Piątek Wydanie nr 41

Sygnatura akt
II NSKP 14/24
Sąd
Sąd Najwyższy
Wydział
Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Wydział II
Rodzaj
Postanowienie
Data orzeczenia
12 listopada 2025 r.
Rozstrzygnięcie
Odrzucone
W serwisie od

Zestawienie z tego dnia
Kategorie
Sąd Najwyższy
Sąd Najwyższy
© autorzy OpenStreetMap

Sąd Najwyższy

Skarga kasacyjna zawodniczki ukaranej za usiłowanie oszustwa odrzucona przez SN

Przejdź do orzeczenia, 16 min czytania

Spór

Zawodniczka została ukarana przez Związek za usiłowanie oszustwa przy grze, a w skardze do Trybunału Arbitrażowego kwestionowała ocenę dowodów. Po oddaleniu skargi wniosła skargę kasacyjną.

Ustalenia sądu

Według orzeczenia zawodniczki zgłosiły sędziom podejrzenie korzystania z niedozwolonej pomocy zewnętrznej, a zawodniczka co najmniej dwukrotnie potwierdziła posiadanie urządzenia elektronicznego w torebce. Skarżąca twierdziła, że ocena dowodów była dowolna.

Rozstrzygnięcie

Sąd Najwyższy odrzucił skargę kasacyjną skarżącej od wyroku Trybunału Arbitrażowego ds. Sportu przy PKOl z 1 grudnia 2023 r.

Dlaczego

Skarga ograniczała się do wyliczenia przepisów, bez wskazania, na czym polegało naruszenie i jaki miało wpływ na wynik sprawy, a zarzut naruszenia prawa materialnego łączył błędną wykładnię z niewłaściwym zastosowaniem. Takie braki konstrukcyjne skutkują odrzuceniem skargi.

Dla firm

Zarzuty kasacyjne muszą wskazywać konkretny przepis, postać naruszenia (błędną wykładnię albo niewłaściwe zastosowanie) i wpływ na wynik sprawy. Samo wyliczenie przepisów nie wystarcza, a skarga bez tego podlega odrzuceniu.

Więcej o sprawie

Zgłoszenie dwóch zawodniczek z 17 sierpnia 2020 r. w U. dotyczyło podejrzenia pomocy zewnętrznej, a sama zawodniczka dwukrotnie potwierdziła, że ma w torebce urządzenie elektroniczne.

Przed rozpoczęciem kontroli osobistej (mającej się odbyć w osobnym pomieszczeniu z udziałem Skarżącej oraz świadków: M. W., J. P., Ł. B. i J. F.), co najmniej dwukrotnie potwierdziła ona posiadanie w swojej torebce urządzenia elektronicznego.

Z uzasadnienia, Sąd Najwyższy
Rozstrzygnięcie
Odrzucone
Sąd
Sąd Najwyższy, Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Wydział II
Sygnatura
II NSKP 14/24

Treść orzeczenia około 16 minut czytania

II NSKP 14/24

POSTANOWIENIE

Dnia 12 listopada 2025 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

Prezes SN Krzysztof Wiak (przewodniczący)

SSN Janusz Niczyporuk (sprawozdawca)

SSN Grzegorz Pastuszko

w sprawie ze skargi P. W.

przeciwko Związkowi

w przedmiocie skargi na orzeczenie Związku z 5 stycznia 2023 r. sygn. […]

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw

Publicznych w dniu 12 listopada 2025 r.

skargi kasacyjnej skarżącej od wyroku Trybunału Arbitrażowego ds. Sportu przy

Polskim Komitecie Olimpijskim z 1 grudnia 2023 r., sygn. […]

odrzuca skargę kasacyjną.

