- Sygnatura akt
- VI GC 159/22
- Sąd
- Sąd Rejonowy w Wałbrzychu
- Wydział
- VI Wydział Gospodarczy
- Rodzaj
- Wyrok
- Data orzeczenia
- 20 lutego 2023 r.
- Rozstrzygnięcie
- Zasądzono
- Żądanie pozwu
- 31 569 zł
- Opublikowano w portalu
- 30 października 2026 r.
- W serwisie od
Zestawienie z tego dnia- Kategorie
- Nieruchomości i budowy
© autorzy OpenStreetMap
Prąd z remontowanego dworca także dla innego podmiotu. Sąd zasądził 4671,31 zł
Przejdź do orzeczenia, 20 min czytania
Spór
Powód domagał się od pozwanego 31 569 zł za energię elektryczną i gaz zużyte w okresie prowadzenia robót budowlanych na jego obiekcie. Pozwany twierdził, że nie wykazano ilości zużytej przez niego energii.
Ustalenia sądu
Sąd ustalił, że pozwany wykonywał roboty i w części okresu korzystał z energii z własnej umowy z dostawcą, a od 13 stycznia 2021 r. do 29 marca 2021 r. z energii dostarczanej do budynku powoda. Z tej energii korzystał także inny podmiot, którego pobór nie był opomiarowany. Zużycie pozwanego sąd określił na 60% zużycia z analogicznego okresu 2020 r.
Rozstrzygnięcie
Sąd zasądził od pozwanego 4671,31 zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od 22 stycznia 2022 r., oddalił powództwo w pozostałej części i zasądził od powoda na rzecz pozwanego 2294,75 zł kosztów procesu.
Dlaczego
Sąd uznał, że umowa o roboty nie regulowała rozliczeń zużytej energii, a roszczenie wynikało z art. 405 k.c. Ponieważ inny podmiot korzystał z tej samej energii bez opomiarowania, dokładne wykazanie zużycia pozwanego było niemożliwe, co pozwoliło na szacunkowe ustalenie kwoty.
Dla firm
Jeżeli umowa o roboty nie nakłada na wykonawcę obowiązku pokrycia kosztów zasilania całego obiektu, roszczenie o zwrot mediów może opierać się na bezpodstawnym wzbogaceniu. Wysokość zwrotu ogranicza wtedy faktycznie zużyta przez wykonawcę energia, a nie cała kwota z rachunku właściciela.
Więcej o sprawie
Powód obciążył pozwanego kosztami prądu i gazu z czasu przebudowy dworca. Z energii korzystał też inny podmiot, bez opomiarowania, więc sąd oszacował zużycie na podstawie art. 322 k.p.c.
Pozwany nie był kontraktowym odbiorcą tej energii, nie był też zobowiązany do zapewnienia zaopatrywania w nią całego obiektu
- Rozstrzygnięcie
- Zasądzono
- Żądanie pozwu
- 31 569 zł
- Sąd
- Sąd Rejonowy w Wałbrzychu, VI Wydział Gospodarczy
- Sygnatura
- VI GC 159/22
Treść orzeczenia około 20 minut czytania
Sygnatura akt VI GC 159/22
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 20 lutego 2023 r.
Sąd Rejonowy w Wałbrzychu VI Wydział Gospodarczy w składzie:
Przewodniczący SSR Łukasz Kozakiewicz
Protokolant Magdalena Borys
po rozpoznaniu w dniu 20 lutego 2023 r. na rozprawie sprawy
z powództwa
(...) S.A. w W.
przeciwko
(...) SP. z o.o. w W.
o zapłatę 31 569,00 zł
I. zasądza od pozwanego (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w W. na rzecz powoda (...) Spółki akcyjnej w W. kwotę 4.671,31 zł (cztery tysiące sześćset siedemdziesiąt jeden złotych 31/100) wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 22 stycznia 2022r.,
II. dalej idące powództwo oddala,
III. zasądza od powoda na rzecz pozwanego kwotę 2.294,75 zł (dwa tysiące dwieście dziewięćdziesiąt cztery 74/100) tytułem kosztów procesu.
Uzasadnienie
Powód wniósł o zasądzenie od pozwanego kwoty 31.568,73 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od kwoty 29,297,42 zł od dnia 24 września 2021r. i od kwoty 2.271,31 zł od dnia 13 października 2021r. oraz kosztami procesu. W uzasadnieniu pozwu podał, że pozwany wykonywał na jego rzecz roboty budowlane w związku z czym zobowiązał się także do zwrotu kosztów zużytych mediów. Roszczenie obejmuje koszty energii elektrycznej za okres do 20 listopada 2020r. do 29 marca 2021r. w wysokości 29.297,42 zł oraz koszt gazu za okres od 19 lutego 2021r. do 26 marca 2021r. w wysokości 2.271,31 zł – zgodnie ze wskazanymi liczników i fakturami źródłowymi dostawców.
