Prokurator chciał połączyć kary sekwencyjne w jedną. Sąd utrzymał wyrok łączny w mocy

CZĘŚĆ WSTĘPNA

Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

Wyrok łączny Sądu Rejonowego w Lwówku Śląskim z dnia 4 listopada 2025 r., sygn. akt II K 153/25

Podmiot wnoszący apelację

Oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego

Kierunek i zakres zaskarżenia

Na niekorzyść

W całości

Podniesione zarzuty

Art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

Wnioski

Zmiana

1

Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy

Fakty uznane za udowodnione

-----------------

-----------------------------------------

--------------------------

----------

Fakty uznane za nieudowodnione

-----------------

-----------------------------------------

--------------------------

----------

Dowody będące podstawą ustalenia faktów

-----------------------------------

--------------------------------------------------------------

Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów

-----------------------------------

--------------------------------------------------------------

​

3. STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków

I. Obraza prawa materialnego, to jest art. 85 § 1 k.k. polegająca na błędnym przyjęciu, że orzeczona wobec Z. M. wyrokiem Sądu Rejonowego w Lwówku Śląskim z dnia 16 grudnia 2024 r., sygn. akt II K 239/23 z pkt III – kara 1 roku pozbawienia wolności jest karą tego samego rodzaju co kary sekwencyjne pozbawienia wolności i ograniczenia wolności orzeczone wyrokami z pkt II i IV, tj. wyrokiem Sądu Rejonowego w Lwówku Śląskim z dnia 14 listopada 2024 r., sygn. akt II K 472/24 oraz wyrokiem Sądu Rejonowego w Lwówku Śląskim z dnia 18 grudnia 2024 r. sygn. akt II K 452/24, a orzeczenie powyższe nie odpowiada prawu, gdyż skutkiem powyższego było objęcie jednym węzłem kary łącznej kar innego rodzaju.

Niezasadny

II. Obraza prawa materialnego, to jest art. 85 § 1 k.k. polegająca na wymierzeniu skazanemu Z. M. kary łącznej 1 roku i 2 miesięcy pozbawienia wolności obok kary 1 roku i 2 miesięcy ograniczenia wolności w sytuacji, gdy przepis art. 87 § 2 k.k. umożliwia objęcie jednym węzłem kary łącznej kar sekwencyjnych pozbawienia wolności i ograniczenia wolności tylko, jeżeli kara łączna pozbawienia wolności nie przekroczyłaby 6 miesięcy pozbawienia wolności, a orzeczenie powyższe nie odpowiada prawu, gdyż skutkiem powyższego było orzeczenie kary pozbawienia wolności w wymiarze przewyższającym ustawową górną granicę wymiaru kary łącznej pozbawienia wolności wskazaną w wyżej wymienionym przepisie.

Niezasadny

Ad. I

Odnosząc się do zarzutów apelacji prokuratora w pierwszej kolejności zauważyć należy, iż Sąd Rejonowy wydając zaskarżony wyrok łączny prawidłowo przeanalizował dane o karalności Z. M. i zgodnie z regulacją art. 85 § 1 k.k. ustalił, iż w tej sytuacji procesowej węzłem kary łącznej objęte mogą być kary orzeczone wyrokami wymienionymi w pkt II, III i IV za przestępstwa, które zostały przez niego popełnione, zanim zapadł wyrok Sądu Rejonowego w Lwówku Śląskim z dnia 14 listopada 2024 r. o sygn. akt II K 472/24 opisany w pkt II części wstępnej zaskarżonego wyroku. Trafnie zastosował przy tym dyrektywy wymiaru kary łącznej, uwzględniając czas popełnienia i charakter czynów popełnionych w ramach ciągu przestępstw, a także późniejszą postawę skazanego oraz opinię na jego temat z zakładu karnego.

Nie jest przy tym słuszne stanowisko skarżącej, iż kary sekwencyjne pozbawienia wolności i ograniczenia wolności orzeczone wyrokami z pkt II i IV części wstępnej zaskarżonego orzeczenia, tj. wyrokiem Sądu Rejonowego w Lwówku Śląskim z dnia 14 listopada 2024 r. o sygn. akt II K 472/24 oraz wyrokiem Sądu Rejonowego w Lwówku Śląskim z dnia 18 grudnia 2024 r. sygn. akt II K 452/24 stanowią karę innego rodzaju, aniżeli kara pozbawienia wolności orzeczona wyrokiem z pkt III części wstępnej zaskarżonego orzeczenia. Żaden przepis nie wyklucza bowiem możliwości łączenia kar sekwencyjnych z inną orzeczoną karą na zasadach przewidzianych w prawie karnym materialnym. Wyrok Sądu Najwyższego z 29 maja 2018 r. o sygn.. akt II K 155/18, na który powoływał się prokurator, odnosił się do zasad stosowania art. 87 § 1 i 2 k.k., nie biorąc pod uwagę, iż Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z 11 czerwca 2029 r. o sygn. akt P 20/17 stwierdził, iż przepis art. 87 § 1 k.k. w zakresie, w jakim nakłada na sąd obowiązek połączenia kar pozbawienia wolności i ograniczenia wolności oraz wymierzenia kary łącznej pozbawienia wolności po dokonaniu zamiany kary ograniczenia wolności na karę pozbawienia wolności, jest niezgodny z art. 45 ust. 1 i art. 175 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Oczywistym jest przy tym, iż wyrok ten rzutował również na orzecznictwo dotyczące stosowania kar łącznych, dezaktualizując argumenty podnoszone przez prokuratora w wywiedzionej przez niego apelacji.