Uzasadnienie

Trybunał Arbitrażowy ds. Sportu przy Polskim Komitecie Olimpijskim (dalej:

„Trybunał” lub „Trybunał Arbitrażowy”) wyrokiem z 13 listopada 2023 r., [...] (dalej:

„wyrok” lub „zaskarżony wyrok”), działając na podstawie art. 45a ust. 3 ustawy z

dnia 25 czerwca 2003 r. o sporcie (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 1488 z późn.

zm.; dalej: „ustawa o sporcie”) oraz art. 1 ust. 2 i art. 83 ust. 1 pkt a/ Statutu

Trybunału Arbitrażowego ds. Sportu przy Polskim Komitecie Olimpijskim, po

rozpoznaniu sprawy ze skargi P. W.(dalej: „Skarżąca”) przeciwko Związkowi (dalej:

„Z..") na orzeczenie Z. z 5 stycznia 2023 r., [...] (dotyczącego orzeczenia Komisji

Wyróżnień i Dyscypliny Z.. z 4 listopada 2021 r.; dalej: „orzeczenie z 5 stycznia”),

II NSKP 14/24

2

oddalił w całości skargę Skarżącej, zaś uiszczony wpis tymczasowy w kwocie 5 000

(słownie: pięć tysięcy złotych, zero groszy) złotych uznał za ostateczny, który w

całości przypadł Trybunałowi Arbitrażowemu.

Trybunał Arbitrażowy wydał zaskarżony wyrok w następującym stanie

faktycznym. Z.. orzeczeniem z 4 listopada 2021 r., [...] (dalej: „orzeczenie z 4

listopada 2021 r.”), uznał Skarżącą za winną popełnienia czynu polegającego na

usiłowaniu oszustwa przy grze […] w trakcie IV rundy turnieju A festiwalu „[…] łączą

pokolenia” w U. 17 sierpnia 2020 r. Za wskazany czyn wymierzono Skarżącej karę

dyscyplinarną dyskwalifikacji czasowej w wymiarze 2 lat. Na poczet wymierzonej

kary został zaliczony okres stosowania środka zapobiegawczego w postaci

tymczasowego zawieszenia nałożonego 17 sierpnia 2020 r. Wykonanie pozostałej

części kary zawieszono na okres próby wynoszący 2 lata.

Przyczyną wymierzenia kary była następująca okoliczność. Komisja

Wyróżnień i Dyscypliny Z.. ustaliła, że podczas trwania IV rundy

Międzynarodowego Turnieju […] w U., 17 sierpnia 2020 r. uczestniczące w nim

zawodniczki (K. D. i A. K.) zgłosiły sędziom podejrzenie korzystania przez Skarżącą

z niedozwolonej pomocy zewnętrznej w trakcie rozgrywania partii. Sędzia główny

uznał zgłoszenie za uprawdopodobnione i rozpoczął czynności kontrolne. Przed

rozpoczęciem kontroli osobistej (mającej się odbyć w osobnym pomieszczeniu z

udziałem Skarżącej oraz świadków: M. W., J. P., Ł. B. i J. F.), co najmniej

dwukrotnie potwierdziła ona posiadanie w swojej torebce urządzenia

elektronicznego.

Od powyższego orzeczenia z 4 listopada 2021 r., Skarżąca pismem z 19

listopada 2021 r. wniosła odwołanie zaskarżając je w całości. W wyniku jego

rozpoznania Zarząd Z.., działając jako organ dyscyplinarny drugiej instancji 5

stycznia 2023 r. w sprawie o sygn. akt [...] (dalej: „orzeczenie z 5 stycznia”), wydał

orzeczenie, w którym na podstawie § 24 ust. 1a Regulaminu Z.. zatwierdził

orzeczenie z 4 listopada 2021 r.

Skarżąca skargą z 14 lutego 2023 r. zaskarżyła orzeczenie z 5 stycznia

2023 r., zaskarżając je w całości oraz podnosząc zarzut naruszenia przepisów

postępowania, tj. „(...) art. 7 k.p.k. w zw. z art. 410 k.p.k. poprzez dokonanie

całkowicie dowolnej, sprzecznej ze wskazaniami wiedzy oraz logicznego

II NSKP 14/24

3

rozumowania oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego (...), co w

konsekwencji doprowadziło do błędu w ustaleniach faktycznych, poprzez uznanie,

że obwiniona dopuściła się zarzucanych jej czynności”. Formułując taki zarzut,

Skarżąca wnosiła o uniewinnienie od zarzucanego jej przewinienia.

