Wtorek Wydanie nr 31

Sygnatura akt
V ACa 495/25
Sąd
Sąd Apelacyjny we Wrocławiu
Wydział
V Wydział Cywilny
Rodzaj
Wyrok
Data orzeczenia
29 kwietnia 2026 r.
Rozstrzygnięcie
Orzeczenie zmienione
Żądanie pozwu
6478 zł
Opublikowano w portalu
21 maja 2026 r.
W serwisie od

Zestawienie z tego dnia
Kategorie
Konkurencja i konsumenci
Upadłości i restrukturyzacje
Banki i finanse
Spółki i zarządy
Nieruchomości i budowy
Sąd Apelacyjny we Wrocławiu
© autorzy OpenStreetMap

Konkurencja i konsumenci

Pożyczka na pensjonat bez statusu konsumenta. Małżonkowie M. przegrali z bankiem

Przejdź do orzeczenia, 18 min czytania

Spór

Małżonkowie V. M. (1) i V. M. (2) domagali się od banku zapłaty 319 647,99 zł wraz z odsetkami. Twierdzili, że umowa pożyczki hipotecznej denominowanej w CHF jest nieważna, bo zawiera klauzule niedozwolone.

Ustalenia sądu

Powodowie zawarli w 2005 r. umowę pożyczki na wyposażenie i remont nieruchomości w Z., w której prowadzili działalność gospodarczą. Nieruchomość była przystosowana do usług hotelowych i gastronomicznych, a sąd uznał twierdzenia o celu mieszkaniowym za nieoparte na faktach.

Rozstrzygnięcie

Sąd Apelacyjny zmienił wyrok i oddalił powództwo główne i ewentualne, zasądzając od powodów solidarnie 5417 zł kosztów procesu oraz 37 952 zł kosztów postępowania apelacyjnego.

Dlaczego

Sąd uznał, że pożyczka miała charakter inwestycyjny i gospodarczy, więc powodowie nie byli konsumentami i nie mogły wobec nich zastosować się przepisy o klauzulach abuzywnych. Bez tego statusu zarzuty oparte na abuzywności upadały.

Dla firm

Przy ocenie, czy kredytobiorca jest konsumentem, liczy się cel i okoliczności umowy, a nie sam jej tytuł ani to, kto w rodzinie prowadzi firmę. Status konsumenta z art. 3855 k.c. dotyczy tylko umów zawartych od 1 stycznia 2021 r.

Więcej o sprawie

Budynek miał 16 pokoi dwuosobowych z łazienkami i zaplecze gastronomiczne, a przeważającą działalnością powódki były restauracje i stałe placówki gastronomiczne. Sąd uznał, że pożyczka nie była konsumencka.

Zaciągnięta pożyczka nie służyła zaspokojeniu osobistych potrzeb mieszkaniowych powodów, lecz miała charakter inwestycyjny i gospodarczy.

Z uzasadnienia, Sąd Apelacyjny we Wrocławiu
Rozstrzygnięcie
Orzeczenie zmienione
Żądanie pozwu
6478 zł
Sąd
Sąd Apelacyjny we Wrocławiu, V Wydział Cywilny
Sygnatura
V ACa 495/25

Treść orzeczenia około 18 minut czytania

Sygn. akt V ACa 495/25

WYROK

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

Dnia 29 kwietnia 2026 r.

Sąd Apelacyjny we Wrocławiu V Wydział Cywilny w składzie:

Przewodniczący: SSA Wojciech Damaszko

Protokolant: Paulina Dzbanyszek

po rozpoznaniu w dniu 31 marca 2026 r. we Wrocławiu na rozprawie

sprawy z powództwa V. M. (2), V. M. (1)

przeciwko (...) Bank (...) z siedzibą w H.

o zapłatę

na skutek apelacji strony pozwanej

od wyroku Sądu Okręgowego we Wrocławiu

z dnia 30 stycznia 2024 r. sygn. akt I C 2291/23

1. prostuje oznaczenie strony pozwanej w części wstępnej zaskarżonego wyroku określając ją jako : (...) Bank (...) (...)z siedzibą w H.

