Sąd zamienił przepadek auta na nawiązkę 15 tys. zł dla kierującej pod wpływem narkotyków

Część wstępna

Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

Wyrok Sądu Rejonowego w Lubaniu z dnia 20 października 2025 r. sygn. akt II K 10/25

Podmiot wnoszący apelację

Obrońca oskarżonego

Kierunek i zakres zaskarżenia

Na korzyść

W części

Co do kary

Co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

Podniesione zarzuty

Art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

Art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

Art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

Wnioski

Uchylenie

Zmiana

Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy

Fakty uznane za udowodnione

------------------

--------------------------------------------------

----------------

---------

Fakty uznane za nieudowodnione

------------------

--------------------------------------------------

--------------

---------

Dowody będące podstawą ustalenia faktów

------------------------------

--------------------------------------------------------------

Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów

---------------

------------------------------

--------------------------------------------------------------.

STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków

I. Obraza prawa materialnego art. 44b par. 2 k.k. w zw. z art. 44b par.1 k.k. w zw. z art. 178a par.5 k.k. poprzez niewłaściwe jego zastosowanie, a zwłaszcza przez zasadniczo chybione przyjęcie, iż w przedmiotowej sprawie istnienie obligatoryjny obowiązek zasądzenia od sprawy równowartości pojazdu, jakim kierował nie będąc jego właścicielem, w sytuacji gdy taki obowiązek ciąży na Sądzie tylko w przypadkach wskazanych w ustawie, nie zaś w przypadku jaki ma miejsce w niniejszej sprawie zatem gdy sprawca czynu z art. 178a par. 4 k.k. ma w organizmie stężenie odpowiadające jedynie stanowi powyżej 0,5 promila, nie zaś gdy zawartość alkoholu we krwi wyniosła co najmniej 1.5 promila lub nie prowadziła do takiego stężenia, ani też sprawca nie spowodował wypadku drogowego ani też sprawca nie uciekł z miejsca zdarzenia.

Niezasadny

II. Błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia i mający istotny wpływ na jego treść poprzez przyjęcie równowartości pojazdu marki P., którym kierowała oskarżona wbrew wymogom określonym w art. 44 b par. 2 k.k. poprzez organicznie się jedynie do ustalenia części niezbędnych i możliwych do określenia tego pojazdu (vide k. 169 akt sprawy) skutkiem czego nastąpiła wadliwe bowiem znacząco zawyżone określenie kwoty tej równowartości.

Częściowo zasadny

III. Rażącej niewspółmierności kary wymierzonej za czyn z art. 178a par. 4 k.k. aż w wymiarze 10 miesięcy pozbawiania wolności oraz kary łącznej w wymiarze 1 roku pozbawiania wolności w stosunku do okoliczności zdarzenia i skutków społecznych tego czynu jako ich nadmiernej surowości w świetle rodzaju i daty uprzedniej karalności.

Niezasadny

Ad. I – III

Wszystkie zarzuty omówione zastaną łącznie, jako że – jakkolwiek dwa z nich zostały sformułowane jako naruszenie prawa materialnego i błąd w ustaleniach faktycznych – w istocie dotyczą one jedynie rozstrzygnięć o środku kompensacyjnym i wymiarze kary.