Rozpoznając skargę Trybunał Arbitrażowy stwierdził, że przeprowadzone

przed nim postępowanie nie wykazało zasadności zarzutów Skarżącej, jakoby

orzeczenie z 5 stycznia 2023 r. obarczone było wadą polegającą na obrazie „(...)

art. 7 k.p.k. w z w. z art. 410 k.p.k., poprzez dokonanie całkowicie sprzecznej,

dowolnej, sprzecznej ze wskazaniami wiedzy oraz logicznego rozumowania oceny

zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego (...), co w konsekwencji

doprowadziło do błędu w ustaleniach faktycznych, poprzez uznanie, że obwiniona

dopuściła się zarzucanych jej czynności (...)”. Trybunał wyjaśnił następnie,

że Skarżąca uchybienia, które skutkować miałyby błędnymi ustaleniami faktycznymi

poszukiwała w wadliwej, ponieważ sprzecznej z zasadami logiki i doświadczenia

życiowego ocenie dowodów, w tym przede wszystkim zeznań świadków w osobach

M. W., K. D., H. G., M. W. (zarzut obrazy art. 7 k.p.k. w zw. z art. 410 k.p.k.).

Odnosząc się do powyższego, Trybunał przyjął (uwzględniając

m.in. wskazywany w skardze wyrok Trybunału z 3 kwietnia 2019 r., [...]),

że postępowanie dyscyplinarne winno „cechować się gwarancjami analogicznymi

jak istniejące w postępowaniu karnym”. Trybunał dokonał oceny rozstrzygnięcia

zawartego w orzeczeniu z 5 stycznia 2023 r. na podstawie standardów

wynikających z przepisów k.p.k., stosowanych odpowiednio w sprawach

dyscyplinarnych (art. 28 ust. 2 Statutu Trybunału). Uwzględniając wysoki stopień

zawiłości rozpoznawanej sprawy zdecydował się bezpośrednio przesłuchać w

trybie stacjonarnym Skarżącą oraz istotnych w sprawie świadków w osobach: M.

W., J. P., J. S., A. Ś., A. K. oraz K. D.. Nie przesłuchał jednak zawnioskowanego

przez obrońcę Skarżącej świadka P. D., który w postępowaniu

wewnątrzzwiązkowym był jej obrońcą. Trybunał wyjaśnił następnie, że

postępowanie przed nim nie przybiera za cel ponownej, autonomicznej i oderwanej

od postępowania wewnątrzzwiązkowego oceny zebranego w sprawie materiału

dowodowego, ponieważ zmierza ono do weryfikacji prawidłowości procesu

ewaluacji dowodów dokonanej przez organ drugiej instancji orzekający w sprawie

II NSKP 14/24

4

dyscyplinarnej w ramach związku sportowego, przez pryzmat kryteriów wskazanych

w art. 7 k.p.k., przy jednoczesnym zbadaniu, czy w toku oceny nie pominięto

żadnego z istotnych dla sprawy dowodów.

Biorąc pod uwagę powyższe Trybunał stwierdził, że na kanwie

przeprowadzonych dowodów organy należycie rozważyły, że brak było podstaw

do podzielenia sygnalizowanych przez Skarżącą zastrzeżeń co do poczynionych

w sprawie ustaleń faktycznych stanowiących osnowę przypisania jej zarzucanego

czynu. Trybunał uznał, że wbrew jej twierdzeniom, Zarząd Z.. dokonał swobodnej,

w pełni respektującej treść art. 7 k.p.k., ewaluacji przeprowadzonych na rozprawie