2. zmienia zaskarżony wyrok w ten sposób, że: w punktach I. i II. powództwo główne i ewentualne oddala; w punkcie III. zasądza solidarnie od powodów na rzecz strony pozwanej 5417 zł z tytułu zwrotu kosztów procesu; w punkcie IV. nieuiszczonymi wydatkami na opinię biegłego w wysokości 2366,69 zł obciąża Skarb Państwa – Sąd Okręgowy we Wrocławiu;

3. zasądza solidarnie od powodów na rzecz strony pozwanej 37 952 zł ( trzydzieści siedem tysięcy dziewięćset pięćdziesiąt dwa złote ) z tytułu zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy we Wrocławiu wyrokiem z dnia 30 stycznia 2024 r., sygn. akt

I C 2291/23 w pkt I zasądził od strony pozwanej (...) Bank (...)

z siedzibą w H. działającego przez (...) Bank (...) Oddział w P. z siedzibą w H. solidarnie na rzecz powodów V. M. (2) i V. M. (1) kwotę 319 647,99 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od kwoty 160 773,00 zł od dnia 16 lutego 2017 r. do dnia zapłaty oraz od kwoty 158 874,99 zł od dnia 23 grudnia 2020r. do dnia zapłaty; w pkt II zasądził od strony pozwanej (...) Bank (...) z siedzibą w H. działającego przez (...) Bank (...) Oddział w (...) z siedzibą w H. na rzecz powódki V. M. (1) kwotę 277 045,42 zł wraz z odsetkami za opóźnienie od dnia 25 lutego 2020 r. do dnia zapłaty; w pkt III zasądził od strony pozwanej solidarnie na rzecz powodów kwotę 19 064 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania poniesionych przez powodów przed sądem I i II instancji wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w spełnieniu świadczenia liczonymi od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty; w pkt IV nakazał stronie pozwanej, aby uiściła na rzecz Skarbu Państwa, kasy Sądu Okręgowego we Wrocławiu, kwotę

2 366,69 zł, tytułem brakujących wydatków związanych z przeprowadzeniem dowodu z opinii biegłego.

Z zasadniczych ustaleń Sądu Okręgowego wynikało między innymi, że w dniu 29 sierpnia 2005 r. między powodami - V. i V., małżeństwem M., a (...) Bank (...) S.A. została zawarta umowa pożyczki hipotecznej nr (...), na podstawie której Bank udzielił powodom pożyczki w wysokości 163 762 CHF (§ 1 ust. 1 zd. 1 umowy). Jak wskazano, kwota pożyczki określona w CHF miała zostać przeliczona na złote według kursu kupna CHF zgodnie z „Tabelą kursów dla operacji bezgotówkowych w RBPL S.A.”, obowiązującą w dniu jej uruchomienia (§ 1 ust. 1 zd. 2 umowy). Pożyczka przeznaczona była na wyposażenie i remont nieruchomości. (...) Bank rozwiązał umowę pożyczki hipotecznej z powodami. W okresie od 29 sierpnia 2005 r. do 2 kwietnia 2013 r. powodowie tytułem spłaty rat kapitałowo-odsetkowych uiścili na rzecz strony pozwanej sumę 319.647,99 zł. Natomiast w okresie od 20 listopada 2009 r. do 22 maja 2013 r. powodowie spłacili kwotę 137 174,81 zł z tytułu odsetek oraz kwotę 28 658,95 zł z tytułu kapitału. Ponadto w dniu 22 lipca 2016 r. dokonano wypłaty na rzecz pozwanego banku, w związku z podziałem sumy uzyskanej w postępowaniu upadłościowym wobec V. M. (1), w wysokości 277 045,42 zł. Postanowieniem z dnia 20 listopada

2009 r. ogłoszono upadłość V. M. (1), prowadzącej działalność gospodarczą pod nazwą Przedsiębiorstwo (...) z siedzibą we H. - obejmującą likwidację majątku dłużniczki. Swoją wierzytelność względem upadłej zgłosił m.in. (...) Bank (...) S.A. - w wysokości 400 514,45 zł. Przysługiwała ona Bankowi w związku z Umową Pożyczki Hipotecznej nr (...) i była zabezpieczona hipoteką umowną oraz kaucyjną na nieruchomości w Z.. (...) S.A. uzyskał w postępowaniu upadłościowym kwotę 277 045,42 zł. Postępowanie upadłościowe zakończyło się w dniu 20 grudnia 2016 r.

