Kara łączna 250 stawek dziennych w trybie nakazowym. SN uchylił orzeczenie o karze łącznej

Sąd Rejonowy Lublin - Wschód w Lublinie z siedzibą w Świdniku, wyrokiem

nakazowym z dnia 30 października 2025 r., sygn. II K 1453, uznał oskarżonego M.N.

za winnego popełnienia:

1. czynu z art. 62 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r., o przeciwdziałaniu narkomanii

(dalej: u.p.n.) i za to, na mocy art. 62 ust. 1 u.p.n. w zw. z art. 37a § 1 k.k. wymierzył

mu karę grzywny w wymiarze 150 stawek dziennych, ustalając wysokość jednej

stawki dziennej na kwotę 10 zł, a ponadto, na podstawie art. 70 ust. 4a u.p.n., orzekł

wobec oskarżonego świadczenie pieniężne na rzecz Funduszu Pomocy

Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej w wysokości 1000 zł;

2. czynu z art. 62 ust. 1 u.p.n. i za to, na mocy art. 62 ust. 1 u.p.n. w zw. z art. 37a § 1

k.k., wymierzył mu karę grzywny w wymiarze 150 stawek dziennych, ustalając

wysokość jednej stawki dziennej na kwotę 10 zł, a ponadto, na podstawie art. 70 ust.

4a u.p.n., orzekł wobec oskarżonego świadczenie pieniężne na rzecz Funduszu

Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej w wysokości 1000 zł.

Następnie, na podstawie art. 85 § 1 k.k. i art. 86 § 1 i 2 k.k. wymierzył oskarżonemu

karę łączną grzywny w wymiarze 250 stawek dziennych, ustalając, na podstawie art. 33 § 3

k.k., wysokość jednej stawki dziennej na kwotę 10 złotych.

Powyższy wyrok nie został zaskarżony przez żadną ze stron i uprawomocnił się w dniu

14 listopada 2025 r.

Kasacje nadzwyczajną od powyższego orzeczenia wniósł Prokurator Generalny.

Zaskarżając je na korzyść oskarżonego, w zakresie rozstrzygnięcia o karze łącznej grzywny,

wskazał na rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisu prawa

karnego procesowego, a mianowicie art. 502 § 1 k.p.k., polegające na tym, że po

wymierzeniu oskarżonemu M.N. wyrokiem nakazowym za dwa czyny z art. 62 ust. 1 u.p.n.

kar jednostkowych w postaci grzywny w wymiarze po 150 stawek dziennych, Sąd wymierzył

na tej podstawie karę łączną grzywny w wymiarze 250 stawek dziennych, przy ustaleniu

wysokości jednej stawki dziennej na kwotę 10 zł, podczas gdy zgodnie z treścią przepisu art.

502 § 1 k.p.k. górna granica możliwa do wymierzenia na mocy wyroku nakazowego, kary

łącznej grzywny może wynosić maksymalnie 200 stawek dziennych.

Mając na względzie powyższe, skarżący wniósł o uchylenie wyroku nakazowego w

zaskarżonej części i przekazanie sprawy w tym zakresie Sądowi Rejonowemu Lublin - Wschód

w Lublinie do ponownego rozpoznania.

Sąd Najwyższy stwierdził, co następuje.

II KK 528/25

3

Kasację Prokuratora Generalnego uznać należało za oczywiści zasadną, a to pozwoliło

ją uwzględnić w całości na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k., bez udziału stron. Skarżący

trafnie wskazał na istotne naruszenie prawa procesowego, skutkujące wymierzeniem kary

łącznej, która w zastanych warunkach procesowych nie mogła zostać wymierzona.

Postepowanie nakazowe, opisane w rozdziale 53 k.p.k., podlega swoistym rygorom.

Sąd, przystępując do rozstrzygnięcia w przedmiocie wymiaru kary, w pierwszej kolejności

musi uwzględnić procesowe ramy postępowania nakazowego, które w sposób kategoryczny

ograniczają surowość orzekanych kar. Zgodnie z dyspozycją art. 502 § 1 k.p.k., wyrokiem

nakazowym można wymierzyć grzywnę w wysokości jedynie do 200 stawek dziennych.

Powyższy przepis statuuje nieprzekraczalną granicę represji karnej w tym trybie, pełniąc

funkcję gwarancyjną dla oskarżonego, który zostaje pozbawiony możliwości bezpośredniego

przedstawienia swoich racji przed Sądem na rozprawie. Sąd Najwyższy wielokrotnie zwracał

uwagę, że limit ten odnosi się nie tylko do kar jednostkowych, ale również do kary łącznej,

która musi mieścić się w ustawowym standardzie, dopuszczalnym dla danego rodzaju

postępowania (zob. np. wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 18 grudnia 2024 r., sygn. II KK

460/24; z dnia 26 marca 2025 r., sygn. II KK 498/24; z dnia 27 czerwca 2024 r., sygn. II KK

83/24).

Orzeczenie w trybie nakazowym kary łącznej grzywny w wymiarze 250 stawek

dziennych stanowiło rażącą i mającą istotny wpływ na treść orzeczenia obrazę przepisów

prawa procesowego. Przekroczenie progu określonego w art. 502 § 1 k.p.k. skutkowało

wydaniem orzeczenia dotkniętego wadą - oskarżonemu wymierzono karę surowszą, niż

wynikałoby to z prawidłowego zastosowania przepisów przez Sąd pierwszej instancji. Z tego

względu Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok - w części zawierającej rozstrzygnięcie o

karze łącznej i w tym zakresie przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi

Rejonowemu Lublin-Wschód w Lublinie z siedzibą w Świdniku, który orzekając o karze

łącznej grzywny będzie miał na uwadze górne granice kary możliwej do orzeczenia w wyroku

nakazowym.

Marek Pietruszyński

Piotr Mirek Paweł Wiliński

[WB]

[a.ł]