Sąd utrzymał wyrok za kopnięcie mimo zakazu zbliżania się do M. T.

Część wstępna

Oznaczenie wyroku sądu pierwszej instancji

Wyrok Sądu rejonowego w Zgorzelcu z dnia 4 września 2025r. sygn. akt II K 26/25

Podmiot wnoszący apelację

Oskarżyciel publiczny albo prokurator w sprawie o wydanie wyroku łącznego

Kierunek i zakres zaskarżenia

Na korzyść

W części

Co do winy

Podniesione zarzuty

Art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

Ustalenie faktów w związku z dowodami przeprowadzonymi przez sąd odwoławczy

Dowody nieuwzględnione przy ustaleniu faktów

.

STANOWISKO SĄDU ODWOŁAWCZEGO WOBEC ZGŁOSZONYCH ZARZUTÓW i wniosków

1

Rażąca obraza przepisów postepowania mająca wpływ na treść orzeczenia, a to art. 14§1 k.p.k. w zw. z art. 17§1 pkt 9 k.p.k., polegającą na wyjściu przez sąd poza gra nice zaskarżenia i uznaniu wskazanym wyrokiem J. J. winnym w zmodyfikowanym opisie czynu zabronionego przypisanemu oskarżonemu zachowań z art. 157§1 k.k., pomimo braku skargi uprawnionego oskarżyciela, co stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą przewidzianą w art. 439§1 pkt 9 k.p.k.

Niezasadny

J. J. został oskarżony o to, że w dniu 17 grudnia 2024r. w V. przy ul. (...) naruszył zakaz zbliżania się do M. T. bez jego zgody na odległość mniejsza niż 20 metrów, czym nie zastosował się do wyroku Sądu Rejonowego w Zgorzelcu z dnia 26 kwietnia 2024r. sygn. II K 960/23.

Już w pierwszej swojej relacji składanej do protokołu zawiadomienia o przestępstwie ( k. 3 ) M. T. wskazał, iż inkryminowanego dnia wychodząc z psem w ganku przy drzwiach wejściowych został zaatakowany przez J. J., który znienacka kopnął go w plecy. Po tym zdarzeniu udał się do szpitala w celu uzyskania karty informacyjnej. Relację tą pokrzywdzony podtrzymał na rozprawie w dniu 1 kwietnia 2025r. ( k. 59 ). Zeznania M. T. korespondują z dokumentacją lekarską ( k. 7 – 11 i k. 46 ) oraz opinią sądowo lekarską ( k. 71 – 72 ). Słusznie sąd

meriti zatem ocenił zeznania świadka za wiarygodne. Kopnięciu pokrzywdzonego nie przeczył nawet oskarżony w złożonych przez siebie wyjaśnieniach ( k. 32 ).

Ustalenia sądu I instancji w trym zakresie nie były zresztą przez skarżącego podważane.

Z zarzutu aktu oskarżenia wynika, że oskarżyciel publiczny zarzucił oskarżonemu popełnienie czynu z art. 244 k.k. polegającego na tym, że w dniu 17 grudnia 2024r. w V. przy ul (...) naruszył zakaz zbliżania się do M. T. bez jego zgody na odległość mniejsza niż 20 metrów nie stosując się do orzeczonego wyrokiem sądu zakazu.

W tej sytuacji stwierdzić należy, że osądowi w niniejszej sprawie przebiegało jedno zdarzenie pomiędzy oskarżonym a pokrzywdzonym, które miało miejsce w dniu 17 grudnia 2024r. na posesji przy ul. (...) w V..

Art. 11§1 k.k. stanowi, iż ten sam czyn może stanowić tylko jedno przestępstwo.

Słowo „czyn” nie ma definicji legalnej; jest to wprawdzie termin specjalistycznego języka prawniczego, zwłaszcza karnistycznego, ale niepodobna twierdzić, że w języku prawniczym ustaliło się jakieś powszechnie przyjęte jego znaczenie jako terminu języka prawnego. Wynika stąd, że w procesie wykładni przepisów art. 11 § 1 i 2 k.k. za miarodajne należy przyjąć znaczenie przypisywane wyrazowi „czyn” w tzw. ogólnym (powszechnym) języku polskim. Według zaś słowników języka polskiego „czyn” to tyle, co „to, co zostało uczynione, zrobione; postępek, uczynek”, a z kolei „uczynek” i „postępek” – odpowiednio „to, co się czyni lub zostało uczynione, rzecz przez kogoś dokonana; czyn, postępek” oraz „postąpienie w jakiś sposób, czyn przez kogoś dokonany, zwykle zły; uczynek”. Jak widać, językowe dyrektywy wykładni nie wskazują wprost granic „obiektu”, o którego tożsamość chodzi w art. 11 § 1 i 2 k.k. Wiadomo tylko, że chodzi o pewien wyodrębniony (w jakiś sposób, za pomocą jakiegoś kryterium) przejaw egzystencji człowieka, fragment jego najszerzej pojmowanej działalności. To, jak wyznaczymy granice tego fragmentu, zależy od punktu widzenia i naszych potrzeb (zob. J. Majewski, „Ten sam czyn”..., s. 40–41, skąd został zaczerpnięty powyższy wywód). Jak nader celnie ujął to M. Cieślak: „[...] w rzeczywistości obiektywnej nie ma czynów w postaci jakichś odrębnych, oddzielonych od siebie aktów. Istnieją tylko tak czy inaczej zachowujący się ludzie, i to ich zachowanie się, będące przecież wyrazem ich nieprzerwanej egzystencji, jest pewną ciągłością, złożoną z najprzeróżniejszych zlewających się ze sobą przejawów aktywności i bierności (»działań« i »zaniechań«). W tej ciągłości, którą można by przyrównać do rzeki lub taśmy filmowej, dopiero obserwator [...] wyróżnia interesujące go fragmenty (wycinki), tak, jakby wycinał klatki w taśmie filmowej, i nazywa je »czynami«” (M. Cieślak, Polskie prawo karne. Zarys systemowego ujęcia, Warszawa 1994, s. 149). W tym sensie u podstaw wyznaczenia granic danego „czynu” zawsze leży czyjaś bardziej lub mniej arbitralna decyzja (zob. J. Majewski, „Ten sam czyn”..., s. 42). Nie ma żadnych stałych, „naturalnych” jednostek czynu ani żadnych nierelatywnych, niewzruszalnych i rozstrzygających kryteriów „jedności” czynu zakotwiczonych w samej egzystencji człowieka (zob. A. Spotowski, Pomijalny..., s. 24) – prof. Jarosław Majewski w Kodeks Karny . Komentarz , WKP 1924.

