 ustawy z dnia

28 stycznia 2016 r. Prawo o prokuraturze – dalej powoływanej jako:

p.p., orzec, że udział obrońcy w sprawie dyscyplinarnej obwinionego

X. Y. – prokuratora Prokuratury Rejonowej w [...] nie jest obowiązkowy

i zwolnić obrońcę z urzędu w osobie adwokat A. C. z jej obowiązków

Uzasadnienie

Adwokat A. C. została wyznaczona obrońcą z urzędu obwinionego X. Y. –

prokuratora Prokuratury Rejonowej w [...], zarządzeniem z dnia 15 grudnia 2025 r.,

sygn. akt I ZO 133/25, w oparciu o art. 79 § 1 pkt 3 i 4 k.p.k. w zw. z art. 171 ust. 1

p.p., bowiem w postępowaniu dyscyplinarnym o sygn. akt […], prowadzonym

przeciwko X. Y. - prokuratorowi Prokuratury Rejonowej w [...] o dwa przewinienia

dyscyplinarne z art. 137 § 1 pkt 5 p.p., z uwagi na uzasadnioną wątpliwość co do

stanu zdrowia psychicznego ww. prokuratora, został dopuszczony dowód z opinii

biegłych lekarzy psychiatrów.

W dniu 21 stycznia 2026 r. do Izby Odpowiedzialności Zawodowej Sądu

Najwyższego wpłynął wniosek Zastępcy Rzecznika Dyscyplinarnego Prokuratora

Generalnego dla […] okręgu regionalnego z dnia 16 stycznia 2026 r.

I ZO 133/25

o cofnięcie wyznaczenia obrońcy z urzędu X. Y. - prokuratorowi Prokuratury

Rejonowej w [...], wobec treści zasięgniętej opinii dwóch biegłych z zakresu

psychiatrii.

Sąd Najwyższy zważył co następuje.

Zgodnie z powołanym na wstępie przepisem art. 79 § 4 k.p.k. w zw. z art.

171 ust. 1 p.p., uznając za uzasadnioną opinię biegłych lekarzy psychiatrów, że

czyn oskarżonego (obwinionego) nie został popełniony w warunkach wyłączenia

lub znacznego ograniczenia zdolności rozpoznania znaczenia czynu lub kierowania

swoim postępowaniem i że stan zdrowia psychicznego oskarżonego (obwinionego)

pozwala na udział w postępowaniu i prowadzenie obrony w sposób samodzielny

i rozsądny, sąd orzeka, że udział obrońcy nie jest obowiązkowy. Prezes sądu albo

sąd zwalnia wówczas obrońcę z jego obowiązków, chyba że zachodzą inne

okoliczności przemawiające za tym, aby oskarżony (obwiniony) miał obrońcę

wyznaczonego z urzędu.

Powołani biegli z zakresu psychiatrii w sporządzonej opinii stwierdzili, że

obwiniony prokurator X. Y. nie wykazuje objawów choroby psychicznej ani cech

upośledzenia umysłowego, w czasie popełnienia zarzucanych mu czynów

rozpoznawał ich znaczenie i mógł pokierować swoim postępowaniem, w obecnym

stanie zdrowia może brać udział w czynnościach procesowych oraz podejmować

samodzielną i rozsądną obronę. Mając na uwadze powyższe, stwierdzić należy, że

udział obrońcy w postępowaniu dyscyplinarnym nie jest obowiązkowy i nie

zachodzą inne okoliczności przemawiające za tym, aby obwiniony miał

wyznaczonego obrońcę z urzędu, dlatego też należało zwolnić wyznaczonego

uprzednio, w osobie adwokat A. C.

Kierując się przedstawionymi motywami, rozstrzygnięto jak na wstępie.

[M. T.]

[r.g.]

Paweł Wojciechowski

I ZO 133/25

Pełny tekst i metryka orzeczenia: Sąd Najwyższy, repozytorium2.sn.pl. Tytuł i streszczenie przygotował model językowy na podstawie treści orzeczenia. Orzeczenie może być nieprawomocne.