W tych okolicznościach, Sąd Okręgowy stwierdził, że powództwo w zakresie żądania głównego zasługiwało na uwzględnienie niemalże w całości, z uwagi na fakt że umowa pożyczki jest nieważna, albowiem postanowienia umowne zawarte w § 1 ust. 1, § 3 ust. 3 (dotyczące waloryzacji pożyczki), a także § 11 ust. 2, 3 i 4 regulaminu pożyczki hipotecznej w (...) S.A. (dotyczące warunków zmiany oprocentowania) należało uznać za niedozwolone, gdyż kształtowały one pozycję powodów w sposób niezgodny z dobrymi obyczajami i z rażącym naruszeniem ich interesów. Sąd przyjął, że powodowie są konsumentami w rozumieniu art. 22

1 k.c. Konsekwencją ustalenia nieważności umowy było niemalże całkowite uwzględnienie żądania powodów i zasądzenie na ich rzecz kwoty 319 6477,99 zł, która to kwota wynikała z bezpodstawnego wzbogacenia strony pozwanej (art. 410 § 2 k.c.) w oznaczonym przez powodów w okresie od 29 sierpnia 2005 r. do 2 kwietnia 2013 r. Stronę pozwaną obciążono obowiązkiem zwrotu kosztów procesu na rzecz powodów.

Wyrok Sądu Okręgowego zaskarżyła strona pozwana w całości, zarzucając naruszenie:

I. przepisów prawa procesowego, mające istotny wpływ na rozstrzygnięcie, tj. art. 327

1 § 1 pkt 1 i 2 k.p.c., art. 327

1 § 1 pkt 1 i 2 k.p.c. w zw. z art. 386 § 4 k.p.c., art. 327

1 § 1 pkt 1 i 2 k.p.c. w zw. z art. 361 k.p.c., art. 233 § 1 k.p.c., art. 98 k.p.c. w zw. z art. 102 k.p.c., art. 98 § 1 k.p.c. w zw. z § 2 pkt 6 Rozporządzenia MS w sprawie opłat za czynności adwokackie, art. 227 k.p.c. w zw. z art. 299 k.p.c., art. 235

2 § 1 pkt 2, 3 i 5 k.p.c. w zw. z art. 227 k.p.c., szczegółowo opisane w apelacji na k. 1440-1440v;

II. przepisów prawa materialnego, tj. art. 22

1 k.c., art. 385

1 § 1 k.c. w zw. z art. 4 ust. 2 Dyrektywy Rady 93/13/EWG, art. 65 k.c. i art. 720 § 1 k.c., art. 385

1 § 1 zd. 2 k.c., art. 385

1 § 1 k.c. w zw. z art. 58 § 1 k.c., art. 56 k.c. w zw. z art. 358 § 2 k.c. w zw. z art. 69 ust. 3 Prawa bankowego w zw. z art. 6 ust. 1 Dyrektywy Rady 93/13/EWG, art. 369 k.c. w zw. z art. 405 k.c. i art. 410 § 1 i 2 k.c., art. 4 ustawy z dnia 29 lipca 2011 r. o zmianie ustawy – Prawo bankowe oraz niektórych innych ustaw w zw. z art. 69 ust. 3 Praw bankowego i art. 75b prawa bankowego, art. 405 k.c. i art. 410 § 1 i 2 k.c., art. 411 pkt 2 i 4 k.c., art. 496 k.c. w zw. z art. 497 k.c., art. 496 k.c. w zw. z art. 497 k.c. w zw. z art. 455 k.c. w zw. z art. 481 § 1 k.c., ewentualnie art. 481 § 1 k.c. w zw. z art. 455 k.c. szczegółowo opisane w apelacji na k. 1440v-1441v.