Apelacja obrońcy w niewielkiej części nie była pozbawiona racji, co nie doprowadziło do wnioskowanej zmiany ani uchylenia zaskarżonego wyroku. Choć środek odwoławczy deklaratywnie został skierowany przeciwko całości rozstrzygnięcia, nie podniesiono w nim zarzutów dotyczących kluczowych kwestii, tj. winy i sprawstwa oskarżonej w zakresie przypisanych jej czynów. Ustalenia w tym zakresie zostały poprzedzone wszechstronną, zgodną z art. 7 k.p.k., oceną materiału dowodowego. Zgromadzone dowody tworzą spójny i logiczny obraz zdarzeń, a ich wymowa nie była skutecznie podważana na żadnym etapie postępowania. Oskarżona konsekwentnie przyznawała się do kierowania nienależącym do niej pojazdem w dniu 23 maja 2024 r. po uprzednim zażyciu substancji psychotropowych, jak również do użycia w dniu 19 sierpnia 2024 r. nienależącej do niej karty płatniczej. Co istotne z perspektywy zakresu apelacji obrońcy oskarżonej, niekwestionowane było również, że oskarżona kierowała pojazdem mechanicznym, mając w krwi obecność środka psychotropowego w postaci metamfetaminy w stężeniu 50 ng/ml. Ustalenia poczynione w oparciu o badanie toksykologiczne wskazują ponadto, że oznaczone stężenie metamfetaminy oddziaływało na ośrodkowy układ nerwowy w sposób równoważny z działaniem alkoholu etylowego w stężeniu przekraczającym 0,5 ‰. Bezsporny pozostaje również fakt, że w chwili zdarzenia oskarżona była prawomocnie skazana wyrokiem Sądu Rejonowego w Lubaniu z dnia 28 października 2020 roku, sygn. akt II K 218/20, za prowadzenie pojazdu mechanicznego pod wpływem środków odurzających, i to o stężeniu wyższym niż obecnie, bo 120 ng/ml ( odpis wyroku k. 126 ). Sąd Okręgowy nie stwierdził uchybień co do ustaleń faktycznych zarówno w zakresie przypisania oskarżonej winy i sprawstwa obu czynów, jak i w zakresie przyjętej kwalifikacji prawnej. Okoliczności odnoszące się do omawianej kwestii zostały szeroko i trafnie opisane w pisemnych motywach zaskarżonego wyroku i należy je w całości zaaprobować. Z tych względów zbędne jest ich szersze omawianie.

Apelacja obrońcy koncentruje się na dwóch zasadniczych kwestiach, tj. rozstrzygnięciu w przedmiocie przepadku równowartości pojazdu oraz na zarzucie rażącej surowości wymierzonych oskarżonej kar. W ramach pierwszego z podniesionych zarzutów skarżący wskazuje na brak podstaw do uznania tego środka za obligatoryjny

w realiach niniejszej sprawy, a także kwestionuje przyjętą wartość pojazdu.

Nie zasługiwał na uwzględnienie zarzut naruszenia prawa materialnego, odnoszący się do zasad orzekania przepadku równowartości pojazdu. Stosownie do treści art. 178a § 5 k.k., obowiązującego w dacie popełnienia czynu przepadek, o którym mowa w art. 44b k.k., orzekany był w razie popełnienia przestępstwa określonego w art. 178a § 1 lub §4 k.k., przy czym w odniesieniu jedynie do typu podstawowego z art. 178a § 1 k.k. ustawodawca przewidział ograniczenie tej obligatoryjność, wskazując, że przepadek nie jest orzekany, jeżeli zawartość alkoholu w organizmie sprawcy była niższa niż 1,5 ‰ we krwi albo 0,75 mg/dm

3 w wydychanym powietrzu. Prawidłowa wykładnia powyższego przepisu prowadzi do wniosku, że w przypadku typu kwalifikowanego tj. czynu z art. 178a § 4 k.k. przepadek ma charakter obligatoryjny niezależnie od poziomu stężenia alkoholu (już od stanu nietrzeźwości, tj. powyżej 0,5 ‰ alkoholu we krwi albo 0,25 mg/dm

3 w wydychanym powietrzu). Przepis nie przewiduje bowiem w tym zakresie żadnego progu wyłączającego obowiązek jego orzeczenia. Odmiennie ukształtowano jedynie sytuację sprawcy czynu z art. 178a § 1 k.k., gdzie ustawodawca wprowadził wyższy próg wynoszący 1,5 ‰ albo 0,75 mg/dm

3 w wydychanym powietrzu, od którego uzależnił obligatoryjność przepadku. W konsekwencji twierdzenia zawarte w apelacji, jakoby w realiach niniejszej sprawy brak było podstaw do orzeczenia obligatoryjnego przepadku równowartości pojazdu w myśl powoływanego przepisu, pozostają w oczywistej sprzeczności z jego jednoznaczną treścią. Do jego orzekania wystarczające pozostawało zatem trafne ustalenie, że ujawnione stężenie metamfetaminy oddziaływało na ośrodkowy układ nerwowy

w sposób równoważny z działaniem alkoholu etylowego w stężeniu przekraczającym 0,5 ‰.