Nakazem zapłaty w postępowaniu upominawczym z dnia 8 sierpnia 2022r. sygn. akt VI GNc 402/22 nakazano pozwanemu aby zapłacił na rzecz powoda kwotę 31.568,73 zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie: od kwoty 29.297,42 zł od dnia 24 września 2021r. i od kwoty 2.271,31 zł od dnia 13 października 2021r., oraz kwotę 3.996,- zł tytułem kosztów procesu.
W sprzeciwie od tego nakazu zapłaty pozwany wniósł o oddalenie powództwa w całości i zasądzenie na jego rzecz kosztów procesu. Wskazał, że w okresie od stycznia 2020r. do 2 stycznia 2021r. korzystał z energii elektrycznej na podstawie odrębnie zawartej z dostawcą energii umowy. Natomiast dostarczana w późniejszym okresie do remontowanego obiektu energia elektryczna była wykorzystywana także przez inne podmioty w tym (...) S.A. Zarzucił, że powód nie wykazał roszczenia – nie wykazał ilości zużytej przez pozwanego energii w okresie od stycznia do marca 2021r.
Sąd ustalił.
W dniu 30 października 2019r. strony zawarły umowę Nr (...) o wykonanie robót budowalnych w ramach zadania inwestycyjnego pod nazwą „Przebudowa dworca kolejowego B. Z.”, w terminie 65 tygodni od dnia jej zawarcia (§ 9 ust. 1), w ramach którego pozwany zobowiązał się także do organizacji i zagospodarowania miejsca realizacji przedmiotu umowy wraz z zapleczem, w tym doprowadzenia własnym staraniem i na własny koszt energii elektrycznej i do placu budowy w celi realizacji robót poprzez założenie liczników oraz poniesienie kosztów zużycia tych mediów okresie realizacji robót zgodnie z odczytem liczników wynikającym z ustaleń poczynionych z właścicielami mediów (§ 3 ust. 7 pkt 1 ppkt e). W dniu 14 października 2020r. pozwany potwierdził gotowość ponoszenia kosztów zużytej energii elektrycznej.
Dowód:
umowa Nr (...) z załącznikami – k. 5 – 74.
W dniu 5 listopada 2019r. przekazano pozwanemu teren budowy.
Dowód:
protokół z dn. 5.11.2019r. – k. 75 – 78.
W dniu 29 marca 2020r. przekazano pozwanemu m.in. główny licznik energii elektrycznej nr (...) ze stanem 1.82 – 444,17 oraz główny licznik gazowy ze stanem: 01118,00. Liczniki te zostały zdemontowane przed wykonaniem robót. Po wykonaniu robot zamontowano nowe liczniki i przekazano je inwestorowi.
Dowód:
wykaz przykazanych liczników – k. 80, zeznania świadka S. K. [00.03.51 – 00.34.30] – k. 211 – 212, zeznania świadka S. S. [00.00.59 – 00.20.50] – k. 217.
Na skutek wniosku o przyłączenie do sieci złożonego w dniu 30 grudnia 2019r., w dniu 13 stycznia 2020r. pozwany zawarł z (...) Sp. z o.o. umowę kompleksową Nr (...) dostawy energii elektrycznej od punktu odbioru w B., przy ul. (...), działka (...), na potrzeby placu budowy, w grupie taryfowej C. W dniu 8 stycznia 2021r. pozwany złożył wniosek o rozwiązanie umowy. Umowa została rozwiązana z dniem 12 stycznia 2021r.
Dowód:
pismo z dn. 16.12.2019r. – k. 146, karta danych technicznych – k. 147, umowa Nr (...) – k. 148 149, umowa kompleksowa Nr (...) – k. 150, pismo z dn. 13.01.2020r. – k. 151, wniosek o rozwiązanie umowy – k. 152 – 153, zeznania świadka S. K. [00.03.51 – 00.34.30] – k. 211 – 212 , zeznania świadka S. S. [00.00.59 – 00.20.50] – k. 217.
Na podstawie umowy Nr (...) powód kupował (zużywał) energię elektryczną, w tym w okresie:
od 14 stycznia 2020r. do 18 lutego 2020r. – 833 kWh;
od 18 lutego 2020r. do 24 marca 2020r. – 1.692 kWh;
od 24 marca 2020r. do 11 kwietnia 2020r. – 1.202 kWh;
od 6 października 2020r. do 15 listopada 2020r. – 3.616 kWh;
od 16 listopada 2020r. do 15 grudnia 2020r. – 4.528 kWh;
od 16 grudnia 2020r. do 12 stycznia 2021r. – 1.050 kWh.