W oparciu o powyższe zarzuty, strona pozwana wniosła o zmianę zaskarżonego wyroku przez oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie od powodów na rzecz strony pozwanej kosztów procesu za obie instancje, ewentualnie uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

W trybie art. 380 k.p.c. apelująca wniosła o rozpoznanie przez Sąd II Instancji postanowienia, z dnia 25 czerwca 2018 r. pomijającego wniosek strony pozwanej

o zobowiązanie powodów do złożenia ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych za okres od dnia 1 sierpnia 2005 r. do dnia wytoczenia powództwa, podatkowej księgi przychodów i rozchodów prowadzonej na potrzeby wykonywanej działalności gospodarczej na okoliczność czy powodom przysługuje status konsumenta oraz wniosła o przeprowadzenie tego dowodu przez Sąd Apelacyjny.

W odpowiedzi na apelację powodowie wnieśli o oddalenie apelacji w całości jako bezzasadnej i zasądzenie od strony pozwanej kosztów postępowania apelacyjnego (k. 1486).

Sąd Apelacyjny zważył, co następuje:

Apelacja strony pozwanej zasługiwała na uwzględnienie.

Orzekając w sprawie, Sąd Apelacyjny miał na uwadze, że obecnie Sąd odwoławczy nie ogranicza się jedynie do kontroli Sądu pierwszej instancji, lecz bada ponownie całą sprawę, kontrolując przy tym prawidłowość zaskarżonego orzeczenia. Pełni również funkcję sądu merytorycznego, który może rozpoznać sprawę od początku, uzupełnić materiał dowodowy lub powtórzyć już przeprowadzone dowody,

a także poczynić samodzielnie ustalenia na podstawie materiału zebranego

w postępowaniu w I instancji. W myśl art. 382 k.p.c. postępowanie apelacyjne ma charakter merytoryczny i w tym znaczeniu jest przedłużeniem postępowania przeprowadzonego przed Sądem pierwszej instancji.

Na wstępie wyjaśnić trzeba, odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 327

1 § 1 pkt 1 i 2 k.p.c., że nawet jeśli uzasadnienie zaskarżonego wyroku posiadało mankamenty, nie uniemożliwiało to rozpoznania sprawy i przeprowadzenia kontroli instancyjnej w zakresie wywiedzionego przez stronę pozwaną roszczenia. Nadto Sąd Apelacyjny na podstawie art. 382 k.p.c. jako sąd merytoryczny uprawniony był do dokonania własnych ustaleń faktycznych i własnej oceny.

W ocenie Sądu Apelacyjnego kluczowa dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy była weryfikacja statusu prawnego powodów w dacie zawierania spornej umowy pożyczki hipotecznej waloryzowanej kursem CHF. Zarzuty podniesione przez stronę pozwaną zmierzały bowiem nie tylko do zakwestionowania stanowiska Sądu Okręgowego co do uznania nieważności spornej umowy pożyczki, ale przede wszystkim zakwestionowania, że zawierając umowę pożyczki z dnia 29 sierpnia

2005 r. powodowie działali ją jako konsumenci w rozumieniu art. 221 k.c.

Zgodnie z art. 221 k.c. za konsumenta uważa się osobę fizyczną, dokonującą z przedsiębiorcą czynności prawnej niezwiązanej bezpośrednio z jej działalnością gospodarczą lub zawodową. Ciężar dowodu w zakresie wykazania, że pożyczkobiorca zawierając umowę pożyczki hipotecznej denominowanej działał jako konsument, spoczywał na powodach (art. 6 k.c. w zw. z art. 232 k.p.c.). Samo twierdzenie o konsumpcyjnym charakterze zaciągniętego kredytu czy w tym przypadku pożyczki nie jest wystarczające dla udowodnienia powyższej okoliczności. Zgodnie z orzecznictwem, nie istnieje domniemanie działania osoby fizycznej jako konsumenta. Przyjęcie, że określona osoba jest konsumentem stanowi wniosek oparty o fakty związane z celem i okolicznościami dokonywanej czynności prawnej, które podlegają ocenie w świetle definicji konsumenta zawartej w art. 22

1 k.c. Dla oceny konsumenckiego statusu strony umowy nie ma decydującego znaczenia w jaki sposób została zatytułowana umowa, bądź jakie dane identyfikujące stronę zostały w niej zawarte (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 30 grudnia 2025 r., I CSK 2975/24, Lex 4028741).