Skoro oskarżona dopuściła się czynu prawidłowo kwalifikowanego z art. 178a § 4 k.k., to Sąd Rejonowy w istocie był zobligowany do orzeczenia przepadku, chyba że zachodził wyjątkowy wypadek w rozumieniu ustawy. Ocena, czy w sprawie zachodzi „wyjątkowy wypadek, uzasadniony szczególnymi okolicznościami” w rozumieniu art. 178a § 5 k.k., powinna być każdorazowo dokonywana w odniesieniu do realiów konkretnej sprawy, z uwzględnieniem całokształtu jej okoliczności faktycznych i procesowych, a także dyrektyw wymiaru kary. Analiza ta obejmuje zarówno charakter

i okoliczności popełnionego czynu, jak i właściwości oraz warunki osobiste sprawcy.

W niniejszej sprawie takich szczególnych okoliczności nie stwierdzono, ani nie zostały one wykazane w treści apelacji.

Nie budzi jednak wątpliwości, że regułą było orzekanie przepadku pojazdu lub jego równowartości, natomiast odstąpienie od zastosowania tego środka ma charakter szczególny. Przesłanki jego zastosowania powinny być oceniane z uwzględnieniem okoliczności konkretnej sprawy, które w niniejszej sprawie są dla oskarżonej niekorzystne i zostały szczegółowo wymienione przez Sąd Rejonowy w pisemnym uzasadnieniu. Są to m.in. ponadprzeciętna społeczna szkodliwość przypisanego czynu, kierowanie pojazdem główną arterią miasta, uprzednia karalność, również za przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji. W czasie orzekania słusznie Sąd Rejonowy przyjął, że w realiach przedmiotowej sprawy konieczne pozostawało orzeczenie przepadku równowartości prowadzonego przez oskarżoną pojazdu, który jak ustalano nie stanowił jej własności, co czyni pierwszy z zarzutów obrońcy w całości chybionym.

Nie są jednak pozbawione racji argumenty wyrażone w drugim z podnoszonych zarzutów, w którym kwestionowane są ustalenia Sądu poczynione na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego w zakresie wartości pojazdu. Należy zauważyć, że ustalenia te wobec braku polisy AC i tym samym wyceny przez ubezpieczyciela zostały oparte wyłącznie na danych pochodzących z internetowych portali ogłoszeniowych, uzyskanych przez prokuratora w postępowaniu przygotowawczym, przy czym bazowano na najtańszym pojeździe dostępnym na portalu aukcyjnym. Tego rodzaju metoda może być skuteczna, jednak nie zawsze może być uznana za wystarczającą i za miarodajne źródło ustalenia wartości rynkowej.

