Sąd uniewinnił R. I. od paserstwa, a karę B. F. za kradzież obniżył do 1 roku i 8 miesięcy

CZĘŚĆ WSTĘPNA

Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

Wyrok Sądu Rejonowego w Jeleniej Górze z dnia 4 kwietnia 2025 r., sygn. akt II K 818/23

Podmiot wnoszący apelację

Obrońca oskarżonego

Kierunek i zakres zaskarżenia

Na korzyść

W całości

Podniesione zarzuty

Art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

Art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

Art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

Wnioski

Uchylenie

Zmiana

1

Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy

Fakty uznane za udowodnione

1. R. I.

W nocy z 29 na 30 grudnia 2022 r. R. I. przejeżdżał przez terytorium Niemiec, gdzie w okolicach miejscowości D. i W. dopuścił się wykroczeń drogowych. Jego twarz jest widoczna na zdjęciach z fotoradarów.

Kserokopie pisemnych informacji o popełnieniu wykroczeń drogowych na terenie Niemiec

Fakty uznane za nieudowodnione

2. B. F.

Oskarżony nie był sprawcą przypisanego mu przestępstwa kradzieży

Dowody będące podstawą ustalenia faktów

Kserokopie pisemnych informacji o popełnieniu przez R. I. wykroczeń drogowych na terenie Niemiec

wyjaśnienia oskarżonego R. I. złożone podczas rozprawy odwoławczej

Oskarżyciel publiczny nie przedstawił dowodów przeciwnych, wskazujących na niewiarygodność wymienionych dowodów. Przeprowadzone na etapie postępowania odwoławczego dowody co najmniej budzą wątpliwość czy oskarżony R. I. w czasie, kiedy miało dojść do przypisanego mu zaskarżonym wyrokiem przestępstwa paserstwa mógł je dokonać, skoro przebywał w tym czasie na terenie Niemiec.

Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów

Zeznania świadków A. F. i H. U.

Zeznania świadków budzą wątpliwości co do wiarygodności i nie były wystarczające dla podważenia prawidłowości poczynionych przez Sąd I instancji ustaleń faktycznych dotyczących sprawstwa i winy B. F.. A. F. jest siostrą oskarżonego B. F. a H. U. jej konkubentem i także z tych powodów ich zeznania należy traktować z ostrożnością.

​

3. STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków

Obrońca oskarżonego R. I. zaskarżył wyrok w części, tj. w zakresie pkt III i IV, zarzucając:

I. - błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, mający wpływ na jego treść, polegający na przyjęciu, że R. I. dopuścił się zarzucanego mu czynu, podczas gdy ustalenie to zostało oparte tylko na zeznaniach świadka C. D., których nie można uznać za wiarygodne;

II. - naruszenie art. 7 k.p.k. poprzez błędną ocenę zebranego w toku sprawy materiału dowodowego, w szczególności poprzez uznanie za wiarygodne zeznań C. D. wskazującej na sprawstwo R. I. w sytuacji, gdy zeznania te były niewiarygodne – świadek wskazywała, że R. I. to „wysoki mężczyzna, z metr dziewięćdziesiąt”, co pozostaje w sprzeczności z rzeczywistą budową ciała oskarżonego, a nadto zeznania świadka pozostawały w sprzeczności z wyjaśnieniami R. B., który wskazywał, że skradziony pojazd został przekazany nieznanemu mężczyźnie, który był niskim blondynem;

III.- na wypadek nieuwzględnienia powyższych zarzutów – zarzut orzeczenia rażąco niewspółmiernie surowej kary wobec oskarżonego R. I..