Dowód:
faktury VAT – k. 154 – 166, 172 – 177.
W okresie od 5 listopada 2019r. do 12 stycznia 2020r. na potrzeby wykonania umowy Nr (...) pozwany korzystał z energii elektrycznej pozyskiwanej z własnych generatorów prądu. Pozwany nie korzystał z energii dostarczanej do pobliskiej tablicy należącej do (...) z uwagi na zbyt słabą moc.
W okresie od 13 stycznia 2020r. do 12 stycznia 2021r. na potrzeby wykonania umowy Nr (...) pozwany korzystał wyłącznie z energii elektrycznej dostarczanej przez (...) Sp. z o.o. na podstawie umowy kompleksowej Nr (...) zawartej z pozwanym i przy użyciu wykonanego na te potrzeby przyłącza napowietrznego. W tym okresie pozwany wykonywał w obrębie całego obiektu roboty rozbiórkowe, dekarskie, elewacyjne, związane z wykonaniem instalacja elektrycznej, wentylacyjnej i teletechnicznej oraz roboty wykończeniowe, używając w tym celu urządzeń elektrycznych w postaci: wiertarki, młotowiertarki, szlifierki, przecinarki, spawarki – średnio 4 – 5 urządzeń dziennie. Powód używał także przenośnych reflektorów halogenowych oraz urządzeń grzewczych na paliwo stałe (z wentylatorem zasilanym elektrycznie). Umowa kompleksowa Nr (...) została rozwiązana w związku z finalizacją robót i kolejnością montowania osprzętu, który podlegał rozruchowi i nie musiał być zasilany z finalnej sieci energetycznej (zasilanie z niestabilnej sieci tymczasowej rodziło ryzyko uszkodzenia).
W okresie od 13 stycznia 2021r. do 29 marca 2021r. na potrzeby wykonania umowy Nr (...) pozwany korzystał z energii elektrycznej dostarczanej do remontowanego budynku stanowiącego własność powoda. W tym okresie pozwany wykonywał roboty wykończeniowe (układanie gładzi, malowanie, montaż tablic informacyjnych) w pomieszczeniu poczekalni i pomieszczeniach sąsiednich, używając w tym celu urządzeń elektrycznych w postaci: mieszalnika, szlifierki kątowej – średnio 2 – 3 urządzeń dziennie. Nadto wykonywał prace przy zagospodarowaniu terenu, używając urządzeń w postaci koparki i ubijaków – niewymagających zasalania elektrycznego. Oświetlenie pochodziło z wykonanej już instalacji. Ogrzewanie pochodziło z wykonanej już i uruchomionej instalacji centralnego ogrzewania zasilanej gazem.
Z energii elektrycznej dostarczanej do budynku korzystał też (...) S.A. na potrzeby zasilania: pomieszczenia dyżurnego z pulpitem sterowniczym, pomieszczenia serwerowni, pomieszczenia sterowni oraz oświetlenia peronów. Pobór energii przez (...) S.A. następował bez jego opomiarowania.
Dowód:
zeznania świadka S. K. [00.03.51 – 00.34.30] – k. 211 – 212, zeznania świadka S. S. [00.00.59 – 00.20.50] – k. 217.
Powód obciążył pozwanego kosztami zużytej energii elektrycznej w okresie od 20 listopada 2020r. do 29 marca 2021r. w łącznej wysokości 29.782,51 zł brutto, przy czym koszty i zużycie wynosiło:
od 20 listopada 2020r. do 30 listopada 2020r. – 0 kWh (koszty w wysokości 600,60 zł stanowiły opłaty stałe);
od 1 grudnia 2020r. do 31 grudnia 2020r. – 2.674 kWh w cenie jednostkowej 0,471 zł netto plus opłata handlowa 47,- zł netto; koszty dystrybucji wyniosły 1.664,23 zł netto;
od 1 stycznia 2021r. do 31 stycznia 2021r. – 7.229 kWh w cenie jednostkowej 0,471 zł netto plus opłata handlowa 47,- zł netto; koszty dystrybucji wyniosły 2.642,52 zł netto;
od 1 lutego 2021r. do 28 lutego 2021r. – 9.442 kWh w cenie jednostkowej 0,471 zł netto plus opłata handlowa 47,- zł netto; koszty dystrybucji wyniosły 3.369,69 zł netto;
od 1 marca 2021r. do 31 marca 2021r. – 7.556 kWh w cenie jednostkowej 0,471 zł netto plus opłata handlowa 47,- zł netto; koszty dystrybucji wyniosły 3.659,02 zł netto.
