Skazany wygrał zażalenie, SN uchylił odmowę przywrócenia terminu do uzasadnienia

Sąd Apelacyjny w Lublinie, po rozpoznaniu apelacji wniesionej przez obrońcę

K.A., wyrokiem z dnia 28 listopada 2024 r., sygn. akt II AKa 263/23, utrzymał w mocy

wyrok Sądu Okręgowego w Radomiu z dnia 27 kwietnia 2023 r., sygn. akt II K 115/18.

Oskarżony nie uczestniczył w rozprawie apelacyjnej, o terminie której został

II KZ 35/26

2

zawiadomiony na ostatni znany Sądowi adres korespondencji (zastosowano fikcję

doręczenia po powtórnym awizowaniu przesyłki sądowej – k. 2080 i 2376).

Obrońca oskarżonego z urzędu w dniu 28 listopada 2024 r. wniósł o

sporządzenie uzasadnienia wyroku Sądu odwoławczego oraz doręczenie go na

adres jego kancelarii (k. 2380). Uzasadnienie to zostało sporządzone i doręczone

obrońcy w dniu 20 stycznia 2025 r. (k. 2386)

W dniu 17 maja 2026 r. K.A. zwrócił się do Sądu Apelacyjnego w Lublinie o

przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia

wyroku z dnia 28 listopada 2024 r., sygn. akt II AKa 263/23, celem złożenia kasacji

od tego wyroku. Uchybienie terminowi tłumaczył brakiem wiedzy o przebiegu

przedmiotowego postępowania i zapadnięciu wyroku w Sądzie drugiej instancji.

Oświadczył przy tym, że informacje na temat przedmiotowego wyroku uzyskał

dopiero po osadzeniu w zakładzie karnym na terenie Polski.

Upoważniona sędzia Sądu Apelacyjnego w Lublinie, zarządzeniem z dnia 12

czerwca 2026 r., sygn. akt II AKa 263/23, uznała wniosek skazanego za

bezskuteczny z powodu uchybienia przez niego terminowi, o którym mowa w treści

art. 126 § 1 k.p.k.

K.A. wniósł zażalenie na to zarządzenie, kwestionując zasadność skazania

oraz dostęp do wiedzy na temat toczącego się przeciwko niemu postępowania i

zapadłych wyroków aż do czasu ekstradycji z Republiki Kirgijskiej. W „oświadczeniu

do zażalenia” podkreślił natomiast, iż choć został pozbawiony wolności na terenie

Polski na początku marca 2026 r., to informację o zapadnięciu orzeczenia Sądu

odwoławczego w sprawie II AKa 263/23 pozyskał dopiero w dniu 16 maja 2026 r., po

czym niezwłocznie wystąpił z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia

wniosku o doręczenie wyroku Sądu odwoławczego wraz z uzasadnieniem, a co za

tym idzie nie uchybił terminowi określonemu w art. 126 § 1 k.p.k.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.

Siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o sporządzenie na piśmie i

doręczenie uzasadnienia wyroku należy do tzw. terminów zawitych, czyli takich, które

po bezskutecznym upływie co do zasady wygasają. Tylko w uzasadnionych

II KZ 35/26

3

przypadkach, a więc jeżeli niedotrzymanie takiego terminu nastąpiło z przyczyn od

strony niezależnych może ona w zawitym terminie 7 dni od daty ustania przeszkody

złożyć wniosek o przywrócenie terminu, dopełniając jednocześnie czynności, która

miała być w tym terminie wykonana (art. 126 § 1 k.p.k.). Występująca z wnioskiem o

przywrócenie terminu zawitego strona ma przy tym obowiązek wykazać, że

uchybienie terminowi nastąpiło z przyczyn od niej niezależnych i że występuje z

wnioskiem o przywrócenie terminu z poszanowaniem siedmiodniowego terminu, o

którym mowa wyżej.

Okoliczności powołane w piśmie uzupełniającym zażalenie, w szczególności

zaś twierdzenie skazanego o uzyskaniu wiedzy o zapadnięciu wyroku w sprawie

Sądu Apelacyjnego w Lublinie sygn. akt II AKa 263/23 dopiero 16 maja 2026 r., a nie

zaraz po umieszczeniu go w Areszcie Śledczym W. w dniu 6 marca 2026 r.,

wymagają weryfikacji. Upoważniona Sędzia Sądu Apelacyjnego, wydając

zaskarżone zarządzenie, przedwcześnie rozstrzygnęła w tej kwestii przyjmując, że

K.A. dowiedział się o fakcie skazania zaraz po umieszczeniu go w zakładzie karnym

na terenie Polski. Tymczasem moment powzięcia przez skazanego wiedzy na temat

orzeczenia Sądu odwoławczego można precyzyjnie ustalić na podstawie

dokumentacji zakładu karnego, dotyczącej wykonywania kary pozbawienia wolności

prawomocnie orzeczonej tym wyrokiem. Dopiero rozstrzygnięcie wątpliwości w tym

przedmiocie umożliwi podjęcie właściwej decyzji procesowej w sprawie złożonego

przez niego wniosku.

Upoważniona Sędzia Sądu Apelacyjnego w Lublinie przedwcześnie zatem

uznała, że wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o uzasadnienie,

został złożony przez K.A. po upływie ustalonego przez ustawodawcę

siedmiodniowego terminu (który upłynął bezskutecznie w dniu 13 marca 2026 r.), w

konsekwencji odmawiając jego przyjęcia, ponieważ niezachowanie

siedmiodniowego terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu od momentu

ustania przeszkody, o czym mowa w art. 126 § 1 k.p.k., stanowi brak formalny

wskazanego wniosku i skutkuje uznaniem czynności procesowej dokonanej po

upływie tego terminu za bezskuteczną.

Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy przychylił się do wniesionego

przez skazanego zażalenia i uchylił zaskarżone zarządzenie, przekazując sprawę

Sądowi Apelacyjnemu w Lublinie do ponownego rozpoznania, celem poczynienia

II KZ 35/26

4

ustaleń dotyczących momentu powzięcia przez skazanego wiedzy o zapadnięciu w

jego sprawie prawomocnego wyroku w sprawie Sądu Apelacyjnego w Lublinie sygn.

akt II AKa 263/23, a więc określenia dnia, od którego liczyć należy 7-dniowy termin

do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu zawitego.

Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie.

[WB]

[a.ł]