Sygnatura akt: V KB 191/25
Sąd: Sąd Najwyższy
Wydział: Izba Karna Wydział V
Rodzaj: Zarządzenie
Data orzeczenia: 7 listopada 2025 r.
W serwisie od: 12 listopada 2026 r.
Zestawienie z tego dnia
Kategorie: Sąd Najwyższy

Obrońca skazanego chciał zbadać niezawisłość sędziego SN, wniosek odrzucono

Spór

Obrońca skazanego wniósł o zbadanie, czy sędzia SN spełnia wymogi niezawisłości i bezstronności, z uwzględnieniem okoliczności powołania i postępowania po powołaniu.

Ustalenia sądu

Według wniosku zachodziła bezwzględna przyczyna odwoławcza. Zarządzenie nie rozstrzyga, czy te okoliczności rzeczywiście zaistniały.

Rozstrzygnięcie

Prezes SN odrzucił wniosek, a odpis zarządzenia doręczono obrońcy i skazanemu.

Dlaczego

Wniosek nie wskazywał sposobu postępowania sędziego po powołaniu ani wpływu tych okoliczności na niezawisłość w tej sprawie, a sama bezwzględna przyczyna odwoławcza oznaczałaby wpływ w każdej sprawie.

Więcej o sprawie

Wniosek opierał się na okolicznościach powołania sędziego Sądu Najwyższego i na bezwzględnej przyczynie odwoławczej. Prezes SN uznał, że nie wskazano, jak miałyby one wpłynąć na niezawisłość w tej sprawie.

Za spełnienie tego wymogu ustawowego nie sposób uznać powoływanej przez wnioskodawcę okoliczności wystąpienia bezwzględnej przyczyny odwoławczej, albowiem oznaczałoby to, że taki wpływ występuje w każdej sprawie, niezależnie od jej okoliczności.
Z uzasadnienia, Sąd Najwyższy

Sąd: Sąd Najwyższy, Izba Karna Wydział V
Sygnatura: V KB 191/25

Jedno z 2 podobnych orzeczeń tego sądu wydanych 7 listopada 2025 r.

Treść orzeczenia

V KB 191/25

ZARZĄDZENIE

Dnia 7 listopada 2025 r.

Prezes SN Zbigniew Kapiński

W związku z wnioskiem o zbadanie spełnienia przez SSN Stanisława

Stankiewicza wymogów niezawisłości i bezstronności z uwzględnieniem

okoliczności towarzyszących powołaniu i postępowania po powołaniu na podstawie

art. 429 § 1 k.p.k. w zw. z art. 29 § 6-9 i 24 uSN,

stwierdziwszy, że:

- wniosek pochodzi od strony postępowania przed Sądem Najwyższym –

skazanego (art. 29 § 7 uSN),

- został sporządzony, podpisany i wniesiony przez obrońcę skazanego (art. 871 § 1

k.p.c. w zw. z art. 29 § 8 zd. czwarte uSN),

- z zachowaniem terminu tygodniowego (art. 29 § 8 zd. pierwsze uSN) i

- czyni zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma procesowego (art. 119 § 1

k.p.k. w zw. z art. 29 § 9 i 24 uSN),

1) wniosek odrzucić;

2) odpis zarządzenia doręczyć obrońcy i skazanemu oraz

dołączyć do akt V KK 265/24;

3) o wniosku i o wydanym zarządzeniu zawiadomić SSN

Stanisława Stankiewicza;

4) zakreślić sprawę w repertorium KB jako zakończoną w inny

sposób.

Uzasadnienie

V KB 191/25

Kodeks postępowania karnego nie przewiduje w niniejszym wypadku

obowiązku sporządzenia uzasadnienia, gdyż zarządzenie to jest niezaskarżalne (por.

art. 99 § 2 k.p.k.). Jednakże – z uwagi na odrzucenie wniosku – należało je sporządzić.

Wniosek nie spełnia wszystkich wymaganych prawem wymogów, nie wskazuje

bowiem na sposób postępowania sędziego po powołaniu oraz tego, jak okoliczności z

tym związane miałyby – w rozumieniu art. 29 § 5 i n. uSN – wpływać na naruszenie

standardu niezawisłości lub bezstronności w okolicznościach tej konkretnej sprawy. Za

spełnienie tego wymogu ustawowego nie sposób uznać powoływanej przez

wnioskodawcę okoliczności wystąpienia bezwzględnej przyczyny odwoławczej,

albowiem oznaczałoby to, że taki wpływ występuje w każdej sprawie, niezależnie od jej

okoliczności. To z kolei stałoby w sprzeczności z treścią i celem art. 29 § 5 uSN.

W niniejszej sprawie brak było podstaw, aby o odrzuceniu wniosku zawiadomić

Okręgową Radę Adwokacką. Artykuł 29 § 11 uSN przewiduje co prawda obligatoryjne

zawiadomienie organu samorządu zawodowego w razie odrzucenia wniosku

złożonego w postępowaniu przed Sądem Najwyższym. Przepis ten jednak odnosi się

wyłącznie do pełnomocników, nie obejmuje swoim zakresem obrońców. Prawodawca

w ustawie o Sądzie Najwyższym rozróżnia bowiem role procesowe, jakie w

postępowaniu przed tym Sądem mogą pełnić adwokaci i radcowie prawni, wskazując

wyraźnie w art. 85 § 2 uSN zarówno pełnomocników, jak i obrońców. Brak jest w takiej

sytuacji jakichkolwiek racjonalnych podstaw, aby w wypadku art. 29 § 11 uSN

sformułowanie „pełnomocnik” rozumieć szerzej aniżeli w art. 85 § 2 uSN, jako

obejmujące także obrońcę. W takiej sytuacji w postępowaniu prowadzonym przed

Sądem Najwyższym na podstawie przepisów Kodeksu postępowania karnego

zawiadomienie organu samorządu zawodowego, do którego należy obrońca, w razie

złożenia przez niego wniosku o przeprowadzenie testu niezależności, który został

odrzucony (art. 29 § 10 uSN), możliwe jest jedynie w razie stwierdzenia przesłanek

określonych w art. 20 § 1 k.p.k., a te w niniejszej sprawie nie zostały spełnione.

Prezes Sądu Najwyższego

SSN Zbigniew Kapiński

Na niniejsze zarządzenie zażalenie nie przysługuje.

[J.J.]

[a.ł]

V KB 191/25

Pełny tekst i metryka orzeczenia: Sąd Najwyższy, repozytorium2.sn.pl. Tytuł i streszczenie przygotował model językowy na podstawie treści orzeczenia. Orzeczenie może być nieprawomocne.