Dowód:
faktura VAT Nr (...) – k. 81, faktury VAT – k. 83 – 92.
Powód obciążył pozwanego kosztami zużytego paliwa gazowego w okresie od 19 lutego 2021r. do 26 marca 2021r. w łącznej wysokości 2.271,31 zł brutto.
Dowód:
faktura VAT Nr (...) – k. 82, faktura VAT Nr (...) – k. 93, pismo z dn. 3.08.2021r. – k. 94.
Na skutek doręczonych wezwań do zapłaty, pozwany odmówił zapłaty żądanej przez powoda kwoty 29.782,51 zł stanowiącej koszty zużytej energii elektrycznej.
Dowód:
pismo z dn. 21.01.2022r. z potwierdzeniem nadania i doręczenia – k. 167 – 168, 169, 170, pismo z dn. 9.02.2022r. – k. 95, pismo z dn. 17.02.2022r. – k. 96.
Sąd zważył.
Stan faktyczny niniejszej sprawy Sąd ustalił na podstawie powołanych przez obie strony dowodów z dokumentów – prawdziwości i rzetelności których żadna z nich nie zaprzeczyła (kwestionowane były jedynie niektóre fakty, które miały z dowodów tych wynikać), co pozwalało uznać je za właściwe i miarodajne źródło informacji o stanie faktycznym sprawy.
Nadto przeprowadzono dowód z zeznań świadków S. K. i S. S., które okazały się zasadniczo spójne wewnętrznie jak i z pozostałym materiałem dowodowym. Pewna rozbieżność w zakresie ilości używanych w trakcie realizacji umowy urządzeń elektrycznych wynikała po pierwsze z tego, że świadek S. K. podawał ilość uśrednioną dziennie, zaś świadek S. S. łączną ilość; po wtóre świadek S. S. wskazywał, że nie pamięta dokładnie tej okoliczności. Nie dawało to jednak podstaw do odmowy któremukolwiek z zeznań wiarygodności.
Na podstawie art. 235
2 § 1 pkt 1 k.p.c. w zw. z art. 458
11 k.p.c. oraz art. 235
2 § 1 pkt 3 i 5 k.p.c. Sąd pominął dowód z zeznań świadka I. K., gdyż okazała się on niedopuszczalny w zakresie w jakim okoliczności sprawy (warunki zobowiązania, oświadczanie pozwanego co do pokrywania kosztów mediów) musiały być wykazane dokumentami (art. 458
11 k.p.c.) oraz w zakresie, w jakim świadek został powołany na okoliczności ocenę a nie fakty (zasadność roszczenia). Sąd oddalił także wniosek pozwanego o zobowiązanie powoda do przedstawienia faktur VAT wystawionych na rzecz (...) S.A., gdyż nie został on połączony z jakimkolwiek wnioskiem dowodowym, a zatem zgromadzenie tych dokumentów w aktach sprawy było bezcelowe.
W oparciu o przeprowadzone dowody Sąd ustalił istotne okoliczności sprawy obejmujące treść łączącego strony stosunku zobowiązaniowego oraz warunki w jakich zostało ono wykonane, że szczególnym uwzględnieniem sposobu zasilania używanych przez pozwanego maszyn i urządzeń budowlanych w energię elektryczną oraz ilość zużytej energii elektrycznej i jej koszt.
Roszczenie o zwrot kosztów dostarczonego paliwa gazowego okazało się jedynie pozornie sporne. O ile bowiem pozwany objął zakresem zaskarżenia całość roszczenia stwierdzanego nakazem zapłaty sygn. akt VI GNc 402/22, tyle nie podnosił jakichkolwiek, nawet ogólnikowych zarzutów, odnoszących się do części żądania pozwu związanej z rozliczeniem zużytego gazu. W konsekwencji, roszczenie to obejmujące kwotę 2.271,31 zł, jako niekwestionowane zasługiwało na uwzględnienie.