W orzecznictwie przyjmuje się, że w celu właściwego zastosowania w sprawie prawa materialnego sąd ma obowiązek zweryfikowania, czy strona sporu, u podstaw którego leży umowa łącząca ją z przeciwnikiem zawarła tę umowę jako konsument. Weryfikacja ta dokonuje się w świetle informacji o okolicznościach zawarcia umowy oraz celu, w jakim umowa została zawarta. Nie ulega przy tym wątpliwości, że okoliczność, iż osoba fizyczna prowadzi działalność gospodarczą lub zawodową nie pozbawia ją

per se atrybutu konsumenta. Taka osoba może korzystać ze statusu konsumenta pod warunkiem, że dokonywana przez nią czynność nie jest bezpośrednio związana z jej działalnością gospodarczą lub zawodową. W podobny sposób kryterium to ujmuje Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w Dyrektywie 93/13. Zgodnie z art. 2 lit. b Dyrektywy 93/13 konsument, to każda osoba fizyczna, która w umowach objętych jej przepisami działa w celach niezwiązanych z handlem, przedsiębiorstwem lub zawodem. TSUE w swoim orzecznictwie podkreśla, że sąd krajowy rozpoznając spór dotyczący umowy mogącej podlegać zastosowaniu Dyrektywy 93/13 i badając czy stronę umowy można zakwalifikować jako konsumenta, winien uwzględnić wszystkie okoliczności sprawy, w szczególności charakter towaru lub usługi będących przedmiotem rozpatrywanej umowy, które to okoliczności mogą wskazywać na cel nabycia tego towaru lub tej usługi (wyrok z 3 września 2015 r.,

Horatiu Ovidiu Costea v. SC Volksbank România SA, C‑110/14, pkt 22, 23, wyrok z 21 marca 2019r.

Henri Pouvin, Marie Dijoux vs Électricité de France pkt 26). Wyjaśnić przy tym trzeba, że w przypadku gdy osoba zawarła umowę kredytu częściowo związaną z jej działalnością gospodarczą lub zawodową, a w części niezwiązaną z tą działalnością (wspólnie z innym kredytobiorcą, który nie działał w ramach swojej działalności gospodarczej lub zawodowej) skorzystanie z ochrony, jaką gwarantuje dyrektywa 93/13 jest uzasadnione wówczas, gdy cel działalności gospodarczej lub zawodowej jest tak ograniczony, że nie jest on dominujący w ogólnym kontekście tej umowy (zob. wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 8 czerwca 2023 r., C-570/21).

Dla oceny, czy dana osoba fizyczna jest w konkretnym przypadku konsumentem w rozumieniu art. 22

1 k.c., czy też nie można jej nadać takiego statusu ze względu na związek podejmowanej czynności prawnej z działalnością gospodarczą lub zawodową tej osoby, nie ma znaczenia subiektywne przekonanie tej osoby, że nie dokonywała ona z przedsiębiorcą określonych czynności prawnych w ramach działalności gospodarczej, lecz okoliczności mogące posłużyć obiektywnej ocenie charakteru tej działalności (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 26 listopada 2025 r., I CSK 2190/24, Lex 3951837).

Z formularza wniosku o udzielenie pożyczki (k. 513-516) wynikało, że powodowie wnioskowali o środki pieniężne na wyposażenie i remont nieruchomości położonej w Z. przy ul. (...). W operacie szacunkowym sporządzonym dla zabezpieczenia wierzytelności kredytodawcy (złożony do akt

k. 518-549) wskazano, że posadowiony na działce przy ul (...) w Z. budynek - jest budynkiem pensjonatowym (hotelowo-gastronomicznym).

