Obrońca skazanego zaskarżył uchylenie uniewinnienia współoskarżonych. SN utrzymał odmowę przyjęcia skargi

Zarządzeniem z dnia 31 lipca 2025 r., sygn. akt II AKa 51/24,

Przewodniczący II Wydziału Karnego Sądu Apelacyjnego w Krakowie odmówił

przyjęcia skargi od wyroku sądu odwoławczego z uwagi na fakt wniesienia jej przez

osobę nieuprawnioną. Jak wynika z treści zarządzenia przedmiotowa skarga

wniesiona została przez obrońcę skazanego M. J. na korzyść współoskarżonych P.

K. i M. S. , co do których Sąd Apelacyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 28 kwietnia

III KZ 41/25

2

2025 r., sygn. akt II AKa 51/24 uchylił orzeczenie Sądu Okręgowego w Krakowie z

dnia 21 listopada 2023 r., sygn. akt III K 204/22 w zakresie w jakim ich

uniewinniono i przekazał w tej części sprawę do ponownego rozpoznania sądowi I

instancji.

Zażalenie na to zarządzenie wniósł obrońca skazanego M. J. wskazując na:

„1. obrazę przepisów postępowania, mającą wpływ na treść skarżonego

orzeczenia tj. art. 429 par. 1 KPK w zw. z art. 530 par. 2 KPK w zw. z art. 539f KPK

poprzez ich nieprawidłowe zastosowanie, poprzedzone dokonaniem błędnej (zbyt

wąskiej) wykładni art. 425 par. 3 KPK w odniesieniu do występowania gravamen po

stronie skazanego M. J. , z pominięciem szeregu okoliczności (odnoszących się do

negatywnych konsekwencji wydania skarżonego wyroku z perspektywy aspektów

sytuacji życiowej i społecznej skazanego M. J. ), wskazujących na „pokrzywdzenie”

skazanego M. J. w rozumieniu art. 425 par. 3 KPK, co doprowadziło do błędnego

uznania, iż uchylenie wyroku uniewinniającego oskarżonego M. S. i oskarżonego

P. K. nie naruszało praw skazanego M. J. , ani nie szkodziło jego interesom, a co

za tym idzie, iż skazany M. J. nie jest osobą nieuprawnioną do wniesienia skargi na

wyrok sądu odwoławczego, podczas gdy pod pojęciem gravamen należy rozumieć

naruszenie jakiegokolwiek prawnie chronionego dobra uczestnika procesu na

skutek wydania przez organ procesowy decyzji o określonej treści, a ocena

istnienia gravamen, na etapie kontroli warunków skutecznego wniesienia skargi,

powinna być dokonywana w aspekcie obiektywnym, ale z uwzględnieniem

subiektywnego przeświadczenia skarżącego co do uciążliwości dla niego danego

rozstrzygnięcia.

2. obrazę przepisów postępowania, mającą wpływ na treść skarżonego

orzeczenia tj. art. 424 par. 1 pkt 1 i 2 KPK w zw. z art. 93 par. 2 KPK w zw. z art. 94

par. 1 pkt 5 KPK w zw. z art. 94 par. 2 KPK w zw. z art. 99 par. 2 KPK poprzez ich

nieprawidłowe zastosowanie i sporządzenie wadliwego uzasadnienia zarządzenia,

w sposób który powoduje wątpliwości co do treści zapadłego rozstrzygnięcia i nie

pozwala na ustalenie motywów, jakimi kierował się Sąd I instancji „oceniając

przedstawioną przez skarżącego wykładnię pojęcia szkodzenia interesom

skazanego jako nazbyt abstrakcyjnej skoro na przestrzeni całego uzasadnienia

skarżonego zarządzenia nie da się odczytać w jaki sposób i jakie argumenty

III KZ 41/25

3

przemawiają przeciwko wykładni zaprezentowanej przez obrońcę skarżącego w

skardze od wyroku sądu odwoławczego, podczas gdy uzasadnienie zarządzenia

powinno spełniać choćby minimalnie funkcję perswazyjną i wskazywać powody

podjęcia decyzji, aby strony mogły przekonać się o jej słuszności, i funkcję

kontrolną, to jest przedstawić instancji odwoławczej podstawy do sprawdzenia tej

słuszności.”