Spór obejmował rozliczenie kosztów energii elektrycznej. Zgodnie z łączącą strony umową Nr (...) pozwany zobowiązany był do organizacji i zagospodarowania miejsca realizacji przedmiotu umowy wraz z zapleczem, w tym doprowadzenia własnym staraniem i na własny koszt energii elektrycznej i do placu budowy w celi realizacji robót poprzez założenie liczników oraz poniesienie kosztów zużycia tych mediów okresie realizacji robót zgodnie z odczytem liczników wynikającym z ustaleń poczynionych z właścicielami mediów. Pozornie nieracjonalne zachowanie pozwanego, który korzystał z energii elektrycznej na podstawie umowy kompleksowej zawartej bezpośrednio z dostawcą energii elektrycznej jedynie przez cześć czasu realizacji inwestycji została jednak wyjaśniona w sposób usprawiedliwiający zachowanie powoda i pozwalający na uznanie, że w/w obowiązek umowy został przez niego należycie wykonany. Otóż początkowo pozwany korzystał z własnych generatorów elektrycznych – w oczekiwaniu na rozpatrzenie wniosku zawarcie umowy kompleksowej. Następnie w okresie od 13 stycznia 2020r. do 12 stycznia 2021r. korzystał z energii elektrycznej dostarczanej mu na podstawie w/w umowy. Z kolei od 13 stycznia 2021r. do 29 marca 2021r. korzystał z energii elektrycznej dostarczanej do remontowanego obiektu na podstawie umowy zawartej z powodem. Przyczyną takiego stanu rzeczy (rozwiązania umowy kompleksowej zawartej przez pozwanego z dostawca energii) była konieczność zamontowania i uruchomienia urządzeń elektrycznych i elektrycznych, które powinny być zasilane z sieci docelowej (a ich zasilanie z niestabilnej sieci tymczasowej rodziło ryzyko uszkodzeń – świadek S. S.). Okres ten objęty jest roszczeniem powoda przypadał w końcowej fazie wykonywania robót od 13 stycznia 2021r. do 29 marca 2021r.
Analiza zaistniałych w sprawie okoliczności oraz treści łączącej strony umowy, prowadzi – w ocenie Sadu – do wniosku, że przedmiotem roszczenia nie jest ani wykonanie umowy, ani odszkodowanie za jej nienależyte wykonanie. Umowa Nr (...) w żadnym miejscu nie regulowała kwestii rozliczeni między stronami zużytej energii elektrycznej. Zobowiązuje ona bowiem jedynie pozwanego do zapewnienia we własnym zakresie dostaw energii elektrycznej oraz pokrycia jej kosztów bezpośrednio na rzecz dostawcy. Nawet w połączeniu z oświadczeniem z dnia 14 października 2020r., nie można zatem roszczenia powoda uznać za znajdującego umocowanie w umowie. Przedmiotowe oświadczenie nie kreuje bowiem zobowiązania z uwzględnieniem obowiązującej w polskim prawie cywilnym zasady kazualności czynności prawnej. Nie można też skutecznie odwoływać się do odpowiedzialności pozwanego za nienależyte wykonanie umowy na podstawie art. 471 k.c. O ile – jak wskazano wyżej – pozwany był zobowiązany do zapewnienia dostaw energii elektrycznej na teren budowy – o tyle zaprzestanie wykonywania tego obowiązku od 13 stycznia 2021r. okazało się usprawiedliwione, a tym samym obalone zostało domniemanie winy dłużnika, determinujące jego odpowiedzialność odszkodowawczą. W tej sytuacji podstawy prawnej roszczenia powoda należy upatrywać w dyspozycji art. 405 k.c., w myśl którego kto bez podstawy prawnej uzyskał korzyść majątkową kosztem innej osoby, obowiązany jest do wydania korzyści w naturze, a gdyby to nie było możliwe, do zwrotu jej wartości. Nie ulega bowiem wątpliwości, że pozwany korzystał z energii elektrycznej dostarczanej do remontowanego obiektu, co skutkowało obciążeniem powoda przez dostawcę energii związanymi z tym kosztami. Powodowało to zatem powstanie po stronie powoda uszczerbku majątkowego, który z kolei znajdował odzwierciedlenie w majątku pozwanego w postaci zmniejszenia pasywów – oszczędzeniu kosztu wykorzystanej energii elektrycznej (
vide:
wyrok Sądu Najwyższego z dnia 10 października 2018 r., sygn. akt II PK 161/17; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 8 marca 2018 r., sygn. akt II CSK 299/17; uchwała Sądu Najwyższego z dnia 5 grudnia 2013 r., sygn. akt III PZP 6/13; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 24 października 2006 r., sygn. akt II PK 126/06). Podkreślenia wymaga, że wartość majątkowa nie musi wyjść z majątku zubożonego (powoda) – wystarczy, że zostaje uzyskana przez wzbogaconego (pozwanego) jego kosztem (
vide:
postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 30 września 2022 r., sygn. akt I CSK 2689/22). Wartość roszczenia powoda wyznaczana jest zatem z jednej strony zakresem jego zubożenia, a z drugiej – zakresem wzbogacenia pozwanego, przy czym mając na uwadze dyspozycję powołanego przepisu, pierwszeństwo należałoby przyznać wartości wzbogacenia (zwrotowi podlega korzyść majątkowa uzyskana przez wzbogaconego a nie utracona przez zubożonego). W tych warunkach nie powinno rodzić wątpliwości, że pozwany ponosi odpowiedzialność za wartość zużytej przez siebie energii elektrycznej, przy czym bezspornym pozostaje, że nie był on jedynym podmiotem, który w okresie od 13 stycznia 201r. do 29 marca 2021r. korzystał z energii elektrycznie dostarczanej do nieruchomości powoda. W tym czasie bowiem z obiektu tego i dostarczanej do niego na rachunek powoda energii elektrycznej korzystał także (...) S.A., który zasilał z niej pomieszczenia dyżurnego z pulpitem sterowniczym, pomieszczenia serwerowni, pomieszczenia sterowni oraz oświetlenie peronów. W konsekwencji, co do zasady niedopuszczalnym było obciążenie pozwanego całością kosztów związanych z dostarczaniem energii elektrycznej do remontowanego obiektu w w/w okresie. Pozwany nie był kontraktowym odbiorcą tej energii, nie był też zobowiązany do zapewnienia zaopatrywania w nią całego obiektu (a jedynie zapewnienia dostaw energii na potrzeby realizowanych robót – co omówiono już wyżej). Korzyść pozwanego z możliwości używania energii dostarczanej na rachunek powoda wyznaczana była zatem wartością faktycznie zżutej przez niego w związku z realizowanymi robotami energii elektrycznej. Powód nie zaoferował dowodów pozwalających na dokładne ustalenie tej wartości, ale i obiektywnie niemożliwe, gdyż – jak wskazał świadek S. K. – energia elektryczna wykorzystywana przez (...) S.A. nie podległa opomiarowaniu. Ne sposób byłoby zatem udokumentować ilości energii zużytej przez ten podmiot i pozwanego. Jednocześnie samo wzbogacenie pozwanego w powyższych okolicznościach pozostaje niewątpliwe. W tych warunkach Sąd doszedł, że ustalenie wartości uzasadnionego roszczenia powoda powinno nastąpić w oparciu o dyspozycję art. 322 k.p.c., umożliwiającego (m.in. w sprawie o zwrot bezpodstawnego wzbogacenia), w razie uznania że ścisłe udowodnienie wysokości żądania jest niemożliwe, nader utrudnione […], zasądzenie odpowiedniej sumy według oceny Sądu opartej na rozważeniu wszystkich okoliczności sprawy. Oparcie rozstrzygnięcia na powołanym przepisie, obezwładnia zarzuty pozwanego co do braku dokładnego wykazania roszczenia. Wartość tę Sąd ustalił poprzez odniesienie faktycznego zużycia energii elektrycznej przez pozwanego w okresie od stycznia do marca 2020r. (a zatem na podstawie łączącej go z dostawcą energii umowy kompleksowej) do analogicznego okresu w roku 2021, przy jednoczesnym uwzględnieniu zakresu wykonywanych w okresie od stycznia do marca 2021r. robót oraz używanego w tym celu sprzętu elektrycznego. Z zeznań świadków S. K. i S. S. wynika, że w okresie od stycznia do marca 2020r. pozwany wykonywał na terenie całego obiektu roboty rozbiórkowe, dekarskie, elewacyjne, związane z wykonaniem instalacja elektrycznej, wentylacyjnej i teletechnicznej oraz roboty wykończeniowe, używając w tym celu urządzeń elektrycznych w postaci: wiertarki, młotowiertarki, szlifierki, przecinarki, spawarki – średnio 4 – 5 urządzeń dziennie i łącznie do 10 urządzeń a także przenośnych reflektorów halogenowych. Natomiast w okresie od stycznia do marca 2021r. pozwany wykonywał roboty wykończeniowe (układanie gładzi, malowanie, montaż tablic informacyjnych) w pomieszczeniu poczekalni i pomieszczeniach sąsiednich, używając w tym celu urządzeń elektrycznych w postaci: mieszalnika, szlifierki kątowej – średnio 2 – 3 urządzeń dziennie i łącznie do 10 urządzeń. Oświetlenie pochodziło z wykonanej już instalacji. Nie rodzi zatem wątpliwości, że w w/w okresach zakres i rodzaj wykonywanych robót oraz wykorzystywanych w tym celu urządzeń elektrycznych był istotnie różny, przy czym większy w okresie od stycznia do marca 2020r. (roboty w większym zakresie, wymagające użycia większej ilości bardziej energochłonnego sprzętu). W ocenie Sądu powyższe uzasadnia przyjęcie faktycznego zużycia energii elektrycznej przez pozwanego w okresie styczeń – marzec 2021r. w wysokości 60% zużycia w okresie styczeń – marzec 2020r. (m.in. proporcja średniej ilości używanych dziennie urządzeń: 4 – 5 do 2 – 3).