Zasadny

Obrońca oskarżonego B. F.zarzuciła:

IV.- błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia i mający wpływ na jego treść, polegający na nieznajdującym oparcia w zgromadzonym materiale dowodowym przyjęciu, iż oskarżony B. F. dopuścił się popełnienia zarzucanego mu czynu, podczas gdy prawidłowa i bezstronna analiza zabranego w sprawie materiału dowodowego nie pozwalała na przypisanie oskarżonemu sprawstwa w zakresie zarzucanego mu czynu;

V. - rażącą niewspółmierność kary orzeczonej wobec oskarżonego B. F. za czyn opisany w części dyspozytywnej wyroku, wyrażającą się orzeczeniem kary pozbawienia wolności w wymiarze nieadekwatnym do stopnia winy oraz całkowicie dowolnego zastosowania dyrektyw wymiaru kary w zakresie prewencji indywidualnej i ogólnej określonej w art. 53 § 1 i 2 k.k.

--------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Częściowo zasadny

Ad. I i II

Po wszechstronnej analizie całokształtu materiału dowodowego Sąd Okręgowy zarzuty te uznał za uzasadnione.

Istotnie, jedynym dowodem, który świadczył o udziale oskarżonego R. I. w przestępstwie objętym zaskarżonym wyrokiem były zeznania C. D.. Chociaż C. D. wskazywała na nazwisko R. I. i jego domniemany pseudonim (...) podając że to była osoba, której prrzekazali skradziony przez nią, R. B. i B. F. samochód M. (...), to jednak jej zeznania nie są zbieżne z relacją R. B., który twierdził, iż skradziony samochód odkupił niski, krótko ostrzyżony mężczyzna, prawdopodobnie Ukrainiec. Sąd Okręgowy zauważa, iż podany przez C. D. rysopis R. I., którego określiła jako „wysokiego mężczyznę, około metr dziewięćdziesiąt, dobrze zbudowanego, krótko ostrzyżonego, w okularach” (k. 21, k. 241v), nie odpowiada jego rzeczywistemu wyglądowi, co Sąd miał okazję stwierdzić na rozprawie odwoławczej na którą oskarżony był doprowadzony z Aresztu Śledczego. Oskarżony ten jest bowiem niskiego wzrostu – na pewno nie ma metra dziewięćdziesięciu - i nie nosi też okularów. Opis domniemanego pasera który przedstawił R. B. jest zbliżony do wyglądu oskarżonego, jednak ten świadek z kolei zaprzeczał aby paserem tym był R. I., miał być nim nieokreślony bliżej Ukrainiec ( k. 221 – 221 odwrót ). Rozbieżności te prowadzą do uzasadnionych wątpliwości, czy C. D. prawidłowo zidentyfikowała R. I. jako sprawcę paserstwa zarzucanego w akcie oskarżenia. Dodać należy, że drugi paser, obecnie prawomocnie skazany, który zgodnie z przypisanym mu przestępstwem miał działać wspólnie i w porozumieniu z R. X., w swoich wyjaśnieniach nie wskazywał na R. I. jako współsprawcę ( k. 131 – 133 ), zaś sam R. I. konsekwentnie zaprzeczał aby miał cokolwiek wspólnego z tym przestępstwem ( k. 86 – 87, k. 140 – 142, k. 340 – 341 ).