Nie bez racji skarżący podnosi argumenty odnoszące się do braku weryfikacji stopnia eksploatacji pojazdu. Należy wskazać, że zastosowany przez Sąd Rejonowy art. 44b § 2 k.k. obowiązujący do 29.01.2026 r. przewidywał, iż w przypadku gdy pojazd nie stanowi wyłącznej własności sprawcy albo został zbyty, darowany lub ukryty, orzeka się przepadek jego równowartości, przy czym równowartość ta ustalana jest w pierwszej kolejności na podstawie wartości wskazanej w polisie ubezpieczeniowej z roku popełnienia przestępstwa, a w razie jej braku według średniej wartości rynkowej podobnego pojazdu, określonej na podstawie dostępnych danych, bez konieczności powoływania biegłego. Z zasad wiedzy oraz doświadczenia życiowego wynika, że w przypadku pojazdów relatywnie starych, zwłaszcza modeli klasy wyższej rozpiętość cen na rynku wtórnym bywa znaczna. Wynika to m.in. z ograniczonego rynku tego typu pojazdów, specyficznego kręgu potencjalnych nabywców oraz powszechnie znanych wysokich kosztów dalszej eksploatacji. Okoliczności te mogą utrudniać dokonanie rzetelnej wyceny bez posiadania wiedzy specjalistycznej oraz bez przeprowadzenia szczegółowej analizy stanu technicznego konkretnego egzemplarza przez biegłego. Nie można zatem wykluczyć, że rzeczywista wartość pojazdu była niższa niż przyjęta przez Sąd, który oparł się jedynie na kilku ogłoszeniach aukcyjnych. Art. 44b § 3 k.k. przewidywał, że jeżeli ustalenie średniej wartości rynkowej pojazdu odpowiadającego pojazdowi, o którym mowa w § 1, w sposób określony w § 2 nie jest możliwe ze względu na szczególne cechy tego pojazdu, zasięga się opinii biegłego. Specyfika pojazdu jak i argumenty obrońcy faktycznie mogłyby skłaniać, do dopuszczenia dowodu z opinii biegłego pozwalającego dokładniej zweryfikować wartość pojazdu. Nie negując zatem trafności argumentów wskazanych w apelacji wskazać należy, że w niniejszej sprawie zachodzi inna okoliczność przemawiającą za zastosowaniem innego rozwiązania niż przepadek równowartości pojazdu i niewymagająca przy tym dalszych szczegółowych ustaleń odnośnie wartości pojazdu.

Zauważyć należy, że w toku postępowania doszło do zmiany stanu prawnego. Zmiana ta została wprowadzona ustawą z dnia 4 grudnia 2025 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. 2025 poz. 1872), która weszła w życie z dniem 29 stycznia 2026 r. W szczególności nowelizacja ta w części uchyliła i w części zmieniła art. 44b k.k., w tym § 2 oraz § 5 i § 6 tego przepisu. Zgodnie z art. 4 § 1 k.k., w razie zmiany ustawy karnej pomiędzy czasem popełnienia czynu, a czasem orzekania, zastosowanie znajduje ustawa nowa, chyba że obowiązująca poprzednio jest względniejsza dla sprawcy. W realiach niniejszej sprawy należało rozważyć, czy przepisy zastosowane przez Sąd Rejonowy są względniejsze dla oskarżonej, czy też zasadne jest sięgnięcie po aktualnie obowiązujące regulacje. Analiza okoliczności sprawy prowadzi do wniosku, że właściwe pozostawało przyjęcie drugiej możliwości.

Nowelizacja wprowadziła m.in. zmianę art. 44b § 5 pkt 1 k.k., zgodnie z którą przepadku pojazdu mechanicznego nie orzeka się, jeżeli w chwili popełnienia przestępstwa nie stanowił on wyłącznej własności sprawcy i w takiej sytuacji Sąd zobowiązany jest do orzeczenia nie przepadku równowartości pojazdu lecz nawiązki na rzecz Skarbu Państwa na podstawie art. 44b § 6 k.k. Jednocześnie zmieniono art. 44b § 2 k.k., który obecnie stanowi, że w razie skazania m.in. za czyn z art. 178a § 1 lub § 4 k.k. Sąd orzeka przepadek pojazdu mechanicznego, chyba że zachodzi wyjątkowy wypadek uzasadniony szczególnymi okolicznościami, którego to zaistnienie w rozpoznawanej sprawie wykluczono już we wcześniejszy rozważaniach. Podkreślenia wymaga, że również na gruncie znowelizowanego art. 44b § 2 k.k. przepadek pojazdu w przypadku czynu z art. 178a § 4 k.k. ma charakter obligatoryjny w razie stanu nietrzeźwości sprawcy, tj. już od poziomu przekraczającego 0,5 ‰ alkoholu we krwi lub 0,25 mg/dm

3 w wydychanym powietrzu. W odniesieniu zatem do stanu faktycznego zaistniałego w rozpoznawanej sprawie regulacja pozostaje funkcjonalnie tożsama z art. 178a § 5 k.k., zastosowanym przez Sąd Rejonowy.