Średnie zużycie miesięczne energii elektrycznej w okresie od stycznia do marca 2020r. wynosił 1242,33 kWh (833 + 1.692 + 1.202 = 3.727 : 3). Łączna wartość tej ilości energii elektrycznej za okres od stycznia do marca 2021r. wynosiła zatem 1.755,42 zł netto (2.159,16 zł brutto), stanowiąc iloczyn w/w średniego miesięcznego zużycia, ilości miesięcy oraz stawki za 1 kWh określonej w refakturze wystawionej pozwanemu przez powoda (1.242,33 kWh x 3 miesiące x 0,471 zł). Nadto pozwanego obciążał udział w opłatach stałych, który ustalono jako proporcję energii elektrycznej zużywanej w poszczególnych miesiącach w okresie do stycznia do marca 202r. oraz łącznej dostarczonej do obiektu powoda energii elektrycznej w poszczególnych miesiącach w okresie od stycznia do marca 2021r. I tak:
zużycie energii w 2020
zużycie energii w 2021
wskaźnik proporcjonalny
opłata stała netto
udział pozwanego w opłacie stałej
styczeń
833
styczeń
7229
11,52
2.642,52 zł
304,50 zł
luty
1692
luty
9442
17,92
3.369,69 zł
603,85 zł
marzec
1202
marzec
7556
15,91
3.659,05 zł
582,07 zł
Łączna wartość obciążających pozwanego opłat stałych wynosiła zatem 1.490,42 zł netto (1.833,21 zł brutto). W sumie wartość energii elektrycznej w okresie styczeń – marzec 2021r. (w ilości analogicznej do energii faktycznej wykorzystanej w okresie styczeń – marzec 2020) oraz wartość części opłat stałych wynosiła zatem 3.992,38 zł brutto (2.159,16 zł + 1.833,21 zł). 60% tej kwoty (dotychczasowe obliczenia odnosiły się do ilości energii elektrycznej zużytej przez powoda w okresie od stycznia do marca 2020r., zaś – jak wskazano wyżej, w spornym okresie ilość tę należało ustalić na poziomie 60% tej wartości) stanowi 2.395,43 zł, co skutkowało przyjęciem wartości zużytej przez pozwanego w okresie od stycznia do marca 2021r. energii elektrycznej w wysokości 2.400,- zł (art. 322 k.p.c. upoważnia do szacunkowego określenia wartości roszczenia).
W tych warunkach łączne uzasadnione roszczenie powoda, obiecujące rozliczenie kosztu paliwa gazowego (2.271,31 zł) i energii elektrycznej (2.400,- zł ) zamykało się kwotą 4.671,31 zł.
Od zasądzonych kwot przysługiwały powodowi także odsetki ustawowe za opóźnienie zgodnie z art. 481 § 1 i 2 k.c. Odsetki te przysługują powodowi od następnego dnia po termie zapłaty wyznaczanego w warunkach art. 455 k.c. Materiał dowodowy nie zawiera dowodów na doręczanie pozwanemu refaktur dotyczących paliwa gazowego ani energii elektrycznej. Niemniej pozwany odniósł się do nich pisma z dnia 21 stycznia 2022r., co przesądza fakt ich doręczenia. Mając na uwadze, że w refakturach nie wskazano terminu zapłaty (w dniach), należało uznać, że spełnienie świadczenia winna nastąpić niezwłocznie, co mając na względzie wysokość roszczenia pozwala oczekiwać natychmiastowej zapłaty. Tym samym odsetki przysługiwały powodowi od następnego dnia po, tj. od 22 stycznia 2022r.
Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak w pkt. I wyroku
Powództwo podlegało oddaleniu co do pozostałej części dochodzonej należności z tytułu rozliczenia energii elektrycznej oraz części roszczenia odsetkowego. Jak wskazano wyżej, podstawa prawna roszczenia powoda nie wynikała z umowy a bezpodstawnego wzbogacenia. Nie rodzi przy tym wątpliwości, że skoro pozwany nie ponosił odpowiedzialności za koszt całości dostarczanej do obiektu powoda energii elektrycznej, to roszczenie nie zostało wykazane w sposób precyzyjny. Powód zaoferował bowiem dowody jedynie na okoliczności łącznej ilości i wartości dostarczonej energii elektrycznej – ale już nie na okoliczność ilości tej energii zużytej przez pozwanego. Podkreślenia wymaga, że deklaracja pozwanego zawarta w oświadczeniu z dnia 14 października 202r. może być rozumiana jedynie w ten sposób, że pozwany zobowiązuje się do pokrycia kosztów wykorzystanej przez siebie w związku z realizowanymi robotami budowlanymi energii elektrycznej. Oświadczenie to zostało bowiem złożone w związku z wykonywaniem umowy Nr (...) żadnym wypadku nie może być ono interpretowane jako zobowiązanie pozwanego do, choćby czasowego, przyjęcia na siebie odpowiedzialności za zaopatrzenie remontowanego obiektu w energię elektryczną i ponoszenia związanych z tym kosztów. Warto przypomnieć, że przedmiotowa umowa obligowała pozwanego do dokonania rozliczeń za dostarczoną na potrzeby realizowanych robot budowlanych energię elektryczną w porozumieniu z jej dostawcą (na podstawie wskazań liczników) a nie do pokrywania kosztów całej dostarczonej do obiektu powoda energii elektrycznej w okresie obowiązywania umowy.