Wątpliwości te są tym bardziej uzasadnione, iż na etapie postępowania odwoławczego obrońca oskarżonego dostarczył kserokopie pisemnych informacji o popełnieniu przez R. I. wykroczeń drogowych na terenie Niemiec w czasie pokrywającym się z datą popełnienia zarzuconego mu przestępstwa paserstwa. W tym miejscu zauważyć należy, że w akcie oskarżenia napisano że przestępstwo z art. 291 § 1 k.k. R. I. miał popełnić 30 grudnia 2023 r. ( podobnie jak współoskarżony I. X. ) i Sąd Rejonowy przyjął tak za aktem oskarżenia. Sąd Okręgowy traktuje powyższe jako oczywistą omyłkę pisarską, jako że zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa kradzieży samochodu M. (...) złożone zostało 30 grudnia 2022 r. ( k. 7 ), zaś o domniemanym przekazaniu tego auta R. D. zeznawała w dniu 2 stycznia 2023 r. ( k.19 ). W istocie więc jako data domniemanego przestępstwa paserstwa powinien być wskazany dzień 30 grudnia 2022 r. tj. bezpośrednio po kradzieży auta przez B. F., C. D. i R. B.. Tymczasem z przetłumaczonych na język polski odczytów z fotoradarów na terenie Niemiec wynika, że R. I. miał popełnić wykroczenia drogowe na terenie K. w nocy z 29 grudnia 2022 r. na 30 grudnia 2022 r. o godz. odpowiednio 23.37 i 00.47, jadąc samochodem marki Ł. ( k. 314 , k. 317 ). Zgodnie z wyjaśnieniami złożonymi podczas rozprawy odwoławczej, R. I. miał udać się lawetą po sprowadzany zza granicy samochód, powrócić zaś do Polski 1 stycznia 2023 r. i w sprawie brak jest dowodów świadczących iż tak nie było. Załączone do dokumentacji zdjęcia z fotoradarów pozwalają na rozpoznanie na nich twarzy oskarżonego, oraz rozpoznanie samochodu którym rzeczywiście była laweta ( k 316, k. 319 ), podważają one więc wiarygodność zeznań C. D. wskazujących na sprawstwo R. I..

Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności uznać należy, iż zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie dawał wystarczających podstaw do poczynienia nie budzących wątpliwości ustaleń faktycznych, iż R. I. brał udział w popełnieniu przestępstwa przypisanego mu w zaskarżonym wyroku. Wobec udokumentowania przejazdu oskarżonego przez terytorium Niemiec w nocy z 29 na 30 grudnia 2022 r., same zeznania C. D., które zdaniem Sądu Odwoławczego nie pozwalają na jednoznaczną identyfikację oskarżonego jako sprawcy zarzucanego mu przestępstwa, nie stanowią dostatecznej podstawy do poczynienia nie budzących wątpliwości ustaleń dotyczących jego sprawstwa i winy. Wobec powyższego zarzut naruszenia zasady swobodnej oceny dowodów z art. 7 k.p.k., a także będący jego konsekwencją zarzut błędu w ustaleniach faktycznych leżących u postaw zaskarżonego orzeczenia, uznać należało za zasadne.

Ad. III

Zarzut ten był bezprzedmiotowy ( art. 436 k.p.k. ).

Ad. IV

Zarzut nie zasługiwał na uwzględnienie.

Wbrew stanowisku obrońcy, poczynione przez Sąd I instancji ustalenia faktyczne dotyczące sprawstwa i winy oskarżonego B. F. były prawidłowe. Pokrzywdzona D. S. przyznała, iż mogła przez nieuwagę pozostawić kluczyki samochodu M. (...) w swoim wózku dziecięcym stojącym na klatce schodowej budynku, a okoliczność ta znajduje potwierdzenie w wyjaśnieniach oskarżonego. Przeprowadzone na etapie postępowania odwoławczego dowody z zeznań świadków A. F. i H. U., o których przeprowadzenie wnioskował obrońca oskarżonego, nie podważyły prawidłowości poczynionych przez Sąd I instancji ustaleń faktycznych leżących u podstaw zaskarżonego wyroku. Podkreślić przy tym należy, iż już podczas przesłuchania na etapie postępowania przygotowawczego B. F.(k. 44-45) przyznał, iż był w posiadaniu kluczyków zabranych z wózka przez bezdomnego U. P., który przekazał mu je, choć oskarżony negował swój udział w zaborze i sprzedaży przedmiotowego samochodu. Na jego udział w zaborze samochodu M. (...) wskazywali jednak w swoich zeznaniach zarówno R. B., jak i C. D.. Wyjaśnienia B. F. w tej części Sąd I instancji słusznie uznał za niewiarygodne, zmierzające do uniknięcia odpowiedzialności karnej. Zeznania świadków A. F. i H. U. przesłuchanych na rozprawie odwoławczej, z których wynika że to U. P. dysponujący kluczykami od auta miał dokonać kradzieży tego samochodu razem z C. D. i R. B. – Sąd Okręgowy ocenił jako niewiarygodne z powodów wskazywanych już powyżej. A. F.jest siostrą oskarżonego B. F., a H. U. jej konkubentem i mogą być oni niewątpliwie zainteresowani w zeznawaniu na korzyść oskarżonego. Pomimo podjętych prób przez Sąd Okręgowy nie udało się natomiast przesłuchać w charakterze świadka U. P., który jest osobą bezdomną, nieznane jest miejsce jego pobytu ( k. 331 ).