Mając na względzie powyższe okoliczności Sąd Okręgowy stwierdził, że w niniejszej sprawie zasadne jest zastosowanie art. 44b § 5 pkt 1 oraz § 6 k.k., przewidujących orzeczenie nawiązki, albowiem aktualny stan prawny w realiach niniejszej sprawy jawi się jako korzystniejszy z perspektywy interesu oskarżonej. Jednocześnie stosownie do powołanych przepisów przy przypisaniu sprawstwa z art. 178a § 4 k.k. orzeczenie nawiązki ma charakter obligatoryjny w sytuacji gdy kierowany pojazd nie stanowił własności sprawcy.

W tym miejscu wypada podkreślić, że trudności w ustaleniu rzeczywistej wartości pojazdu jak również wstępna wycena dokonana wyłącznie na podstawie portali aukcyjnych na poziomie najtańszych ofert tj. około 23.000 zł mogą prowadzić do zawyżenia rzeczywistej wartości rynkowej.

Ustawodawca na przestrzeni lat, w odniesieniu do przestępstw godzących w dobro prawne w postaci bezpieczeństwa w komunikacji, obok kar zasadniczych przewidywał również szereg obligatoryjnych środków o charakterze represji majątkowej, ingerujących w interesy finansowe sprawców. Takim rozwiązaniem, funkcjonującym obok instytucji przepadku pojazdu, jest nawiązka, która w sytuacji kierowania przez sprawcę pojazdem nienależącym do niego, umożliwia odczuwalne ekonomicznie oddziaływanie sankcyjne, podkreślając finansową dolegliwość tego rodzaju zachowań. W przypadku nawiązki zastosowano szeroki przedział jej wymiaru od 5.000 zł do 500.000 zł nie wskazując jednocześnie szczegółowych kryteriów jej miarkowania, pozostawiając w tym zakresie istotny zakres uznania Sądowi orzekającemu. Jak się wydaje również i w tym wypadku należy kierować się realiami konkretnych okoliczności ujawnionych w rozpoznawanej sprawie, w tym szacunkową wartością prowadzonego przez sprawcę pojazdu, skoro omawiana instytucja przewiduje alternatywny środek względem przepadku pojazdu. Mając na uwadze, że pojazd którego przepadek równowartości został orzeczony przez Sąd Rejonowy mógł zgodnie z twierdzeniami obrony przedstawiać niższą wartość jak również uwzględniając kierunek zaskarżenia wyroku wyłącznie na korzyść oskarżonej Sąd Okręgowy uznał za zasadne orzeczenie na podstawie znowelizowanych unormowań obligatoryjnej nawiązki określając jej wysokości na kwotę 15.000 zł. Jej wymiar w pełni realizuje funkcję kompensacyjną nawiązki stanowiąc jednocześnie konieczny środek represji na płaszczyźnie ekonomicznej. Rozwiązanie takie jest uzasadnione względami ekonomiki procesowej i nie wymaga od Sądu orzekającego dokładnych ustaleń w zakresie wartości pojazdu, w sytuacjach w których jego precyzyjne ustalenie napotyka istotne trudności dowodowe. Przyjęta przez Sąd Okręgowy wysokość nawiązki jest niewątpliwie wyraźnie korzystniejsza dla oskarżonej niż wartość przyjęta przez Sąd I instancji w zakresie orzeczonego przepadku równowartości pojazdu. Dolegliwość tego środka pozostaje adekwatna do stopnia społecznej szkodliwości czynu, jak i dostrzeżonych przez Sąd Rejonowy okoliczności obciążających. Podkreślić należy, że oskarżona nie pierwszy raz w sposób oczywisty godziła w dobro prawnie chronione jakim jest bezpieczeństwo w ruchu drogowym.

