Wyrok wobec K. C. (1) uchylony, bo brak obrońcy przy wątpliwej poczytalności

Część wstępna

Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

Wyrok Sądu Rejonowego w Zgorzelcu z dnia 5 czerwca 2025 r. sygn. akt II K 394/24

Podmiot wnoszący apelację

Obrońca

Kierunek i zakres zaskarżenia

Na korzyść

W całości

Podniesione zarzuty

art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

art. 439 k.p.k.

Wnioski

uchylenie

Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy

Fakty uznane za udowodnione

1. K. C. (1)

Pobyt oskarżonego w szpitalu na oddziale psychiatrycznym od 9.11.2023 r. do 14.12.2023 r. z rozpoznaniem zaburzeń emocji i zachowania spowodowanych używaniem alkoholu i zamierzone samouszkodzenie przez powieszenie.

Fakty uznane za nieudowodnione

--------------------------

--------------------------------------------------------------------------

-----------------

-----------------

Dowody będące podstawą ustalenia faktów

1. Kserokopia karty informacyjnej leczenia szpitalnego z (...) Szpitala (...) w Z..

Dowód przedłożony wprawdzie przez obrońcę oskarżonego, ale niebudzący wątpliwości co do wiarygodności.

Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów

-------------------------------------------

----------------------------------------------------------------------------------------.

STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków

1.Rażące naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na treść zapadłego rozstrzygnięcia tj. art. 167 k.p.k. w zw. z art. 202 k.p.k. w zw. z art. 410 k.p.k. poprzez brak przeprowadzenia dowodu z opinii biegłych psychiatrów na okoliczność poczytalności oskarżonego K. C. (1) w chwili zarzuconego mu czynu, co miało wpływ na treść rozstrzygnięcia i uniemożliwiało Sądowi I instancji prawidłową weryfikację kwalifikacji prawnej czynu, którego popełnienie zarzuca się oskarżonemu, w sytuacji istnienia uzasadnionej wątpliwości co do poczytalności skazanego, wynikającej zarówno ze złożonych przez niego oświadczeń do protokołu przesłuchania podejrzanego o fakcie leczenia psychiatrycznego m.in. zaburzenia osobowości ale i dowodów i zeznań świadka E. P. (1) czy też notatki policyjnej z rozpytania oskarżonego z dn. 10.03.2024 r.

Zasadny

2.Naruszenie przepisu postępowania mające istotny wpływ na treść zapadłego rozstrzygnięcia tj. art. 79 § 1 pkt 3 k.p.k. w zw. z art. 439 § 1 pkt 10 polegające na braku wyznaczenia obrony z urzędu, kiedy ta obrona była obligatoryjna wobec istnienia uzasadnionych wątpliwości co do poczytalności skazanego;

Zasadny

3.Naruszenie przepisu postępowania mające istotny wpływ na treść zapadłego rozstrzygnięcia tj. art. 79 § 1 pkt 4 k.p.k. w zw. z art. 439 § 1 pkt 10 polegające na braku wyznaczenia obrony z urzędu, kiedy ta obrona była obligatoryjna wobec istnienia uzasadnionych wątpliwości co do stanu zdrowia psychicznego K. C. (1) pozwalającego na udział w postępowaniu lub prowadzenia obrony w sposób samodzielny oraz rozsądny.

Zasadny

Ad. 1 – 3

Zarzuty zostaną omówione łącznie, jako że rację ma skarżący obrońca, że w sprawie zaistniała bezwzględna przyczyna odwoławcza z art. 439 § 1 pkt 10 k.p.k.

Oskarżony K. C. (1) już w trakcie przesłuchania w postępowaniu przygotowawczym podał że leczył się psychiatrycznie w związku z zaburzeniami osobowości i depresją ( k. 90 odwrót ). Z innego dowodu – zeznań świadka E. P. (1), pracodawcy tego oskarżonego, złożonych w dniu 14.02.2024 r. wynika, że znana mu była okoliczność, iż oskarżony jest chory, leczy się na depresję ( k. 63 ). Koreluje to z dowodem przedłożonym przez skarżącego obrońcę w postępowaniu odwoławczym i przeprowadzonym na rozprawie odwoławczej w postaci kserokopii karty informacyjnej leczenia szpitalnego z (...) Szpitala (...) w Z. z którego wynika, że oskarżony przebywał na oddziale psychiatrycznym tego szpitala od 9.11.2023 r. do 14.12.2023 r. ( a więc w okresie zbliżonym do czasu popełnienia przestępstwa przypisanego mu w niniejszej sprawie ), z rozpoznaniem zaburzeń emocji i zachowania spowodowanych używaniem alkoholu i zamierzonego samouszkodzenie przez powieszenie. Jak wynika z tego dokumentu oskarżony podjął leczenie m.in. lekami psychiatrycznymi ( k. 239 – 240 ).