W budynku hotelowym znajduje się 16 pokoi dwuosobowych z łazienkami. Powierzchnia ogólna budynku to 1012,50 m

2. W dniu zawarcia umowy pożyczki powodowie prowadzili działalność gospodarczą. Przy czym przeważającą działalnością gospodarczą powódki, jak wynikało z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej, były restauracje i inne stałe placówki gastronomiczne

(k. 551-552). Z powyższego wynika, że cel nawiązania spornego stosunku zobowiązaniowego był ściśle powiązany z prowadzoną w szczególności przez powódkę działalnością gospodarczą. W tych okolicznościach nie można uznać, że w zaciągnięciu pożyczki na wyposażenie i remont nieruchomości położnej w Z. przy ul. (...) - przeważał cel prywatny (tj. mieszkaniowy), a tylko taki stan pozwalałby na przyjęcie, że związek zawartej umowy z działalnością gospodarczą powodów nie był przeważający. Zaciągnięta pożyczka nie służyła zaspokojeniu osobistych potrzeb mieszkaniowych powodów, lecz miała charakter inwestycyjny i gospodarczy. Zasady doświadczenia życiowego oraz logiki nakazują przyjąć, że remont i wyposażenie obiektu o tak dużej kubaturze i specyficznym układzie architektonicznym nie służy zaspokajaniu celów mieszkaniowych, lecz jest ukierunkowane na prowadzenie działalności gospodarczej (zarobkowej) w branży hotelarskiej bądź gastronomicznej. Finasowanie ze środków pochodzących z pożyczki obiektu przystosowanego do świadczenia usług hotelarskich i gastronomicznych pozostawało w bezpośrednim związku z profilem gospodarczym powódki. Twierdzenia powodów o zaciągnięciu pożyczki na cele mieszkaniowe w tych okolicznościach należało potraktować jako przyjętą na użytek niniejszego procesu linię obrony, nieznajdującą jednak oparcia w faktach. Rozmiar nieruchomości, jej przeznaczenie użytkowe (16 pokoi dwuosobowych z łazienkami i zapleczem gastronomicznym), a przy tym zbieżność tego przeznaczenia z profilem zarejestrowanej przez powódkę działalności gospodarczej wykluczają możliwość uznania, że umowa pożyczki z dnia 29 sierpnia 2005 r. miała charakter konsumencki. Oznacza to, że powodowie podczas zawierania przedmiotowej umowy (będący we wspólności majątkowej, co wynika z oświadczenia zawartego we wniosku o pożyczkę k. 514) nie mieli statusu konsumenta, tym samym nie chronią ich postanowienia dyrektywy 93/13/EWG oraz przepisy Kodeksu cywilnego, które ją implementowały (art. 385

1

- 385

3 k.c.). Oceny tej nie podważa nawet fakt, że działalność gospodarcza była prowadzona w nieruchomości tylko przez powódkę. Powód miał wiedzę na jaki cel zostanie przeznaczona pożyczka i świadomie wyraził na to zgodę. Środki z pożyczki weszły do wspólności ustawowej, co wynikało z oświadczenia zawartego we wniosku o udzielenie pożyczki. Małżonek pozostający w ustroju wspólności ustawowej, dokonując z przedsiębiorcą wspólnie z drugim małżonkiem, prowadzącym działalność gospodarczą, czynności prawnej związanej bezpośrednio z tą działalnością, nie jest konsumentem w rozumieniu art. 22

1 k.c., a zapadły w procesie wyrok na tle tego stosunku prawnego dotyczyć będzie niepodzielnie obojga małżonków (por. wyrok SN z dnia 18 maja 2022 r. II CSKP 362/22). Niezasadne były zatem żądania powodów i związane z nimi zarzuty, które opierały się na tezie o abuzywności poszczególnych klauzul umownych.