Niezasadny okazał się ostatni z zarzutów podniesionych w apelacji, w którym skoncentrowano się na wykazywaniu – w przekonaniu skarżącego - rażącej surowości kar, w szczególności kary wymierzonej za przypisane oskarżonej przestępstwo z art. 178a § 4 k.k., jak również kary łącznej. Zarzut niewspółmierności kary, jako zarzut z kategorii ocen, można zasadnie podnosić w sytuacji, gdy kara, jakkolwiek mieści się w granicach ustawowego zagrożenia, nie uwzględnia w sposób właściwy zarówno okoliczności popełnienia przestępstwa, jak i osobowości sprawcy - gdy w społecznym odczuciu jest karą niesprawiedliwą (zob. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 11 kwietnia 1985 r. V KRN 178/85). Wskazać także należy, że ustawodawca posługuje się kwalifikowaną postacią niewspółmierności kary, wymagając, aby miała ona charakter rażący. Choć pojęcie to ma niewątpliwie charakter oceny, odnosi się ono do takiej dysproporcji, która jest wyraźna i istotna. Stwierdzić należy, że w realiach niniejszej sprawy orzeczone kary, zarówno jednostkowe, jak i kara łączna, nie wykazują cech surowości w stopniu, który uzasadniałby uznanie ich za rażąco niewspółmierne.

Sąd Rejonowy, wymierzając kary jednostkowe, każdorazowo kształtował ich wymiar na poziomie zbliżonym do dolnych granic ustawowego zagrożenia. W odniesieniu do przypisanego oskarżonej przestępstwa z art. 178a § 4 k.k. orzeczono karę 10 miesięcy pozbawienia wolności, podczas gdy ustawodawca przewiduje za ten czyn sankcję w wymiarze od 3 miesięcy do 5 lat pozbawienia wolności. Sąd I instancji trafnie uwzględnił przy tym szereg okoliczności obciążających, wśród których kluczowe znaczenie miała uprzednia karalność oskarżonej, mająca również bezpośredni wpływ na przyjętą kwalifikację prawną czynu. Zasadnie dostrzeżono także, że oskarżona prowadziła pojazd jedną z głównych arterii miasta w godzinach szczytu, co w sposób oczywisty zwiększało stopień społecznej szkodliwości jej zachowania. Nie można przy tym przeceniać znaczenia faktu przyznania się oskarżonej do popełnienia czynu, w realiach sprawy okoliczność ta miała charakter marginalny, albowiem oskarżona została zatrzymana przez patrol Policji, a już w trakcie interwencji ujawniała wyraźne objawy wcześniejszego zażycia substancji psychotropowych, co następnie zostało jednoznacznie potwierdzone w toku dalszych czynności procesowych.

Chociaż apelujący nie kwestionuje wprost wymiaru kary orzeczonej za czyn z art. 279 § 1 k.k. i art. 287 § 2 k.k. w zw. z art. 283 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k., zauważyć należy, że również w tym zakresie zastosowane rozstrzygnięcie miało charakter nie cechujący się surowością. Sąd Rejonowy uwzględnił bowiem relatywnie niewielką wartość wyrządzonej szkody, wynoszącą 25,79 zł, kwalifikując czyn jako wypadek mniejszej wagi, co znalazło odzwierciedlenie w wymierzeniu kary 4 miesięcy pozbawienia wolności, a więc jedynie nieznacznie powyżej ustawowego minimum przewidzianego w art. 283 k.k. W odniesieniu do tego czynu istotne znaczenie miało również to, że oskarżona ostatecznie sama zgłosiła znalezienie zaginionych przedmiotów, umożliwiając w konsekwencji ustalenie swojej tożsamości. Okoliczność ta, mimo powagi przestępstwa kradzieży z włamaniem, a także istniejących obciążeń w postaci uprzedniej karalności i wykorzystania cudzego środka płatniczego, uzasadniała wymierzenie kary w stosunkowo łagodnym wymiarze.