Należy jeszcze dodać, ze w rozumieniu prawa karnego czyn należy rozumieć jako społecznie doniosły, odpowiednio spójny fragment zewnętrznego zachowania się człowieka. ( zob. Marian Cieślak w Polskie prawo karne. Zarys systemowego ujęcia, Warszawa 1994, s. 143).

Mając powyższe na uwadze należy uznać, iż w niniejszej sprawie mamy do czynienia z jednym czynem. J. J. bowiem nie zważając na orzeczony wcześniej wobec niego zakaz zbliżania się do M. T. podszedł do niego ( art. 244 k.k. ) i kopnął go w plecy w wyniku czego pokrzywdzony doznał obrażeń ciała skutkujących rozstrojem zdrowia na okres powyżej 7 dni ( art. 157§1 k.k. ).

Sąd I instancji, jak i sąd odwoławczy, nie są związane kwalifikacją prawną przyjętą przez oskarżyciela w akcie oskarżenia. Toteż zmiana kwalifikacji prawnej czynu nie stanowi wyjścia poza granice skargi, o ile towarzysząca jej zmiana opisu czynu nie powoduje, że osądowi podlega już inne zdarzenie historyczne.- postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 19 maja 2022r. sygn. III KK 139/22, LEX nr 3439453

Granice oskarżenia zostają utrzymane dopóty, dopóki w miejsce czynu zarzucanego, a ramach tego samego zdarzenia historycznego można przypisać oskarżonemu czyn, nawet ze zmienionym opisem i jego oceną prawną ale mieszczący się w tym samym zespole zachowań człowieka. Nie stanowi wyjście poza granice oskarżenia modyfikacja m.in. sposobu i okoliczności popełnienia czynu zabronionego, jeśli tylko bezsporne będzie, że chodzi o to samo zdarzenie faktyczne, którego objęcie ściganiem stanowiło wyraz woli oskarżyciela. O wyjściu poza ramy oskarżenia nie może być mowy gdy sąd ustali na rozprawie, że rola oskarżonego w zdarzeniu podlega innej ocenie prawnej do tej, którą proponował oskarżyciel. Nie jest także wyjściem poza te granice dokonanie w toku przewodu sądowego odmiennych niż przyjętych w akcie oskarżenia ustaleń faktycznych , co do okoliczności mającej decydować o odmiennej, w tym także surowszej kwalifikacji prawnej czynu ( wyrok Sądu Najwyższego z dnia 17 lipca 1973r., sygn. V KRN 264/73, wyrok Sądu Najwyższego z dnia 21 września 2006r. sygn. V KK 10/06, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 12 stycznia 2006r. sygn. II KK 96/05 ).

Reasumując stwierdzić należy, iż w niniejszej sprawie mamy do czynienia z jednym zdarzeniem historycznym z tym samym zespołem zachowań oskarżonego J. J.. Stad też sąd

meriti wbrew twierdzeniom skarżącego nie wyszedł poza granice skargi.

O uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

Niezasadny

Powyżej już przedstawiono powody nie uwzględnienia zarzutu zawartego w apelacji. W związku z tym zawarty w niej wniosek również nie zasługiwał na uwzględnienie.

Okoliczności podlegające uwzględnieniu z urzędu

1.

Rozstrzygnięcie sądu odwoławczego

Utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji

Przedmiot utrzymania w mocy

Zaskarżony wyrok w całości

Wcześniej już wskazano powody nie uwzględnia zarzutu zawartego w apelacji prokuratora. Nie dostrzegł też sąd okręgowy jakichkolwiek okoliczności, które należałoby uwzględnić z urzędu.

Zmiana wyroku sądu pierwszej instancji

Przedmiot i zakres zmiany

Koszty procesu

Punkt II wyroku

Na podstawie art. 636§1 k.p.k. w związku z nieuwzględnieniem apelacji wywiedzionej przez oskarżyciela publicznego kosztami postępowania odwoławczego należało obciążyć Skarb Państwa.

Granice zaskarżenia

Podmiot wnoszący apelację

Prokurator

Rozstrzygnięcie, brak rozstrzygnięcia albo ustalenie, którego dotyczy apelacja

Wyjście poza granice skargi

Kierunek i zakres zaskarżenia

Na korzyść

W całości

Podniesione zarzuty

Art. 438 pkt 2 k.p.k. – obraza przepisów postępowania, jeżeli mogła ona mieć wpływ na treść orzeczenia

Wnioski

Uchylenie