dowodów i na tej podstawie zrekonstruował prawidłowy stan faktyczny. W ocenie

Trybunału zarzuty podniesione przez Skarżącą stanowiły w istocie polemikę z

zaprezentowaną w orzeczeniu z 5 stycznia 2023 r. oceną materiału dowodowego,

która skutkowała uznaniem jej za winną popełnienia przewinienia dyscyplinarnego

polegającego na usiłowaniu oszustwa przy grze w […]. Z tej perspektywy Trybunał

zaznaczył, że: „Do uzasadnienia naruszenia standardów swobodnej oceny bądź

interpretacji dowodów nie wystarczy subiektywne przekonanie skarżącego o

niesprawiedliwości orzeczenia, a konieczne jest wykazanie, że w zaskarżonym

wyroku poczyniono ustalenie faktycznie nie mające oparcia w przeprowadzonych

dowodach, albo że takiego ustalenia nie poczyniono mimo, że z przeprowadzonych

dowodów określony fakt jednoznacznie wynikał, względnie wykazanie, iż tok

rozumowania sądu I instancji był sprzeczny ze wskazaniami doświadczenia

życiowego, prawidłami logiki, czy zasadami wiedzy” (wyrok Sądu Apelacyjnego w

Warszawie z 17 maja 2023 r., II AKa 411/22, Lex Nr 3591335). Biorąc pod uwagę

powyższe Trybunał Arbitrażowy uznał, że zarzuty zawarte w skardze nie

odpowiadały tak zakreślonym standardom ich formułowania. Tym samym w jego

ocenie należało orzec jak w wyroku.

Od powyższego wyroku Skarżąca wywiodła skargę kasacyjną,

zaskarżając go w całości. Skarżąca zarzuciła wyrokowi Trybunały Arbitrażowego

stosownie do treści przepisu art. 3983 § 1 k.p.c. naruszenie przepisów prawa

materialnego oraz przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik

sprawy, a mianowicie:

II NSKP 14/24

5

1) § 11 pkt. F Regulaminu Dyscyplinarnego, poprzez wymierzenie Skarżącej kary

dyscyplinarnej dyskwalifikacji czasowej w wymiarze 2 lat, przy czym na

podstawie § 21 ust. 1 pkt b/ Regulaminu Dyscyplinarnego Z.. (aktualnie

obowiązującego) zawiesił wykonanie pozostałej części kary na okres próby

wynoszący 2 lata, podczas gdy przepisy Regulaminu sprzed nowelizacji

nie przewidywały możliwości zawieszenia wykonania kary. Tym niemniej nawet

kara niższa, zaś z jednoczesnym zawieszeniem jej wykonania jawiła się jako

niewspółmiernie wysoka i bardzo krzywdząca dla Skarżącej, co w konsekwencji

doprowadziło to również do naruszenia § 134 nowego Regulaminu

Dyscyplinarnego Z.., poprzez orzekanie przez organ pierwszej i drugiej instancji

zarówno na podstawie starego, jak i nowego Regulaminu, który powstał

po wydarzeniach z U. z 2020 r.;

2) art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k., poprzez nienależyte rozważenie

zarzutów skargi Skarżącej, a w konsekwencji niewystarczające wyjaśnienie

stanowiska w pisemnym uzasadnieniu wyroku Trybunału Arbitrażowego,

przejawiające się w szczególności przez niewystarczające wyjaśnienie

powodów nieuwzględnienia przez Organ zarzutów skargi wskazujących na

naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7 k.p.k. w zw. z art. 410 k.p.k.,

zarzucające dokonanie całkowicie dowolnej, sprzecznej ze wskazaniami wiedzy

oraz logicznego rozumowania oceny zgromadzonego w sprawie materiału

dowodowego, w szczególności poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny

dowodów, jednostronną, dowolną i powierzchowną ocenę zgromadzonego w

sprawie materiału dowodowego, jak również z rozstrzygnięciem niedających się

usunąć wątpliwości na niekorzyść obwinionej, tj. w szczególności:

a) zaakceptowanie przez organ orzekający naruszenia przez Sędziów Turnieju

w U. działu III części B ust. 4 ppkt a/ przepisów F., dotyczących wykrywania i

zapobiegania oszustwom w sporcie […], przyjętym na kongresie F. w B. (A.),

poprzez niepoinformowanie przez sędziów o odpowiedzialności karnej za

składanie fałszywych zeznań wobec Skarżącej, co mogło mieć wpływ na

treść orzeczenia ze względu na brak możliwości uświadomienia sobie przez

świadków konsekwencji prawnych formułowanych przez nich oskarżeń, co

II NSKP 14/24

6

skutkowało możliwością złożenia zeznań niepolegających na prawdzie, a

zarazem dających asumpt do przeprowadzenia czynności kontrolnych,

poprzez odpowiedniego sędziego turnieju w U.;

b) brak pouczenia małoletniej wówczas Skarżącej o uprawnieniach

i obowiązkach dotyczących obwinionej osoby małoletniej;

c) niezasadne uznanie, że dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu,

chociażby z badania wariograficznego sporządzonego przez biegłego

sądowego K. W., z zeznań świadka prof. K. R. oraz oceny statystycznej

rozgrywanych partii nr I-IV dokonanej przy pomocy metody prof. K. R.

jawiło się w niniejszej sprawie jako zbędne, o nikłej wartości dowodowej,

podczas gdy prawidłowa analiza niniejszej sprawy prowadzi do wniosku,

iż dowody te jawiły się jako niezwykle istotne dla właściwego,

merytorycznego zakończenia sprawy;

d) lakoniczne wyjaśnienie powodów nieuwzględnienia przez Trybunał

zarzutów skargi wskazujących na naruszenie przepisów prawa

procesowego, a w konsekwencji brak dostatecznego uzasadnienia,

dlaczego w ocenie Trybunału Skarżącej przypisano winę za zdarzenie z

16 sierpnia 2020 r., podczas gdy w toku postępowania zaistniały poważne

wątpliwości co do rzeczywistego jego przebiegu, wskazujące na brak jej

zawinienia;

e) brak wyjaśnienia wszelkich okoliczności warunkujących uznanie, że

Skarżąca w sposób nieuprawniony posiadała telefon komórkowy, a co za

tym idzie ażeby dopuściła się korzystania z dopingu elektronicznego, a w

konsekwencji brak rozważenia wszelkich okoliczności sprawy, podczas

gdy zgodnie z przepisami postępowania karnego mającymi zastosowanie

w postępowaniu dyscyplinarnym, gdy środek odwoławczy wniesiony

został na korzyść obwinionego, organ w granicach zaskarżenia powinien

skontrolować wyrok pod kątem wszystkich przyczyn odwoławczych;

f)oceny zeznań świadka sędziego M. W., który nie wykluczył w swoich

depozycjach, że Skarżąca mogła wyrażać wolę dobrowolnego

przeszukania jej osoby, szczególnie w sytuacji gdy sama zawodniczka

zeznała, iż zamanifestowała taką wolę, nawet bez obecności opiekuna

II NSKP 14/24

7

prawnego, co skutkowało błędnym uznaniem, że odmówiła ona

przedstawienia zawartości swojej torebki, co było równoznaczne

z brakiem chęci podjęcia pełnej współpracy w celu wyjaśnienia zarzutów;

g) oceny depozycji złożonych w toku sprawy przez K. D., w szczególności w

sytuacji braku spójności w zeznaniach świadka, wielokrotne zmienianie

opisu okoliczności dotyczących przebiegu zdarzenia, co podważało jej

wiarygodność i obiektywność, jak również zbagatelizowanie faktu, że

świadek była rywalem Skarżącej w turnieju, a co za tym idzie jej zeznania

winny być oceniane z dużą dozą ostrożności;

h) niezasadne negowanie faktu, że świadek K. D. obecna była na zapleczu

sali gry podczas czynności kontrolnych przeprowadzanych wobec

Skarżącej, podczas gdy z jasnych, spójnych i pewnych jej wyjaśnień

wynikało, że świadek obecna była podczas całego przebiegu zdarzenia, a

obecność ta jawiła się jako niedopuszczalna, wywierająca wobec

Skarżącej dodatkową presję emocjonalną, co istotne okoliczność ta

potwierdzona została również w oświadczeniu sędziego dyrektora turnieju

Ł. B.;

