Zażalenie sędzi na odmowę wszczęcia dochodzenia trafi do Krakowa, nie do Chrzanowa

Postanowieniem z dnia 19 września 2025 r. Sąd Okręgowy w Chrzanowie zwrócił

się do Sądu Najwyższego o rozważenie przekazania w trybie art. 37 k.p.k. innemu

sądowi równorzędnemu sprawy zainicjowanej zażaleniem X.Y. na postanowienie

Prokuratora Prokuratury Rejonowej w Oświęcimiu w przedmiocie odmowy

wszczęcia dochodzenia o czyn z art. 226 § 1 k.k. i in.

III KO 157/25

2

Z uzasadnienia wniosku wynika, że podstawowym argumentem przemawiającym

za skorzystaniem z inicjatywy art. 37 k.p.k. jest okoliczność, iż pokrzywdzoną w tej

sprawie jest X.Y. - wieloletnia sędzia sądu właściwego do rozpoznania zażalenia.

Zwrócono także uwagę, że Sąd Rejonowy w Chrzanowie działa w niedużym

mieście i zatrudnia relatywnie niewielu sędziów i asesorów, co powoduje, że

sędziowie i asesorzy co do zasady znają się i mają ze sobą częsty kontakt, co w

naturalny sposób doprowadziło do powstania bliskich, koleżeńskich relacji

zawodowych i prywatnych.

Zdaniem sądu występującego z wnioskiem wskazane okoliczności dają

podstawę do przyjęcia, iż w niniejszej sprawie zaistniały przesłanki uzasadniające

wystąpienie do Sądu Najwyższego z wnioskiem w trybie art. 37 k.p.k., o

przekazanie sprawy do rozpoznania Sądowi Rejonowemu innemu niż Sąd

Rejonowy w Chrzanowie.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Wniosek jest zasadny. „Dobro wymiaru sprawiedliwości" w takim rozumieniu

jakie należy odkodować z przepisu art. 37 k.p.k., przemawia za przekazaniem

sprawy innemu niż miejscowo właściwy sądowi równorzędnemu wtedy, gdy

zachodzi konieczność uwzględnienia sytuacji, które mogą wywierać wpływ na

swobodę orzekania lub stwarzać przekonanie o braku warunków do rozpoznania

sprawy w sposób obiektywny. Celem takiej decyzji jest wyeliminowanie mogących

powstać w opinii publicznej uzasadnionych podejrzeń co do braku obiektywizmu w

rozpoznaniu sprawy przez właściwy sąd. Podkreślić trzeba, że nie chodzi o każdy

rodzaj takich podejrzeń, ale takie podejrzenia, które mogłyby powstać u

postronnego, niezainteresowanego osobiście sposobem rozstrzygnięcia danej

sprawy, obserwatora takiego procesu, który przy tym posiada podstawową wiedzę

o zasadach procesu i roli organów procesowych, a zatem rozumie kontekst procesu

i zna podstawowe zasady procesowe.

Zdaniem Sądu Najwyższego taka sytuacja ma miejsce w niniejszej sprawie, w

której pokrzywdzoną i stroną skarżącą postanowienie Prokuratora Prokuratury

Rejonowej w Oświęcimiu z dnia 25 sierpnia 2025 r. o odmowie wszczęcia

dochodzenia jest sędzia orzekająca w sądzie właściwym do rozpoznania tego

środka odwoławczego. Nie ma wątpliwości co do tego, że rozpoznanie wniesionego

III KO 157/25

3

zażalenia przez ten sąd w odbiorze społecznym, ugruntować mogłoby przekonanie

o braku rzetelności oraz stronniczości prowadzonego postępowania i to niezależnie

od jego wyniku. Z tych względów uznając, że dobro wymiaru sprawiedliwości

przemawia za przekazaniem sprawy do rozpoznania innemu sądowi

równorzędnemu, Sąd Najwyższy przekazał ją do Sądu Rejonowego dla Krakowa -

Śródmieścia w Krakowie.

[J.J.]

[a.ł]