Zgodzić należy się ze skarżącym obrońcą, że okoliczności powyższe – po części znane Sądowi Rejonowemu na etapie postępowania pierwszoinstancyjnego – powodują wątpliwości co do poczytalności K. C. (1)

tempore criminis, co skutkować powinno dopuszczeniem dowodu z opinii dwóch biegłych lekarzy psychiatrów na podstawie art. 202 § 1 k.p.k., celem ustalenia czy w czasie popełnienia zarzucanego oskarżonemu czynu miał on w pełni zachowaną zdolność rozumienia jego znaczenia i pokierowania swoim postępowaniem. To z kolei aktualizuje obligatoryjną obronę oskarżonego na podstawie art. 79 § 1 pkt 3 k.p.k.

W postępowaniu przed Sądem I instancji oskarżony K. C. (1) nie miał obrońcy z wyboru, nie został mu także ustanowiony obrońca z urzędu. W tej sytuacji całe postępowanie przed Sądem I instancji jest wadliwe, dotknięte bezwzględną przyczyną odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 10 k.p.k.

O uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu w Zgorzelcu do ponownego rozpoznania

Zasadny

Wobec zaistnienia bezwzględnej przyczyny odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 10 k.p.k. wniosek apelacji był zasadny.

Okoliczności podlegające uwzględnieniu z urzędu

--------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

--------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Rozstrzygnięcie sądu odwoławczego

Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji

1. Przedmiot utrzymania w mocy

---------------------------------------------------------------------------------------------------------

------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji

1. Przedmiot i zakres zmiany

-------------------------------------------------------------------------------------------------------------

--------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Bezwzględna przyczyna odwoławcza

Art. 439 k.p.k.

Zaistnienie bezwzględnej przyczyny odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 10 k.p.k. skutkowało koniecznością uchylenia zaskarżonego wyroku wobec oskarżonego K. C. (1) i przekazaniem sprawy w części dotyczącej tego oskarżonego Sądowi Rejonowemu w Zgorzelcu do ponownego rozpoznania.

Konieczność przeprowadzenia na nowo przewodu w całości

----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Konieczność umorzenia postępowania

-------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

--------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Zapatrywania prawne i wskazania co do dalszego postępowania

Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd Rejonowy w pierwszej kolejności dopuści dowód z opinii dwóch biegłych lekarzy psychiatrów celem ustalenia czy w czasie popełnienia zarzucanego czynu oskarżony K. C. (1) miał w pełni zachowaną zdolność rozumienia jego znaczenia i pokierowania swoim postępowaniem w rozumieniu art. 31 § 1 k.k., a także ustalenia innych okoliczności istotnych w sprawie, w tym czy stan jego zdrowia psychicznego pozwala na jego udział w postępowaniu lub prowadzenie obrony w sposób samodzielny oraz rozsądny. W przypadku gdyby na tym etapie postępowania oskarżony nie miał obrońcy z wyboru, Sąd Rejonowy wyznaczy mu obrońcę z urzędu. Sąd ten przeprowadzi od początku cały przewód sądowy dotyczący oskarżonego K. C. (1) bacząc aby realizowana była obligatoryjna obrona, całość przeprowadzonych dowodów podda wnikliwej ocenie i wyda wyrok, który prawidłowo uzasadni zgodnie z wymogami art. 424 k.p.k.

Inne rozstrzygnięcia zawarte w wyroku

--------------------------

--------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Koszty procesu

--------------------------

--------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Granice zaskarżenia

Podmiot wnoszący apelację

Obrońca oskarżonego K. C. (1)

Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja

Całość rozstrzygnięcia

Kierunek i zakres zaskarżenia

Na korzyść

W całości

Podniesione zarzuty

art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

art. 438 pkt 4 k.p.k. – rażąca niewspółmierność kary, środka karnego, nawiązki lub niesłusznego zastosowania albo niezastosowania środka zabezpieczającego, przepadku lub innego środka

art. 439 k.p.k.

Wnioski

uchylenie