Ad. V

Słusznie jednak podniosła obrońca, iż wymierzona B. F. kara 2 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności za przypisany mu występek razi nadmierną surowością. Sąd Okręgowy cały czas ma na względzie, że oskarżony działał w warunkach art. 64 § 2 k.k., jednakże okoliczności popełnionego przez oskarżonego przestępstwa przemawiają za łagodniejszą karą. Należy zwrócić uwagę, iż w przedmiotowej sprawie popełniona przez B. F. kradzież nie było czynem zaplanowanym, do którego sprawca by się przygotowywał i je planował. W posiadanie kluczyków do auta oskarżony wszedł przypadkowo, na skutek roztargnienia, nieuwagi pokrzywdzonej, przynajmniej tak wynika z dokonanych ustaleń przez Sąd Rejonowy, które przez oskarżyciela publicznego nie zostały podważone. Oskarżony wykorzystał łatwą okazję do szybkiego wzbogacenia się poprzez zabór pojazdu, do którego kluczyki – pozostawione przez pokrzywdzoną w miejscu ogólnodostępnym, znalazły się następnie w jego posiadaniu. Okoliczności te przemawiają za uwzględnieniem w tym zakresie apelacji obrońcy i obniżeniem wymierzonej B. F.kary pozbawienia wolności.

-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

--------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

1. Obrońca R. I. wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uniewinnienie oskarżonego od zarzucanego mu czynu.

Zasadny

2. Obrońca oskarżonego B. F. wniósł o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Jeleniej Górze, ewentualnie o zmianę zaskarżonego wyroku i uniewinnienie oskarżonego, ewentualnie o obniżenie wymiaru kary pozbawienia wolności orzeczonej wobec oskarżonego za przypisany czyn.

Częściowo zasadny

Ad. 1

Wniosek obrońcy oskarżonego R. I. był zasadny. Ujawnione na etapie postępowania odwoławczego okoliczności dotyczące udokumentowanego pobytu oskarżonego na terenie Niemiec w czasie, kiedy miało dojść do inkryminowanego zdarzenia, skutkują poważnymi wątpliwościami dotyczącymi prawidłowości ustaleń faktycznych leżących u podstaw zaskarżonego orzeczenia, co skutkowało uniewinnieniem R. I. od popełnienia zarzucanego mu czynu przez Sąd Odwoławczy w oparciu o art. 5 § 2 k.p.k.

Ad. 2

Wnioski obrońcy oskarżonego B. F. były częściowo zasadne. Sąd Odwoławczy nie znalazł podstaw do uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd I instancji ani też do uniewinnienia tego oskarżonego, jednak mając na względzie okoliczności popełnienia przypisanego B. F. czynu uznał, że wymierzona kara pozbawienia jest rażąco surowa i powinna zostać obniżona.

4. OKOLICZNOŚCI PODLEGAJĄCE UWZGLĘDNIENIU Z URZĘDU

---------------------------------------------------------------------------------------------------------

---------------------------------------------------------------------------------------------------------

5. ROZSTRZYGNIĘCIE SĄDU ODWOŁAWCZEGO

Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji

Przedmiot utrzymania w mocy

Sąd Okręgowy utrzymał w mocy zaskarżony wyrok wobec oskarżonego B. F. w części, tj. w zakresie ustalenia sprawstwa i winy tego oskarżonego, kwalifikacji prawnej czynu, zaliczenia na poczet kary pozbawienia wolności okresu zatrzymania.