W konsekwencji należy uznać, że Sąd Rejonowy, orzekając o karach jednostkowych, prawidłowo zastosował dyrektywy wymiaru kary określone w art. 53 k.k., co zostało należycie i wyczerpująco przedstawione w pisemnych motywach zaskarżonego wyroku, a wymierzone kary zostały ukształtowane w pobliżu dolnych granic ustawowego zagrożenia. Nie sposób podzielić stanowiska apelującego, jakoby w niniejszej sprawie zasadne było orzeczenie kary o charakterze wolnościowym z zastosowaniem art. 37a § 1 k.k. Zauważyć należy, że w odniesieniu do czynu z art. 178a § 4 k.k. ustawodawca wyłączył możliwość zastosowania wskazanego przepisu, co wynika wprost z art. 37a § 2 k.k. Ponadto powoływana regulacja ma charakter fakultatywny, pozostawiając Sądowi swobodę w zakresie jego zastosowania, uzależnioną od okoliczności konkretnej sprawy. W realiach niniejszej sprawy niezależnie od możliwości zastosowania tego przepisu względem poszczególnych kar jednostkowych wymierzenie kary wolnościowej pozostawałoby w sprzeczności z celami kary, zwłaszcza wobec istotnych okoliczności obciążających i mogłoby zostać odebrane jako przejaw nadmiernej pobłażliwości.

Sąd Rejonowy trafnie również wskazał w uzasadnieniu wyroku, że w sprawie nie zachodziły przesłanki do warunkowego zawieszenia wykonania kary. W przypadku przestępstwa z art. 178a § 4 k.k. możliwość taka została przez ustawodawcę istotnie ograniczona i zastrzeżona jedynie do szczególnie uzasadnionych wypadków, który w niniejszej sprawie nie zachodzi. Podkreślenia wymaga, że oskarżona dopuściła się dwóch odrębnych czynów, popełnionych w odstępie kilku miesięcy, godzących w odmienne dobra prawem chronione, to jest bezpieczeństwo w komunikacji oraz mienie. Okoliczności te, rozpatrywana łącznie z jej uprzednią karalnością, uzasadniały zastosowanie kary o charakterze izolacyjnym jako środka adekwatnego i koniecznego. Ostatecznie stwierdzić należy, że wymierzone kary nie przekraczają stopnia winy ani społecznej szkodliwości przypisanych czynów, wobec czego zarówno ich rodzaj, jak i wysokość nie mogą być uznane za rażąco surowe.

Również orzeczenie kary łącznej w wymiarze 1 roku pozbawienia wolności nie może być uznane za rozstrzygnięcie rażąco surowe. Sąd Rejonowy trafnie wskazał, że przeciwko pełnemu zastosowaniu zasady absorpcji przemawia brak ścisłej więzi czasowej oraz przedmiotowej pomiędzy dwoma czynami. Zasadnie zatem sięgnięto po zasadę asperacji, przy czym jej zastosowanie nie przybrało postaci zbliżonej do kumulacji kar. W ocenie Sądu Okręgowego wymiar kary łącznej został ukształtowany prawidłowo, albowiem zapewnia on realne oddziaływanie wychowawcze i prewencyjne, zarówno w aspekcie indywidualnym, jak i ogólnym. Kara ta w sposób wyważony odzwierciedla stopień zawinienia oraz społeczną szkodliwość czynów, a jednocześnie stanowi czytelny sygnał dezaprobaty dla naruszeń porządku prawnego.

O zmianę zaskarżonego wyroku poprzez jego uchylenie

i zwrócenie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi

I instancji, bądź jego zmianę przez wymierzenie za czyn w pkt

I oraz II kar z zastosowanie art. 37a k.k. poprzez wymierzenie dolegliwych grzywien a w pkt III kary łącznej grzywny, uchylenie w całości pkt VI orzekającego przepadek jako środek stosowany fakultatywnie i nie konieczny w tej sprawie.