Wskazać w tym miejscu trzeba, że dopiero od 1 stycznia 2021 r. obowiązuje przepis art. 3855 k.c., wprowadzony ustawą z 31 lipca 2019 r. o zmianie niektórych ustaw w celu ograniczenia obciążeń regulacyjnych. Przepis ten rozszerza pojęcie konsumenta również na osobę fizyczną zawierającą umowę bezpośrednio związaną z działalnością gospodarczą, gdy z treści umowy wynika, że nie posiada ona dla niej charakteru zawodowego, wynikającego w szczególności z przedmiotu wykonywanej działalności gospodarczej, udostępnionego na podstawie przepisów o Centralnej Ewidencji i Informacji o działalności Gospodarczej. Przepis ten, ma jednak znaczenie wyłącznie dla nowo zawieranych umów, ponieważ status konsumenta musi być oceniany na datę zawarcia umowy. Przepisy wprowadzające zawarte w w/w ustawie nie przewidują stosowania tego przepisu wstecz.

W świetle powyższych analiz, nie było podstaw do uznania, że w stosunku do powodów winny znaleźć zastosowanie przepisy zawarte w art. 385

1 i n. k.c. Z tych przyczyn bezprzedmiotowym było odnoszenie się do zarzutów i twierdzeń odwołujących się do treści tychże przepisów. Zbędne było również uwzględnienie wniosków dowodowych strony pozwanej zgłoszonych w apelacji na podstawie

art. 380 k.p.c., dlatego zgodnie z art. 235

2 § 1 pkt 5 k.p.c. zostały one pominięte, albowiem zmierzały jedynie do przedłużenia postepowania w sprawie.

Wyjaśnić należy, że zawarta przez strony umowa pożyczki denominowana w walucie CHF, w której wysokość poszczególnych rat spłaty pożyczki była określona we franku szwajcarskim i przeliczane na złote w oparciu o kurs franka szwajcarskiego ustalany przez bank, nie narusza bezwzględnie obowiązujących przepisów prawa. Umowa pożyczki denominowanej nie została uregulowana w żadnej z ustaw, zatem brak jest definicji legalnej tego pojęcia. Przy analizie tego rodzaju pożyczki odwołać się można na zasadzie analogii do konstrukcji kredytu denominowanego, będącego przedmiotem wielokrotnych wypowiedzi orzecznictwa sądowego. Dopuszczalność zawierania tego rodzaju umów kredytu nie budziła wątpliwości w orzecznictwie. Co do zasady zatem, zawieranie umów kredytu denominowanego i indeksowanego kursem waluty obcej nie pozostaje w sprzeczności z prawem, zasadami współżycia społecznego ani z naturą tego rodzaju stosunku zobowiązaniowego (por. wyrok SN z dnia 21 listopada 2023 r., II CSKP 701/23, Lex 3630964). Skonstruowana umowa w ten sposób, że kwota zobowiązania wyrażona jest w walucie obcej, a wypłata i spłata następuje w walucie krajowej po przeliczeniu według umówionego kursu mieści się w granicach swobody kontraktowej (art. 353

1 k.c.). Oznacza to, że strony (w ramach swobody umów) mogły uzależnić wysokość swoich świadczeń od innego miernika wartości. Regulacje związane z udzielaniem kredytów denominowanych lub indeksowanych do waluty obcej zostały wprowadzone 26 sierpnia 2011 roku przez dodanie art. 69 ust. 2 pkt 4a) i ust. 3 ustawy Prawo bankowe. Uprzednio jednak w judykaturze wyrażane było jednolite stanowisko aprobujące zaciąganie zobowiązań kredytowych w walucie obcej z zastrzeżeniem, że wypłata i spłata kredytu będzie dokonywana w walucie krajowej (zob. wyrok SN z 30 października 2020 r., II CSK 805/18, Lex 3123932). W związku z tym przyjmuje się, że umowa kredytu wiążąca wysokość udzielonego kredytu i wysokość jego spłat z kursem waluty obcej nie jest nieważna z uwagi na sprzeczność z konstrukcją umowy kredytu przewidzianą w art. 69 ust. 1 ustawy Prawo bankowe.