Mając na względzie całą argumentację przedstawioną powyżej zaskarżony wyrok we wskazanym zakresie podlegał utrzymaniu w mocy.

Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji

Przedmiot i zakres zmiany

Sąd Okręgowy zmienił zaskarżony wyrok wobec oskarżonego R. I. w ten sposób że uniewinnił tego oskarżonego od popełnienia zarzucanego mu czynu.

Ponadto Sąd Okręgowy zmienił zaskarżony wyrok wobec oskarżonego B. F. w ten sposób że w pkt. I części dyspozytywnej obniżył wymierzoną mu karę pozbawienia wolności do 1 roku i 8 miesięcy.

Z przyczyn wskazanych we wcześniejszej części uzasadnienia zebrany w sprawie materiał dowodowy nie był wystarczający dla poczynienia nie budzących wątpliwości ustaleń faktycznych dotyczących sprawstwa i winy R. I., co skutkowało jego uniewinnieniem.

Odnośnie B. F., okoliczności popełnienia przypisanego mu czynu przemawiały za obniżeniem wymiaru orzeczonej wobec niego kary pozbawienia wolności. Sąd Okręgowy uznał, że karą adekwatną, spełniającą wymogi prewencji ogólnej i szczególnej będzie kara w dolnych granicach ustawowego zagrożenia ( mając na uwadze obostrzenia wynikające z art. 64 § 2 k.k. ) tj. kara 1 roku i 8 miesięcy pozbawienia wolności.

Bezwzględna przyczyna odwoławcza

---------------------------------------------------------------------------------------------------------

Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości

---------------------------------------------------------------------------------------------------------

Konieczność umorzenia postępowania

---------------------------------------------------------------------------------------------------------

Zasada

ne peius

---------------------------------------------------------------------------------------------------------

Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania

-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku

Koszty Procesu

Punkt I wyroku, czyn IV

Punkt V wyroku

W związku z uniewinnieniem oskarżonego R. I. od popełnienia zarzuconego mu czynu, kosztami sądowymi w sprawie w tej części należało obciążyć Skarb Państwa, stosownie do art. 632 pkt 2 k.p.k. w zw. z art. 634 k.p.k.

Sąd Okręgowy na podstawie art. 29 ust. 1 ustawy z dnia 26 maja 1982 r. prawo o adwokaturze zasądził od Skarbu Państwa na rzecz adw. H. V. kwotę 1176,00 złotych tytułem nieopłaconej obrony oskarżonego B. F. z urzędu w postępowaniu odwoławczym (z uwzględnieniem 3 terminy rozprawy) oraz dalsze 270,48 złotych tytułem podatku od towarów i usług, której wysokość ustalono w oparciu o § 17 ust. 2 pkt 4 i § 4 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 14 maja 2024 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego kosztów pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu.

Ponadto, mając na względzie trudną sytuację materialną oskarżonego B. F., Sąd Odwoławczy na podstawie art. 624 § 1 k.p.k. w zw. z art. 634 k.p.k. zwolnił go od zapłaty kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze, obciążając nimi Skarb Państwa.

PODPIS

Granice zaskarżenia

Podmiot wnoszący apelację

obrońca oskarżonego R. I.

Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja

Ustalenia dotyczące sprawstwa i winy R. I.

Kierunek i zakres zaskarżenia

Na korzyść

W całości

Podniesione zarzuty

Art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

Art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

Art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

Wnioski

Zmiana

Granice zaskarżenia

Podmiot wnoszący apelację

obrońca oskarżonego B. F.

Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja

Ustalenia dotyczące sprawstwa i winy B. F.

Kierunek i zakres zaskarżenia

Na korzyść

W całości

Podniesione zarzuty

Art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

Art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

Wnioski

Uchylenie

Zmiana