Ad. II

Jak już wspomniano, Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 11 czerwca 2019 r. o sygn. akt P 20/17 zakwestionował obligatoryjny charakter stosowania regulacji art. 87 § 1 k.k. Konsekwencją tego rozstrzygnięcia jest możliwość nie zastosowania tego przepisu z uwagi na okoliczności sprawy, np. postawę skazanego i dyrektywy wymiaru kary łącznej określone w art. 85a k.k.

Należy także zwrócić uwagę, iż Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 23 lipca 2025 r. o sygn. III KK 239/25 nie zakwestionował dopuszczalności połączenia węzłem kary łącznej odrębnie kar pozbawienia wolności i ograniczenia wolności i orzeczenia w wyroku łącznym kary łącznej pozbawienia wolności i kary łącznej ograniczenia wolności za przestępstwa pozostające w realnym zbiegu. Także w wyroku Sądu Najwyższego z dnia 11 września 2025 r., o sygn. akt IV KK 102/25 potwierdzono możliwość wydania takiego rozstrzygnięcia, albowiem zmiana obligatoryjnego charakteru art. 87 § 1 k.k. na fakultatywny rzutowała także na zakres stosowania art. 87 § 2 k.k., który w wyniku powołanego orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego może wykraczać poza jego literalną treść limitującą granice wymiaru kary łącznej do pozbawienia wolności do 6 miesięcy. Kryterium nadrzędnym dla określenia wymiaru kary łącznej pozostaje przy tym spełnienie celów kary.

Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności stwierdzić należy, iż podniesiony w apelacji zarzut naruszenia art. 85 § 1 k.k. poprzez wymierzenie kary łącznej pozbawienia wolności wykraczającej poza limit określony w art. 87 § 2 k.k. obok kary łącznej ograniczenia wolności nie był zasadny. Konsekwencją wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 11 czerwca 2019 r. o sygn. akt P 20/17 jest utrata obligatoryjnego charakteru art. 87 k.k., co odniesienie ma również do § 2 k.k. tego przepisu limitującego wymiar kary łącznej pozbawienia wolności wymierzanej obok kary łącznej ograniczenia wolności.

Prokurator wniósł o zmianę powyższego wyroku łącznego poprzez połączenie jednym węzłem kary łącznej wyroków z pkt II i IV i orzeczenie względem skazanego Z. M. na podstawie art. 85 § 1 k.k. w zw. z art. 87 § 2 k.k. kary łącznej w wymiarze 4 miesięcy pozbawienia wolności oraz 1 roku i 2 miesięcy ograniczenia wolności polegającej na obowiązku wykonywania nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 30 godzin w stosunku miesięcznym, a ponadto o umorzenie postępowania co do wyroku opisanego w pkt III u pozostawienie go do odrębnego wykonania.

Niezasadny

Odnosząc się do wniosku prokuratora w pierwszej kolejności zauważyć należy, iż stwierdzenie zaistnienia realnego zbiegu przestępstw z art. 85 § 1 k.k. nie daje Sądowi możliwości selektywnego wyboru, które z kar podlegających łączeniu obejmie węzłem kary łącznej, a które z niego wykluczy. Sąd Rejonowy w badanej sprawie prawidłowo, ustalił, iż w realnym zbiegu pozostają przestępstwa, których Z. M. dopuścił się, zanim zapadł wyrok Sądu Rejonowego w Lwówku Śląskim z dnia 14 listopada 2024 r. o sygn. akt II K 472/24 opisany w pkt II części wstępnej zaskarżonego wyroku, zaś łączeniu podlegały kary orzeczone wyrokami wymienionymi w pkt II, III i IV zaskarżonego wyroku łącznego.

Z tego względu nie ma podstaw do uwzględnienia wniosku prokuratora, aby węzłem kary łącznej objąć jedynie kary orzeczone wyrokami wymienionymi w pkt II i IV części wstępnej zaskarżonego wyroku łącznego, zaś w stosunku do wyroku opisanego w pkt III – postępowanie o wydanie kary łącznej umorzyć.

4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU

---------------------------------------------------------------------------------------------------------

---------------------------------------------------------------------------------------------------------

5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO

Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji

Przedmiot utrzymania w mocy

Sąd Odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżony wyrok wobec skazanego Z. M..

Zaskarżony wyrok, jako trafny i prawidłowy, podlegał utrzymaniu w mocy.

Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji

Przedmiot i zakres zmiany

---------------------------------------------------------------------------------------------------------

---------------------------------------------------------------------------------------------------------

---------------------------------------------------------------------

---------------------------------------------------------------------------------------------------------

Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości

---------------------------------------------------------------------------------------------------------

Konieczność umorzenia postępowania

---------------------------------------------------------------------------------------------------------

---------------------------------------------------------------------

---------------------------------------------------------------------------------------------------------

Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania

-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku

Koszty Procesu

Punkt II wyroku

Wobec nie uwzględnienia apelacji wywiedzionej wyłącznie przez prokuratora Sąd Odwoławczy działając w oparciu o art. 636 § 1 k.p.k. stwierdził, że koszty sądowe za postępowanie odwoławcze ponosi Skarb Państwa.

PODPIS

Granice zaskarżenia

Podmiot wnoszący apelację

prokurator

Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja

wymiar kary łącznej

Kierunek i zakres zaskarżenia

Na niekorzyść

W całości

Podniesione zarzuty

Art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

Wnioski

Zmiana

Granice zaskarżenia

Podmiot wnoszący apelację

prokurator

Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja

wymiar kary łącznej

Kierunek i zakres zaskarżenia

Na niekorzyść

W całości

Podniesione zarzuty

Art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

Wnioski

Zmiana