i) oceny zeznań świadków H. G. i M. W., poprzez pominięcie przytaczanych

przez nich okoliczności dotyczących przebiegu czynności kontrolnych, w

szczególności faktu, że sędziowie nie chcieli przeszukać Skarżącej,

bowiem nic wiedzieli jak to zrobić zgodnie z obowiązującymi przepisami;

j) dowolną ocenę przebiegu czynności inspekcji torebki Skarżącej przez

sędziów J. P. i M. W. (w szczególności zbagatelizowanie oświadczenia

sędziego P. z 16 sierpnia 2020 r. akapit 4 i oświadczenia M. W. z 16

sierpnia 2020 r. pkt 4), wskazujących, że czynność przeszukania w istocie

nie została przeprowadzona, a w konsekwencji inne urządzenie rzekomo

znajdujące się w jej torebce nie mogło zostać ujawnione.

Biorąc pod uwagę powyższe, Skarżąca stosownie do treści przepisu art.

3984 § 1 pkt. 3 k.p.c. w zw. z art. 398 15 § 1 k.p.c. wniosła o uwzględnienie skargi

kasacyjnej i uchylenie wyroku Trybunału Arbitrażowego w całości oraz przekazanie

II NSKP 14/24

8

sprawy do ponownego rozpoznania. Skarżąca wniosła nadto o zwolnienie jej od

opłaty sądowej od skargi kasacyjnej w całości oraz zasądzenie kosztów

postępowania kasacyjnego według norm prawem przepisanych.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Skarga kasacyjna podlegała odrzuceniu.

Zgodnie z art. 3984 § 1 k.p.c. skarga kasacyjna powinna zawierać

m. in. oznaczenie orzeczenia, od którego jest wniesiona, ze wskazaniem, czy jest

ono zaskarżone w całości, czy w części (pkt 1), przytoczenie podstaw kasacyjnych

wraz z ich uzasadnieniem (pkt 2) oraz wniosek o uchylenie lub uchylenie i zmianę

orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia i zmiany (pkt 3). Elementy

te mają dla skargi charakter konstrukcyjny, a ich brak nie podlega usunięciu.

Spełnienie powyższych wymogów formalnych wymaga także zapewnienia

ich koherencji merytorycznej (zob. np. postanowienia SN: z 21 kwietnia

2021 r., IV CSK 58/21; z 24 czerwca 2021 r., V CSK 168/21; z 29 października

2021 r., V CSK 31/21 i I CSK 83/21). Należy przy tym zauważyć, że wskazanie

podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie stanowią dwa oddzielne elementy skargi

pozostające ze sobą w nierozłącznym związku.

Powołanie podstaw wymaga wskazania przepisów, które zostały naruszone

wskutek wydania zaskarżonego orzeczenia, oraz postaci tego naruszenia.

Samo wyliczenie w skardze kasacyjnej przepisów prawa, bez bliższego określenia,

co konkretnie w stanowisku sądu i z jakiego powodu skarżący uważa za naruszenie

prawa, nie czyni jednak zadość pojęciu wskazania podstawy kasacyjnej. Mając na

uwadze, że ustawowy opis podstaw kasacyjnych ma charakter abstrakcyjny,

skarżący powinien wypełnić te podstawy konkretną treścią wypływającą z

okoliczności sprawy, w której wydano zaskarżone orzeczenie. Tym samym

wymagania tego nie realizuje ograniczenie się do powtórzenia brzmienia art. 3983 §

1 pkt 1 k.p.c. lub posłużenie się ogólnikowymi sformułowaniami stwarzającymi

wątpliwości interpretacyjne co do treści i zakresu zarzutów wypełniających daną

podstawę kasacyjną (zob. postanowienia SN z 10 stycznia 1997 r., II CKN 21/96, i

z 19 lutego 1997 r., III CZ 4/97).