Brak było również podstaw do uznania nieważności umowy zawartej przez powodów, jako sprzecznej z innymi uregulowaniami ustawowymi, czy też zasadami współżycia społecznego. Umowa nie zawiera też zapisów, które miałyby na celu obejście ustawy (art. 58 § 1 i 2 k.c.). Jak przedstawiono powyżej, powodowie, małżeństwo we wspólności majątkowej - zawierając sporną umowę, dążyli do określonego celu gospodarczego jakim było wyremontowanie i wyposażenie nieruchomości o przeznaczeniu hotelarsko-gastronomicznym. Nie działali przy tym w sytuacji przymusu. W tych okolicznościach, w świetle tych ustaleń, nie sposób uznać, aby sporna umowa była sprzeczna z zasadami współżycia społecznego.

W konsekwencji należało uznać, że wyrok Sądu pierwszej instancji, uwzględniający powództwo, stwierdzający nieważność spornej umowy, oparty został na błędnej ocenie polegającej na nieuprawnionym przyznaniu powodom statusu konsumenta., co skutkowało naruszeniem prawa materialnego tj. art. 22

1 k.c.

Zmiana zaskarżonego wyroku co do istoty sprawy skutkowała koniecznością zmiany rozstrzygnięcia o kosztach postępowania przed sądem pierwszej instancji, zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu stosownie do art. 98 § 1 k.p.c.

Na koszty strony pozwanej złożyły się koszty zastępstwa prawnego wyliczone stosownie do § 2 pkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz opłata od pełnomocnictwa 17 zł. Kwota kosztów została zasądzona bez odsetek z uwagi na datę zawiśnięcia procesu.

Zmianie, stosownie do wyniku procesu, podlegało również rozstrzygnięcie o niepokrytych wydatkach związanych z przeprowadzeniem dowodu z opinii biegłego sądowego. W toku postępowania przed Sądem pierwszej instancji z Kasy Sądu Okręgowego została wypłacona część wynagrodzenia biegłemu sądowemu

w wysokości 2 366,69 zł. Powodowie przegrali proces w całości, niemniej jednak postanowieniem z dnia 5 stycznia 2017 r. powodowie zostali zwolnieni od kosztów sądowych w części ponad kwotę 500 zł (k. 1224), z tych przyczyn nieuiszczonymi wydatkami w wysokości 2 366,69 zł Sąd Apelacyjny obciążył Skarb Państwa tj. Sąd Okręgowy we Wrocławiu – na podstawie art. 113 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

a contrario.

Z uwagi na powyższe na podstawie art. 386 § 1 k.p.c. Sąd Apelacyjny zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że: w punktach I. i II. powództwo główne i ewentualne oddalił; w punkcie III. zasądził solidarnie od powodów na rzecz strony pozwanej 5417 zł z tytułu zwrotu kosztów procesu; w punkcie IV. nieuiszczonymi wydatkami na opinię biegłego w wysokości 2366,69 zł obciążył Skarb Państwa – Sąd Okręgowy we Wrocławiu, o czym orzekł jak w pkt 2 wyroku.

Na podstawie art. 350 § 1 k.p.c. Sąd Apelacyjny sprostował oznaczenie strony pozwanej w części wstępnej zaskarżonego wyroku określając ją jako: (...) Bank (...) (...) z siedzibą w H., o czym orzekł w pkt 1 wyroku.

O kosztach postępowania apelacyjnego orzeczono na podstawie art. 98 § 1 k.p.c. Na koszty strony pozwanej złożyła się opłata od apelacji w kwocie 29 835 zł, wynagrodzenie jej pełnomocnika w kwocie 8 100 zł, ustalone w oparciu o § 2 pkt 7 w zw. z § 10 ust. 1 pkt 2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz opłata od pełnomocnictwa 17 zł. O odsetkach orzeczono na podstawie art. 98 § 11 k.p.c. Z tych przyczyn orzeczono jak w pkt 3. wyroku.

H. M.

ZARZĄDZENIE

1. (...)

1. (...)

2. (...)

Hasła tematyczne: Klauzule abuzywne, Konsument

22 dni od wyroku do publikacji

  1. Wyrok 29 kwietnia 2026 r.
  2. Portal: 21 maja 2026 r.

Pełny tekst i metryka orzeczenia: Portal Orzeczeń Sądów Powszechnych. Tytuł i streszczenie przygotował model językowy na podstawie treści orzeczenia. Orzeczenie może być nieprawomocne.