Dla porządku należy wyjaśnić, że twierdzenia powoda zawarte w piśmie z dnia m9 grudnia 2022r. (złożonym w tym dniu), podlegały pominięciu na podstawie art. 458
5 § 4 k.p.c. Powód mógł się bowiem ustosunkować do twierdzeń sprzeciwu w ustawowymi terminie 2 tygodni (art. 458
5 § 4 k.p.c.) od jego doręczenia (w dniu 18 listopada 2022r.) – a zatem do dnia 2 grudnia 2022r. Określone w postępowaniu w sprawach gospodarczych zasady dotyczące prawa do zgłaszania dalszych twierdzeń i dowodów (ponad podniesione w pierwszym piśmie procesowym), wykluczają zastosowanie art. 205
3 k.p.c.
Powództwo podlegało oddaleniu co do części żądania odsetkowego. Jak wskazano wyżej, powód mógł domagać się odsetek za opóźnienie od dnia następnego po upływie terminu do spełnienia świadczenia, warunkowanego uprzedniemu wezwaniem pozwanego do zapłaty (względnie doręczeniem refaktury) – stosownie do art. 455 k.c. Skoro materiał dowodowy nie potwierdza, aby nastąpiło to wcześniej niż w dniu 21 stycznia 2022r., to przypadająca w tym dniu wymagalność roszczenia powoda powodowała, że od służą mu odsetki ustawowe za opóźnienie od następnego dnia (22 stycznia 2022r.). Żądanie odsetek za okres wcześniejszy, w którym pozwany nie pozostawał w opóźnieniu ze spełnieniem świadczenia, było zatem nieuzasadnione i podlegało oddaleniu.
W tym stanie rzeczy orzeczono jak w pkt II wyroku.
O kosztach procesu orzeczono na podstawie art. 100 i art. 98 § 1 i 3 k.p.c. Powództwo zostało uwzględnione w 15% i oddalono w 85% co uprawniało strony do adekwatnego do w/w wskaźnika zwrotu kosztów procesu. Poniesione przez powoda koszty procesu wynosiły łącznie 5.196,- zł i obejmowały: opłatę sądową od pozwu w wysokości 1.579,- zł, koszty zastępstwa procesowego w wysokości 3.600,- zł (§ 2 pkt 5 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności adwokackie – Dz. U. poz. 1800 z późn. zm.) i koszty opłaty skarbowej uiszczonej od złożonego dokumentu pełnomocnictwa w wysokości 17,- zł. Poniesione przez pozwanego koszty procesu wynosiły łącznie 3.617,- zł i obejmowały: koszty zastępstwa procesowego w wysokości 3.600,- zł (§ 2 pkt 5 cyt. rozporządzenia) i koszty opłaty skarbowej uiszczonej od złożonego dokumentu pełnomocnictwa w wysokości 17,- zł. W zakresie kosztów procesu obu stronom służył zwrot opłaty skarbowej uiszczonej od jednego pełnomocnictwa. Do celowych kosztów dochodzenia należność wchodzą bowiem koszty związane z występowaniem jednego pełnomocnika. Uwzględniając zakres, w jakim każda ze stron wygrała spór, powodowi przysługiwały koszty procesu w wysokości 779,70 zł (5.196,- zł x 15%), zaś pozwanemu w wysokości 3.074,45 zł (3.617,- zł x 85%), co po zbilansowaniu dawało kwotę 2.294,75 zł (3.074,45 zł – 779,70 zł) należną pozwanemu.
/SSR Łukasz Kozakiewicz/
Hasła tematyczne: Bezpodstawne wzbogacenie
1348 dni od wyroku do publikacji
- Wyrok 20 lutego 2023 r.
- Portal: 30 października 2026 r.
Pełny tekst i metryka orzeczenia: Portal Orzeczeń Sądów Powszechnych. Tytuł i streszczenie przygotował model językowy na podstawie treści orzeczenia. Orzeczenie może być nieprawomocne.