II NSKP 14/24

9

W celu sprostania temu wymaganiu konieczne jest zatem nie tylko

precyzyjne wskazanie, które przepisy, oznaczone numerem artykułu (paragrafu,

ustępu) aktu prawnego, zostały naruszone, ale także na czym polegało dane

naruszenie oraz jakie następstwa wywołało dla wyniku sprawy. W ten sposób

strona wnosząca skargę kasacyjną precyzuje przedmiot i kierunek kontroli

kasacyjnej, którym Sąd Najwyższy jest związany - z zastrzeżeniem badania z

urzędu przyczyn nieważności postępowania przed sądem drugiej instancji)

(art. 39813 § 1 i 2 k.p.c.). Konieczność wskazania podstaw, na których zostaje

oparte zaskarżenie orzeczenia, jest konsekwencją ograniczenia ram postępowania

kasacyjnego i związanego z tym zakresu kognicji Sądu Najwyższego,

sprawującego nadzór judykacyjny nad działalnością orzeczniczą sądów

powszechnych w ramach określonych przepisami prawa procesowego. Sąd

Najwyższy - jako sąd kasacyjny - nie jest uprawniony do samodzielnego tworzenia

lub dokonywania konkretyzacji zarzutów kasacyjnych i do przeprowadzania

wykładni skargi w celu poszukiwania określonych podstaw kasacyjnych, jak również

precyzowania za skarżącego uchybień, jakich miał się dopuścić sąd odwoławczy.

Działanie takie byłoby niedopuszczalne nie tylko z tej przyczyny, że mogłoby

okazać się niezgodne z intencją oraz rzeczywistymi zamierzeniami strony

wnoszącej skargę, lecz dlatego, że mogłoby prowadzić do powstania wątpliwości

co do roli Sądu Najwyższego w sporze toczącym się między przeciwnikami

procesowymi, dążącymi do ochrony przeciwstawnych interesów. Powyższe

prowadzi do wniosku, że ogólnikowe zarzuty naruszenia przepisów prawa,

w szczególności poprzestające na wyliczeniu przepisów nie mogą być przedmiotem

oceny Sądu Najwyższego, a skarga kasacyjna, której podstawy nie zostały

należycie skonkretyzowane podlega odrzuceniu (zob. np. postanowienia SN z 24

lutego 1998 r., I CKN 518/97, i z 6 maja 2022 r., II CSKP 529/22).

Ponadto, w przypadku podstawy kasacyjnej z art. 3983 § 1 pkt 2 k.p.c.,

zarzut powinien obejmować oprócz przytoczenia właściwych jednostek

redakcyjnych aktu prawnego wskazania na formę ich naruszenia, tj. błędną

wykładnię albo niewłaściwe zastosowanie, jak również wyjaśnienie istoty błędu

popełnionego przez sąd drugiej instancji. W przypadku zarzutu błędnej wykładni

prawa materialnego wyjaśnienie takie powinno przybrać formę rekonstrukcji normy

II NSKP 14/24

10

nieprawidłowo wywiedzionej z danych przepisów i wskazania jej rzeczywistej treści,

a w razie zarzutu błędnego zastosowania prawa - opisania, z jakich przyczyn

skarżący uważa, że zrealizowała się hipoteza normy, której dyspozycji sąd

nie zastosował, względnie zaszła sytuacja odwrotna.

W niniejszej sprawie wniesiona skarga kasacyjna nie spełnia

przedstawionych powyżej wymagań. Ograniczenie się przez Skarżącą do

wypunktowania przepisów prawa, które w jej ocenie doznały naruszenia, stanowi

jedynie pozorne sformułowanie podstawy kasacyjnej. Zgodnie z ugruntowanym

stanowiskiem Sądu Najwyższego poszczególne zarzuty powinny bowiem być

przedstawione szczegółowo (zob. np. orzeczenia z 21 grudnia 1934 r., C.III. 321/34