Niezasadny

Wobec niezasadności zarzutów apelacyjnych, a także przyczyn szeroko omówionych w poprzedniej części uzasadnienia, zarówno wniosek o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, jak i o jego zmianę w kierunku postulowanym przez apelującego, należało uznać za niezasadne.

Okoliczności podlegające uwzględnieniu z urzędu

---------------------------------------------------------------------------------------------------------

---------------------------------------------------------------------------------------------------------

Rozstrzygnięcie sądu odwoławczego

Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji

1. Przedmiot utrzymania w mocy

Wyrok Sądu Rejonowego został utrzymany w mocy wobec oskarżonej U. D. w przeważającej części, to jest w zakresie ustaleń dotyczących winy i sprawstwa, rodzaju i wymiaru kar jednostkowych oraz kary łącznej, a także w części odnoszącej się do orzeczonego świadczenia pieniężnego, środka karnego zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych oraz obowiązku naprawienia szkody i orzeczenia o kosztach sądowych.

Mając na uwadze całą argumentację przedstawioną powyżej zaskarżony wyrok we wskazanej części należało utrzymać w mocy.

Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji

1. Przedmiot i zakres zmiany

Sąd Okręgowy zmienił zaskarżony wyrok wobec oskarżonej U. D. w ten sposób że w punkcie VI części dyspozytywnej w miejsce przepadku równowartości pojazdu marki P. o numerze rejestracyjnym (...), na podstawie art. 178a § 5 k.k. w zw. z art. 44b § 1, § 5 pkt 1 i § 6 k.k. orzekł od oskarżonej U. D. na rzecz Skarbu Państwa nawiązkę w kwocie 15.000 złotych.

Powody dokonanej zmiany zostały szeroko omówione w części uzasadnienia odnoszącej się do analizy podniesionych zarzutów apelacji, wobec czego brak jest potrzeby ich ponownego przytaczania.

Bezwzględna przyczyna odwoławcza

---------------------------------------------------------------------------------------------------------

Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości

---------------------------------------------------------------------------------------------------------

Konieczność umorzenia postępowania

---------------------------------------------------------------------------------------------------------

Zasada

ne peius

---------------------------------------------------------------------------------------------------------

Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania

-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku

--------------

--------------------------------------------------------------------------------------------

Koszty procesu

Sąd Odwoławczy zasądził od oskarżonej U. D. na rzecz Skarbu Państwa koszty sądowe za postępowanie odwoławcze w kwocie 200 zł, w tym 180 zł opłaty, której wysokość określono na podstawie art. 8 w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 23 czerwca 1973 r. opłatach w sprawach karnych oraz ryczałt za doręczenie wezwań i innych pism w postępowaniu odwoławczym w wysokości 20 złotych, zgodnie z regulacją zawartą w § 1 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 18 czerwca 2003 r. w sprawie wysokości

i sposobu obliczania wydatków Skarbu Państwa w postępowaniu karnym.

Granice zaskarżenia

Podmiot wnoszący apelację

Obrońca oskarżonego

Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja

Rozstrzygnięcie co do kary i środka kompensacyjnego

Kierunek i zakres zaskarżenia

Na korzyść

W części

Co do kary

Co do środka karnego lub innego rozstrzygnięcia albo ustalenia

Podniesione zarzuty

Art. 438 pkt 1a k.p.k. – obraza przepisów prawa materialnego w innym wypadku niż wskazany w art. 438 pkt 1 k.p.k., chyba że pomimo błędnej podstawy prawnej orzeczenie odpowiada prawu

Art. 438 pkt 3 k.p.k. – błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia, jeżeli mógł on mieć wpływ na treść tego orzeczenia

Art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

Wnioski

Uchylenie

Zmiana