Podnosząc powyższy zarzut, skarżący wniósł o „uchylenie zaskarżonego

zarządzenia w całości i przekazanie sprawy do Sądu Apelacyjnego w Krakowie

celem prawidłowego wykonania czynności okołoprocesowych, o których mowa w

art. 539c par. 2 KPK.”

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.

Zażalenie nie jest zasadne, albowiem oba zarzuty są chybione. W

uzasadnieniu zaskarżonego zarządzenia trafnie wskazano, że wykazywanie przez

obrońcę prawomocnie skazanego M. J. , iż uchylenie wyroku uniewinniającego

wobec oskarżonych P. K. i M. S. (których tenże obrońca nie broni) narusza także

prawa skazanego M. J. lub szkodzi jego interesom, jest nie do zaakceptowania na

gruncie art. 425 § 3 k.p.k. Przede wszystkim trzeba stwierdzić, że przedmiotem

skargi na wyrok kasatoryjny jest treść samego rozstrzygnięcia (sama decyzja o

uchyleniu wyroku sądu pierwszej instancji) w kontekście podstaw takiego

orzeczenia (art. 539a § 3 k.p.k.), a więc uchylenie wyroku uniewinniającego

wydanego wobec oskarżonych P. K. i M. S. . W trybie skargi nie można skarżyć

uzasadnienia wyroku i zawartych tam ustaleń (brak odesłania do art. 425 § 2 k.p.k.

w art. 539f k.p.k.). W tym aspekcie ocena istnienia gravamen musi uwzględniać

charakter skargi na wyrok kasatoryjny. Oznacza to, że wykazanie gravamen musi

opierać się na ustaleniach odnoszonych do samej procesowej konsekwencji

wydanego wyroku kasatoryjnego, a nie zawartych w uzasadnieniu sformułowań i

zwrotów (art. 425 § 3 k.p.k.). Tak postrzegając ten obszar możliwego zaskarżenia

wyroku kasatoryjnego przez obrońcę skazanego M. J. , trzeba wskazać po

pierwsze, że od strony prawnej (prawa materialnego i procesowego) sytuacja

skazanego nie ulegnie zmianie na skutek uchylenia wyroku uniewinniającego

oskarżonych P. K. i M. S. , a zatem nie będzie możliwe – na skutek ponownego

procesu – przypisanie mu innego typu przestępstwa niż to, za które skazano go

III KZ 41/25

4

wyroku (art. 43 ustawy prawo prasowe). Zatem, dla interesów procesowych

skazanego jako strony postępowania, ponownie toczące się postępowanie karne

(na skutek uchylenia wyroku co do innych oskarżonych, którzy nie mają i nie mogli

mieć zarzutu działania w porozumieniu z M. J. ) nie ma żadnego znaczenia. Po

drugie, dla wykazania gravamen w ujęciu wskazanym w art. 425 § 3 k.p.k. w zw. z

art. 539a § 1 k.p.k. w odniesieniu do wyroku kasatoryjnego wydanego wobec innej

osoby (innej strony), której autor skargi nie reprezentuje, konieczne byłoby

ustalenie, że sam wyrok kasatoryjny w takim układzie szkodzi interesom strony,

którą autor skargi reprezentuje. Skoro więc w postępowaniu skargowym nie można

zaskarżyć ustaleń zawartych w uzasadnieniu wyroku, to i nie jest możliwe

wykazywanie w oparciu o poczynione ustalenia w uzasadnieniu wyroku sądu

odwoławczego, iż inna strona (nie objęta treścią wyroku kasatoryjnego) ma

gravamen w zaskarżeniu takiego wyroku. Skoro zatem zażalenie jest chybione, to

zaskarżone zarządzenie należało utrzymać w mocy.

[J.J.]

[a.ł]