i z 10 stycznia 1935 r., C 2152/34). Najpierw trzeba wówczas zauważyć, że

wadliwie sformułowano ogólny zarzut: „stosownie do treści przepisu art. 3983 § 1

k.p.c. zaskarżonemu orzeczeniu zarzucam naruszenie przepisów prawa

materialnego oraz przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik

sprawy”. Skarżąca nie rozróżniła bowiem w nim rodzajów form naruszenia prawa,

wskazując niestety łącznie, że naruszenia prawa miały jej zdaniem „istotny wpływ

na wynik sprawy”, gdy chodzi o wymienione przez Skarżącą przepisy prawa

materialnego i procesowego. Podczas, gdy jest to alternatywa rozłączna i takie

wskazanie form naruszenia prawa w skardze kasacyjnej jest

niedopuszczalne. Zarzut naruszenia przepisów prawa materialnego może bowiem

dotyczyć albo błędnej wykładni przepisu, albo jego niewłaściwego zastosowania, co

wynika wprost z art. 3983 § 1 pkt 1 k.p.c. Uzupełniając wcześniejsze wywody,

należy wskazać, że błędna interpretacja (wykładnia) prawa materialnego polega na

mylnym zrozumieniu treści zastosowanego lub niezastosowanego (z powodu

przyjętego kierunku wykładni) przepisu. Ta postać naruszenia obejmuje także

ustalenie treści ogólnych pojęć prawnych. Dlatego nie jest możliwe naruszenie

prawa materialnego jednocześnie przez błędną wykładnię i niewłaściwe

zastosowanie. Dopiero niewłaściwa wykładnia danego przepisu może w

konsekwencji doprowadzić do jego błędnego zastosowania bądź niezastosowania.

Zatem można powiedzieć, że niewłaściwe zastosowanie prawa materialnego

dotyczy prawidłowego odniesienia normy prawa materialnego do stanu faktycznego.

Innymi słowy, wadliwa subsumcja polega na błędnym zakwalifikowaniu ustalonego

II NSKP 14/24

11

stanu faktycznego do zakresu zastosowania normy prawnej. W związku z tym

odwołanie się ogólnie do naruszenia „§ 11 pkt f Regulaminu Dyscyplinarnego”, bez

wskazania czy chodzi o naruszenie prawa materialnego przez jego błędną

wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, należy ocenić jako niespełniające

oczekiwanego wymogu. Z kolei zarzut naruszenia przepisów postępowania musi

bezpośrednio wskazywać, że mógł on mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co tym

razem wynika wprost z art. 3983 § 1 pkt 2 k.p.c. Stąd podniesienie nienależytego

rozważenia zarzutów musi wówczas być przedstawione w kontekście wpływu na

wynik sprawy. Brak tego kontekstu uniemożliwia za każdym razem uwzględnienie

podnoszonego w ten sposób zarzutu naruszenia przepisów postępowania. Wobec

powyższego odwołanie się ogólnie do naruszenia tym razem „art. 433 § 2 k.p.k. w

zw. z art. 457 § 3 k.p.k.”, bez precyzyjnego wyjaśnienia jego wpływu na wynik

sprawy, a tylko podniesienie nienależytego rozważenia zarzutów Skarżącej przed

Trybunałem Arbitrażowym, należy ocenić jako również niespełniające

oczekiwanego wymogu.

Należy również podkreślić, że ustawodawca, wprowadzając przymus

adwokacko-radcowski, postawił skardze kasacyjnej wysokie wymagania

profesjonalne, wśród tych wymagań jest prawidłowe przytoczenie podstaw oraz ich

uzasadnienie (zob. np. wyrok SN z 29 marca 2006 r., IV CSK 165/05, nie publ).

W związku z tym skarga kasacyjna podlega odrzuceniu z uwagi na

niespełnienie wymagań formalnych skargi kasacyjnej określonych w art. 3984 § 1

pkt 2 k.p.c. Z tych względów Sąd Najwyższy, na podstawie art. 3986 § 3 w zw. z §

2 k.p.c., orzekł jak w sentencji postanowienia.

[r.g.]

Pełny tekst i metryka orzeczenia: Sąd Najwyższy, repozytorium2.sn.pl. Tytuł i streszczenie przygotował model językowy na podstawie treści orzeczenia. Orzeczenie może być nieprawomocne.